ଯଦଭୂଚ୍ଛାମ୍ଭଵଂ ତେଜସ୍ତେନାଜାଯତ ତନ୍ମୁଖମ୍ । ଯାମ୍ଯେନ ଚାଭଵନ୍ କେଶା ବହଵୋ ଵିଷ୍ଣୁତେଜସା
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଶିବଙ୍କ ତେଜରୁ ଗଠିତ ହେଲା, ତାଙ୍କର ଘନ କେଶ ଯମଙ୍କ ଶକ୍ତିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ହାତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ତେଜରୁ ତିଆରି ହେଲା।
ସୌମ୍ଯେନ ସ୍ତନଯୋର୍ଯୁଗ୍ମଂ ମଧ୍ଯଂ ଚୈନ୍ଦ୍ରେଣ ଚାଭଵତ୍ । ଵାରୁଣେନ ଚ ଜଙ୍ଘୋରୂ ନିତମ୍ବସ୍ତେଜସା ଭୁଵଃ
ତାଙ୍କର ଦୁଇ ସ୍ତନ ଓ ମଧ୍ୟଭାଗ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତିରୁ ଉପଜିଲା, ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଜଂଘା ଓ କମର ଵରୁଣଙ୍କ ତେଜରୁ ଗଠିତ ହେଲା।
ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତେଜସା ପାଦୌ ତଦଙ୍ଗୁଲ୍ଯୋର୍ଽକତେଜସା । ଵସୂନାଞ୍ଚ କରାଙ୍ଗୁଲ୍ଯଃ କୌବେରେଣ ଚ ନାସିକା
ତାଙ୍କର ପାଦ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ତେଜରୁ ତିଆରି ହେଲା, ତାଙ୍କର ପାଦର ଆଙ୍ଗୁଠି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ତେଜରୁ ଉପଜିଲା, ହାତର ଆଙ୍ଗୁଠି ବସୁମାନେ ଦେଇଥିଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ନାକ କୁବେରଙ୍କ ଶକ୍ତିରୁ ଗଠିତ ହେଲା।
ତସ୍ଯାସ୍ତୁ ଦନ୍ତାଃ ସମ୍ଭୂତାଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯେନ ତେଜସା । ନଯନତ୍ରିତଯଂ ଜଜ୍ଞେ ତଥା ପାଵକତେଜସା
ତାଙ୍କର ଦାନ୍ତ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ତେଜରୁ ଉପଜିଲା, ତିନିଟି ଆଖି ଅଗ୍ନିଙ୍କ ତେଜରୁ ଜନ୍ମ ନେଲା।
ଭ୍ରୁଵୌ ଚ ସନ୍ଧ୍ଯଯୋସ୍ତେଜଃ ଶ୍ରଵଣାଵନିଲସ୍ଯ ଚ । ଅନ୍ଯେଷାଂ ଚୈଵ ଦେଵାନାଂ ସମ୍ଭଵସ୍ତେଜସାଂ ଶିଵା
ତାଙ୍କର ଭୂଁହ ଗୋଧୂଳିବେଳାର ଶକ୍ତିରୁ ତିଆରି ହେଲା, କାନ ବାୟୁଙ୍କ ଶକ୍ତିରୁ ଉପଜିଲା, ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଶୁଭ ଅଂଶ ବିଭିନ୍ନ ଦେବତାଙ୍କ ତେଜରୁ ଗଠିତ ହେଲା।
ତତଃ ସମସ୍ତଦେଵାନାଂ ତେଜୋରାଶିସମୁଦ୍ଭଵାମ୍ । ତାଂ ଵିଲୋକ୍ଯ ମୁଦଂ ପ୍ରାପୁରମରା ମହିଷାର୍ଦିତାଃ
