ମୁଖେ ସମୁଦ୍ଗତା ଯେ ଽସ୍ଯା ରକ୍ତପାତାନ୍ମହାସୁରାଃ । ତାଂଶ୍ଚଖାଦାଥ ଚାମୁଣ୍ଡା ପପୌ ତସ୍ଯ ଚ ଶୋଣିତମ୍
ଯେଉଁ ମହାଅସୁରମାନେ ତାଙ୍କ ରକ୍ତ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିବା ସହିତ ବାହାରିଯାଉଥିଲେ, ଦେବୀ ଚାମୁଣ୍ଡା ସେମାନୋକୁ ଖାଇଯାଉଥିଲେ ଏବଂ ସେ ତାଙ୍କ ରକ୍ତ ମଧ୍ୟ ପିଉଥିଲେ।
ଦେଵୀ ଶୂଲେନ ଚକ୍ରେଣ ବାଣୈରସିଭିରୃଷ୍ଟିଭିଃ । ଜଘାନ ରକ୍ତବୀଜଂ ତଂ ଚାମୁଣ୍ଡାପୀତଶୋଣିତମ୍
ଦେବୀ ତ୍ରିଶୂଳ, ଚକ୍ର, ବାଣ, ତଳୱାର ଓ ଭାଲରେ ରକ୍ତବୀଜଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ, ଯାହାଙ୍କ ରକ୍ତ ଚାମୁଣ୍ଡା ପିଇଯାଇଥିଲେ।
ସ ପପାତ ମହୀପୃଷ୍ଠେ ଶସ୍ତ୍ରସଂହତିତୋ ହତଃ । ନୀରକ୍ତଶ୍ଚ ମହୀପାଲ ରକ୍ତବୀଜୋ ମହାସୁରଃ
ଏଭଳି ଅନେକ ଶସ୍ତ୍ର ଘାତରେ, ରକ୍ତରେ ଭିଜା ମହାଅସୁର ରକ୍ତବୀଜ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ରାଜା।
ତତସ୍ତେ ହର୍ଷମତୁଲମଵାପୁସ୍ତ୍ରିଦଶା ନୃପ । ତେଷାଂ ମାତୃଗଣୋ ଜାତୋ ନନର୍ତାସୃଙ୍ମଦୋଦ୍ଧତଃ
ତାପରେ, ରାଜା, ଦେବତାମାନେ ଅପୂର୍ବ ଆନନ୍ଦ ପାଇଲେ, ତାଙ୍କ ମାତୃଗଣ ରକ୍ତର ମଦରେ ମତ୍ତ ହୋଇ ନୃତ୍ୟ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ଵିଚିତ୍ରମିଦମାଖ୍ଯାତଂ ଭଗଵନ୍ ଭଵତା ମମ । ଦେଵ୍ଯାଶ୍ଚରିତମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ରକ୍ତବୀଜଵଧାଶ୍ରିତମ୍
ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ କଥାଟିଏ, ଭଗବନ୍ତ, ଆପଣ ମୋତେ କହିଛନ୍ତି—ଦେବୀଙ୍କର ମହାତ୍ମ୍ୟ ଓ କାର୍ଯ୍ୟ, ଯାହା ରକ୍ତବୀଜଙ୍କ ବଧକୁ କେନ୍ଦ୍ର କରି ଘଟିଥିଲା।
ଭୂଯଶ୍ଚେଚ୍ଛାମ୍ଯହଂ ଶ୍ରୋତୁଂ ରକ୍ତବୀଜେ ନିପାତିତେ । ଚକା ଶୁମ୍ଭୋ ଯତ୍କର୍ମ ନିଶୁମ୍ଭଶ୍ଚାତିକୋପନଃ
ମୁଁ ଆଉ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ରକ୍ତବୀଜ ବଧ ହେବା ପରେ ଶୁମ୍ଭ କଣ କଲେ, ଏବଂ ବହୁତ ରାଗିଥିବା ନିଶୁମ୍ଭ କଣ କଲେ।
ଚକାର କୋପମତୁଲଂ ରକ୍ତବୀଜେ ନିପାତିତେ । ଶୁମ୍ଭାସୁରୋ ନିଶୁମ୍ଭଶ୍ଚ ହତେଷ୍ଵନ୍ଯେଷୁ ଚାହଵେ
