ಭಜಗೋವಿನ್ದಮ್

ಓ ಮನುಜನೇ, Govindaನನ್ನು ಭಜಿಸು, Govindaನನ್ನು ಭಜಿಸು, Govindaನನ್ನು ಭಜಿಸು! ನೀನು ಎಷ್ಟು ವ್ಯಾಕರಣದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಕಲಿತರೂ, ಅಂತಿಮ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜೀವಿತದಲ್ಲಿ, ಸಂಪತ್ತಿನ ಆಸೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿವೇಕ ಮತ್ತು ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳು. ನಿನ್ನ ಪುಣ್ಯಫಲದಿಂದ ಬಂದಿರುವಷ್ಟು ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ತೃಪ್ತನಾಗು. ಮಹಿಳೆಯ ಶರೀರದ ಅಂದವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಮೋಹಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಬೇಡ. ಪುನಃ ಪುನಃ ಚಿಂತಿಸು, ಅದು ಕೇವಲ ಮಾಂಸ, ಕೊಬ್ಬು ಮತ್ತು ಇತರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ರೂಪಾಂತರ ಮಾತ್ರ. ತಾವರೆ ಎಲೆ ಮೇಲೆ ನೀರಿನ ಹನಿ ಹೇಗೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರದುವೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಜೀವನವೂ ಅಸ್ಥಿರ. ಈ ಲೋಕವು ಕಾಯಿಲೆ, ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತುಕೋ. ಮಾನವನಿಗೆ ಹಣ ಸಂಪಾದನೆಯವರೆಗೆ ಕುಟುಂಬದ ಆಸಕ್ತಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದ ಶರೀರ ಕ್ಷೀಣವಾದಾಗ, ಮನೆಯವರು ಅವನ ವಿಚಾರವನ್ನೂ ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಜೀವ ಶರೀರದಲ್ಲಿ ಇರುವವರೆಗೆ ಕುಟುಂಬದವರು ಹಿತವಚನ ಕೇಳುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಪ್ರಾಣ ಹೊರಟು ಶರೀರ ಬಿದ್ದಾಗ, ಹೆಂಡತಿಗೂ ಆ ಶರೀರದ ಭಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಟದಲ್ಲೇ ತೊಡಗಿರುತ್ತಾನೆ, ಯೌವನದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯ ಸಂಗದಲ್ಲೇ, ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿ ಚಿಂತೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿರುತ್ತಾನೆ—ಆದರೆ, ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಲೀನಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ. 'ಯಾರು ನಿನ್ನ ಪ್ರಿಯ? ಯಾರು ನಿನ್ನ ಮಗ?' ಎಂದು ಯೋಚಿಸು. ಈ ಲೋಕ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ನೀನು ಯಾರದು? ಯಾರು ನೀನು? ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದೆ? ಈ ಸತ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಸದಾ ಚಿಂತನೆ ಮಾಡು. ಸತ್ಸಂಗದಿಂದ ವೈರಾಗ್ಯ ಬರುತ್ತದೆ; ವೈರಾಗ್ಯದಿಂದ ಮೋಹವಿಮೋಚನೆ; ಮೋಹವಿಮೋಚನದಿಂದ ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆ; ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆ ಮೂಲಕ ಜೀವಂತದಲ್ಲೇ ಮುಕ್ತಿಯು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ ಬಂದಾಗ ಕಾಮದ ಅಶಾಂತಿ ಎಲ್ಲಿದೆ? ನೀರು ಒಣಗಿದಾಗ ಸರೋವರ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಧನ ಹೋದಾಗ ಗೆಳೆಯರು ಎಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ? ಸತ್ಯವನ್ನು ಅರಿತಾಗ ಸಂಸಾರ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಧನ, ಜನ, ಯೌವನದ ಗರ್ವವನ್ನು ಬಿಡು; ಕಾಲ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಎಲ್ಲವೂ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಆವೃತ್ತವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದು, ತ್ಯಜಿಸಿ ಬ್ರಹ್ಮಪದವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸು. ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ, ಸಾಯಂಕಾಲ-ಪ್ರಭಾತ, ಶೀತ-ವಸಂತ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತವೆ; ಕಾಲ ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಜೀವವನ್ನು ಕಳೆಯುತ್ತದೆ, ಆದರೂ ನಿರೀಕ್ಷೆಯ ಗಾಳಿ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. 