ଏହିପରି, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ତେଜର ଏକତ୍ର ରୂପ ଦେଖି, ମହିଷାସୁର ଦ୍ୱାରା ପୀଡିତ ଦେବତାମାନେ ବଡ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ।
ତତୋ ଦେଵା ଦଦୁସ୍ତସ୍ଯୈ ସ୍ଵାନି ସ୍ଵାନ୍ଯାଯୁଧାନି ଚ । ଊଚୁର୍ଜଯଜଯେତ୍ଯୁଚ୍ଚୈର୍ଜଯନ୍ତୀଂ ତେ ଜଯୈଷିଣଃ
ତାପରେ ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କର ନିଜ ନିଜ ଅସ୍ତ୍ର ଶସ୍ତ୍ର ଦେଇଦେଲେ ଏବଂ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ 'ଜୟ, ଜୟ' ବୋଲି ଚିତ୍କାର କରିଲେ । ସେମାନେ ଜୟ ଚାହିଁ ଜୟନ୍ତୀକୁ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଦେଲେ ।
ଶୂଲଂ ଶୂଲାଦ୍ଵିନିଷ୍କୃଷ୍ଯ ଦଦୌ ତସ୍ଯୈ ପିନାକଧୃକ୍ । ଚକ୍ରଂ ଚ ଦତ୍ତଵାନ୍ କୃଷ୍ଣଃ ସମୁତ୍ପାଦ୍ଯ ସ୍ଵଚକ୍ରତଃ
ପିନାକଧର ଶିବ ନିଜ ତ୍ରିଶୂଳ ଉଠାଇ ତାଙ୍କୁ ଦେଲେ । କୃଷ୍ଣ ନିଜ ଚକ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ କରି ତାଙ୍କୁ ଚକ୍ର ଦେଲେ ।
ଶଙ୍ଖଞ୍ଚ ଵରୁଣଃ ଶକ୍ତିଂ ଦଦୌ ତସ୍ଯୈ ହୁତାଶନଃ । ମାରୁତୋ ଦତ୍ତଵାଂଶ୍ଚାପଂ ବାଣପୂର୍ଣେ ତଥେଷୁଧୀ
ବରୁଣ ତାଙ୍କୁ ଶଂଖ ଦେଲେ, ଅଗ୍ନି ତାଙ୍କୁ ଶକ୍ତି ଦେଲେ । ମାରୁତ ତାଙ୍କୁ ଧନୁ ଦେଲେ ସହିତ ଏକ ଭରିପୁରା ତୀର ତୁଣୀ ।
ଵଜ୍ରମିନ୍ଦ୍ରଃ ସମୁତ୍ପାଦ୍ଯ କୁଲିଶାଦମରାଧିପଃ । ଦଦୌ ତସ୍ଯୈ ସହସ୍ରାକ୍ଷୋ ଘଣ୍ଟାମୈରାଵତାଦ୍ ଗଜାତ୍
ଇନ୍ଦ୍ର ନିଜ ବଜ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ କରି ତାଙ୍କୁ ଦେଲେ । ସହସ୍ରାକ୍ଷ ଏଇରାବତ ହାତୀରୁ ଏକ ଘଣ୍ଟା ଦେଲେ ।
କାଲଦଣ୍ଡାଦ୍ଯମୋ ଦଣ୍ଡଂ ମାଶଂ ଚାମ୍ବୁପତିର୍ଦଦୌ । ପ୍ରଜାପତିଶ୍ଚାକ୍ଷମାଲାଂ ଦଦୌ ବ୍ରହ୍ମା କମଣ୍ଡଲୁମ୍
ଯମ ତାଙ୍କୁ ନିଜ କାଳଦଣ୍ଡ ଦେଲେ, ବରୁଣ ତାଙ୍କୁ ମାଶ ଦେଲେ । ପ୍ରଜାପତି ତାଙ୍କୁ ଅକ୍ଷମାଳା ଦେଲେ, ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ କମଣ୍ଡଳୁ ଦେଲେ ।
ସମସ୍ତରୋମକୂପେଷୁ ନିଜରଶ୍ମୀନ୍ ଦିଵାକରଃ । କାଲଖ୍ଚ ଦତ୍ତଵାନ୍ ଖଡ୍ଗଂ ତସ୍ଯାଶ୍ଚର୍ମ ଚ ନିର୍ମଲମ୍
ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କର ନିଜ ରଶ୍ମିଗୁଡିକୁ ଦେବୀଙ୍କର ସମସ୍ତ ରୋମକୂପରେ ଦେଲେ । କାଳ ତାଙ୍କୁ ଏକ ନିର୍ମଳ ତଳୱାର ଏବଂ ଏକ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଢାଲ ଦେଲେ ।
