ततः पराजिता देवाः पद्मयोनिं प्रजापतिम् । पुरस्कृत्य गतास्तत्र यत्रेश-गरुडध्वजौ
मग हरलेले सर्व देव, कमळातून जन्मलेले प्रजापती यांना पुढे करून, गरुडध्वज असलेल्या प्रभू जिथे होते तिथे गेले.
यथावृत्तं तयोस्तद्वन्महिषासुरचेष्टितम् । त्रिदशाः कथयामासुर्देवाभिभवविस्तरम्
तेव्हा देवांनी महिषासुराने केलेल्या कृत्यांसह, त्याने देवांवर केलेला अत्याचार आणि घडलेली सर्व घटना त्यांना सांगितल्या.
सूर्येन्द्रग्न्यनिलेन्दूनां यमस्य वरुणस्य च । अन्येषां चाधिकारान् स स्वयमेवाधितिष्ठिति
महिषासुराने सूर्य, चंद्र, अग्नी, वायू, यम, वरुण आणि इतर देवतांचे अधिकार स्वतःकडे घेतले.
स्वर्गान्निराकृताः सर्वे तेन देवगणा भुवि । विचरन्ति यथा मर्त्या महिषेण दुरात्मना
त्या दुष्ट महिषाने सर्व देवांना स्वर्गातून हाकलून दिले आणि ते सर्व पृथ्वीवर माणसांसारखे भटकू लागले.
एतद्वः कथितं सर्वममरारिविचेष्टितम् । शरणं वः प्रपन्नाः स्मो वधस्तस्य विचिन्त्यताम्
देवांच्या शत्रूने जे काही केले ते सर्व आम्ही तुम्हाला सांगितले आहे. आम्ही तुमच्याकडे आश्रय घेतला आहे — आता त्याचा नाश कसा करायचा हे ठरवा.
इत्थं निशम्य देवानां वचांसि मधुसूदनः । चकार कोपं शम्भुश्च भ्रुकुटीकुटिलाननौ
देवतांची ही वचने ऐकून मधुसूदन आणि शंभू दोघेही संतापले, त्यांच्या कपाळावर आठ्या पडल्या आणि चेहरा रागाने भरून गेला.
ततो ऽतिकोपपूर्णस्य चक्रिणो वदनात्ततः । निश्चक्राम महत्तेजो ब्रह्मणः शङ्करस्य च
मग चक्रधारी विष्णूच्या संतापाने भरलेल्या मुखातून आणि ब्रह्मा व शंकर यांच्या तोंडातून एक मोठा तेजाचा प्रकाश बाहेर पडला.
अन्येषाञ्चैव देवानां शक्रादीनां शरीरतः । निर्गतं सुमहत्तेजस्तच्चैक्यं समगच्छत
इंद्रासह इतर सर्व देवतांच्या शरीरातूनही प्रचंड तेज बाहेर आले आणि ते सर्व तेज एकत्र झाले.
अतीव तेजसः कूटं ज्वलन्तमिव पर्वतम् । ददृशुस्ते सुरास्तत्र ज्वालाव्याप्तदिगन्तरम्
तेथे देवांना एक अत्यंत तेजस्वी, ज्वालांनी भरलेला पर्वतासारखा प्रकाशाचा मोठा समूह दिसला, ज्याच्या ज्वाळांनी सर्व दिशांना व्यापून टाकले होते.
अतुलं तत्र तत्तेजः सर्वदेवशरीरजम् । एकस्थं तदभून्नारी व्याप्तलोकत्रयं त्विषा
तेथे सर्व देवतांच्या शरीरातून आलेले अतुलनीय तेज एकत्र येऊन एक स्त्रीरूप धारण केले, तिच्या तेजाने तिन्ही लोक व्यापले गेले.
यदभूच्छाम्भवं तेजस्तेनाजायत तन्मुखम् । याम्येन चाभवन् केशा बहवो विष्णुतेजसा
शंकराच्या तेजातून तिचं सुंदर मुख निर्माण झालं; यमाच्या शक्तीतून तिचे दाट केस झाले; आणि विष्णूच्या तेजातून तिच्या भुजा तयार झाल्या.
सौम्येन स्तनयोर्युग्मं मध्यं चैन्द्रेण चाभवत् । वारुणेन च जङ्घोरू नितम्बस्तेजसा भुवः
सोमाच्या तेजातून तिची दोन स्तन आणि इंद्राच्या तेजातून तिचं पोटरं निर्माण झालं; वरुणाच्या तेजातून तिच्या मांड्या आणि कंबरेचा भाग तयार झाला.
ब्रह्मणस्तेजसा पादौ तदङ्गुल्योर्ऽकतेजसा । वसूनाञ्च कराङ्गुल्यः कौबेरेण च नासिका
ब्रह्माच्या तेजातून तिचे पाय, सूर्याच्या तेजातून तिच्या पायांच्या बोटा, वसूंनी तिच्या हाताच्या बोटा आणि कुबेराच्या तेजातून तिची नाक निर्माण झाली.
तस्यास्तु दन्ताः सम्भूताः प्राजापत्येन तेजसा । नयनत्रितयं जज्ञे तथा पावकतेजसा
प्रजापतीच्या तेजातून तिचे दात निर्माण झाले आणि अग्नीच्या तेजातून तिची तीन डोळे निर्माण झाले.
भ्रुवौ च सन्ध्ययोस्तेजः श्रवणावनिलस्य च । अन्येषां चैव देवानां सम्भवस्तेजसां शिवा
संध्याकाळच्या तेजातून तिच्या भुवया, वाऱ्याच्या शक्तीतून तिची कानं, आणि इतर देवतांच्या तेजातून तिच्या इतर शुभ अंगांचा निर्माण झाला.
ततः समस्तदेवानां तेजोराशिसमुद्भवाम् । तां विलोक्य मुदं प्रापुरमरा महिषार्दिताः
मग सर्व देवतांच्या तेजाचा संग्रह होऊन ती देवी प्रकट झाली, हे पाहून महिषाने त्रस्त झालेल्या देवांना मोठा आनंद झाला.
ततो देवा ददुस्तस्यै स्वानि स्वान्यायुधानि च । ऊचुर्जयजयेत्युच्चैर्जयन्तीं ते जयैषिणः
मग सर्व देवांनी आपली आपली शस्त्रं तिला दिली आणि मोठ्याने 'जय हो, जय हो' असे म्हणत तिच्या विजयासाठी आनंदाने जयजयकार केला.
शूलं शूलाद्विनिष्कृष्य ददौ तस्यै पिनाकधृक् । चक्रं च दत्तवान् कृष्णः समुत्पाद्य स्वचक्रतः
पिनाकधारी शंकराने आपल्या त्रिशूळातून त्रिशूळ काढून तिला दिला आणि कृष्णाने आपल्या चक्रातून चक्र निर्माण करून तिला दिले.
शङ्खञ्च वरुणः शक्तिं ददौ तस्यै हुताशनः । मारुतो दत्तवांश्चापं बाणपूर्णे तथेषुधी
वरुणाने तिला शंख दिला, अग्नीने शूल दिले, आणि मारुतीने धनुष्य व बाणांनी भरलेली तुपे दिली.
वज्रमिन्द्रः समुत्पाद्य कुलिशादमराधिपः । ददौ तस्यै सहस्राक्षो घण्टामैरावताद् गजात्
देवतांचा राजा इंद्राने आपल्या वज्रातून वज्र निर्माण करून तिला दिला, आणि सहस्त्रदृष्टी इंद्राने आपल्या ऐरावत हत्तीच्या गळ्यातील घंटा तिला दिली.
कालदण्डाद्यमो दण्डं माशं चाम्बुपतिर्ददौ । प्रजापतिश्चाक्षमालां ददौ ब्रह्मा कमण्डलुम्
यमाने आपला दंड तिला दिला, वरुणाने पाश दिला, प्रजापतीने जपमाळ दिली आणि ब्रह्मदेवाने कमंडलू दिला.
समस्तरोमकूपेषु निजरश्मीन् दिवाकरः । कालख्च दत्तवान् खड्गं तस्याश्चर्म च निर्मलम्
सूर्याने आपल्या किरणांचा प्रकाश तिच्या प्रत्येक रोमात भरला, काळाने तिला निर्मळ तलवार आणि स्वच्छ ढाल दिली.
क्षीरोदश्चामलं हारमजरे च तथाम्बरे । चूडामणिं तथा दिव्यं कुण्डले कटकानि च
क्षीरसागरातून तिला निर्मळ हार, कधीही न फिकट होणारे वस्त्र, दिव्य मुकुटमणी, सुंदर कुंडले आणि मनगटात घालायचे कडे मिळाले.
अर्धचन्द्रं तथा शुभ्रं केयूरान् सर्वबाहुषु । नूपुरौ विमलौ तद्वद् ग्रैवेयकमनुत्तमम् । अङ्गुलीयकरत्नानि समस्तास्वङ्गुलीषु च
तिला शुभ्र अर्धचंद्र, सर्व हातांसाठी केयूरे, नितळ पैंजण, अतुल्य हार आणि प्रत्येक बोटासाठी रत्नजडित अंगठ्या मिळाल्या.
विश्वकर्मा ददौ तस्यै परशुञ्चातिनिर्मलम् । अस्त्राण्यनेकरूपाणि तथाभेद्यं च दंशनम्
विश्वकर्म्याने तिला अत्यंत स्वच्छ कुऱ्हाड, अनेक प्रकारची शस्त्रे आणि न तुटणारी ढाल दिली.
अम्लानपङ्कजां मालां शिरस्युरसि चापराम् । अददज्जलधिस्तस्यै पङ्कजं चातिशोभनम्
जलाधिपतीने तिला डोक्याला न मळणारी कमळांची माळ, छातीसाठी दुसरी माळ आणि अतिशय सुंदर कमळ दिले.
हिमवान् वाहनं सिंहं रत्नानि विविधानि च । ददावशून्यं सुरया पानपात्रं धनाधिपः
हिमवानने तिला सिंहाचे वाहन आणि विविध प्रकारची मौल्यवान रत्ने दिली; धनाधिपतीने तिला नेहमी अमृतमय मद्याने भरलेले प्याले दिले.
शेषश्च सर्वनागेशो महामणिविभूषितम् । नागहारं ददौ तस्यै धत्ते यः पृथिवीमिमाम्
सर्व नागांचा अधिपती शेष, जो ही पृथ्वी धारण करतो, त्याने मोठ्या रत्नांनी सजवलेली नागमाळ तिला दिली.
अन्यैरपि सुरैर्देवी भूषणैरायुधैस्तथा । संमानिता ननादोच्चैः साट्टहासं मुहुर्मुहुः
इतर देवतांनीसुद्धा देवीला दागिने आणि शस्त्रांनी सन्मानित केले. ती देवी मोठ्याने, पुन्हा पुन्हा, उपहासाने हसली.
तस्या नादेन घोरेण कृत्स्त्रमापूरितं नभः । अमायतातिमहता प्रतिशब्दो महानभूत्
तिच्या भीषण गर्जनेने सगळं आकाश भरून गेलं; त्या प्रचंड, आवेशपूर्ण आवाजाने मोठा प्रतिध्वनी उमटला.