అయమ్ ఉత్తరాత్ సంయద్వసుస్ తస్య తార్క్ష్యశ్ చారిష్టనేమిశ్ చ సేనానీగ్రామణ్యౌ । విశ్వాచీ చ ఘృతాచీ చాప్సరసావ్ ఆపో హేతిర్ వాతః ప్రహేతిస్ తేభ్యో నమో ఽ అస్తు తే నో ఽవన్తు తే నో మృడయన్తు తే యం ద్విష్మో యశ్ చ నో ద్వేష్టి తమ్ ఏషాం జమ్భే దధ్మః
ఇది ఉత్తర వైపు: సంయద్వసువు; అతని రథసారధి తార్క్ష్యుడు, అరిష్టనేమి సేనాని, గ్రామణి. విశ్వాచీ, ఘృతాచీ అనే అప్సరసలు; నీరు ఆయుధం; గాలి ప్రహేతి. వీరందరికీ నమస్కారం. వారు మమ్మల్ని కాపాడాలి, మమ్మల్ని కరుణించాలి. మనం ద్వేషించే వారిని, మనను ద్వేషించేవారిని వీరి నోళ్లలో వేస్తున్నాము.
అయమ్ ఉపర్య్ అర్వాగ్వసుస్ తస్య సేనజిచ్ చ సుషేణశ్ చ సేనానీగ్రామణ్యౌ । ఉర్వశీ చ పూర్వచిత్తిశ్ చాప్సరసావ్ అవస్ఫూర్జన్ హేతిర్ విద్యుత్ ప్రహేతిస్ తేభ్యో నమో ఽ అస్తు తే నో ఽవన్తు తే నో మృడయన్తు తే యం ద్విష్మో యశ్ చ నో ద్వేష్టి తమ్ ఏషాం జమ్భే దధ్మః
ఇది పైభాగం: అర్వాగ్వసువు; అతని రథసారధి సేనజిత్, సుషేణుడు సేనాని, గ్రామణి. ఉర్వశీ, పూర్వచిత్తి అనే అప్సరసలు; మబ్బుల గర్జన ఆయుధం; మెరుపు ప్రహేతి. వీరందరికీ నమస్కారం. వారు మమ్మల్ని కాపాడాలి, మమ్మల్ని కరుణించాలి. మనం ద్వేషించే వారిని, మనను ద్వేషించేవారిని వీరి నోళ్లలో వేస్తున్నాము.
అగ్నిర్ మూర్ధా దివః కకుత్ పతిః పృథివ్యా ఽ అయమ్ । అపాꣳ రేతాꣳసి జిన్వతి
అగ్ని ఆకాశానికి మూడిద, భూమికి అధిపతి; అతడు జలాల విత్తనాలను నడిపిస్తాడు.
అయమ్ అగ్నిః సహస్రిణో వాజస్య శతినస్ పతిః । మూర్ధా కవీ రయీణామ్
ఈ అగ్ని సహస్రబలానికి అధిపతి, శతసంపదలకు అధిపతి; కవులకు, ధనాలకు మూడిద.
త్వామ్ అగ్నే పుష్కరాద్ అధ్య్ అథర్వా నిర్ అమన్థత । మూర్ధ్నో విశ్వస్య వాఘతః
ఓ అగ్ని, అథర్వణుడు నిన్ను కమలంలోంచి మథించి వెలికి తెచ్చాడు. నీవు ఈ సృష్టికి తలగా ఉన్నావు.
భువో యజ్ఞస్య రజసశ్ చ నేతా యత్రా నియుద్భిః సచసే శివాభిః । దివి మూర్ధానం దధిషే స్వర్షాం జిహ్వామ్ అగ్నే చకృషే హవ్యవాహమ్
యజ్ఞానికి, లోకానికి నీవే నాయకుడు. శుభమైన తోడులతో కలసి, నీవు నీ తలను ఆకాశంలో ఉంచి, నీ నాలుకను హవిస్సుల వాహకంగా చేసుకున్నావు, ఓ అగ్ని, నీవు వెలుగుతో మెరిసిపోతున్నావు.
అబోధ్య్ అగ్నిః సమిధా జనానాం ప్రతి ధేనుమ్ ఇవాయతీమ్ ఉషాసమ్ । యహ్వా ఽ ఇవ ప్ర వయామ్ ఉజ్జిహానాః ప్ర భానవః సిస్రతే నాకమ్ అచ్ఛ
అగ్ని ప్రజలందరిలో ప్రదీప్తమై, ఉదయపు పాడి దూడను ఆశించే ఆవులా మెలకువై, యువ కుర్రగాళ్లు లేచినట్లు, నీ కిరణాలు ఆకాశాన్ని향ించి పరుగెత్తుతాయి.
అవోచామ కవయే మేధ్యాయ వచో వన్దారు వృషభాయ వృష్ణే । గవిష్ఠిరో నమసా స్తోమమ్ అగ్నౌ దివీవ రుక్మమ్ ఉరువ్యఞ్చమ్ అశ్రేత్
మేధావి, పవిత్రుడు, వందనీయుడు, బలవంతుడు అయిన నీకు మేము మనసారా మాటలు పలికాము. నమస్కారంతో, అగ్ని, ఆకాశంలో విస్తరించి మెరిసే బంగారు అలంకారంలా నీకు స్తోత్రాన్ని సమర్పించాము.
అయమ్ ఇహ ప్రథమో ధాయి ధాతృభిర్ హోతా యజిష్ఠో ఽ అధ్వరేష్వ్ ఈడ్యః । యమ్ అప్నవానో భృగవో విరురుచుర్ వనేషు చిత్రం విభ్వం విశే-విశే
ఇక్కడ సృష్టికర్తలలో మొదటిగా, యజ్ఞాలకు అర్హుడైన హోతా స్థాపించబడ్డాడు. పాపరహితులైన భృగువులు అడవుల్లో ప్రతి వంశానికి అద్భుతంగా, ప్రకాశంగా నిన్ను కనుగొన్నారు.
జనస్య గోపా ఽ అజనిష్ట జాగృవిర్ అగ్నిః సుదక్షః సువితాయ నవ్యసే । ఘృతప్రతీకో బృహతా దివిస్పృశా ద్యుమద్ వి భాతి భరతేభ్యః శుచిః
ప్రజల రక్షకుడైన అగ్ని, నూతన ఐశ్వర్యానికి నైపుణ్యంతో, దయతో జన్మించాడు. నెయ్యి పూసిన ముఖంతో, ఆకాశాన్ని తాకే విస్తారంగా, భరతులకు పవిత్రంగా ప్రకాశిస్తున్నాడు.
త్వామ్ అగ్నే ఽ అఙ్గిరసో గుహా హితమ్ అన్వ్ అవిన్దఞ్ ఛిశ్రియాణం వనే-వనే । స జాయసే మథ్యమానః సహో మహత్ త్వామ్ ఆహుః సహసస్ పుత్రమ్ అఙ్గిరః
ఓ అగ్ని, అంగిరసులు నిన్ను అడవుల్లో ప్రతి చోట రహస్యంగా దాగి ఉన్నవాడిగా కనుగొన్నారు. మథించినప్పుడు నీవు మహా బలంతో జన్మిస్తావు. అందుకే నిన్ను బలపుత్రుడని, అంగిరసుడని పిలుస్తారు.
సఖాయః సం వః సమ్యఞ్చమ్ ఇషꣳ స్తోమం చాగ్నయే । వర్షిష్ఠాయ క్షితీనామూర్జో నప్త్రే సహస్వతే
స్నేహితులారా, మనమందరం కలసి, ప్రజలందరిలో అత్యంత దాత, బలపుత్రుడైన అగ్నికి మన అభిలాషను, స్తోత్రాన్ని సమర్పిద్దాం.
సꣳ-సమ్ ఇద్ యువసే వృషన్న్ అగ్నే విశ్వాన్య్ అర్య ఽ ఆ । ఇడస్ పదే సమ్ ఇధ్యసే స నో వసూన్య్ ఆ భర
ఓ బలవంతుడైన అగ్ని, ప్రతి ఆర్యుని ఇంట్లో నీవు కలిసే వెలుగుతావు. ఇడా స్థలంలో నీవు ప్రదీప్తమవుతావు. మాకు ఐశ్వర్యాన్ని అందించు.
త్వాం చిత్రశ్రవస్తమ హవన్తే విక్షు జన్తవః । శోచిష్కేశం పురుప్రియాగ్నే హవ్యాయ వోఢవే
ఓ అగ్ని, ప్రజలు గ్రామాల్లో నిన్ను ప్రసిద్ధుడిగా పిలుస్తారు. జ్వలించు జుట్టుతో, అందరికీ ప్రియమైనవాడవు. నీవు హవిస్సులను తీసుకెళ్లేవాడవు.