କ୍ଷୀରୋଦଶ୍ଚାମଲଂ ହାରମଜରେ ଚ ତଥାମ୍ବରେ । ଚୂଡାମଣିଂ ତଥା ଦିଵ୍ଯଂ କୁଣ୍ଡଲେ କଟକାନି ଚ
କ୍ଷୀରସାଗରରୁ ମାଆଁ ଏକ ନିର୍ମଳ ହାର, କ୍ଷୟ ନହେଉଥିବା ପୋଷାକ, ଦିବ୍ୟ ଚୂଡାମଣି, କଣଫୁଲ ଓ ବାହୁରେ ପିନ୍ଧିବା କଟକ ପାଇଲେ।
ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ରଂ ତଥା ଶୁଭ୍ରଂ କେଯୂରାନ୍ ସର୍ଵବାହୁଷୁ । ନୂପୁରୌ ଵିମଲୌ ତଦ୍ଵଦ୍ ଗ୍ରୈଵେଯକମନୁତ୍ତମମ୍ । ଅଙ୍ଗୁଲୀଯକରତ୍ନାନି ସମସ୍ତାସ୍ଵଙ୍ଗୁଲୀଷୁ ଚ
ମାଆଁ ଶୁଭ୍ର ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ର, ସମସ୍ତ ବାହୁରେ କେୟୁର, ନିର୍ମଳ ନୂପୁର, ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଗ୍ରେବେୟକ ଓ ସମସ୍ତ ଆଙ୍ଗୁଳିରେ ରତ୍ନ ଅଙ୍ଗୁଳି ଦେଉଥିବା ଉପହାର ପାଇଲେ।
ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ଦଦୌ ତସ୍ଯୈ ପରଶୁଞ୍ଚାତିନିର୍ମଲମ୍ । ଅସ୍ତ୍ରାଣ୍ଯନେକରୂପାଣି ତଥାଭେଦ୍ଯଂ ଚ ଦଂଶନମ୍
ବିଶ୍ୱକର୍ମା ମାଆଁଙ୍କୁ ଏକ ଅତି ନିର୍ମଳ ପରଶୁ, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଅଭେଦ୍ୟ ଢାଳ ଦେଲେ।
ଅମ୍ଲାନପଙ୍କଜାଂ ମାଲାଂ ଶିରସ୍ଯୁରସି ଚାପରାମ୍ । ଅଦଦଜ୍ଜଲଧିସ୍ତସ୍ଯୈ ପଙ୍କଜଂ ଚାତିଶୋଭନମ୍
ଜଳର ଦେବତା ମାଆଁଙ୍କୁ ଶିରରେ ପିନ୍ଧିବା ଅମ୍ଲାନ ପଦ୍ମମାଳା, ଛାତିରେ ପିନ୍ଧିବା ଅନ୍ୟ ଏକ ମାଳା ଓ ଅତି ସୁନ୍ଦର ପଦ୍ମ ଦେଲେ।
ହିମଵାନ୍ ଵାହନଂ ସିଂହଂ ରତ୍ନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ । ଦଦାଵଶୂନ୍ଯଂ ସୁରଯା ପାନପାତ୍ରଂ ଧନାଧିପଃ
ହିମବତ୍ ମାଆଁଙ୍କୁ ଏକ ସିଂହା ଭାଗା ଓ ବିଭିନ୍ନ ରତ୍ନ ଦେଲେ; ଧନର ଦେବତା ମାଆଁଙ୍କୁ ସଦା ଦିବ୍ୟ ମଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିବା ପାନପାତ୍ର ଦେଲେ।
ଶେଷଶ୍ଚ ସର୍ଵନାଗେଶୋ ମହାମଣିଵିଭୂଷିତମ୍ । ନାଗହାରଂ ଦଦୌ ତସ୍ଯୈ ଧତ୍ତେ ଯଃ ପୃଥିଵୀମିମାମ୍
ସମସ୍ତ ନାଗଙ୍କର ନାଗରାଜ ଶେଷ, ଯିଏ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ମାଆଁଙ୍କୁ ମହାରତ୍ନରେ ଭୂଷିତ ନାଗହାର ଦେଲେ।
ଅନ୍ଯୈରପି ସୁରୈର୍ଦେଵୀ ଭୂଷଣୈରାଯୁଧୈସ୍ତଥା । ସଂମାନିତା ନନାଦୋଚ୍ଚୈଃ ସାଟ୍ଟହାସଂ ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ
ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେବୀଙ୍କୁ ଗହଣା ଓ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଦେଇ ସମ୍ମାନ କରିଲେ; ଦେବୀ ପୁନିପୁନି ଉଚ୍ଚ ହସ୍ୟ କରି, ଠାଠା ହସିଲେ।
ତସ୍ଯା ନାଦେନ ଘୋରେଣ କୃତ୍ସ୍ତ୍ରମାପୂରିତଂ ନଭଃ । ଅମାଯତାତିମହତା ପ୍ରତିଶବ୍ଦୋ ମହାନଭୂତ୍
ଦେବୀଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଦ୍ବନିରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆକାଶ ଭରିଗଲା; ସେ ଅତି ଭୟାନକ ଶବ୍ଦରୁ ବଡ଼ ପ୍ରତିଧ୍ୱନି ହେଇଉଠିଲା।
ଚୁକ୍ଷୁଭୁଃ ସକଲା ଲୋକାଃ ସମୁଦ୍ରାଶ୍ଚ ଚକମ୍ପିରେ । ଚଚାଲ ଵସୁଧା ଚେଲୁଃ ସକଲାଶ୍ଚ ମହୀଧରାଃ
ସମସ୍ତ ଲୋକ ଉତ୍ପାତ ହେଇଉଠିଲେ, ସମୁଦ୍ର ଭୟରେ କମ୍ପିଗଲା; ପୃଥିବୀ କମ୍ପିଲା, ସମସ୍ତ ପାହାଡ଼ ହେଲେ।
ଜଯେତି ଦେଵାଶ୍ଚ ମୁଦା ତାମୂଚୁଃ ସିଂହଵାହିନୀମ୍ । ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ମୁନଯଶ୍ଚୈନାଂ ଭକ୍ତିନମ୍ରାତ୍ମମୂର୍ତଯଃ
ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ସିଂହାରୁହା ଦେବୀଙ୍କୁ 'ଜୟ!' ବୋଲି କହିଲେ; ଋଷିମାନେ ଭକ୍ତିରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଦେବୀଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସମସ୍ତଂ ସଂକ୍ଷୁବ୍ଧଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯମମରାରଯଃ । ସନ୍ନଦ୍ଧାଖିଲସୈନ୍ଯାସ୍ତେ ସମୁତ୍ତସ୍ଥୁରୁଦାଯୁଧାଃ
ସମସ୍ତ ତ୍ରିଲୋକ ଉତ୍ପାତ ହେଇଉଠିବା ଦେଖି, ଦେବତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସେନା ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ସଜି, ଉଠିଲେ।
ଆଃ କିମେତଦିତି କ୍ରୋଧାଦାଭାଷ୍ଯ ମହିଷାସୁରଃ । ଅଭ୍ଯଧାଵତ ତଂ ଶବ୍ଦମଶେଷୈରସୁରୈର୍ଵୃତଃ
ମହିଷାସୁର କ୍ରୋଧରେ 'ଏହା କଣ?' ବୋଲି କହି, ସମସ୍ତ ଅସୁରମାନେ ସହିତ ସେ ଶବ୍ଦ ଦିଗରେ ଧାଉଥିଲେ।
ସ ଦଦର୍ଶ ତତୋ ଦେଵୀଂ ଵ୍ଯାପ୍ତଲୋକତ୍ରଯାଂ ତ୍ଵିଷା । ପାଦାକ୍ରାନ୍ତ୍ଯା ନତଭୁଵଂ କିରୀଟୋଲ୍ଲିଖିତାମ୍ବରାମ୍
ତାପରେ ସେ ଦେବୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯାଙ୍କର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ତିନି ଭୁବନକୁ ଭରି ଦେଇଥିଲା। ତାଙ୍କର ପାଦ ଛୁଆଁରେ ଭୂମି ନମ୍ର ହୋଇଯାଇଥିଲା, ଏବଂ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡର ମୁକୁଟ ଆକାଶକୁ ଛୁଇଁଯାଉଥିଲା।
