ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਨਾਭੀ ਤੋਂ ਉਗੇ ਹੋਏ ਕਮਲ 'ਤੇ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਵੀ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਪਾਇਆ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਕੇ, ਹਰੀ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਵਸਦੀ ਹੋਈ ਯੋਗ ਨੀਂਦ (ਯੋਗਮਾਇਆ) ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਹਰੀ ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਯੋਗਮਾਇਆ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਲਕਣ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਪਾਲਣਹਾਰ, ਰਚਨਾ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਦਿਵ੍ਯ ਨੀਂਦ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਅਦ੍ਵਿਤੀਯ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਆਤਮਾ, ਜੋ ਸ੍ਵਾਹਾ, ਸ੍ਵਧਾ, ਵਸ਼ਟ ਉਚਾਰਨ, ਧੁਨੀ ਦਾ ਸਰੂਪ, ਅਮਰਤਾ ਦਾ ਰਸ, ਅਵਿਨਾਸੀ ਅਤੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਵਾਕ ਦੇ ਤ੍ਰੈ-ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ; ਉਹ ਅਕਾਲ, ਅਉਚਾਰਿਤ ਅਰਧ-ਅੱਖਰ, ਵੈਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਚਾਰਨ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਸਾਂਝ, ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਪਰਮ ਮਾਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਉਸ ਦੀ ਹੀ ਰਾਹੀਂ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਹੀ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਦਾ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਰਚਨਾ ਵੇਲੇ ਉਹ ਰਚਨਾ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਪਾਲਣ ਵੇਲੇ ਪਾਲਣ ਦਾ ਰੂਪ, ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਵੇਲੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਾ-ਜ੍ਯਾਨ, ਮਹਾ-ਮਾਇਆ, ਮਹਾ-ਬੁਧਿ, ਮਹਾ-ਸਮਝ, ਮਹਾ-ਭ੍ਰਮ, ਮਹਾ-ਦੇਵੀ, ਅਤੇ ਪਰਮ ਮਾਲਕਣ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਦੀ ਮੂਲ-ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਕਾਲ ਦੀ ਰਾਤ, ਮਹਾ-ਰਾਤ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਭ੍ਰਮ ਦੀ ਰਾਤ ਹੈ। ਉਹ ਹੀ ਵਿਭਵ, ਸਵਰਾਜ, ਲਾਜ, ਬੁਧਿ, ਸ਼ਰਮ, ਪੋਸ਼ਣ, ਸੰਤੋਖ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਧੈਰਜ ਹੈ। ਉਹ ਤਲਵਾਰ ਅਤੇ ਭਾਲਾ ਫੜਨ ਵਾਲੀ, ਭਿਆਨਕ, ਗਦਾ ਅਤੇ ਚਕ੍ਰ ਫੜਨ ਵਾਲੀ, ਸ਼ੰਖਧਾਰੀ, ਧਨੁਧਾਰੀ, ਤੀਰ, ਸਲਿੰਗ ਅਤੇ ਲੋਹੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਨਰਮ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ, ਉੱਚ ਅਤੇ ਨੀਵਾਂ ਸਭ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ, ਪਰਮ ਮਾਲਕਣ ਹੈ। ਜਿਹੜੀ ਵੀ ਵਸਤੂ ਕਿਤੇ ਵੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਸੱਚੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਝੂਠੀ, ਉਹ ਸਭ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਉਸ ਦੀ ਰਾਹੀਂ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਪਾਲਣਹਾਰ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਵੀ ਨੀਂਦ ਨਾਲ ਘਿਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਫਿਰ, ਇੱਥੇ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਹਾ-ਪ੍ਰਭੂ ਇਸ਼ਾਨਾ, ਉਸ ਦੀ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੌਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਆਪਣੀ ਹੀ ਵਡਿਆਈ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਦੋ ਅਜੈਯ ਦੈਤਿਆਂ, ਮਧੁ ਅਤੇ ਕੈਟਭਾ ਨੂੰ ਭਟਕਾ ਦੇ। ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਅਚ੍ਯੁਤ, ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਜਗਾ ਦੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਚੇਤ ਕਰ, ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਦੋ ਮਹਾ-ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰ ਸਕੇ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਤਮਸਿਕ ਦੇਵੀ ਉਥੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਲਈ, ਮਧੁ ਅਤੇ ਕੈਟਭਾ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ, ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਅੱਖਾਂ, ਮੂੰਹ, ਨੱਕ, ਬਾਂਹ, ਹਿਰਦੇ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਤੋਂ, ਜਿਸ ਦਾ ਜਨਮ ਅਪ੍ਰਗਟ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਉਸ ਦੇ ਅਸਰ ਨਾਲ, ਜਨਾਰਦਨ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਆਪਣੇ ਸਰਪ-ਸ਼ਯਾ 'ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚੋਂ ਉਠੇ, ਅਤੇ ਉਹ ਦੋ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਮਧੁ ਅਤੇ ਕੈਟਭਾ, ਬੁਰੇ ਮਨ ਵਾਲੇ, ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰਤਾ ਵਾਲੇ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ। ਫਿਰ, ਹਰੀ ਉਠ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੋ ਨਾਲ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ, ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤ ਕੇ। ਉਹ ਦੋ, ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਮੱਤ-ਵਿਵੇਕ ਤੋਂ ਵਿਹੀਣ, ਮਹਾ-ਮਾਇਆ ਦੇ ਭ੍ਰਮ ਵਿੱਚ, ਕੇਸ਼ਵ ਨੂੰ ਆਖਦੇ ਹਨ: "ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵਰ ਮੰਗੋ।" ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਦੋਨੋ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਦੋਨੋ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਣੇ ਹੋ, ਹੋਰ ਕੀ ਵਰ ਚਾਹੀਦਾ? ਇਹੀ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਹੈ।" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਮਝ ਆਈ ਕਿ ਉਹ ਭ੍ਰਮਿਤ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੂਰੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: "ਸਾਨੂੰ ਉਥੇ ਮਾਰੋ ਜਿੱਥੇ ਧਰਤੀ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ, ਤੇਰੀ ਸ਼ੂਰਵੀਰਤਾ ਵਡਿਆਈਯੋਗ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਮੌਤ ਤੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਹੋਵੇ।" ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ "ਐਸਾ ਹੋਵੇ" ਆਖ ਕੇ, ਚਕ੍ਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਮਰਾਂ 'ਤੇ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਦੇਵੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਤ, ਉਠੀ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਹੋਰ ਕਥਾ ਸੁਣਾਵਾਂ। ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਸੌ ਸਾਲ ਚੱਲਿਆ। ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਮਹੀਸ਼ਾ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਪੁਰੰਦਰ (ਇੰਦਰ) ਸਨ। ਉਥੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਵਲੋਂ ਹਾਰ ਗਈ; ਮਹੀਸ਼ਾਸੁਰ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਇੰਦਰ ਦਾ ਸਥਾਨ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ। ਹਾਰ ਚੁੱਕੇ ਦੇਵਤਾ, ਕਮਲ-ਜਨਮ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਗਰੁੜ-ਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ (ਵਿਸ਼ਨੂ) ਕੋਲ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹੀਸ਼ਾਸੁਰ ਦੇ ਕਰਤੂਤਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਉੱਤੇ ਦਬਦਬੇ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਥਾ ਦੱਸੀ। ਉਹ ਖੁਦ ਸੂਰਜ, ਚੰਦ, ਅੱਗ, ਹਵਾ, ਯਮ, ਵਰੁਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਲੈ ਗਿਆ। ਉਹ ਮੰਦ-ਚਿੱਤ ਮਹੀਸ਼ਾ ਵਲੋਂ ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ ਹੋਏ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਾਂਗ ਫਿਰਦੇ ਰਹੇ। "ਇਹ ਸਾਰਾ ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੇ ਕੀਤਾ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪਾਸ ਆ ਕੇ ਆਸਰਾ ਲਿਆ ਹੈ—ਉਸ ਦੇ ਨਾਸ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰੋ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਧੁਸੂਦਨ (ਵਿਸ਼ਨੂ) ਅਤੇ ਸ਼ੰਭੂ (ਸ਼ਿਵ) ਦੋਨੋ ਗੁੱਸੇ ਹੋ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ ਗੁੱਸੇ ਦੀ ਲਕੀਰ ਪੈ ਗਈ। ਫਿਰ, ਚਕ੍ਰ-ਧਾਰੀ ਦੇਵੀ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਤੋਂ, ਭੜਕਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਨਿਕਲਿਆ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਸ਼ੰਕਰਾ ਤੋਂ ਵੀ। ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਇੰਦਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਰਮ ਤੇਜ ਨਿਕਲਿਆ, ਅਤੇ ਉਹ ਸਾਰਾ ਤੇਜ ਇੱਕਠਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਥੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਇੱਕ ਬੜਾ ਤੇਜ, ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਸਾਰੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਬੇਮਿਸਾਲ ਤੇਜ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਥਾਂ 'ਤੇ ਇਕੱਠਾ ਹੋ ਕੇ ਇੱਕ ਨਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਚਮਕ ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਅਪਕ ਹੋ ਗਈ।