सद्गुणी कीर्ती लाभणारी, पुण्याच्या मार्गाने प्राप्त होणारी, जिचे गुणगान आणि श्रवण केल्याने पुण्य मिळते, अशी ही देवी आहे. पुलोमजाद्वारे पूजली जाणारी, बंधनातून मुक्त करणारी आणि सुंदर केसांची मालकीण अशी ती आहे. ती मुक्ती देणारी, कुरळ्या केसांची, विवेक आणि ज्ञानाचा मूर्तिमंत स्वरूप असलेली, आकाशापासून जगाचा आरंभ करणारी, सर्व रोग दूर करणारी आणि मृत्यू टाळणारी आहे. ती सर्वांत श्रेष्ठ, अवर्णनीय रूपाची, कलियुगातील पापांचा नाश करणारी, कात्यायनीची कन्या, काळाचा संहार करणारी, कमलनयनांनी पूजली जाणारी आहे. तिच्या तोंडात पान भरलेले आहे, ती दाडिमाच्या फुलासारखी तेजस्वी आहे, हरणासारख्या डोळ्यांची, मोहक आणि श्रेष्ठ, शिवाची अर्धांगिनी व मैत्रिणीसारखी वाटणारी आहे. ती नेहमीच संतुष्ट असते, भक्तांची खजिना आहे, सर्वांची अधिष्ठात्री आणि स्वामिनी आहे. मैत्री, दयाळूपणा अशा गुणांनी तिला प्राप्त करता येते, आणि ती महाप्रलयाची साक्षीदार आहे. ती पराशक्ती, सर्वांत उच्च ध्येय, घनचैतन्याचे स्वरूप आहे; दिव्य अमृताच्या माधुर्याने मस्त, मदमस्त, आणि मातेच्या अक्षरांचा मूर्तिमंत रूप आहे. ती महाकैलासावर वास करणारी, कमळाच्या देठासारख्या कोमल भुजा असलेली, वंदनीय, करुणामूर्ती आणि सर्वोच्च सामर्थ्य असलेली आहे. ती आत्मज्ञान, परमज्ञान, मंगलज्ञान, कामदेवद्वारे पूजली जाणारी, सोळा मंगलाक्षरांचे, त्रिगुणसमूहाचे, आणि अनंत इच्छांचा मूळ आहे. ती लाखो कमळांच्या सेविकांनी तिच्या कटाक्षाने सेवा केली जाते, ती शिरावर वसते, चंद्रासारखी उजळते, तिच्या कपाळावर इंद्रधनुष्याच्या तेजाचा झळाळ आहे. ती हृदयात वसते, सूर्याप्रमाणे प्रकाशमान, त्रिकोणातील दीप आहे; दक्षकन्या, असुरांचा नाश करणारी, आणि दक्षयज्ञाचा संहार करणारी आहे. तिचे लांब डोळे सौम्य हालचाल करतात, चेहरा मंद हास्याने उजळलेला आहे; ती गुरुरूप, सद्गुणांचा खजिना, पृथ्वीची माता आणि गूढ लोकांची जननी आहे. ती देवतांची देवी, शिस्तीच्या धर्मात स्थित, हृदयातील सूक्ष्म आकाशरूप आहे; अमावास्येपासून पौर्णिमेपर्यंत प्रत्येक तिथीच्या देवता तिला पूजतात. ती सर्व कलांचा सार, कलांची अधिष्ठात्री, काव्यप्रेमी आहे; लक्ष्मी आणि सरस्वती तिच्या दोन्ही बाजूंनी चामर घेऊन सेवा करतात. ती आद्यशक्ती, अथांग स्वरूपाची, परम, शुद्धतम, असंख्य विश्वांची जननी, दिव्य देहधारी आहे. ती 'क्लीं' या बीजाक्षरात विराजमान, अद्वितीय, गुप्त, मोक्षदायिनी आहे; ती त्रिपुरा, तिन्ही लोकांच्या जीवांनी पूजली जाते, त्रैगुण्यरूप आणि देवतांची अधीश्वरी आहे. ती त्रिस्वरूप, दिव्य सुगंधाची, कपाळावर कुंकुमबिंदूने सुशोभित, उमा, पर्वतराजकन्या, गौरवर्णी आणि गंधर्वांनी सेविली जाते. ती स्वतःमध्ये विश्व धारण करणारी, सुवर्णाचा सार असलेली, वरदायिनी, वाणीची स्वामिनी, ध्यानाने प्राप्त होणारी, अव्यक्त, ज्ञानदायिनी आणि ज्ञानस्वरूप आहे. सर्व वेदांताने जाणता येणारी, सत्य आणि आनंदस्वरूप, लोपामुद्राद्वारे पूजली जाणारी आणि विश्वांची लीला करणारी आहे. ती अदृश्य, अव्यक्त, ज्ञाता, जाणण्याजोग्या सर्व गोष्टींपासून मुक्त, योगिनी, योगदायिनी, योगसिद्ध, योगात रमणारी आणि युगांची वाहक आहे. तिचे स्वरूप इच्छाशक्ती, ज्ञानशक्ती आणि क्रियाशक्तीचे आहे; ती सर्वांची आधारभूत, दृढ आणि सत्त्व-असत्त्व रूपांची धारिका आहे. ती आठ स्वरूपांची, अजिंक्य, जगाचा मार्ग ठरवणारी, एकाकी, पृथ्वीस्वरूप, अद्वैत, द्वैतशून्य आहे. ती अन्नदायिनी, धनदायिनी, प्राचीन, ब्रह्म आणि आत्म्याच्या ऐक्यरूप, विशाल, ब्रह्माची अर्धांगिनी, ब्रह्मशक्ती, ब्रह्मानंद आणि नैवेद्यप्रेमी आहे. ती भाषारूप, विशाल सेना असलेली, सत्त्व-असत्त्वापलीकडे, सहजपूज्य, मंगलदायिनी, सुंदर, सहजप्राप्त आणि अंतिम ध्येय आहे. ती सम्राज्ञींची सम्राज्ञी, राज्यदायिनी, राजांची प्रिय, चांदीसारखी करुणा असलेली, भक्तांसह राजसिंहासनावर विराजमान आहे. ती राज्यलक्ष्मी, धनाची अधिष्ठात्री, चतु:सैन्याची स्वामिनी, साम्राज्यदायिनी, सत्यनिष्ठ आणि समुद्राने वेढलेली आहे. ती दीक्षित, असुरसंहारिणी, सर्व लोकांना वश करणारी, चतुर्विध पुरुषार्थदायिनी, प्रेरणादायिनी आणि सच्चिदानंदरूप आहे. ती देशकालाच्या मर्यादेपलीकडे, सर्वत्र उपस्थित, सर्वांना मोहित करणारी, सरस्वती, शास्त्रस्वरूप, गुह्यरूप माता आहे. ती सर्व उपाधींपासून मुक्त, सदा सदाशिवाच्या अर्धांगिनी, परंपरेची अधिष्ठात्री, सद्गुणी, आणि गुरुमंडलरूप आहे. ती कुलमार्गापलीकडे, सूर्याद्वारे पूजली जाणारी, मायेचे स्वरूप, मधुर, पृथ्वी, गणमातृका, गुप्त उपासकांनी पूजली जाणारी, कोमलांग आणि गुरुला प्रिय आहे. ती स्वतंत्र, सर्व तंत्रांची अधीश्वरी, दक्षिणामूर्तीचे रूप, सनकादिकांनी पूजली जाणारी, शिवज्ञानदायिनी आहे. ती चैतन्याची ठिणगी, आनंदाचे कळी, प्रेमरूप, स्नेहदायिनी, नामस्मरणात रमणारी, आनंदविद्या आणि नृत्याची अधीश्वरी आहे. ती मायाजालाचा आधार, मुक्तिदायिनी आणि स्वयंमुक्तिस्वरूप, नृत्यात रमणारी, संहारकारिणी, लज्जारूप, आणि रंभादिक अप्सरांनी पूजली जाणारी आहे. ती संसाराच्या वनातील अग्नि शमवणारा अमृतवर्षाव, पापांच्या वनाला जाळणारी अग्नि, दुर्भाग्याच्या कापसाला उडवणारी वारा, आणि वार्धक्याच्या अंधाराला दूर करणारा तेज आहे. ती भाग्यसागरावर चंद्रप्रकाश, भक्तांच्या हृदयातील मेघासारखी, रोगरूपी पर्वताचा नाश करणारी वीज, आणि मृत्युरूपी वृक्षाचा छेद करणारी कुऱ्हाड आहे. ती महा-सम्राज्ञी, महाकाळशक्ति, महाभयकारी, महाभक्षक, अपर्णा, चंडिका, चंड-मुंड संहारिणी आहे. ती नश्वर-अनश्वर दोन्ही स्वरूपांची, सर्व लोकांची अधीश्वरी, विश्वाची आधारभूत, त्रिवर्गदायिनी, मंगलमूर्ती, त्रिनेत्री आणि त्रिगुणात्मिका आहे. ती स्वर्ग आणि मोक्षदायिनी, निर्मळ, जास्वंदासारख्या रूपाची, तेजस्विनी, दीप्तीमान, यज्ञस्वरूप आणि व्रतप्रेमी आहे. ती दुर्लभ, अजिंक्य, पाटली फुलांची प्रिय, महान, मेरु पर्वतावर वसणारी आणि मंदारफुलांची आवडती आहे. ती वीरांनी पूजली जाणारी, विश्वरूप, विरक्त, सर्वदिशाभिमुख, ताज्या रूपाची, परमतेजस्विनी, प्राणदायिनी आणि प्राणस्वरूप आहे. ती मार्तंड भैरवाने पूजली जाते, राज्य तिच्या मंत्रिणीकडे सोपवलेले आहे, ती त्रिपुराची राणी, मार्तंडाची प्रिय, विजयी सेना असलेली, त्रिगुणापलीकडे, परात्पर आणि व्याप्य, दोन्ही स्वरूपांची आहे. अशा या देवीच्या महिम्याचे वर्णन, भक्तांच्या हृदयात श्रद्धा, भक्ती आणि कृतज्ञतेने भरून टाकणारे आहे.