ਸ਼੍ਰੀਗਣੇਸ਼ਸਹਸ੍ਰਨਾਮਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਉਹ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੁੰਡ ਮੋੜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼ਰੀਰ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਕਾਂਤੀ ਦਸ ਲੱਖ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗੀ ਚਮਕਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਇਕ-ਦੰਦ ਹੈ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗੂੜ੍ਹੀਆਂ ਤੇ ਪੀਲੀਆਂ ਹਨ, ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਡਰਾਉਣਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਚਮੜੀ ਧੂੰਏਂ ਵਰਗੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਕੁਹਾੜੀ ਫੜੇ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਚਾਲ ਗਿੱਦੜ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਅਗੂ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਸੂਟੀ ਪੱਖਿਆਂ ਵਾਂਗ ਵੱਡੇ ਹਨ। ਉਹ ਸੋਨੇ ਦੀ ਜੱਠੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਚਿਹਰਾ ਸੁੰਦਰ ਹੈ, ਧਨ-ਸੰਪਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਤੇ ਹਰ ਸਿੱਧੀ ਦਾ ਦਾਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਚਮੜੀ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਅੰਗ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਚੰਦਨ ਦੀ ਕਾਂਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਅੰਗਾਂ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸਦਾ ਆਨੰਦ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅਨੁਭੂਤੀਆਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ। ਉਹ ਇੰਦ੍ਰ ਹੈ, ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਧੂੰਏਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਅੱਗ ਹੈ, ਪੂਜਾ ਯੋਗ ਹੈ, ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੂਰਨ ਆਨੰਦ ਹੈ, ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਹੈ, ਅਤਿ ਪੁਰਾਤਨ ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਹੈ। ਉਹ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਘੜਾ ਫੜੇ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਘੜੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ, ਕੁਬੜ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਮੱਛੀ ਤੇ ਮਾਸ ਦੀ ਭੇਟ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਤਾਰਿਆਂ, ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਸਮੇਂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦਾ ਮਾਲਿਕ ਹੈ। ਉਹ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਚੰਦ੍ਰਮਾਸੀ ਪੱਖ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਅਦਵੈਤ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਹੈ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੀਜੀ ਅੱਗ ਹੈ, ਤ੍ਰੈਗੁਣੀ ਸਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਚੌਥੇ ਦਿਨ ਪਿਆਰਾ ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਪਾਰ ਲੰਘਾਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਪੰਜਵੇਂ ਦਿਨ ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਛੇ ਰਸਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ, ਅਜਨਮਾ ਹੈ, ਛੇਵਾਂ ਹੈ, ਸੱਠ ਸਾਲਾ ਵਰ੍ਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਚਲਣ ਸੱਤ ਨਦੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਹੈ, ਉਹ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ, ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ ਦਾ ਮਾਲਿਕ ਹੈ, ਸਭ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅੱਠਵੇਂ ਦਿਨ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਨੌਵੇਂ ਦਿਨ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਦੱਸ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦਸਵਾਂ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਹੈ, ਤੇਜ਼ ਹੈ, ਗਿਆਰਾਂ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਗਣਾਂ ਦਾ ਅਗੂ ਹੈ, ਬਾਰਾਂ ਜੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੀਹ ਸਿਲੇਬਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਚੌਦਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਚੌਦਾਂ ਇੰਦ੍ਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੇ ਦਿਨ ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਮਾਵੱਸ ਤੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੋਵਾਂ ਹੈ, ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੇ ਦਰਸ਼ਕ ਹੈ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਮਾਲਿਕ ਹੈ, ਚੁੱਪ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹੈ, ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਵਾਹਨ ਘਟਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਾਂ ਹਾਥੀ ਹੈ, ਕ੍ਰੋਧ ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿੱਤ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਰੁਦ੍ਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਪਾਪ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਭਵ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਭਵਾਨੀ ਦਾ ਲਾਡਲਾ ਹੈ, ਭਾਰ ਢੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਹੈ, ਗੰਧਰਵ ਕਲਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਰੁਕਾਵਟ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਵੈਕੁੰਠ ਹੈ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਵੱਲੋਂ ਸੇਵਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦਾ ਸੰਘਾਰਕ ਹੈ, ਵਿਘਨ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਬਲਵਾਨ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਮਨੋਹਰ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਮਸਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਦੁਰਗਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਕਦੇ ਆਲਸੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਉਹ ਅਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੇ ਚੇਤਨ ਦਾ ਅੰਤ ਰਹਿਤ ਧਾਰਾ ਹੈ, ਮਹਾਂਵੀਰ ਹੈ, ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਸ਼ੂਰਵੀਰਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਰੁਮਾਲ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀਆਂ ਘੁੰਘਰੂਆਂ ਦੀ ਝੰਕਾਰ ਗੂੰਜਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸੁੰਡ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸੂੰਡ ਹਿਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹੈ, ਖੋਪੜੀਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਹਨ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਕਮਲ ਹੈ, ਤੇ ਪਦਮਨਾਭ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਤੁਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਫ਼ਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਨੁੱਖੀ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਉਹ ਨਾਰਦ ਹੈ, ਹਾਥੀ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਚੰਚਲ ਹਨ, ਪੱਖਿਆਂ ਵਰਗੇ ਹਨ। ਉਹ ਵੱਡੇ ਆਨੰਦ ਵਿਚ ਬੈਠਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ; ਉਹ ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਭਟਕ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਕੰਨਾਂ ਦੇ ਕੋਨਿਆਂ ਤੋਂ ਹਵਾ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦੀ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੀ ਭਿਆਨਕ ਗੂੰਜ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੇ ਖੋਲ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੈਰ ਸੱਤ ਪਾਤਾਲਾਂ ਉੱਤੇ ਪੈਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੰਬਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਬੜੀ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਦੰਦਾਂ ਤੋਂ ਜੰਗ ਦਾ ਆਨੰਦ ਵਗਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਲਵਾਨ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਵੱਸ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਸਿੰਧੂਰ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਅੱਖਾਂ ਅੱਗ ਵਰਗੀ ਲਾਲ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਪਾਇਲਾਂ ਦੀ ਝੰਕਾਰ ਹੈ; ਉਹ ਤੇਜ਼ ਧਾਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਤੇ ਬੇਹਿਸਾਬ ਜਲਕਣੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਕਮਲ ਵਰਗੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਬ੍ਰਹਮਾ, ਅਚ੍ਯੁਤ, ਮਹਾਂ ਰੁਦ੍ਰ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਉਹ ਆਦਰਯੋਗ ਹੈ। ਉਹ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਸੱਪਾਂ, ਸ਼ੇਸ਼ ਸਮੇਤ, ਵੱਲੋਂ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਪੰਜ-ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ੇਰਨਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਭਿਆਨਕ "ਹਾ ਹਾ" ਤੇ "ਹੂ ਹੂ" ਦੀਆਂ ਚੀਕਾਂ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਪੰਜਾਹ ਮੂਲ ਅੱਖਰਾਂ ਤੇ ਮੰਤਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਵੈਦਾਂਤ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਅਮ੍ਰਿਤ ਧਾਰਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵਹਿ ਰਹੀ ਹੈ; ਸ਼ੰਖ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਪਾਤਾਲ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅਕਾਸ਼ ਤਕ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਛਾ ਪੂਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰਤਨ ਹੈ, ਮਹਾਂ ਪਹਲਵਾਨ ਹੈ, ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਤੀਖੀ ਭਾਲਾ ਫੜੇ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਬਲਵਾਨ ਤੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਕ੍ਰਿਤ ਤੇ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁੱਗਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਰੌਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਦੁਆਪਰ ਹੈ, ਪਰਲੋਕ ਦਾ ਇਕੱਲਾ ਮਾਲਿਕ ਹੈ, ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਚੰਦਨ ਦੀ ਚਾਂਦਨੀ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਅਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਲਿਪਤ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। ਉਹ ਅੱਖਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀ "ਅ" ਤੋਂ "ਕ੍ਸ਼" ਤੱਕ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; "ਅ" ਤੇ "ਆ" ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਸੁਰਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਰੰਗੀਨ ਹੈ। ਉਹ "ਇ" ਤੇ "ਏ" ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੰਤ੍ਰ ਮਾਲਾਵਾਂ ਵਿਚ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ, "ਉ" ਤੇ "ਓ" ਦੇ ਉਚਾਰਣ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਜਨੇਊ ਵਾਂਗ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ "਋" ਅੱਖਰ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, "਋" ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਦੋ ਕਮਲ ਵਰਗੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; "ਲ੍਋" ਨਾਲ ਇਕਤ੍ਰਿਤ ਹੈ, "ਲ੍਋" ਦੀ ਸ਼ੰਖ ਵਰਗੀ ਧੁਨੀ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਭਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਗਿਰਿਜਾ ਦੇ ਦੁੱਧ, ਜੋ "ਏ" ਤੇ "ਐ" ਅੱਖਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਨੂੰ ਪੀਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ; ਉਹ "ਓ" ਤੇ "ਔ" ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਤੇ ਅੰਗ "ਅੰ" ਤੋਂ "ਅ:" ਤੱਕ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ; ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਤੇ ਜੀਭ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਲਾਲ ਹਨ, ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲਾ ਮੌਰ ਹੈ, ਪੰਛੀ ਦੇ ਮਾਲਿਕ ਦਾ ਝੰਡਾ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਸਦਾ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੀਆਂ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਮਗਨ ਹਨ। ਉਹ ਵਚਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਹਾਂ ਘਟਾ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੈ; ਉਹ ਇੱਕ-ਦੰਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, "ਙ" ਅੱਖਰ ਦੀ ਅਮ੍ਰਿਤ ਧਾਰਾ ਨਾਲ ਰੌਸ਼ਨ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਚੰਦਨ, ਕੇਸਰ ਅਤੇ ਜੰਬਾਲਾ ਫਲ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਚਿਹਰਾ ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਮੌਰ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਰਾਜਸੀ ਛਤਰੀ ਤੇ ਚਮਚ ਦੀ ਸੇਵਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਜਟਾਵਾਂ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹਨ; ਉਹ ਭੌਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮਧੁਰ ਧੁਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਗੂੰਜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ "ਞ" ਅੱਖਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗਦਾ ਫੜਦਾ ਹੈ; "ਟ" ਅੱਖਰ ਦੇ ਫਲ ਦਾ ਸੁਆਦ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰੋਏ ਖੜੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ "ਠ", "ਢ", "ਡ" ਅਤੇ "ਢ" ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਨੌਂ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਖਰਾਂ ਦੀ ਅਮ੍ਰਿਤ ਧਾਰਾ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਮੱਥਾ ਤਾਮਬੇ ਵਰਗੀ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ "ਥ" ਅੱਖਰ ਦੀ ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਪਰਮ ਪਵਿੱਤਰ, ਅਣੰਤ, ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਅਚਿੰਤਯ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਤੇ ਸਭ ਦੇ ਅੰਤਰ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਸਦਾ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।