ରକ୍ତବୀଜ ବଧ ହେଲାପରେ, ଶୁମ୍ଭ ଓ ନିଶୁମ୍ଭ ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧରେ ପଡ଼ିଥିବା ଅନ୍ୟ ଦାନବମାନେ ଅତି ରାଗରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଇଗଲେ।
ହନ୍ଯମାନଂ ମହାସୈନ୍ଯଂ ଵିଲୋକ୍ଯାମର୍ଷମୁଦ୍ଵହନ୍ । ଅଭ୍ଯଧାଵନ୍ନିଶୁମ୍ଭୋ ଽଥ ମୁଖ୍ଯଯାସୁରସେନଯା
ନିଶୁମ୍ଭ ତାଙ୍କର ବଡ଼ ସେନାକୁ ନଶ୍ଟ ହେଉଥିବା ଦେଖି, ଦୁଃଖ ଓ କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ନିଜର ମୁଖ୍ୟ ଦାନବ ସେନା ସହିତ ଆଗକୁ ଧାଉଥିଲେ।
ତସ୍ଯାଗ୍ରତସ୍ତଥା ପୃଷ୍ଠେ ପାର୍ଶ୍ଵଯୋଶ୍ଚ ମହାସୁରାଃ । ସଂଦଷ୍ଟୌଷ୍ଠପୁଟାଃ କ୍ରୁଦ୍ଧା ହନ୍ତୁଂ ଦେଵୀମୁପାଯଯୁଃ
ତାଙ୍କର ସାମ୍ନା, ପଛ ଓ ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଦାନବମାନେ, ରାଗରେ ଠୋଠ କଟି ଦେବୀଙ୍କୁ ମାରିବା ପାଇଁ ଆଗକୁ ଆସିଲେ।
ଆଜଗାମ ମହାଵୀର୍ଯଃ ଶୁମ୍ଭୋ ଽପି ସ୍ଵବଲୈର୍ଵୃତଃ । ନିହନ୍ତୁଂ ଚଣ୍ଡିକାଂ କୋପାତ୍କୃତାଵ ଯୁଦ୍ଧଂ ତୁ ମାତୃଭିଃ
ଶୁମ୍ଭ, ଯିଏ ବଡ଼ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ସେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ସେନା ସହିତ କ୍ରୋଧରେ ଚଣ୍ଡିକାଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଆସିଲେ, ଏବଂ ମାତୃମାନେ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
ତତୋ ଯୁଦ୍ଧମତୀଵାସୀଦ୍ଦେଵ୍ଯା ଶୁମ୍ଭନିଶୁମ୍ଭଯୋଃ । ଶରଵର୍ଷମତୀଵୋଗ୍ରଂ ମେଘଯୋରିଵ ଵର୍ଷତୋଃ
ତାପରେ ଦେବୀ ଓ ଶୁମ୍ଭ-ନିଶୁମ୍ଭଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯେଉଁଠାରେ ତୀରର ବର୍ଷା ବିଜୁଳି ମେଘର ବର୍ଷା ପରି ତୀବ୍ର ଥିଲା।
ଚିଚ୍ଛେଦାସ୍ତାଞ୍ଛରାଂସ୍ତାଭ୍ଯାଂ ଚଣ୍ଡିକା ସ୍ଵଶରୋତ୍କରୈଃ । ତାଡଯାମାସ ଚାଙ୍ଗେଷୁ ଶସ୍ତ୍ରୌଘୈରସୁରେଶ୍ଵରୌ
ଚଣ୍ଡିକା ତାଙ୍କର ତୀର ବର୍ଷା ଦ୍ୱାରା ଶତ୍ରୁଙ୍କର ତୀରଗୁଡ଼ିକୁ କାଟିଦେଲେ ଏବଂ ଦୁଇ ଦାନବ ରାଜାଙ୍କୁ ଅସ୍ତ୍ରର ବର୍ଷାରେ ଦେହର ଭିନ୍ନ-ଭିନ୍ନ ଅଂଶରେ ଆଘାତ କଲେ।
ନିଶୁମ୍ଭୋ ନିଶିତଂ ଖଡ୍ଗଂ ଚର୍ମ ଚାଦାଯ ସୁପ୍ରଭମ୍ । ଅତାଡଯନ୍ମୂର୍ଧ୍ନି ସିଂହଂ ଦେଵ୍ଯା ଵାହନମୁତ୍ତମମ୍