ఏనా వో ఽ అగ్నిం నమసోర్జో నపాతమ్ ఆ హువే । ప్రియం చేతిష్ఠమ్ అరతిꣳ స్వధ్వరం విశ్వస్య దూతమ్ అమృతమ్
ఈ నమస్కారంతో, ఓ అగ్ని, పోషకుని కుమారుడవైన నిన్ను పిలుస్తున్నాను. ప్రియమైనవాడవు, వేగవంతుడవు, మిత్రుడవు, సత్కారయోగ్యుడవు, సమస్తానికి అమరదూతవు.
విశ్వస్య దూతమ్ అమృతం విశ్వస్య దూతమ్ అమృతమ్ । స యోజతే ఽ అరుషా విశ్వభోజసా స దుద్రవత్ స్వాహుతః
అమరమైన సమస్తానికి దూతవు, అమరమైన సమస్తానికి దూతవు. నీవు ఎర్రగాడిదలపై కట్టబడి, అన్నింటిని ఆస్వాదిస్తూ, పిలిచినప్పుడు పరుగెత్తి వస్తావు.
స దుద్రవత్ స్వాహుతః స దుద్రవత్ స్వాహుతః । సుబ్రహ్మా యజ్ఞః సుశమీ వసూనాం దేవꣳ రాధో జనానామ్
పిలిచినప్పుడు పరుగెత్తి వస్తావు, పరుగెత్తి వస్తావు. యజ్ఞం సక్రమంగా జరుగుతుంది, స్తోత్రం సుందరంగా ఉంటుంది, దేవతల ఐశ్వర్యం ప్రజలకు ఫలంగా లభిస్తుంది.
అగ్నే వాజస్య గోమత ఽ ఈశానః సహసో యహో । అస్మే ధేహి జాతవేదో మహి శ్రవః
ఓ అగ్ని, బలానికి, పశువులకు అధిపతివైనవాడవు, శక్తి, కీర్తికి అధిపతివవు. ఓ జాతవేదా, మాకు గొప్ప పేరును ప్రసాదించు.
స ఽ ఇధానో వసుష్ కవిర్ అగ్నిర్ ఈడేన్యో గిరా । రేవద్ అస్మభ్యం పుర్వణీక దీదిహి
ఐశ్వర్యం కోసం ప్రదీప్తమైన అగ్ని, మేధావి, గానంలో స్తుతించదగినవాడు. ఓ పురాతన దీపమా, మాకు వెలుగు ప్రసరించు.
క్షపో రాజన్న్ ఉత త్మనాగ్నే వస్తోర్ ఉతోషసః । స తిగ్మజమ్భ రక్షసో దహ ప్రతి
ఓ రాజా అగ్ని, రాత్రిపూట, నీ స్వభావంతో, నివాసంలో, ఉదయాన్నందు, నీ పదునైన దవడలతో రాక్షసులను కాల్చి నాశనం చేయు.
భద్రో నోఽఅగ్నిర్ ఆహుతో భద్రా రాతిః సుభగ భద్రో ఽఅధ్వరః । భద్రాఽ ఉత ప్రశస్తయః
పిలిచినప్పుడు అగ్ని మాకు మంగళకరంగా ఉండాలి. దానం మంగళకరంగా ఉండాలి, ఓ సౌభాగ్యవంతుడా, యజ్ఞం మంగళకరంగా ఉండాలి, స్తోత్రాలు కూడా మంగళకరంగా ఉండాలి.
భద్రా ఽ ఉత ప్రశస్తయో భద్రం మనః కృణుష్వ వృత్రతూర్యే । యేనా సమత్సు సాసహః
స్తోత్రాలు కూడా మంగళకరంగా ఉండాలి. విఘ్నాలను జయించేందుకు మన మనస్సు మంగళకరంగా ఉండాలి. ఆ మనస్సుతోనే నీవు యుద్ధాల్లో విజయం సాధించావు.