'ನಿನ್ನ ಹೆಂಡತಿ, ನಿನ್ನ ಧನ, ನಿನ್ನ ವಸ್ತುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಏಕೆ ಚಿಂತಿಸುತ್ತೀಯ? ಮೋಹಿತನಾದವನೇ, ನಿನ್ನನ್ನು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡುವವನು ಇಲ್ಲವೇ? ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸದ್ಜನರ ಸಂಗವೇ ನಿಜವಾದ ಆಶ್ರಯ; ಅದು ಸಂಸಾರದ ಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟುವ ದೋಣಿಯಾಗಿದೆ. ಕೆಲವರು ಜಟೆ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ತಲೆ ಮುಂಡಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಕೂದಲು ಎಳೆಯುತ್ತಾರೆ; ಕಾಶಾಯ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ನೋಡುತ್ತಾ ನೋಡುತ್ತೂ, ಮೂಢನು ನೋಡಲು ವಿಫಲವಾಗುತ್ತಾನೆ; ಈ ಎಲ್ಲವೂ ಹೊಟ್ಟೆಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ಶರೀರ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಕೂದಲು ಹದಗೆಡುತ್ತದೆ, ಬಾಯಿ ಹಲ್ಲಿಲ್ಲದಾಗುತ್ತದೆ, ತಲೆ ಬೋಳಾಗುತ್ತದೆ. ವೃದ್ಧನು ದಂಡ ಹಿಡಿದು ನಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಆದರೂ ಆಸೆಗಳ ಗುಡ್ಡ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಮುಂದೆ ಬೆಂಕಿ, ಹಿಂದೆ ಸೂರ್ಯ, ರಾತ್ರಿ ಕಾಲಿನಲ್ಲಿ ಮೊಣಕಾಲುಗಳನ್ನು ತೊಡೆಗೆ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ಭಿಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕೇಳುತ್ತಾ, ಮರಗಳ ಕೆಳಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ನಿರೀಕ್ಷೆಯ ಬಂಧನ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಗಂಗೆಯಲ್ಲೋ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲೋ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೂ, ವ್ರತ ಆಚರಿಸಿದರೂ, ದಾನ ಮಾಡಿದರೂ, ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದೆ ನೂರು ಜನ್ಮದಲ್ಲೂ ಮೋಕ್ಷ ಸಿಗದು ಎಂದು ಎಲ್ಲಾ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳೂ ಹೇಳುತ್ತವೆ. ದೇವಾಲಯದಲ್ಲೋ, ಮರದ ಕೆಳದಲ್ಲೋ ವಾಸಿಸಿದರೂ, ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿದರೂ, ಚರ್ಮವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದರೂ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿದರೂ, ವೈರಾಗ್ಯದಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಸಂತೋಷ ಎಷ್ಟೋ! ಯೋಗದಲ್ಲೋ, ಭೋಗದಲ್ಲೋ, ಸಂಗದಲ್ಲೋ, ನಿಸ್ಸಂಗದಲ್ಲೋ, ಯಾರು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮನಲ್ಲಿ ಲೀನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೋ ಅವನು ನಿಜವಾದ ಆನಂದವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಭಗವದ್ಗೀತೆಯನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪವಾದರೂ ಓದಿದವನು, ಗಂಗಾಜಲವನ್ನು ಒಂದು ಹನಿ ಕುಡಿಯುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅಥವಾ ಮುರಾರಿಯನ್ನು ಒಂದೇ ಸಲ ಭಜಿಸಿದರೂ, ಅವನ ಬಗ್ಗೆ ಯಮನು ಚಿಂತಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಮತ್ತೆ ಜನನ, ಮತ್ತೆ ಮರಣ, ಮತ್ತೆ ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಶಯನ—ಈ ಸಂಸಾರಚಕ್ರವನ್ನು ದಾಟುವುದು ಬಹು ಕಷ್ಟ. ಓ ಮುರಾರಿ, ಅಪಾರ ದಯಾಮಯನೆ, ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ಬೀದಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಚಿಂದಿಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಭಿಕ್ಷುವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ಪುಣ್ಯ-ಪಾಪಗಳ ಪಥವನ್ನು ಮೀರಿ, ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾದ ಯೋಗಿ, ಮಗು ಅಥವಾ ಮಡಿವಾನಂತೆ ಸಂತೋಷಪಡುವನು. 