ନିଶୁମ୍ଭ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଳୱାର ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଢାଳ ନେଇ, ଦେବୀଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯାନ ସିଂହର ମୁଣ୍ଡରେ ଆଘାତ କଲା।
ନିଶୁମ୍ଭୋ ନିଶିତଂ ଖଡ୍ଗଂ ଚର୍ମ ଚାଦାଯ ସୁପ୍ରଭମ୍ । ଅତାଡଯନ୍ମୂର୍ଧ୍ନି ସିଂହଂ ଦେଵ୍ଯା ଵାହନମୁତ୍ତମମ୍
ନିଶୁମ୍ଭ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଳୱାର ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଢାଳ ନେଇ, ଦେବୀଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯାନ ସିଂହର ମୁଣ୍ଡରେ ଆଘାତ କଲା।
ଛିନ୍ନେ ଚର୍ମଣି ଖଡ୍ଗେ ଚ ଶକ୍ତିଂ ଚିକ୍ଷେପ ସୋ ଽସୁରଃ । ତାମପ୍ଯସ୍ଯ ଦ୍ଵିଧା ଚକ୍ରେ ଚକ୍ରେଣାଭିମୁଖାଗତାମ୍
ତାଙ୍କର ଢାଳ ଓ ତଳୱାର କାଟିଦେଲାପରେ, ସେ ଦାନବ ଏକ ଶକ୍ତି ଛାଡ଼ିଲା; ଦେବୀ ତାହାକୁ ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା ଦୁଇ ଭାଗ କରିଦେଲେ।
କୋପାଧ୍ମାତୋ ନିଶୁମ୍ଭୋ ଽଥ ଶୂଲଂ ଜଗ୍ରାହ ଦାନଵଃ । ଆଯାତଂ ମୁଷ୍ଟିପାତେନ ଦେଵୀ ତଚ୍ଚାପ୍ଯଚୂର୍ଣଯତ୍
ତାପରେ କ୍ରୋଧରେ ଭରିଥିବା ନିଶୁମ୍ଭ ଏକ ତ୍ରିଶୂଳ ନେଲା; ତାହା ଆସୁଥିବାବେଳେ, ଦେବୀ ତାହାକୁ ତାଙ୍କର ମୁଷ୍ଟି ଆଘାତରେ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ।
ଅଥାଦାଯ ଗଦାଂ ସୋ ଽପି ଚିକ୍ଷେପ ଚଣ୍ଡିକାଂ ପ୍ରତି । ସାପି ଦେଵ୍ଯା ତ୍ରିଶୂଲେନ ଭିନ୍ନା ଭସ୍ମତ୍ଵମାଗତା
ତାପରେ ସେ ଦାନବ ଗଦା ଉଠାଇ ଚଣ୍ଡିକାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଲେ; କିନ୍ତୁ ଦେବୀ ତାଙ୍କର ତ୍ରିଶୂଳରେ ସେଇ ଗଦାକୁ ଭାଙ୍ଗି ରାଖ କରିଦେଲେ।
ତତଃ ପରଶୁହସ୍ତଂ ତମାଯାନ୍ତ ଦୈତ୍ଯପୁଙ୍ଗଵମ୍ । ଆହତ୍ଯ ଦେଵୀ ବାଣୌଘୈରପାତଯତ ଭୂତଲେ
ତାପରେ, ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏକଟି କୁହାଡ଼ ନେଇ ଆସୁଥିବାବେଳେ, ଦେବୀ ତାଙ୍କୁ ବାଣର ବର୍ଷାରେ ଆଘାତ କରି ଭୂମିରେ ପତିତ କରିଦେଲେ।
ତସ୍ମିନ୍ନିପତିତେ ଭୂମୌ ନିଶୁମ୍ଭେ ଭୀମଵିକ୍ରମେ । ଭ୍ରାତର୍ଯତୀଵ ସଂକ୍ରୁଦ୍ଧଃ ପ୍ରଯଯୌ ହନ୍ତୁମମ୍ବିକାମ୍
ଭୟଙ୍କର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ନିଶୁମ୍ଭ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲାପରେ, ତାଙ୍କର ଭାଇ ବହୁତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଅମ୍ବିକାଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଆଗେଇଲେ।
ସ ରଥସ୍ଥସ୍ତଥାତ୍ଯୁଚ୍ଚୈର୍ଗୃହୀତପରମାଯୁଧୈଃ । ଭୁଜୈରଷ୍ଟାଭିରତୁଲୈର୍ଵ୍ଯାପ୍ଯାଶେଷଂ ବଭୌ ନଭଃ
ସେ ରଥରେ ଦଢ଼ି ରହି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଧରି, ଅପୂର୍ବ ଆଠଟି ବାହୁରେ ସମସ୍ତ ଆକାଶକୁ ଢାକି ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ତମାଯାନ୍ତଂ ସମାଲୋକ୍ଯ ଦେଵୀ ଶଙ୍ଘମଵାଦଯତ୍ । ଜ୍ଯାଶବ୍ଦଂ ଚାପି ଧନୁଷଶ୍ଚକାରାତୀଵ ଦୁଃ ସହମ୍
ତାଙ୍କୁ ଆଗେଇଆସୁଥିବା ଦେଖି, ଦେବୀ ତାଙ୍କର ଘଣ୍ଟି ଧ୍ୱନି କରିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଧନୁଷର ତାଣିର ସବ୍ଦ ଅସହ୍ୟ ଭାବେ ଗୁଞ୍ଜିଲା।
ପୂରଯାମାସ କକୁଭୋ ନିଜଘଣ୍ଟାସ୍ଵନେନ ଚ । ସମସ୍ତଦୈତ୍ଯସୈନ୍ଯାନାଂ ତେଜୋଵଧଵିଧାଯିନା
ଦେବୀ ତାଙ୍କର ଘଣ୍ଟିର ଧ୍ୱନିରେ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ, ଯାହା ଦାନବ ସେନାମାନଙ୍କର ସାହସକୁ କମାଇଦେଲା।
ତତଃ ସିଂହୋ ମହାନାଦୈସ୍ତ୍ଯାଜିତେଭମହାମଦୈଃ । ପୂରଯାମାସ ଗଗନଂ ଗାଂ ତଥୈଵ ଦିଶୋ ଦଶ
ତାପରେ ସିଂହଟି ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ କରି, ଆକାଶ, ମାଟି ଓ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଏମିତି ଭରିଦେଲା, ଯେପରି ଏକ ବଡ଼ ମତ୍ତ ହାତୀ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ହେଉଛି।
ତତଃ କାଲୀ ସମୁତ୍ପତ୍ଯ ଗଗନଂ କ୍ଷ୍ମାମତାଡଯତ୍ । କରାଭ୍ଯାଂ ତନ୍ନିନାଦେନ ପ୍ରାକ୍ସ୍ଵନାସ୍ତେ ତିରୋହିତାଃ
ତାପରେ କାଳୀ ଉଡ଼ି ଆକାଶ ଓ ମାଟିକୁ ଦୁଇହାତରେ ମାରିଲେ; ସେଇ ଶବ୍ଦରେ ପୂର୍ବରୁ ଥିବା ସମସ୍ତ ଶବ୍ଦ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲା।
ଅଟ୍ଟାଟ୍ଟହାସମଶିଵଂ ଶିଵଦୂତୀ ଚକାର ହ । ତୈଃ ଶବ୍ଦୈରସୁରାସ୍ତ୍ରେସୁଃ ଶୁମ୍ଭଃ କୋପଂ ପରଂ ଯଯୌ
ଶିବଦୂତୀ ଭୟଙ୍କର ଓ ଅଶୁଭ ହସ ହସିଲେ; ସେଇ ଶବ୍ଦରେ ଦାନବମାନେ କମ୍ପିଗଲେ ଓ ଶୁମ୍ଭ ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ଭରିଗଲେ।
ଦୁରାତ୍ମଂସ୍ତିଷ୍ଠ ତିଷ୍ଠେତି ଵ୍ଯାଜହାରାମ୍ବିକା ଯଦା । ତଦା ଜଯେତ୍ଯଭିହିତଂ ଦେଵୈରାକାଶସଂସ୍ଥିତୈଃ
ଯେତେବେଳେ ଅମ୍ବିକା କହିଲେ, 'ଦୁଷ୍ଟମାନେ, ରୁହ, ରୁହ', ସେତେବେଳେ ଆକାଶରେ ଥିବା ଦେବତାମାନେ ଜୟ ଧ୍ୱନି କଲେ।
ଶୁମ୍ଭେନାଗତ୍ଯ ଯା ଶକ୍ତିର୍ମୁକ୍ତା ଜ୍ଵାଲାତିଭୀଷଣା । ଆଯାନ୍ତୀ ଵହ୍ନିକୂଟାଭା ସା ନିରସ୍ତା ମହୋଲ୍କଯା
ଶୁମ୍ଭ ଯେଉଁ ଶକ୍ତିକୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଭୟଙ୍କର ଜ୍ୱାଳାରେ ଜଳୁଥିଲା, ଏବଂ ଅଗ୍ନିର ଦଳା ଭଳି ଆସୁଥିଲା, ସେଇ ଶକ୍ତି ଏକ ବଡ଼ ଉଲ୍କା ଦ୍ୱାରା ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲା।
ସିଂହନାଦେନ ଶୁମ୍ଭସ୍ଯ ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ଲୋକତ୍ରଯାନ୍ତରମ୍ । ନିର୍ଘାତନିଃ ସ୍ଵନୋ ଘୋରୋ ଜିତଵାନଵନୀପତେ
ଶୁମ୍ଭଙ୍କର ସିଂହ ଗର୍ଜନରେ ତିନି ଜଗତ ଓ ସମସ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ଭରିଗଲା; ସେଇ ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦ, ବଜ୍ରପାତ ଭଳି, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜିତିଲା, ଓ ଭୂମିର ରାଜା।
ଶୁମ୍ଭମୁକ୍ତାଞ୍ଛରାନ୍ଦେଵୀ ଶୁମ୍ଭସ୍ତତ୍ପ୍ରହିତାଞ୍ଛରାନ୍ । ଚିଚ୍ଛେଦ ସ୍ଵଶରୈରୁଗ୍ରୈଃ ଶତଶୋ ଽଥ ସହସ୍ରଶଃ
ଶୁମ୍ଭ ଯେଉଁ ତୀର ଛାଡ଼ିଲେ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଦେବୀ ତାଙ୍କର ତୀରରେ କଟିଦେଲେ । ଏହାପରେ ଶୁମ୍ଭ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ତୀରରେ ଦେବୀଙ୍କ ଅନେକ ଶସ୍ତ୍ର ଶତେ ହଜାରେ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ ।
ତତଃ ସା ଚଣ୍ଡିକା କ୍ରୁଦ୍ଧା ଶୂଲେନାଭିଜଘାନ ତମ୍ । ସ ତଦାଭିହତୋ ଭୂମୌ ମୂର୍ଚ୍ଛିତୋ ନିପପାତ ହ
ତାପରେ ଚଣ୍ଡିକା ଦେବୀ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ତାଙ୍କ ଶୂଳରେ ଶୁମ୍ଭଙ୍କୁ ଘାତ କଲେ । ଏହି ଘାତରେ ଶୁମ୍ଭ ଭୂମିରେ ପଡ଼ି ଅଚେତନ ହେଇଗଲେ ।