શ્રીલલિતાસહસ્રનામસ્તોત્રમ્

કરાઙ્ગુલિનખોત્પન્નનારાયણદશાકૃતિઃ । મહાપાશુપતાસ્ત્રાગ્નિનિર્દગ્ધાસુરસૈનિકા

જેનાં હાથની આંગળીઓના નખમાંથી નારાયણની દસ રૂપો પ્રગટ થઈ અને મહાપાશુપતાસ્ત્રની અગ્નિથી અસુર સૈન્યને ભસ્મ કરી નાખ્યા.

કામેશ્વરાસ્ત્રનિર્દગ્ધસભણ્ડાસુરશૂન્યકા । બ્રહ્મોપેન્દ્રમહેન્દ્રાદિદેવસંસ્તુતવૈભવા

કામેશ્વરનાં અસ્ત્રથી ભંડાસુર અને તેની સભા ભસ્મ થઇ ગયેલી છે, એવાં શૂન્ય રાજ્યની માલિકા છે. બ્રહ્મા, વિષ્ણુ, ઇન્દ્ર અને બીજા બધા દેવતાઓ પણ જેમની મહિમાની સ્તુતિ કરે છે.

હરનેત્રાગ્નિસંદગ્ધકામસઞ્જીવનૌષધિઃ । શ્રીમદ્વાગ્ભવકૂટૈકસ્વરૂપમુખપઙ્કજા

શિવજીની ત્રીજી આંખના અગ્નિથી કામદેવ ભસ્મ થયો ત્યારે જેમણે તેને જીવંત કર્યો એ ઔષધિ સ્વરૂપ છે. એમનું મુખ કમળ શ્રીમદ્ વાગ્ભવકૂટનું સ્વરૂપ છે.

કણ્ઠાધઃકટિપર્યન્તમધ્યકૂટસ્વરૂપિણી । શક્તિકૂટૈકતાપન્નકટ્યધોભાગધારિણી

જેમનું સ્વરૂપ ગળાથી લઇને કમરની નીચે સુધીના મધ્ય ભાગમાં વ્યાપેલું છે, અને જેમણે શક્તિકૂટની એક જ જ્યોતિને ધારણ કરી છે તથા કમરથી નીચેના ભાગને પણ ધારણ કરે છે.

મૂલમન્ત્રાત્મિકા મૂલકૂટત્રયકલેબરા । કુલામૃતૈકરસિકા કુલસંકેતપાલિની

જેમનું સ્વરૂપ મૂળમંત્ર છે, અને જેમનું શરીર મૂળકૂટના ત્રણ વિભાગથી બનેલું છે, જેમને કુલામૃતનો જ રસ છે અને જે કુલના રહસ્યની રક્ષા કરે છે.

કુલાઙ્ગના કુલાન્તસ્થા કૌલિની કુલયોગિની । અકુલા સમયાન્તસ્થા સમયાચારતત્પરા

કુળની મહાન સ્ત્રી, કુળના અંતે નિવાસ કરતી, કુળની માલિક અને કુળને જોડનારી છે. એ કુળથી પર છે, પવિત્ર માર્ગના અંતે વસે છે અને પવિત્ર રીતિ-રિવાજોનું પાલન કરવા માટે સદા તત્પર છે.

મૂલાધારૈકનિલયા બ્રહ્મગ્રન્થિવિભેદિની । મણિપૂરાન્તરુદિતા વિષ્ણુગ્રન્થિવિભેદિની

એ મૂળાધારમાં એકમાત્ર વસે છે અને બ્રહ્માગાંઠ તોડી નાખે છે. એ મણિપુરમાં પ્રકાશે છે અને વિષ્ણુગાંઠ તોડી નાખે છે.

આજ્ઞાચક્રાન્તરાલસ્થા રુદ્રગ્રન્થિવિભેદિની । સહસ્રારામ્બુજારૂઢા સુધાસારાભિવર્ષિણી

એ આજ્ઞા ચક્રના અંતરમાં વસે છે અને રુદ્રગાંઠ તોડી નાખે છે. એ હજાર પાંખડાવાળા કમળ પર બેસી છે અને અમૃતનું સાર વરસાવે છે.

તડિલ્લતાસમરુચિઃ ષટ્ચક્રોપરિસંસ્થિતા । મહાશક્તિઃ કુણ્ડલિની બિસતન્તુતનીયસી

એની કાંતિ વીજળી જેવી તેજસ્વી છે, એ છ ચક્રોથી ઉપર સ્થિર છે. એ મહાશક્તિ, કુંડલિની છે અને કમળના તાંતણા કરતાં પણ સૂક્ષ્મ છે.

ભવાની ભાવનાગમ્યા ભવારણ્યકુઠારિકા । ભદ્રપ્રિયા ભદ્રમૂર્તિર્ ભક્તસૌભાગ્યદાયિની

ભવાની, ધ્યાનથી પ્રાપ્ત થતી, સંસારના જંગલને કાપી નાખતી, શુભને પ્રિય માનનારી, સ્વયં શુભરૂપ, અને ભક્તોને સૌભાગ્ય આપનારી છે.

ભક્તિપ્રિયા ભક્તિગમ્યા ભક્તિવશ્યા ભયાપહા । શામ્ભવી શારદારાધ્યા શર્વાણી શર્મદાયિની

જે ભક્તિને પ્રિય રાખે છે, ભક્તિથી પ્રાપ્ત થાય છે, ભક્તિથી વશ થાય છે, ભય દૂર કરે છે, શંભુની પ્રિય છે, શારદાએ પૂજાય છે, શરવાણી છે અને સુખ આપનારી છે.

શાઙ્કરી શ્રીકરી સાધ્વી શરચ્ચન્દ્રનિભાનના । શાતોદરી શાન્તિમતી નિરાધારા નિરઞ્જના

શંકરની પ્રિય, શ્રી આપનારી, સતી, શરદપૂનમના ચાંદની જેવું મુખ ધરાવનારી, પાતળી કમરવાળી, શાંત સ્વભાવવાળી, આધારરહિત અને નિર્દોષ છે.

નિર્લેપા નિર્મલા નિત્યા નિરાકારા નિરાકુલા । નિર્ગુણા નિષ્કલા શાન્તા નિષ્કામા નિરુપપ્લવા

જે અસ્પર્શ્ય, નિર્મળ, ચિરંજીવી, આકારરહિત, અવિચલિત, ગુણરહિત, અખંડ, શાંતિમય, નિરાશા અને અડગ છે.

નિત્યમુક્તા નિર્વિકારા નિષ્પ્રપઞ્ચા નિરાશ્રયા । નિત્યશુદ્ધા નિત્યબુદ્ધા નિરવદ્યા નિરન્તરા

શ્રીમાતા સદાય મુક્ત છે, ક્યારેય બદલાતી નથી, જગતની લિપ્તતા અને આધારથી પર છે; હંમેશા શુદ્ધ, હંમેશા જ્ઞાનથી ભરપૂર, દોષરહિત અને સતત અવિરત છે.

નિષ્કારણા નિષ્કલઙ્કા નિરુપાધિર્ નિરીશ્વરા । નીરાગા રાગમથની નિર્મદા મદનાશિની

શ્રીમાતા કોઈ કારણથી બંધાયેલ નથી, ક્યારેય કલંકિત થતી નથી, કોઈપણ પ્રકારની શરત કે મર્યાદાથી મુક્ત છે અને કોઈના અધિકાર હેઠળ નથી; રાગરહિત, રાગને નાશ કરતી, અહંકારરહિત અને અહંકારનો વિનાશ કરતી છે.

નિશ્ચિન્તા નિરહંકારા નિર્મોહા મોહનાશિની । નિર્મમા મમતાહન્ત્રી નિષ્પાપા પાપનાશિની

શ્રીમાતા ચિંતામુક્ત છે, અહંકારથી રહિત છે, મોહથી મુક્ત છે અને મોહનો નાશ કરતી છે; મમત્વથી રહિત છે, મમત્વનો વિનાશ કરતી છે, પાપરહિત છે અને પાપનો નાશ કરતી છે.

નિષ્ક્રોધા ક્રોધશમની નિર્લોભા લોભનાશિની । નિઃસંશયા સંશયઘ્ની નિર્ભવા ભવનાશિની

શ્રીમાતા ક્રોધથી મુક્ત છે, ક્રોધને શાંત કરતી છે, લોભથી રહિત છે અને લોભનો નાશ કરતી છે; સંશયથી મુક્ત છે, સંશયનો નાશ કરતી છે, જન્મમરણથી પર છે અને બંધનનો વિનાશ કરતી છે.

ઓર્ નિસ્સંશયા નિર્વિકલ્પા નિરાબાધા નિર્ભેદા ભેદનાશિની । નિર્નાશા મૃત્યુમથની નિષ્ક્રિયા નિષ્પરિગ્રહા

શ્રીમાતાજી સર્વ શંકા અને ભેદભાવથી પર છે, એમને કોઈ વિકલ્પ કે અવરોધ નથી, એ અખંડિત અને ભેદનાશક છે. એમનું અસ્તિત્વ અવિનાશી છે, મૃત્યુને હરાવનારી છે, ક્રિયારહિત અને કોઈ પણ પ્રકારના આસક્તિથી મુક્ત છે.

નિસ્તુલા નીલચિકુરા નિરપાયા નિરત્યયા । દુર્લભા દુર્ગમા દુર્ગા દુઃખહન્ત્રી સુખપ્રદા

શ્રીમાતાજી અનન્ય અને અદ્વિતીય છે, એમના વાળ ગાઢ નિલા છે. એમને ક્યારેય ક્ષય કે પાપ સ્પર્શી શકતું નથી. એમને મેળવવું અત્યંત દુર્લભ છે, એમની પાસે પહોંચવું અઘરું છે, એ અપરાજિત છે. એ દુઃખ દૂર કરે છે અને સુખ આપે છે.