କ୍ଷୋଭିତାଶେଷପାତାଲାଂ ଧନୁର୍ଜ୍ଯାନିଃ ସ୍ଵନେନ ତାମ୍ । ଦିଶୋ ଭୁଜସହସ୍ରେଣ ସମନ୍ତାଦ୍ ଵ୍ଯାପ୍ଯ ସଂସ୍ଥିତାମ୍
ତାଙ୍କର ଧନୁର ତାରର ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନିରେ ସମସ୍ତ ପାତାଳ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାଇଥିଲା। ଦେବୀ ତାଙ୍କର ହଜାର ହାତ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ପ୍ରସାରି, ସମଗ୍ର ଦିଗ ଭରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ ଦଠିଲେ।
ତତଃ ପ୍ରଵଵୃତେ ଯୁଦ୍ଧଂ ତଯା ଦେଵ୍ଯା ସୁରଦ୍ଵିଷାମ୍ । ଶସ୍ତ୍ରାସ୍ତ୍ରୈର୍ବହୁଧା ମୁକ୍ତୈରାଦୀପିତଦିଗନ୍ତରମ୍
ତାପରେ ଦେବୀ ଓ ଦେବତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଅନେକ ପ୍ରକାର ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଶସ୍ତ୍ର ବର୍ଷା ହେବାରୁ ସମସ୍ତ ଦିଗ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇଯାଇଥିଲା।
ମହିଷାସୁରସେନାନୀଶ୍ଚିକ୍ଷୁରାଖ୍ଯୋ ମହାସୁରଃ । ଯୁଯୁଧେ ଚାମରଶ୍ଚାନ୍ଯୈଶ୍ଚତୁରଙ୍ଗବଲାନ୍ଵିତଃ
ମହିଷାସୁରଙ୍କ ସେନାପତି ଚିକ୍ଷୁର ନାମକ ମହାସୁର, ଚାମର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସହିତ, ଚାରି ପ୍ରକାର ସେନା ନେଇ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ।
ରଥାନାମଯୁତୈଃ ଷଡ୍ଭିରୁଦଗ୍ରାଖ୍ଯୋ ମହାସୁରଃ । ଅଯୁଧ୍ଯତାଯୁତାନାଞ୍ଚ ସହସ୍ରେଣ ମହାହନୁଃ
ଉଦଗ୍ର ନାମକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦାନବ ଷାଠି ହଜାର ରଥ ନେଇ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ମହାହନୁ ଦଶ ହଜାରର ହଜାର ଦଳ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ।
ପଞ୍ଚାଶଦ୍ଭିଶ୍ଚ ନିଯୁତୈରସିଲୋମା ମହାସୁରଃ । ଅଯୁତାନାଂ ଶତୈଃ ଷଡ୍ଭିର୍ଵାଷ୍କଲୋ ଯୁଯୁଧେ ରଣେ
ଅସିଲୋମା ନାମକ ମହାସୁର ପ୍ଚାଶ ଲକ୍ଷ ସେନା ନେଇ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ବାଷ୍କଳ ଛଅ ଲକ୍ଷ ଦଶ ହଜାର ଦଳ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ।