હનુમાન ચાલીસા

ભીમરૂપ ધરિ અસુર સંહારે । રામચંદ્ર કે કાજ સંવારે ॥

ભયાનક રૂપ ધારણ કરીને તમે અસુરોને નાશ કર્યા અને રામચંદ્રના કામો સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કર્યા.

લાય સંજીવન લખન જિયાયે । શ્રીરઘુવીર હરષિ વુર લાયે ॥

તમે સંજીવનિ ઔષધી લાવીને લક્ષ્મણને જીવંત કર્યા અને શ્રી રઘુવીર પાસે આનંદપૂર્વક પાછા આવ્યા.

રઘુપતિ કીન્હી બહુત બડાયી । તુમ મમ પ્રિય ભરત સમ ભાયી ॥

રઘુપતિએ તમને ખૂબ વખાણ્યા અને કહ્યું કે, 'તમે મને મારા ભાઈ ભરત જેટલા જ પ્રિય છો.'

સહસ વદન તુમ્હરો યશ ગાવૈ । અસ કહિ શ્રીપતિ કંઠ લગાવૈ ॥

હજારો મોઢે તમારી મહિમા ગવાય છે; એમ કહીને શ્રીરામે તમને ગળે લગાવ્યા.

સનકાદિક બ્રહ્માદિ મુનીશા । નારદ શારદ સહિત અહીશા ॥

સનકાદિક મુનિઓ, બ્રહ્મા, મોટા મોટા ઋષિઓ, નારદ, સરસ્વતી અને શેષનાગ—all મળીને—

યમ કુબેર દિગપાલ જહાઁ તે । કવિ કોવિદ કહિ સકે કહાઁ તે ॥

યમ, કૂબેર અને દિશાઓના રક્ષક પણ, કવિઓ અને વિદ્વાનો સાથે, તમારી મહિમા સંપૂર્ણ રીતે વર્ણવી શકતા નથી.

તુમ ઉપકાર સુગ્રીવહિ કીન્હા । રામ મિલાય રાજ પદ દીન્હા ॥

તમે સુગ્રીવ પર મોટું ઉપકાર કર્યું; તેને રામજી સાથે મળાવ્યા અને ફરીથી રાજપદ અપાવ્યું.

તુમ્હરો મંત્ર વિભીષણ માના । લંકેશ્વર ભય સબ જગ જાના ॥

વિભીષણએ તમારો સલાહ માન્યો અને આખું જગત જાણે છે કે તે લંકાનો રાજા બન્યો.

યુગ સહસ્ર યોજન પર ભાનૂ । લીલ્યો તાહિ મધુર ફલ જાનૂ ॥

યુગો સુધી દૂર રહેલો સૂર્ય, તમે તેને મીઠું ફળ સમજીને ગળી લીધો.

પ્રભુ મુદ્રિકા મેલિ મુખ માહી । જલધિ લાંઘિ ગયે અચરજ નાહી ॥

પ્રભુની મુદ્રિકા મોઢામાં રાખી, તું સમુદ્ર પાર કરી ગયો, એમાં કોઈ અચરજ નથી.

દુર્ગમ કાજ જગત કે જેતે । સુગમ અનુગ્રહ તુમ્હરે તેતે ॥

જગતમાં જેટલા મુશ્કેલ કામ છે, તે બધાં તારી કૃપાથી સરળ થઈ જાય છે.

રામ દુવારે તુમ રખવારે । હોત ન આજ્ઞા બિનુ પૈસારે ॥

તુ રામજીના દ્વારનો રક્ષક છે; તારી આજ્ઞા વિના કોઈ અંદર જઈ શકતું નથી.

સબ સુખ લહૈ તુમ્હારી શરણા । તુમ રક્ષક કાહૂ કો ડરના ॥

તમારી શરણમાં બધું સુખ મળે છે; તમે રક્ષક હો, તો કોઈને ડરવાની જરૂર નથી.

આપન તેજ સંહારો આપૈ । તીનોઁ લોક હાંક તેઁ કાંપૈ ॥

તમારા તેજથી બધાં દુઃખ દૂર થાય છે; તમારા ગર્જનાથી ત્રણેય લોક કંપી ઉઠે છે.