દુષ્ટદૂરા દુરાચારશમની દોષવર્જિતા । સર્વજ્ઞા સાન્દ્રકરુણા સમાનાધિકવર્જિતા

શ્રીમાતાજી દુષ્ટોથી દુર છે, દુર્વૃત્તિઓને શમાવનારી છે અને કોઈ દોષ નથી. એ સર્વજ્ઞ છે, એમની કૃપા અતિશય છે અને એમને કોઈ સમાન કે શ્રેષ્ઠ નથી.

સર્વશક્તિમયી સર્વમઙ્ગલા સદ્ગતિપ્રદા । સર્વેશ્વરી સર્વમયી સર્વમન્ત્રસ્વરૂપિણી

શ્રીમાતાજી સર્વ શક્તિઓથી યુક્ત છે, સર્વમંગલદાયિ છે અને શ્રેષ્ઠ માર્ગ આપનારી છે. એ સર્વની સ્વામિની છે, સર્વત્ર વ્યાપક છે અને સર્વ મંત્રોનું સ્વરૂપ છે.

સર્વયન્ત્રાત્મિકા સર્વતન્ત્રરૂપા મનોન્મની । માહેશ્વરી મહાદેવી મહાલક્ષ્મીર્ મૃડપ્રિયા

સર્વ યંત્રોમાં જેનું વાસ છે, સર્વ તંત્રોમાં જેનું સ્વરૂપ છે, મનને પાર કરાવનારી, મહાદેવની પ્રિય મહેશ્વરી, મહાદેવી, મહાલક્ષ્મી – એ સર્વેની સ્વામી છે.

મહારૂપા મહાપૂજ્યા મહાપાતકનાશિની । મહામાયા મહાસત્ત્વા મહાશક્તિર્ મહારતિઃ

એ મહાન સ્વરૂપવાળી છે, સર્વેના દ્વારા મહાન પૂજાયોગ્ય છે, મોટા પાપોનો નાશ કરતી છે; એ મહામાયાવાળી, મહાન સત્તાવાળી, મહાશક્તિશાળી અને મહાન આનંદ આપનારી છે.

મહાભોગા મહૈશ્વર્યા મહાવીર્યા મહાબલા । મહાબુદ્ધિર્ મહાસિદ્ધિર્ મહાયોગેશ્વરેશ્વરી

એ મહાન ભોગવાળી, મહાન ઐશ્વર્યવાળી, મહાન પરાક્રમવાળી અને મહાન બળવાળી છે; એ મહાન બુદ્ધિશાળી, મહાન સિદ્ધિઓવાળી અને મહાયોગીઓની પણ સ્વામી છે.

મહાતન્ત્રા મહામન્ત્રા મહાયન્ત્રા મહાસના । મહાયાગક્રમારાધ્યા મહાભૈરવપૂજિતા

એ મહાન તંત્ર, મહાન મંત્ર, મહાન યંત્ર અને મહાન આસનરૂપ છે; મહાયજ્ઞના ક્રમથી પૂજાય છે અને મહાભૈરવ પણ તેની પૂજા કરે છે.

મહેશ્વરમહાકલ્પમહાતાણ્ડવસાક્ષિણી । મહાકામેશમહિષી મહાત્રિપુરસુન્દરી

મહાદેવજીના મહાન તાંડવના સાક્ષી, મહાકામેશ્વરની રાણી અને ત્રિપુરાની સર્વોચ્ચ સુંદરતા એ છે.

ચતુઃષષ્ટ્યુપચારાઢ્યા ચતુઃષષ્ટિકલામયી । મહાચતુઃષષ્ટિકોટિયોગિનીગણસેવિતા

એ ચૌસઠ પ્રકારની સેવા-પૂજાથી શોભાયમાન છે, ચૌસઠ કલાઓથી રચાયેલી છે અને મહાન ચૌસઠ કરોડ યોગિનીઓની સેવા મેળવે છે.

મનુવિદ્યા ચન્દ્રવિદ્યા ચન્દ્રમણ્ડલમધ્યગા । ચારુરૂપા ચારુહાસા ચારુચન્દ્રકલાધરા

એ મંત્રવિદ્યાની જાણકાર છે, ચંદ્રવિદ્યાની પણ જાણ છે, ચંદ્રમંડળના મધ્યમાં નિવાસ કરે છે; એ સુંદર રૂપવાળી, મોહક સ્મિતવાળી અને મનમોહક અર્ધચંદ્ર ધારણ કરનારી છે.

ચરાચરજગન્નાથા ચક્રરાજનિકેતના । પાર્વતી પદ્મનયના પદ્મરાગસમપ્રભા

એ ચરાચર જગતની સ્વામિની છે, ચક્રરાજના મહેલમાં વસે છે; એ પાર્વતી છે, કમળ જેવી આંખો ધરાવે છે અને પદ્મરાગ મણિ જેવી તેજસ્વી છે.