निशुम्भः चेतनां पुनः प्राप्तः, धनुषं गृहीत्वा देवीं कालिं सिंहं च बाणैः आक्रोशतः आक्रम्य आहतवान्। ततो दानवराजः पुनः दशलक्षभुजसम्पन्नः अभवत्, चक्रधारी सन् चण्डिकां शस्त्रवर्षेण आवृतवान्। भगवती दुर्गा, दुःखनाशिनी, कोपमूर्तिः सन्, तस्य चक्राणि बाणान् च स्वस्य तीक्ष्णशरैः छिन्नवती। ततः निशुम्भः शीघ्रतया गदा गृहीत्वा दानवसेनया परिवृतः चण्डिकां हन्तुं धावितवान्। तस्य धावमानस्य चण्डिका तीक्ष्णधारासिना गदां छिन्नवती, सः शूलं गृहीत्वा तस्थौ। निशुम्भः, अमरनाशनः, शूलधारी सन् चण्डिकां समीपं आगतः; चण्डिका स्वशूलं तीव्रवेगेन तस्य हृदयम् अभिद्रवति। तस्य हृदयात् शूलेन विदारितात् अन्यः महाबलवान् विक्रान्तः पुरुषः उत्पन्नः, "स्थ" इति घोषयन्। तस्य आगमनस्य समये देवी हास्यं कृत्वा, खड्गेन तस्य शिरः छिन्नवती, सः भूमौ पतितः। ततः सिंहः तीक्ष्णदंष्ट्रनखैः उग्रदानवान् विदारितवान्, कालि: शिवदूती च अन्यान् असुरान् हतान्। कौमारीशूलाभिहताः केचन महादानवाः गतचेष्टाः अभवन्; ब्रह्माण्या मन्त्रसंस्कृतवारेण अन्यान् निष्कासितवती। महेश्वर्याः त्रिशूलघातेन केचन पतिताः, वाराह्याः मुखप्रहारात् अन्ये भूमौ चूर्णिताः। विष्णुवत्याः चक्रेण दानवाः खण्डिताः, इन्द्राण्या वज्रप्रहारात् अन्ये तथा। केचन असुराः पलायिताः, केचन महायुद्धात् अन्तर्धानम् अगच्छन्, कालिः शिवदूती सिंहः च अन्यान् उपभुक्तवन्तः। ततः ऋषिः उवाच—निशुम्भं, स्वजीवनसमं भ्रातृं हतं, सैन्यं च विनष्टं दृष्ट्वा, शुम्भः कोपितः इदं वचनम् उवाच। "बलदर्पात् त्वं दुष्टा, हे दुर्गे, मा गर्वं कुरु! परबलं आश्रित्य युद्धे स्थित्वा आत्मानं श्रेष्ठं मन्यसे। अहं एकः अस्मि इह लोके, मम तुल्यः कः अन्यः? पश्य, हे पापे, एते सर्वे मयि एव प्रविशन्ति, मम साक्षात् रूपाणि।" ततः सर्वाः देव्या ब्रह्माण्याद्याः लयमागताः, केवलं अम्बिका तत्र स्थितवती। "यदा मम शक्त्या अनेकविधरूपं प्रकटितम्, संहारे सर्वे मय्येव लीयन्ते, युद्धे स्थित्वा।" इति देवी उवाच। ततः देवीशुम्भयोः घोरं युद्धम् आरभ्यते, सर्वे देवासुराः तद् दृष्टवन्तः। तयोः संग्रामः पुनः भीषणः अभवत्, बाणवर्षैः तीक्ष्णशस्त्रैः घोरास्त्रैः, यत्र लोकाः सर्वे भीताः अभवन्। अम्बिका शतशः दिव्यास्त्राणि प्रक्षिप्यति, दैत्यपतिः प्रतिघातास्त्रैः तानि भञ्जयति। परमेश्वरी सहजतया तस्य दिव्यास्त्राणि गर्जनैः अन्यैः कर्मभिः छिन्नवती। तदा दानवः देवीं शतशः बाणैः आच्छाद्यति, देवी कोपिता स्वबाणैः तस्य धनुषं भञ्जयति। धनुषः भङ्गे दानवराजः शूलं गृहीत्वा तस्थौ; देवी चक्रेण तस्य हस्ते एव शूलं छिन्नवती। ततः सूर्यसदृशं शतचन्द्रमण्डितं खड्गं गृहीत्वा दानवराजः देवीं प्रति धावितवान्। तस्य शीघ्रं समीपगमनस्य समये चण्डिका स्वधनुष्यात् मुक्तैः बाणैः तस्य खड्गं छिन्नवती, सूर्यरश्मिसदृशं तस्य कवचं अपि छिन्नवती। तस्य अश्वान् रथं सारथिं च पतितवती; अश्वेषु हतेषु, धनुषि भग्ने, सारथौ गतः, दानवः भीषणां गदां गृहीत्वा अम्बिकां हन्तुं प्रयत्नशीलः अभवत्। तस्य धावमानस्य देवी तीक्ष्णैः बाणैः गदां छिन्नवती; सः पुनः वेगेन मुष्टिं उत्तोल्य देवीं प्रति धावितवान्। सः असुरश्रेष्ठः देवीं हृदि मुष्टिप्रहारं कृतवान्; देवी अपि तस्य वक्षसि ताडनं कृतवती। तस्य ताडनेन दानवराजः भूमौ शीघ्रं पतितः, पुनः तत्क्षणं उत्थितः। उत्थाय सः देवीं गृहीत्वा आकाशे प्रवृत्तः; तत्र अपि चण्डिका अनावृतस्थले युद्धं अवतस्थत्। आकाशे तयोः असुरचण्डिकयोः एकवधः संग्रामः अभवत्, यः सिद्धयोगिनां विस्मयकारः अभवत्। दीर्घं हस्तयुद्धं कृत्वा अम्बिकां उत्थाप्य परिभ्रम्य भूमौ क्षिप्तवान्। भूमौ पतितः, मुष्टिं उत्तोल्य वेगेन चण्डिकां हन्तुं प्रयत्नशीलः अभवत्। तदा देवी तं सर्वदानवनाथं समीपं आगतम् शूलेन वक्षसि विद्ध्वा भूमौ क्षिप्तवती। देव्याः तीक्ष्णशूलाग्रविद्धः सः भूमौ मृतः पतितः, पृथिवी सागरद्वीपगिरिसहितः कम्पितः। तस्य पापस्य वधेन सर्वं जगत् शान्तम् सन्तुष्टम् अभवत्, आकाशः निर्मलः अभवत्। पूर्वं उत्पन्नाः अपशकुनमेघाः उल्काः च शान्ताः अभवन्; नद्यः स्वाभाविकं प्रवाहम् पुनः प्राप्ताः। ततः सर्वे देवगणाः हर्षपूर्णहृदयाः तस्य वधेन हर्षिताः, गन्धर्वाः मधुरगानं कृतवन्तः। अन्ये वाद्ययन्त्राणि वादितवन्तः, अप्सरसमण्डलानि नृत्यं कृतवन्ति; शुभवायवः वाति, सूर्यः अतिविशदः प्रकाशते।