एकदा, सर्व जगाच्या कल्याणासाठी, गणेशाचा अद्भुत, तेजस्वी स्वरूप प्रकट झाला. त्याचा सोंड वाकडा, विशाल देह, आणि त्याचे तेज दहा कोटी सूर्यांसारखे चमकत होते. त्याच्या एका सुळ्यामुळे, काळसर आणि तांबूस डोळ्यांनी सजलेला, तो अत्यंत प्रभावशाली आणि धुरकट वर्णाचा दिसत होता. त्याच्या हातात कुऱ्हाड होती, आणि त्याचा आकार शृगाळासारखा भासत होता. तो सर्वांचा नेता, सुपासारख्या मोठ्या कानांचा, सुवर्ण गर्भधारण करणारा, सुंदर मुखाचा, समृद्धी आणि सर्व सिद्धी देणारा होता. त्याचा वर्ण सुवर्णासारखा, त्याचे सर्व अंग सुवर्णमय, महान आत्म्याचा, चंदनाच्या तेजाने झळाळणारा, स्वतःच्या नेत्रांनी आणि अंगांनी सदा आनंदी, सर्व विश्वाचा आणि त्यांच्या अनुभूतींचा मूर्त स्वरूप होता. तोच इंद्र, विजयी, धूरध्वज, अग्निस्वरूप, पूजनीय, जंगलातील आग विझवणारा, पूर्ण आनंदाचा, परमानंदाचा, प्राचीन सर्वोच्च पुरुष होता. कधी त्याच्या हातात कलश असतो, कधी घटाशी संबंधित असतो, कधी कूबड असतो, माशा-मांसाच्या नैवेद्याने तृप्त होतो. तो तारक, नक्षत्र, ग्रह यांचा संयोग, काळाचे रूप, आणि साऱ्या विश्वाचा स्वामी आहे. तो सामर्थ्यशाली आहे, शुक्ल पक्षाच्या प्रारंभाला प्रिय, द्वितीयेला आवडता, अद्वैतात स्थित, त्रिविध रूपाचा, तिसरा अग्नि, त्रैगुणिक, त्रैस्वरूप आहे. चतुर्थीला प्रिय, पार नेणारा, पंचमीला ध्वनी ऐकू येणारा, सहा रसांचा आस्वाद घेणारा, अजन्मा, षष्ठीचा अधिपती, आणि साठ वर्षांचा काल आहे. सप्तवाहिन्यांमधून प्रवाहित होणारा, साररूप, सप्तमीचा अधिपती, सर्वांना प्रिय, अष्टमीला आनंद देणारा, दुःखरहित, नवमीला भक्तीने वंदनीय आहे. दशदिशांच्या अधिपतींनी पूजलेला, दशम्याचा अधिपती, ब्रह्मा, वेगवान, एकादशांचा आत्मा, गणांचा नेता, द्वादश युग्मात वंदनीय आहे. त्रयोदश अक्षरांत गौरवलेला, चतुर्दश लोकांच्या देवांना प्रिय, चौदा इंद्रांनी स्तुत्य, पौर्णिमेला आनंदमय स्वरूपाचा आहे. तो अमावस्या आणि पौर्णिमा दोन्ही आहे, दृष्टी आणि द्रष्टा, अरण्यवासी, ऋषींचा स्वामी, मौनशील, मधुर वाणीचा, सर्व शब्दांचा मूळ, मूर्तिमंत, मेघ याचे वाहन आहे. तो महान गज, क्रोधाचा जिंकणारा, शत्रूंचा संहारक, विजयाचा आधार, उग्र, रुद्राला प्रिय, सुवर्णमय, रुद्रपुत्र, आणि दुष्टांचा नाश करणारा आहे. तो भवाचा प्रिय, भवानीचा आवडता, भारवाहक, सृष्टीचा कर्ता, गंधर्वकला पारंगत, अडथळ्यांशिवाय, वैकुंठ, विष्णूने सेविलेला आहे. तो वृत्रासुराचा संहारक, विघ्नांचा नाश करणारा, बलवान, सर्व दुःखांचा अंत करणारा, मनोहारी, शुद्ध करणारा, मत्त, दुर्गेचा पुत्र, आणि कधीही आळशी नसणारा आहे. तो अमृतासारख्या चैतन्याचा अनंत प्रवाह, पराक्रमी, एकमेव शौर्यसंपन्न, रत्नमुकुटाने तेजस्वी, घंटिकेच्या निनादाने वेढलेला आहे. त्याची सोंड आहे, नासिका हालते, गुंडाळलेला, कवटींच्या माळेने अलंकृत, कमळासारखे नेत्र, हातात कमळ, आणि पद्मनाभाने पूजलेला आहे. स्तोत्रांनी गौरवलेला, मानवदंतांच्या माळेने अलंकृत, अलंकारांनी सजलेला, नारद, गजमुख, चंचल कान, सुपासारखे कान असलेला आहे. मोठ्या आनंदाने आसनस्थ झालेल्यांना प्राप्त होणारा, त्रैलोक्य व्यापणारा, पृथ्वीवर गोंधळलेल्या जीवांना कृपा देणारा जीवनदाता आहे. त्याच्या प्रचंड कानाच्या टोकांनी सर्व दिशांना जिंकणारे वारे निर्माण होतात; त्याच्या मुखातून उमटणारा