ਸ਼੍ਰੀਗਣੇਸ਼ਸਹਸ੍ਰਨਾਮਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮ੍

ਸਰ੍ਵਸ਼ੋषਕਰੋ ਵਾਯੁਃ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਰੂਪਃ ਸੁਨਿਸ਼੍ਚਲਃ । ਸਂਹਰ੍ਤਾ ਸृष੍ਟਿਕਰ੍ਤਾ ਚ ਸ੍ਥਿਤਿਕਰ੍ਤਾ ਲਯਾਸ਼੍ਰਿਤਃ

ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸੁੱਕਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਸੁਕਸ਼ਮ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਡੋਲ ਹੈ। ਉਹ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਰਚਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਵਿਲੀਨਤਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਸਾਮਾਨ੍ਯਰੂਪਃ ਸਾਮਾਸ੍ਯੋऽਥਰ੍ਵਸ਼ੀਰ੍षਾ ਯਜੁਰ੍ਭੁਜਃ । ऋਗੀਕ੍ਸ਼ਣਃ ਕਾਵ੍ਯਕਰ੍ਤਾ ਸ਼ਿਕ੍ਸ਼ਾਕਾਰੀ ਨਿਰੁਕ੍ਤਵਿਤ੍

ਉਹ ਸਰਵਜਨਕ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਚਿਹਰਾ ਹੈ, ਅਥਰਵਸ਼ੀਰਸ਼ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਹੈ, ਯਜੁਰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਹਨ, ਰਿਗ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹਨ। ਉਹ ਕਵਿਤਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਮੂਲ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਸ਼ੇषਰੂਪਧਰੋ ਮੁਖ੍ਯਃ ਸ਼ਬ੍ਦਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਵਰੂਪਭਾਕ੍ । ਵਿਚਾਰਵਾਞ੍ਸ਼ਙ੍ਖਧਾਰੀ ਸਤ੍ਯਵ੍ਰਤਪਰਾਯਣਃ

ਉਹ ਸ਼ੇਸ਼ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਸ਼ਬਦ-ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਚਾਰ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੰਖ ਫੜਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਸੱਚ ਦੇ ਵਚਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਮਹਾਤਪਾ ਘੋਰਤਪਾਃ ਸਰ੍ਵਦੋ ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮਃ । ਸਰ੍ਵਸਮ੍ਪਤ੍ਕਰੋ ਵ੍ਯਾਪੀ ਮੇਘਗਮ੍ਭੀਰਨਾਦਭृਤ੍

ਉਹ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਹੈ, ਡਰਾਉਣੀ ਤਪਸਿਆ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਦੌਲਤ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਗੂੜ੍ਹੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਸਮृਦ੍ਧੋ ਭੂਤਿਦੋ ਭੋਗੀ ਵੇਸ਼ੀ ਸ਼ਙ੍ਕਰਵਤ੍ਸਲਃ । ਸ਼ਮ੍ਭੁਭਕ੍ਤਿਰਤੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਦਾਤਾ ਭਵਦਵਾਨਲਃ

ਉਹ ਬੜੀ ਤਰੱਕੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਸੋਹਣਾ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਦੁੱਖਾਂ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਾੜਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਸਤ੍ਯਸ੍ਤਪਾ ਧ੍ਯੇਯਮੂਰ੍ਤਿਃ ਕਰ੍ਮਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਮਹਾਂਸ੍ਤਥਾ । ਸਮष੍ਟਿਵ੍ਯष੍ਟਿਰੂਪਸ਼੍ਚ ਪਞ੍ਚਕੋਸ਼ਪਰਾਙ੍ਮੁਖਃ

ਉਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਤਪ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਯੋਗ ਰੂਪ ਹੈ, ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਵੱਡਾ ਹੈ; ਉਹ ਸਮੂਹਕ ਤੇ ਵਿਅਕਤੀਕ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੇ ਪੰਜ ਕਵਚਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਤੇਜੋਨਿਧਿਰ੍ਜਗਨ੍ਮੂਰ੍ਤਿਸ਼੍ਚਰਾਚਰਵਪੁਰ੍ਧਰਃ । ਪ੍ਰਾਣਦੋ ਜ੍ਞਾਨਮੂਰ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਨਾਦਮੂਰ੍ਤਿਯੁਤੋऽਕ੍ਸ਼ਰਃ

