सा देवी, शूरा, खड्गशूलधारिणी, भीषणा, गदाचक्रधरिणी, शंखधारिणी, धनुर्धरापि, बाणपाशमुसलायुधा च, सर्वायुधैः संनद्धा विराजते स्म। सा च सौम्या, सर्वसौम्याभ्यः सौम्यतरैव, परमसुन्दरी, सा त्वमेव परमोत्कृष्टा सर्वेषां उच्चावचानां, हे परमेश्वरि। यत्किञ्चिदस्ति क्वापि, सत् वा असत् वा, हे सर्वसाररूपिणि, तस्य सर्वस्य शक्तिः त्वमेव; कथं तव स्तुतिः शक्या? त्वया एव लोकस्य सृष्टिकर्ता, पालनकर्ता, संहरणकर्ता अपि निद्रया विजितः; तस्मात् कः स्तोतुं समर्थः? विष्णुश्च रूपधारी, ईशानश्च महेश्वरः, त्वया प्रेरितौ; तस्मात् कः त्वां स्तोतुं समर्थः? एवं, हे देवि, त्वया स्वैः शुभैः शक्तिभिः स्तूया, तौ मदुकैटभौ दुर्जयौ मोहय। जगन्नाथोऽच्युतः शीघ्रं प्रबुद्धो भवतु, तस्मै चेतनां कुरु, यथा स तौ महादैत्यान् हन्यात्। एवं ब्रह्मणा स्तूया तत्र तामसी देवी विष्णुप्रबोधनार्थं, मदुकैटभवधाय, तस्थौ। सा ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः नेत्रमुखनासिकाबाहुहृदयवक्षःस्थलात् उत्पन्ना दृश्यता बभूव। तया विमुक्तः जनार्दनः, जगन्नाथः, एकस्मिन् सागरे शेषशय्यायामुत्थाय, तौ ददर्श। मदुकैटभौ तु दुष्टचित्तौ, अतिबलवीर्यसम्पन्नौ, क्रोधारक्तलोचनौ, ब्रह्मवधाय समुत्सुकौ दृष्टौ। ततः श्रीहरिः उत्थाय, ताभ्यां सह पञ्चसहस्रवर्षाणि बाहुप्रहरणः समरं चकार। तावपि महाबलौ, मदोन्मत्तौ, महामायया मोहितौ, केशवं उचतुर्भूः—"वरं वृणीष्व।" विष्णुः प्रत्युवाच—"युवां मयि तुष्टौ; मया हन्येथाम्, अन्यः कः वरः आवश्यकः? एष एव मम कामः।" तदा तौ आत्मनः मोहितौ, सर्वं जलमयं जगत् दृष्ट्वा, पद्मनाभं ऊचतुर्भूः—"यत्र पृथिवी जलैः न आच्छादिता, तत्र नः हन्य। तव युद्धेन तुष्टौ स्म, तव वीर्यं स्तुत्यं, मरणं च त्वया।" "एवं अस्तु" इति श्रीभगवान् शंखचक्रगदाधरः, चक्रेण तयोः श्रोणिप्रदेशे शिरः छित्वा निपातितवान्। एवं सा देवी ब्रह्मणैव स्तूता समुत्थिता; इदानीं पुनः शृणु, यथा अहं तस्याः शक्तिं कथयामि। प्राचीनकाले देवासुरयुद्धं समभवत्, शतवर्षपर्यन्तं, महिषासुरेऽसुरेन्द्रे, पुरन्दर इन्द्रे च सेनापतित्वे। तत्र देवसेना महाबलैः असुरैः पराजिता; सर्वान् देवान् जित्वा महिषासुरः इन्द्रत्वं प्राप। तदा पराजिताः देवाः, पद्मयोनिप्रजापतिः अग्रे कृत्वा, गरुडध्वजस्य विष्णोः समीपं जग्मुः। देवाः तत्र महिषासुरकृतानि कर्माणि, तस्य च ऐश्वर्यं, विष्णवे शंकराय च निवेदयामासुः। स एव महिषः सूर्यचन्द्राग्निवाय्विन्द्रवरुणादीनां देवतानां ऐश्वर्यम् अधिशिश्रिये। तेन दुष्टेन महिषेण स्वर्गात् निष्कासिताः सर्वे देवगणाः मृत्युलोकवत् भूमौ विचरन्ति स्म। एतत् सर्वं शत्रुणा कृतं ते निगदितम्; वयं त्वां शरणं गताः, तस्य वधः चिन्त्यताम्। एवं देववचनं श्रुत्वा मधुसूदनः शम्भुश्च कोपाविष्टौ भ्रुकुटीभिर्भृशं भ्रान्तमुखौ अभवताम्। ततः चक्रधरस्य मुखात् कोपपूरितात् महत्तेजः समुत्पन्नम्, ब्रह्मणः शंकरस्य च। अपरदेवानां, इन्द्रादीनां, शरीरेभ्यः अपि परमतेजः निर्गतम्, तच्च तेजः सर्वं एकत्र समागतम्। तत्र देवान् अदृष्टपूर्वं तेजसां समूहम् अपश्यन्, पर्वतसमानं, सर्वदिक्प्रदीप्तम्। ततः सर्वदेवताः देहसमुद्भूतं अतुलं तेजः एकत्र समागतं, सा च स्त्रीरूपेण त्रैलोक्यव्यापिनी बभूव। तस्याः मुखं शिवतेजसा जातम्, केशपाशः यमतेजसा, बाहवो विष्णुतेजसा। स्तनौ च मध्यदेशश्च सोमइन्द्रतेजसा, ऊरू च श्रोणिदेशश्च वरुणतेजसा। पादौ ब्रह्मतेजसा, अङ्गुल्यः सूर्यतेजसा, कराः वसुभिः, नासिका कुबेरतेजसा। दन्ताः प्रजापतेः तेजसा, त्रिणेत्राणि अग्नितेजसा। भ्रुवौ सन्ध्यातेजसा, कर्णौ वायोः तेजसा, अन्यानि शुभाङ्गानि अन्यदेवतातेजसा। एवं सा सर्वदेवतासमूढतेजसा समुत्थिता देवी दृष्ट्वा, महिषपीडिताः देवाः प्रमोदिताः। ततः देवाः स्वस्वायुधानि तस्यै प्रददुः, "जय जय" इति घोषयन्तः, विजयं कामयमानाः तां जयन्तीं स्तुवन्। पिनाकधारी शिवः त्रिशूलं दत्तवान्, कृष्णः स्वचक्रं दत्तवान्। वरुणः शंखं, अग्निः शक्तिं, मरुतः धनुः बाणपूरितं तूणीं च दत्तवान्। इन्द्रः वज्रं निर्माय तस्यै दत्तवान्, सहस्राक्षः ऐरावताद् घंटां च दत्तवान्।