सिंहगर्जना विश्वाच्या कवचाला हादरवतो. त्याचे विशाल पाय सप्त पाताळांत पसरतात, त्याने ते थरथरतात; युद्धात तो प्रचंड आनंदाने रमतो, त्याचे मोठे सुळे युद्धातील आनंदरसाने ओथंबतात. त्याच्या बलवान हातात सर्व शस्त्रे आहेत, तो दैत्यांचा संहार करतो; त्याचे मुख सिंदूराने उजळलेले, डोळे प्रखर तेजाने पेटलेले आहेत. त्याच्या घुंघरांच्या निनादाने गगन दुमदुमते; जलाच्या प्रवाहांनी, वेगाने वाहणाऱ्या नद्या आणि असंख्य पाण्याच्या थेंबांनी तो वेढलेला असतो. त्याचे कमळपद भटकणाऱ्या गजांच्या समूहांनी पूजले जाते; ब्रह्मा, अच्युत, आणि महा रुद्र, तसेच सर्वश्रेष्ठ देव त्याची वंदना करतात. सर्व प्रकारच्या नागांनी, विशेषतः शेषाने, तो सेविला जातो; पाचमुखी सिंहांचे गर्जन पर्वतशिखरांवर पोहोचते. देवतांच्या 'हा हा', 'हू हू' अशा उग्र गर्जनेने त्याचा मन गोंधळते; त्याचे रूप पन्नास बीजाक्षर आणि मंत्रांनी समर्थित आहे. वेदांताच्या अमृतधारेने पृथ्वी ओसंडून वाहते; शंखध्वनी पाताळापासून स्वर्गापर्यंत निनादतो. तो इच्छित रत्न, महान मल्ल, हातात बलवान भाला, सामर्थ्यवान आणि विजयी आहे; तो त्रैलोक्यात तेजाने झळाळतो, कृतयुग आणि त्रेतायुगात तेजस्वी आहे. तो द्वापर, परलोकाचा एकमेव अधिपती, कर्माचा अंधार दूर करणारा चंद्रप्रकाश; त्याचे रूप अमृताने अभिषिक्त, ब्रह्मांड आणि त्यातील सर्वत्र व्यापलेले आहे. 'अ' पासून 'क्ष' पर्यंतच्या अक्षरमालेने तो तेजस्वी आहे; 'अ' आणि 'आ' पासून गातलेल्या स्वरांनी गूंजतो, सर्वोच्च स्वराचा निनाद त्यात आहे. 'इ' आणि 'ए' पासून सुरू होणाऱ्या मंत्रमालेत तो रमतो, आनंदाने त्या गुंफतो; 'उ' आणि 'ओ' उच्चारातून प्रकट होणारा, भीषण नागाचा यज्ञोपवीत म्हणून अलंकृत आहे. 'ऋ' अक्षराने सजलेला, कमळासारख्या दोन 'ॠ' अक्षरांनी तेजस्वी, 'लृ' अक्षराशी एकरूप, 'लॄ' च्या शंखध्वनीने सर्व दिशा व्यापतो. 'ए' आणि 'ऐ' या अक्षरांनी प्रतीक असलेल्या गिरिजेच्या स्तनातील दूध पिण्यात तो कुशल, 'ओ' आणि 'औ' या विश्वमूल अक्षरांनी सुरु होणाऱ्या सृष्टीच्या क्रमात तो निवांत आहे. 'अं' पासून 'अः' पर्यंतच्या अक्षरमालेने त्याचे मस्तक आणि अवयव व्यापलेले; त्याच्या कानात आणि तालूमध्ये प्रचंड वाऱ्याचा वेग भरलेला, त्यामुळे तो देवांनाही मागे टाकतो. त्याचे पाय लालसर, मस्तकावर रत्नमुकुट, गरुडध्वज, आणि त्याचे कान सर्व गर्विष्ठ गंधर्वांच्या गाण्यांकडे सदैव लक्ष ठेवतात. वाणीच्या नगरीत, मेघाने वहात, श्रेष्ठ देव, ऋषी त्याची पूजा करतात; तो उज्ज्वल एकदंत, 'ङ' अक्षराच्या अमृतधाराने तेजस्वी आहे. त्याचे सुंदर रूप चंदन, केशर, जांभळाच्या फळाच्या लालीने अलंकृत; मुखावर रत्नमुकुट, राजछत्र आणि चामरांनी सेविलेला आहे. त्याच्या जटांमध्ये अमूल्य रत्नांच्या रांगा आहेत; भोवती मधमाश्यांच्या गुंजनाचा, गोड गाण्याचा निनाद आहे. 'ञ' अक्षराच्या सामर्थ्याने दैत्यांचा नाश करून रक्ताने भिजलेली गदा तो हातात धरतो; 'ट' अक्षराच्या फळाचा आस्वाद घेताच त्याच्या अंगावर रोमांच उभे राहतात. 'ठ', 'ढ', 'ड', आणि 'ढ' या अक्षरांनी तो प्रसन्न होतो; नव अक्षरांच्या अमृतप्रवाहाचा आधार आहे. त्याचे कपाळ तांबड्या कुंकवाच्या तेजाने झळाळते; 'थ' अक्षराच्या संपत्तीने तो द्विजांच्या सभेला आनंदित करतो. असा हा गणेश, सर्व विश्वाचा आधार, भक्तांना कृपाळू, आणि सर्व विद्यांचा मूळ आहे.