ਉਹ ਚਾਨਣ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਸਰੀਰਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਗਿਆਨ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਧੁਨ ਦੇ ਰੂਪ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਕਦੇ ਨਾ ਨਾਸ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਭੂਤਾਦ੍ਯਸ੍ਤੈਜਸੋ ਭਾਵੋ ਨਿष੍ਕਲਸ਼੍ਚੈਵ ਨਿਰ੍ਮਲਃ । ਕੂਟਸ੍ਥਸ਼੍ਚੇਤਨੋ ਰੁਦ੍ਰਃ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਵਿਤ੍ ਪੁਰੁषੋ ਬੁਧਃ

ਉਹ ਭੂਤਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਹੈ, ਅੱਗ ਵਾਲਾ ਸੁਭਾਵ ਹੈ, ਭਾਗਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਅਟੱਲ ਰੂਪ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਚੇਤਨ ਹੈ, ਰੁਦ੍ਰ ਹੈ, ਖੇਤਰ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਪੁਰਖ ਹੈ, ਤੇ ਬੁਧੀਮਾਨ ਹੈ।

ਅਨਾਧਾਰੋऽਪ੍ਯਨਾਕਾਰੋ ਧਾਤਾ ਚ ਵਿਸ਼੍ਵਤੋਮੁਖਃ । ਅਪ੍ਰਤਰ੍ਕ੍ਯਵਪੁਃ ਸ੍ਕਨ੍ਦਾਨੁਜੋ ਭਾਨੁਰ੍ਮਹਾਪ੍ਰਭਃ

ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੇ ਕੋਈ ਆਧਾਰ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਸਭ ਕੁਝ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਕੋਈ ਰੂਪ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਉਹ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਮੂਰਤ ਮਨ ਦੇ ਸਮਝ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ। ਉਹ ਸਕੰਦ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਤੇਜ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਯਜ੍ਞਹਰ੍ਤਾ ਯਜ੍ਞਕਰ੍ਤਾ ਯਜ੍ਞਾਨਾਂ ਫਲਦਾਯਕਃ । ਯਜ੍ਞਗੋਪ੍ਤਾ ਯਜ੍ਞਮਯੋ ਦਕ੍ਸ਼ਯਜ੍ਞਵਿਨਾਸ਼ਕृਤ੍

ਉਹ ਯਜਨ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਯਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਯਜਨ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਯਜਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਯਜਨ ਹੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਦਕ੍ਸ਼ ਦੇ ਯਜਨ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਵਕ੍ਰਤੁਣ੍ਡੋ ਮਹਾਕਾਯਃ ਕੋਟਿਸੂਰ੍ਯਸਮਪ੍ਰਭਃ । ਏਕਦਂष੍ਟ੍ਰਃ ਕृष੍ਣਪਿਙ੍ਗੋ ਵਿਕਟੋ ਧੂਮ੍ਰਵਰ੍ਣਕਃ

ਉਹ ਵਕਰੀ ਸੁੰਡ ਵਾਲਾ, ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਕਰੋੜਾਂ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਇਕ ਦੰਦ ਵਾਲਾ, ਕਾਲਾ ਤੇ ਪੀਲੇ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਡਰਾਉਣਾ ਅਤੇ ਧੂੰਹਲੇ ਰੰਗ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਟਙ੍ਕਧਾਰੀ ਜਮ੍ਬੁਕਸ਼੍ਚ ਨਾਯਕਃ ਸ਼ੂਰ੍ਪਕਰ੍ਣਕਃ । ਸੁਵਰ੍ਣਗਰ੍ਭਃ ਸੁਮੁਖਃ ਸ਼੍ਰੀਕਰਃ ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਦਃ

ਉਹ ਕਲ੍ਹਾ ਫੜਨ ਵਾਲਾ, ਗਿੱਧ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਆਗੂ ਹੈ, ਅਤੇ ਚਲਣੀ ਵਰਗੇ ਕੰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੋਨੇ ਵਾਲਾ, ਸੁੰਦਰ ਚਿਹਰਾ ਵਾਲਾ, ਸ਼੍ਰੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਸਭ ਸਿਧੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਸੁਵਰ੍ਣਵਰ੍ਣੋ ਹੇਮਾਙ੍ਗੋ ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਚਨ੍ਦਨਚ੍ਛਵਿਃ । ਸ੍ਵਙ੍ਗਃ ਸ੍ਵਕ੍ਸ਼ਃ ੮੦੦ ਸ਼ਤਾਨਨ੍ਦੋ ਲੋਕਵਿਲ੍ਲੋਕਵਿਗ੍ਰਹਃ

ਉਹ ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਰੰਗ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਅੰਗ ਵੀ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਹਨ। ਉਹ ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਚੰਦਨ ਦੀ ਚਮਕ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਅੰਗ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹਨ। ਉਹ ਸਦਾ ਆਨੰਦ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਆਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ।

ਇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਜਿष੍ਣੁਰ੍ਧੂਮਕੇਤੁਰ੍ਵਹ੍ਨਿਃ ਪੂਜ੍ਯੋ ਦਵਾਨ੍ਤਕਃ । ਪੂਰ੍ਣਾਨਨ੍ਦਃ ਪਰਾਨਨ੍ਦਃ ਪੁਰਾਣਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਃ

ਉਹ ਇੰਦਰ ਹੈ, ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਧੂੰਆਂ ਵਾਲਾ ਝੰਡਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਅੱਗ ਹੈ, ਪੂਜਾ ਜੋਗ ਹੈ, ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੂਰਾ ਆਨੰਦ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਆਨੰਦ ਹੈ, ਪੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੁਰਖ ਹੈ।

ਕੁਮ੍ਭਭृਤ੍ ਕਲਸ਼ੀ ਕੁਬ੍ਜੋ ਮੀਨਮਾਂਸਸੁਤਰ੍ਪਿਤਃ । ਰਾਸ਼ਿਤਾਰਾਗ੍ਰਹਮਯਸ੍ਤਿਥਿਰੂਪੋ ਜਗਦ੍ਵਿਭੁਃ

ਉਹ ਘੜਾ ਫੜਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਕਲਸ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ, ਕੁਬੜਾ ਹੈ, ਮੱਛੀ ਅਤੇ ਮਾਸ ਦੀ ਭੇਟ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਤਾਰਿਆਂ, ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ, ਸਮੇਂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।

ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਪ੍ਰਤਿਪਤ੍ਪ੍ਰੇਯਾਨ੍ ਦ੍ਵਿਤੀਯੋऽਦ੍ਵੈਤਨਿਸ਼੍ਚਿਤਃ । ਤ੍ਰਿਰੂਪਸ਼੍ਚ ਤृਤੀਯਾਗ੍ਨਿਸ੍ਤ੍ਰਯੀਰੂਪਸ੍ਤ੍ਰਯੀਤਨੁਃ

ਉਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਪੱਖ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਦੂਜਾ ਹੈ, ਅਦਵੈਤ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਤਿੰਨ ਰੂਪ ਹਨ, ਤੀਜਾ ਅੱਗ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਚਤੁਰ੍ਥੀਵਲ੍ਲਭੋ ਦੇਵੋ ਪਾਰਗਃ ਪਞ੍ਚਮੀਰਵਃ । षਡ੍ਰਸਾਸ੍ਵਾਦਕੋऽਜਾਤਃ षष੍ਠੀ षष੍ਟਿਕਵਤ੍ਸਰਃ

ਚੌਥੇ ਦਿਨ ਪਿਆਰੇ ਦੇਵਤਾ, ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ, ਛੇ ਸਵਾਦਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਜਨਮ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਛੇਵਾਂ, ਤੇ ਸਠ ਸਾਲਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਸਪ੍ਤਾਰ੍ਣਵਗਤਿਃ ਸਾਰਃ ਸਪ੍ਤਮੀਸ਼੍ਵਰ ਈਹਿਤਃ । ਅष੍ਟਮੀਨਨ੍ਦਨੋऽਨਾਰ੍ਤੋ ਨਵਮੀਭਕ੍ਤਿਭਾਵਿਤਃ

ਸੱਤ ਨਦੀਆਂ ਵਿਚ ਚਲਣ ਵਾਲਾ, ਸਾਰ ਰੂਪ, ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਇੱਛਾ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ, ਅਠਵੇਂ ਦਿਨ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਤੇ ਨੌਵੇਂ ਦਿਨ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੈ।

ਦਸ਼ਦਿਕ੍ਪਤਿਪੂਜ੍ਯਸ਼੍ਚ ਦਸ਼ਮੀ ਦ੍ਰੁਹਿਣੋ ਦ੍ਰੁਤਃ । ਏਕਾਦਸ਼ਾਤ੍ਮਾ ਗਣਪੋ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੀਯੁਗਚਰ੍ਚਿਤਃ

ਦਸ ਦਿਸਾਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਗਿਆ, ਦਸਵਾਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਤੇਜ਼ੀ ਵਾਲਾ, ਗਿਆਰਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ, ਗਣਾਂ ਦਾ ਨੇਤਾ, ਤੇ ਬਾਰਾਂ ਜੋੜਿਆਂ ਵਿਚ ਆਦਰਯੋਗ ਹੈ।

ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ਮਨੁਸ੍ਤੁਤ੍ਯਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ਸੁਰਪ੍ਰਿਯਃ । ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ੇਨ੍ਦ੍ਰਸਂਸ੍ਤੁਤ੍ਯਃ ਪੂਰ੍ਣਿਮਾਨਨ੍ਦਵਿਗ੍ਰਹਃ

ਤੇਰਾਂ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿਚ ਸਤਿਕਾਰਿਆ, ਚੌਦਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ, ਚੌਦਾਂ ਇੰਦਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ, ਤੇ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਨੂੰ ਆਨੰਦ ਰੂਪ ਹੈ।

ਦਰ੍ਸ਼ਾਦਰ੍ਸ਼ੋ ਦਰ੍ਸ਼ਨਸ਼੍ਚ ਵਾਨਪ੍ਰਸ੍ਥੋ ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰਃ । ਮੌਨੀ ਮਧੁਰਵਾਙ੍ਮੂਲਂ ਮੂਰ੍ਤਿਮਾਨ੍ ਮੇਘਵਾਹਨਃ

ਉਹ ਨਵੀਂ ਚੰਦ ਅਤੇ ਪੂਰਨ ਚੰਦ ਹੈ, ਉਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾ ਹੈ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਾ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਸਿਰਤਾਜ, ਚੁੱਪ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਬੋਲੀ ਮਿੱਠੀ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਜੜ੍ਹ, ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਵਾਹਨ ਬੱਦਲ ਹੈ।

ਮਹਾਗਜੋ ਜਿਤਕ੍ਰੋਧੋ ਜਿਤਸ਼ਤ੍ਰੁਰ੍ਜਯਾਸ਼੍ਰਯਃ । ਰੌਦ੍ਰੋ ਰੁਦ੍ਰਪ੍ਰਿਯੋ ਰੁਕ੍ਮੋ ਰੁਦ੍ਰਪੁਤ੍ਰੋऽਘਤਾਪਨਃ

ਉਹ ਵੱਡਾ ਹਾਥੀ ਹੈ, ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਤ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਜਿੱਤ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਤਿੱਖਾ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ, ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ, ਰੁਦ੍ਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਤੇ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਭਵਪ੍ਰਿਯੋ ਭਵਾਨੀष੍ਟੋ ਭਾਰਭृਦ੍ਭੂਤਭਾਵਨਃ । ਗਾਨ੍ਧਰ੍ਵਕੁਸ਼ਲੋऽਕੁਣ੍ਠੋ ਵੈਕੁਣ੍ਠੋ ਵਿष੍ਣੁਸੇਵਿਤਃ