ભૂત પિશાચ નિકટ નહિઁ આવૈ । મહાવીર જબ નામ સુનાવૈ ॥

ભૂત-પ્રેત તમારા નામ સાંભળતાં નજીક પણ આવતાં નથી, મહાવીરના નામથી બધાં દૂર ભાગે છે.

નાસૈ રોગ હરૈ સબ પીરા । જપત નિરંતર હનુમત વીરા ॥

હનુમાનજીનું નામ સતત જપનારના રોગ અને બધાં દુઃખો તમે દૂર કરો છો.

સંકટસે હનુમાન છુડાવૈ । મન ક્રમ વચન ધ્યાન જો લાવૈ ॥

જે મન, કર્મ અને વાણીથી હનુમાનજીનું ધ્યાન કરે છે, તેમને તમે સંકટમાંથી મુક્ત કરો છો.

સબ પર રામ તપસ્વી રાજા । તિન કે કાજ સકલ તુમ સાજા ॥

સર્વે પર રામ તપસ્વી રાજા છે; તેમનાં બધાં કામો તમે પૂર્ણ કર્યા છે.

ઔર મનોરથ જો કોયી લાવૈ । તાસુ અમિત જીવન ફલ પાવૈ ॥ [** સોયિ **]

અને જે કોઈ તમારી પાસે ઈચ્છા લઈને આવે, તેને જીવનમાં અનંત ફળ મળે છે.

ચારોઁ યુગ પ્રતાપ તુમ્હારા । હૈ પરસિદ્ધ જગત ઉજિયારા ॥

તમારું મહિમા ચારેય યુગોમાં પ્રસિદ્ધ છે અને આખા જગતને પ્રકાશિત કરે છે.

સાધુસંતકે તુમ રખવારે । અસુર નિકંદન રામ દુલારે ॥

સંતો અને સજ્જનોના રક્ષક, દૈતોના વિનાશક, અને રામના પ્રિય તમે છો.

અષ્ટ સિદ્ધિ નવ નિધિ કે દાતા । અસવર દીન્હ જાનકી માતા ॥

આઠ પ્રકારની સિદ્ધિઓ અને નવ પ્રકારના ધન તું આપનાર છે; આ આશીર્વાદ તને જાનકી માતાએ આપ્યો હતો.

રામ રસાયન તુમ્હરે પાસા । સદા રહો રઘુપતિ કે દાસા ॥

રામના ભક્તિનો અમૃત તારા પાસે છે; તું હંમેશા રઘુપતિના દાસ તરીકે જ રહે.

તુમ્હરે ભજન રામ કો પાવૈ । જન્મ જન્મ કે દુખ બિસરાવૈ ॥

તારા ભજનથી રામ મળે છે અને અનેક જન્મોના દુઃખો ભૂલી જાય છે.

અંતકાલ રઘુપતિ પુર જાયી । [** રઘુવર **] જહાઁ જન્મિ હરિભક્ત કહાયી ॥

જીવનના અંતે રઘુપતિના શહેરમાં જાય છે અને પછી જ્યાં જન્મે, ત્યાં હરિભક્ત તરીકે ઓળખાય છે.

ઔર દેવતા ચિત્ત ન ધરયી । હનુમત સેયિ સર્વસુખકરયી ॥

બીજી કોઈ દેવતાની યાદ મનમાં નથી રહેતી; હનુમાનજી જ બધા સુખ આપે છે.

સંકટ હરૈ મિટૈ સબ પીરા । જો સુમિરૈ હનુમત બલવીરા ॥

હનુમાનજીને યાદ કરે છે, તે બધા દુઃખ દૂર કરે છે અને પીડા મટાડે છે.

જૈ જૈ જૈ હનુમાન ગોસાયી । કૃપા કરહુ ગુરુ દેવ કી નાયી ॥

જય જય જય હનુમાનજી! કૃપા કરો, ગુરુ અને દેવની જેમ આશીર્વાદ આપો.

યહ શતવાર પાઠ કર જોયી । છૂટહિ બંદિ મહાસુખ હોયી ॥

જે આ સ્તોત્ર સો વખત વાંચે છે, તે બંધનમાંથી મુક્ત થાય છે અને મોટું સુખ મેળવે છે.