యేనా సమత్సు సాసహో ఽవ స్థిరా తనుహి భూరి శర్ధతామ్ । వనేమా తే ఽ అభిష్టిభిః
యుద్ధాలలో నీ వల్ల మేము సహనం చూపగలిగాము. నీవు స్థిరంగా నిలిచి, మాకు విజయాన్ని కలిగించు. మేము నీకు స్తోత్రాలు చేస్తూ నీ అనుగ్రహాన్ని పొందగోరుతున్నాము.
అగ్నిం తం మన్యే యో వసుర్ అస్తం యం యన్తి ధేనవః । అస్తమ్ అర్వన్త ఽ ఆశవో ఽస్తం నిత్యాసో వాజిన ఽ ఇషꣳ స్తోతృభ్య ఽ ఆ భర
సాయంకాలంలో ఆవులు చేరే వాడు, వేగంగా పరుగెత్తే గుర్రాలు చేరే వాడు, ఆ అగ్ని ధనదాత అని నేను భావిస్తున్నాను. స్తోత్రాలు చేసే వారికి నీవు పోషణను అందించు.
సో అగ్నిర్ యో వసుర్ గృణే సం యమ్ ఆయన్తి ధేనవః । సమ్ అర్వన్తో రఘుద్రువః సꣳ సుజాతాసః సూరయ ఽ ఇషꣳ స్తోతృభ్య ఽ ఆ భర
ఆ అగ్ని ధనదాత అని నేను స్తుతిస్తున్నాను. ఆవులు చేరే వాడు, వేగంగా పరిగెత్తే, మంచి వంశంలో పుట్టిన వీరులు చేరే వాడు. స్తోత్రాలు చేసే వారికి నీవు పోషణను అందించు.
ఉభే సుశ్చన్ద్ర సర్పిషో దర్వీ శ్రీణీష ఽ ఆసని । ఉతో న ఽ ఉత్ పుపూర్యా ఽ ఉక్థేషు శవసస్ పత ఽ ఇషꣳ స్తోతృభ్య ఽ ఆ భర
నెయ్యితో మెరిసే రెండు కలసెలు సిద్ధంగా ఉన్నాయి. ప్రభావశాలి అయిన నీవు మా స్తోత్రాలతో తృప్తి చెందుతున్నావు. స్తోత్రాలు చేసే వారికి నీవు పోషణను అందించు.
అగ్నే తమ్ అద్యాశ్వం న స్తోమైః క్రతుం న భద్రꣳ హృదిస్పృశమ్ । ఋధ్యామా త ఽ ఓహైః
అగ్నే! నేడు మేము నిన్ను స్తోత్రాలతో, మనసును తాకే మంచి సంకల్పంతో, గుర్రాన్ని వలె చేరుకోవాలని కోరుతున్నాము.
అధా హ్య్ అగ్నే క్రతోర్ భద్రస్య దక్షస్య సాధోః । రథీర్ ఋతస్య బృహతో బభూథ
అగ్నే! నీవు శుభమైన సంకల్పానికి, నైపుణ్యంతో కూడిన కార్యానికి, మహత్తరమైన సత్యానికి రథసారథివిగా మారినావు.
ఏభిర్ నో ఽ అర్కైర్ భవా నో అర్వాఙ్ స్వర్ణ జ్యోతిః । అగ్నే విశ్వేభిః సుమనా ఽ అనీకైః
ఈ స్తోత్రాలతో నీవు మాకు దగ్గరగా ఉండి, ప్రకాశవంతమైన వెలుతురుతో మెరిసిపో. అన్ని మృదువైన ముఖాలతో మమ్మల్ని చేరుకో.
అగ్నిꣳ హోతారం మన్యే దాస్వన్తం వసుꣳ సూనుꣳ సహసో జాతవేదసం విప్రం న జాతవేదసమ్ । య ఽ ఊర్ధ్వయా స్వధ్వరో దేవో దేవాచ్యా కృపా । ఘృతస్య విభ్రాష్టిమ్ అను వష్టి శోచిషాఽఽజుహ్వానస్య సర్పిషః
అగ్ని యజ్ఞకర్త, దాత, ధనదాత, బలవంతుడి కుమారుడు, అన్నివిషయాల్లో జ్ఞాని, మేధావి. నీవు నేరుగా జరిగే క్రతువులతో దేవతలలో దేవుడవు, దయగలవాడవు. నెయ్యి ప్రవాహాన్ని అనుసరించి, నీ జ్వాలతో నీవు హోమాన్ని స్వీకరిస్తావు.