यदभूच्छाम्भवं तेजस्तेनाजायत तन्मुखम् । याम्येन चाभवन् केशा बहवो विष्णुतेजसा
शंकराच्या तेजातून तिचं सुंदर मुख निर्माण झालं; यमाच्या शक्तीतून तिचे दाट केस झाले; आणि विष्णूच्या तेजातून तिच्या भुजा तयार झाल्या.
सौम्येन स्तनयोर्युग्मं मध्यं चैन्द्रेण चाभवत् । वारुणेन च जङ्घोरू नितम्बस्तेजसा भुवः
सोमाच्या तेजातून तिची दोन स्तन आणि इंद्राच्या तेजातून तिचं पोटरं निर्माण झालं; वरुणाच्या तेजातून तिच्या मांड्या आणि कंबरेचा भाग तयार झाला.
ब्रह्मणस्तेजसा पादौ तदङ्गुल्योर्ऽकतेजसा । वसूनाञ्च कराङ्गुल्यः कौबेरेण च नासिका
ब्रह्माच्या तेजातून तिचे पाय, सूर्याच्या तेजातून तिच्या पायांच्या बोटा, वसूंनी तिच्या हाताच्या बोटा आणि कुबेराच्या तेजातून तिची नाक निर्माण झाली.
तस्यास्तु दन्ताः सम्भूताः प्राजापत्येन तेजसा । नयनत्रितयं जज्ञे तथा पावकतेजसा
प्रजापतीच्या तेजातून तिचे दात निर्माण झाले आणि अग्नीच्या तेजातून तिची तीन डोळे निर्माण झाले.
भ्रुवौ च सन्ध्ययोस्तेजः श्रवणावनिलस्य च । अन्येषां चैव देवानां सम्भवस्तेजसां शिवा
संध्याकाळच्या तेजातून तिच्या भुवया, वाऱ्याच्या शक्तीतून तिची कानं, आणि इतर देवतांच्या तेजातून तिच्या इतर शुभ अंगांचा निर्माण झाला.
ततः समस्तदेवानां तेजोराशिसमुद्भवाम् । तां विलोक्य मुदं प्रापुरमरा महिषार्दिताः
मग सर्व देवतांच्या तेजाचा संग्रह होऊन ती देवी प्रकट झाली, हे पाहून महिषाने त्रस्त झालेल्या देवांना मोठा आनंद झाला.
ततो देवा ददुस्तस्यै स्वानि स्वान्यायुधानि च । ऊचुर्जयजयेत्युच्चैर्जयन्तीं ते जयैषिणः
मग सर्व देवांनी आपली आपली शस्त्रं तिला दिली आणि मोठ्याने 'जय हो, जय हो' असे म्हणत तिच्या विजयासाठी आनंदाने जयजयकार केला.
शूलं शूलाद्विनिष्कृष्य ददौ तस्यै पिनाकधृक् । चक्रं च दत्तवान् कृष्णः समुत्पाद्य स्वचक्रतः
पिनाकधारी शंकराने आपल्या त्रिशूळातून त्रिशूळ काढून तिला दिला आणि कृष्णाने आपल्या चक्रातून चक्र निर्माण करून तिला दिले.
शङ्खञ्च वरुणः शक्तिं ददौ तस्यै हुताशनः । मारुतो दत्तवांश्चापं बाणपूर्णे तथेषुधी
वरुणाने तिला शंख दिला, अग्नीने शूल दिले, आणि मारुतीने धनुष्य व बाणांनी भरलेली तुपे दिली.
वज्रमिन्द्रः समुत्पाद्य कुलिशादमराधिपः । ददौ तस्यै सहस्राक्षो घण्टामैरावताद् गजात्
देवतांचा राजा इंद्राने आपल्या वज्रातून वज्र निर्माण करून तिला दिला, आणि सहस्त्रदृष्टी इंद्राने आपल्या ऐरावत हत्तीच्या गळ्यातील घंटा तिला दिली.
कालदण्डाद्यमो दण्डं माशं चाम्बुपतिर्ददौ । प्रजापतिश्चाक्षमालां ददौ ब्रह्मा कमण्डलुम्
यमाने आपला दंड तिला दिला, वरुणाने पाश दिला, प्रजापतीने जपमाळ दिली आणि ब्रह्मदेवाने कमंडलू दिला.
समस्तरोमकूपेषु निजरश्मीन् दिवाकरः । कालख्च दत्तवान् खड्गं तस्याश्चर्म च निर्मलम्
सूर्याने आपल्या किरणांचा प्रकाश तिच्या प्रत्येक रोमात भरला, काळाने तिला निर्मळ तलवार आणि स्वच्छ ढाल दिली.
क्षीरोदश्चामलं हारमजरे च तथाम्बरे । चूडामणिं तथा दिव्यं कुण्डले कटकानि च
क्षीरसागरातून तिला निर्मळ हार, कधीही न फिकट होणारे वस्त्र, दिव्य मुकुटमणी, सुंदर कुंडले आणि मनगटात घालायचे कडे मिळाले.
अर्धचन्द्रं तथा शुभ्रं केयूरान् सर्वबाहुषु । नूपुरौ विमलौ तद्वद् ग्रैवेयकमनुत्तमम् । अङ्गुलीयकरत्नानि समस्तास्वङ्गुलीषु च
तिला शुभ्र अर्धचंद्र, सर्व हातांसाठी केयूरे, नितळ पैंजण, अतुल्य हार आणि प्रत्येक बोटासाठी रत्नजडित अंगठ्या मिळाल्या.
विश्वकर्मा ददौ तस्यै परशुञ्चातिनिर्मलम् । अस्त्राण्यनेकरूपाणि तथाभेद्यं च दंशनम्
विश्वकर्म्याने तिला अत्यंत स्वच्छ कुऱ्हाड, अनेक प्रकारची शस्त्रे आणि न तुटणारी ढाल दिली.
अम्लानपङ्कजां मालां शिरस्युरसि चापराम् । अददज्जलधिस्तस्यै पङ्कजं चातिशोभनम्
जलाधिपतीने तिला डोक्याला न मळणारी कमळांची माळ, छातीसाठी दुसरी माळ आणि अतिशय सुंदर कमळ दिले.
हिमवान् वाहनं सिंहं रत्नानि विविधानि च । ददावशून्यं सुरया पानपात्रं धनाधिपः
हिमवानने तिला सिंहाचे वाहन आणि विविध प्रकारची मौल्यवान रत्ने दिली; धनाधिपतीने तिला नेहमी अमृतमय मद्याने भरलेले प्याले दिले.
शेषश्च सर्वनागेशो महामणिविभूषितम् । नागहारं ददौ तस्यै धत्ते यः पृथिवीमिमाम्
सर्व नागांचा अधिपती शेष, जो ही पृथ्वी धारण करतो, त्याने मोठ्या रत्नांनी सजवलेली नागमाळ तिला दिली.
अन्यैरपि सुरैर्देवी भूषणैरायुधैस्तथा । संमानिता ननादोच्चैः साट्टहासं मुहुर्मुहुः
इतर देवतांनीसुद्धा देवीला दागिने आणि शस्त्रांनी सन्मानित केले. ती देवी मोठ्याने, पुन्हा पुन्हा, उपहासाने हसली.
तस्या नादेन घोरेण कृत्स्त्रमापूरितं नभः । अमायतातिमहता प्रतिशब्दो महानभूत्
तिच्या भीषण गर्जनेने सगळं आकाश भरून गेलं; त्या प्रचंड, आवेशपूर्ण आवाजाने मोठा प्रतिध्वनी उमटला.
चुक्षुभुः सकला लोकाः समुद्राश्च चकम्पिरे । चचाल वसुधा चेलुः सकलाश्च महीधराः
सर्व लोक थरथरले, समुद्र हादरले; पृथ्वी डोलली आणि सर्व डोंगर हलले.
जयेति देवाश्च मुदा तामूचुः सिंहवाहिनीम् । तुष्टुवुर्मुनयश्चैनां भक्तिनम्रात्ममूर्तयः
सिंहावर बसलेल्या त्या देवीला देवांनी आनंदाने 'जय' असा उद्गार केला. भक्तिभावाने वाकलेले ऋषीही तिची स्तुती करू लागले.
दृष्ट्वा समस्तं संक्षुब्धं त्रैलोक्यममरारयः । सन्नद्धाखिलसैन्यास्ते समुत्तस्थुरुदायुधाः
तीनही लोकं अस्वस्थ झालेली पाहून, देवांचे शत्रू आपली सर्व सैन्ये सज्ज करून, शस्त्र घेऊन उभे राहिले.
आः किमेतदिति क्रोधादाभाष्य महिषासुरः । अभ्यधावत तं शब्दमशेषैरसुरैर्वृतः
महिषासुराने रागाने, 'हे काय?' असे म्हणत, सगळ्या असुरांसह त्या आवाजाकडे धाव घेतली.
स ददर्श ततो देवीं व्याप्तलोकत्रयां त्विषा । पादाक्रान्त्या नतभुवं किरीटोल्लिखिताम्बराम्
तेव्हा त्याने देवीला पाहिले, जिने तिच्या तेजाने तिन्ही लोक व्यापले होते. तिच्या पावलांनी पृथ्वी वाकली होती आणि तिच्या मुकुटाने आकाशाला स्पर्श केला होता.
क्षोभिताशेषपातालां धनुर्ज्यानिः स्वनेन ताम् । दिशो भुजसहस्रेण समन्ताद् व्याप्य संस्थिताम्
तिच्या धनुष्याच्या प्रत्यंचेच्या गडगडाटाने सगळे पाताळ हलले, आणि ती देवी हजारो हातांनी सर्व दिशांना व्यापून उभी होती.
ततः प्रववृते युद्धं तया देव्या सुरद्विषाम् । शस्त्रास्त्रैर्बहुधा मुक्तैरादीपितदिगन्तरम्
मग त्या देवी आणि देवांचे शत्रू यांच्यात युद्ध सुरू झाले. असंख्य शस्त्रास्त्रांनी सर्व दिशा उजळून निघाल्या.
महिषासुरसेनानीश्चिक्षुराख्यो महासुरः । युयुधे चामरश्चान्यैश्चतुरङ्गबलान्वितः
महिषासुराच्या सैन्याचा सेनापती, मोठा असुर चिक्षुर, चामर आणि इतरांसह, चारही अंगांनी सज्ज सैन्यासह लढू लागला.
रथानामयुतैः षड्भिरुदग्राख्यो महासुरः । अयुध्यतायुतानाञ्च सहस्रेण महाहनुः
उदग्र नावाचा बलाढ्य असुर साठ हजार रथांसह लढला, आणि महाहनुने दहा हजारांच्या हजार तुकड्यांसह युद्ध केले.
पञ्चाशद्भिश्च नियुतैरसिलोमा महासुरः । अयुतानां शतैः षड्भिर्वाष्कलो युयुधे रणे
असिलोमा नावाचा मोठा असुर पन्नास लाख सैन्यासह लढला, आणि वाष्कलाने दहा हजारांच्या सहाशे हजार तुकड्यांसह रणभूमीत युद्ध केले.