ਉਹ ਭਵ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ, ਭਵਾਨੀ ਦਾ ਚਾਹਿਤਾ, ਭਾਰ ਢੋਣ ਵਾਲਾ, ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਰਚਣ ਵਾਲਾ, ਗਾਂਧਰਵ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਰੋਕ-ਟੋਕ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਵੈਕੁੰਠ, ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਵੱਲੋਂ ਸੇਵਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਵृਤ੍ਰਹਾ ਵਿਘ੍ਨਹਾ ਸੀਰਃ ਸਮਸ੍ਤਦੁਰਿਤਾਪਹਃ । ਮਞ੍ਜੁਲੋ ਮਾਰ੍ਜਨੋ ਮਤ੍ਤੋ ਦੁਰ੍ਗਾਪੁਤ੍ਰੋ ਦੁਰਾਲਸਃ

ਉਹ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ, ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਤਾਕਤਵਰ, ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ-ਕਲੇਸ਼ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਸੋਹਣਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮਸਤ, ਦੁਰਗਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਤੇ ਕਦੇ ਆਲਸੀ ਨਹੀਂ।

ਅਨਨ੍ਤਚਿਤ੍ਸੁਧਾਧਾਰੋ ਵੀਰੋ ਵੀਰ੍ਯੈਕਸਾਧਕਃ । ਭਾਸ੍ਵਨ੍ਮੁਕੁਟਮਾਣਿਕ੍ਯਃ ਕੂਜਤ੍ਕਿਙ੍ਕਿਣਿਜਾਲਕਃ

ਉਹ ਅੰਤਹੀਨ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਅਮ੍ਰਿਤ ਵਾਂਗ ਧਾਰਾ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਵੀਰ ਹੈ, ਸਿਰਫ ਉਸਦੇ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਚਮਕਦਾ ਤਾਜ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਛੋਟੀਆਂ ਘੰਟੀਆਂ ਦੀ ਝੰਕਾਰ ਗੂੰਜਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਸ਼ੁਣ੍ਡਾਧਾਰੀ ਤੁਣ੍ਡਚਲਃ ਕੁਣ੍ਡਲੀ ਮੁਣ੍ਡਮਾਲਕਃ । ਪਦ੍ਮਾਕ੍ਸ਼ਃ ਪਦ੍ਮਹਸ੍ਤਸ਼੍ਚ ੯੦੦ ਪਦ੍ਮਨਾਭਸਮਰ੍ਚਿਤਃ

ਉਹ ਸੁੰਡ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਸੁੰਡ ਹਿਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਗੁੰਮੜੀ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਖੋਪੜੀਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਕਮਲ ਫੁੱਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਦਮਨਾਭ ਨੇ ਉਸਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਦ੍ਗੀਥੋ ਨਰਦਨ੍ਤਾਢ੍ਯਮਾਲਾਭੂषਣਭੂषਿਤਃ । ਨਾਰਦੋ ਵਾਰਣੋ ਲੋਲਸ਼੍ਰਵਣਃ ਸ਼ੂਰ੍ਪਕਸ਼੍ਰਵਾਃ

ਉਹ ਭਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਾਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਨੁੱਖੀ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਨਾਰਦ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਹਾਥੀ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਕੰਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਿਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਕੰਨ ਚਲਣੀ ਵਾਂਗ ਹਨ।

ਬृਹਦੁਲ੍ਲਾਸਨਾਸਾਢ੍ਯਵ੍ਯਾਪ੍ਤਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਮਣ੍ਡਲਃ । ਇਲਾਮਣ੍ਡਲਸਮ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਕृਤਾਨੁਗ੍ਰਹਜੀਵਕਃ

ਉਹ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਪਹੁੰਚਣਯੋਗ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਭਟਕ ਰਹੇ ਹਨ, ਆਪਣੀ ਕਿਰਪਾ ਦੇ ਕੇ ਜੀਵਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਬृਹਤ੍ਕਰ੍ਣਾਞ੍ਚਲੋਦ੍ਭੂਤਵਾਯੁਵੀਜਿਤਦਿਕ੍ਤਟਃ । ਬृਹਦਾਸ੍ਯਰਵਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤਭੀਮਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਭਾਣ੍ਡਕਃ

ਉਸ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਨੀਆਂ ਦੇ ਕੋਨੇ ਤੋਂ ਉਠੀ ਹਵਾ ਸਾਰੇ ਪਾਸਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦੀ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲਾ ਡਰਾਉਣਾ ਗੂੰਜ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੇ ਖੋਲ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।