'ನೀನು ಯಾರು? ನಾನು ಯಾರು? ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದೆ? ನನ್ನ ತಾಯಿ ಯಾರು? ತಂದೆ ಯಾರು?' ಎಂದು ಪುನಃ ಪುನಃ ವಿಚಾರಿಸು. ಎಲ್ಲವೂ ಅಶಾಶ್ವತ, ಈ ಲೋಕವನ್ನು ಕನಸಾಗಿ ತಿಳಿದು ತ್ಯಜಿಸು. ನಿನ್ನಲ್ಲೂ, ನನ್ನಲ್ಲೂ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕೂಡ ಒಬ್ಬನೇ ವಿಷ್ಣುವಿದ್ದಾನೆ. ಎಷ್ಟೇ ತ್ವರಿತನಾದರೂ, ನನಗೆ ಕೋಪಗೊಳ್ಳುವುದು ವ್ಯರ್ಥ. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸಮಭಾವನೆ ಹೊಂದಿದರೆ ಮಾತ್ರ ವಿಷ್ಣುವಿನಲ್ಲಿ ಏಕತ್ವವನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು. ಶತ್ರು, ಮಿತ್ರ, ಪುತ್ರ, ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಲಹ ಅಥವಾ ಸ್ನೇಹ ಸಾಧಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನೂ ಮಾಡಬೇಡ. ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಆತ್ಮವನ್ನು ಕಾಣು, ವಿಭಿನ್ನತೆ ಎಂಬ ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸು. ಆಸೆ, ಕ್ರೋಧ, ಲೋಭ, ಮೋಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, 'ನಾನು ಯಾರು?' ಎಂದು ಆತ್ಮಚಿಂತನ ಮಾಡು; ಆತ್ಮಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದವರು ಮೋಹದಿಂದ ಗುಪ್ತ ನರಕಗಳಲ್ಲಿ ದಹನವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಗೀತೆಯನ್ನು, ಸಹಸ್ರನಾಮವನ್ನು ಪಠಿಸು; ಸತತವಾಗಿ ಭಗವಂತನ ರೂಪವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸು; ಸದ್ಜನರ ಸಂಗದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಇಡು; ಧನವನ್ನು ಬಡವರಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡು. ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸಂಗದಲ್ಲಿ ಸುಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರೂ, ನಂತರ ದೇಹದಲ್ಲಿ ರೋಗ ಬರುತ್ತದೆ; ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮರಣವು ಖಚಿತವಾದರೂ, ಪಾಪಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಸಂಪತ್ತು ದುಃಖಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೆಂದು ಸದಾ ಯೋಚಿಸು; ಅದರಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದ ಚಿಹ್ನೆಯೂ ಇಲ್ಲ. ಶ್ರೀಮಂತನೂ ತನ್ನ ಮಗನಿಂದ ಭಯಪಡುವನು—ಇದು ಲೋಕದ ಸ್ವಭಾವ. ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ, ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹ, ನಿತ್ಯ-ಅನಿತ್ಯ ವಿವೇಕವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡು; ಜಪ, ಧ್ಯಾನಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಅನುಷ್ಠಾನ ಮಾಡು. ಯಾರು ಗುರುಚರಣಗಳಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಶರಣಾಗುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಶೀಘ್ರವೇ ಸಂಸಾರದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಇಂದ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ನಿನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿಯೇ ಭಗವಂತನನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಒಬ್ಬ ಮೂಢ ವ್ಯಾಕರಣ ಪಂಡಿತನು 'ಡುಕೃಞ್' ಮುಂತಾದ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದನು; ಅವನಿಗೆ ದೈವಗುರು ಶಂಕರರು ಜ್ಞಾನೋದಯವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಆದುದರಿಂದ, ಓ ಮೂಢ ಮನಸೇ, Govindaನನ್ನು ಭಜಿಸು, Govindaನನ್ನು ಭಜಿಸು, Govindaನನ್ನು ಭಜಿಸು! ಅವನ ಸ್ಮರಣೆಯ ಹೊರತು ಸಂಸಾರಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟಲು ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಾವು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ.