యజ్ఞానికి సమర్పించబడిన శుద్ధమైన హోమాన్ని, శాంతించబడిన అర్పణాన్ని, పూజ కోసం సమర్పించాలి. నాలుగవ యజ్ఞంలో ఆ హోమం చేరుతుంది; అక్కడినుంచి మనకు మంగళకరమైన మాటలు, ఆశీర్వాదాలు ప్రసాదించాలి. తప్త ముద్రతో, పసుపు రంగు జుట్టుతో, సవితృ సూర్య కిరణం ముందుగా ఉదయిస్తుంది; ఎప్పుడూ ప్రకాశిస్తూ, తన గమనంలో పూషణ్ ముందుకు సాగుతాడు, అన్ని లోకాలను తెలుసుకుంటాడు, చూస్తాడు, రక్షణగా నిలుస్తాడు. ఆయన, పరిమాణాన్ని కొలుస్తూ, ఆకాశ మధ్యలో కూర్చుంటాడు; భూమిని, ఆకాశాన్ని, మధ్యలోని వాయువును నింపుతాడు. అన్ని విషయాలను దర్శిస్తూ, ఘృతంతో ప్రకాశిస్తూ, పూర్వ, ఉత్తర కాంతుల మధ్య వెలుగుతాడు. ఆ రుద్రుడు, ఆ మహా వృషభుడు, సముద్రపు శక్తి, గారుడుడు, తూర్పు తండ్రి గర్భంలో ప్రవేశించాడు; ఆకాశ మధ్యలో, మచ్చల రాయిగా నిలిచి, దిక్కులను రక్షిస్తూ అడుగులు వేస్తాడు. అన్ని మంత్రాలు, సముద్రానికి అధిపతి అయిన ఇంద్రుని మహిమను ప్రకటించాయి; రథవాహకుల్లో అత్యంత శ్రేష్ఠుడు, బహుమతులకు నిజమైన ప్రభువు, సర్వాధికారి. దేవతల ఆహ్వానం యజ్ఞానికి ముందుకు సాగాలి; అనుగ్రహం ఆహ్వానం యజ్ఞానికి రావాలి; అగ్ని దేవుడు యజ్ఞంలో దేవతలకు చేరాలి. ఎత్తిన చేతితో శక్తి మూలాన్ని పట్టుకున్నాను; తర్వాత క్రిందికి దిగి చేతితో, ఇంద్రుడు నా ప్రత్యర్థులను కూల్చాలి. దేవతలు, పవిత్ర మంత్రాలతో, పై పట్టును, క్రింది పట్టును పెంచారు; అప్పుడు, ఇంద్రుడు మరియు అగ్ని, నా శత్రువులను, విరోధులను చీల్చాలి. అగ్ని చేతుల్లో ధరించి, ఆనందించదగిన ఆకాశానికి చేరుకోండి; ఆకాశపు వెనుక భాగాన్ని చేరుకుని, దేవతలతో కలిసి వెలుగులోకి వెళ్లండి. తూర్పు దిక్కు వెంబడి, జ్ఞానవంతుడా, అగ్నికి ముందుగా అగ్నిగా ఇక్కడ ఉండండి; అన్ని దిక్కుల్లో ప్రకాశిస్తూ, మీ వెలుగును విస్తరించండి; రెండు పాదాలు, నాలుగు పాదాలకు శక్తిని ప్రసాదించండి. భూమి నుంచి వాయువుకు, వాయువు నుంచి ఆకాశానికి, ఆకాశపు శిఖరాన్ని చేరుకుని, ఆకాశపు వెలుగును పొందాను. వెలుగులోకి వెళ్లేవారు వెనక్కి చూసేరు; వారు ఆకాశ, భూమిని అధిగమిస్తారు; యజ్ఞాన్ని విస్తరించిన జ్ఞానవంతులు. అగ్ని, దేవతలను పూజించే వారిలో ముందస్తుడు, దేవతలు, మనుషులకు కంటి; భృగువులతో కలిసి పూజించే వారు, యజ్ఞకర్తలు, వెలుగులోకి, శుభంగా చేరాలి. రాత్రి, ఉదయం, రూపంలో భిన్నమైనా, మనసులో ఏకం; ఇద్దరూ కలిసి ఒకే బిడ్డను పోషిస్తారు. ఆకాశ, భూమి, బంగారు వర్ణుడైన దేవుడు లోపల ప్రకాశిస్తాడు; దేవతలు, ధనదాతలు, అగ్నిని నిలబెడతారు. అగ్నీ, వేల కన్నులతో, వంద తలలతో, వంద శ్వాసలతో, వేల ప్రాణవాయువులతో, నీవు వేల సంపదలకు అధిపతి. నీవు శక్తి కోసం పూజను అర్పించాము. స్వాహా. నీవు అద్భుతమైన రెక్కలతో గరుత్మాన్; భూమి మీద స్థిరపడు. మధ్యలో నీ తేజస్సుతో నింపు, ఆకాశాన్ని నీ వెలుగుతో ప్రకాశించు, నీ ప్రభాతో దిక్కులను స్థిరపరచు. అగ్నీ, అందమైన రూపంతో, అర్పణలతో ముందువైపు సత్కార స్థలంలో కూర్చో. ఈ పవిత్ర స్థానం, పై స్థానంలో, అన్ని దేవతలు, యజ్ఞకర్తలు కూర్చోవాలి. సవితృ దేవుని ప్రకాశవంతమైన అనుగ్రహాన్ని, అందరికీ ప్రసాదించే ఆశీర్వాదాన్ని, కన్వా ఆమెను, వేల ధారల పాలతో నిండి ఉన్న గొప్ప ఆవును పీల్చినదాన్ని, నేను ఎంచుకున్నాను. అగ్నీ, నీ అత్యున్నత జన్మలో పూజిస్తున్నాము; క్రింది స్థానంలో మంత్రాలతో పూజిస్తున్నాము. నీవు జన్మించిన గర్భంలో పూజిస్తున్నాము; నీవు వెలిగినప్పుడు, అర్పణలు నీకు అందించబడతాయి. అగ్నీ, వెలుగుతో, యువతతో, నిరంతర శక్తితో ముందుగా వెలిగిపో. నీవు ఎప్పుడూ బహుమతులను పొందుతావు. అగ్నీ, నేడు మా మంత్రాలతో, నీ సహాయంతో, వేగంగా పరిగెత్తే గుర్రాన్ని, జ్ఞానాన్ని, మంగళప్రదమైన శక్తిని పొందగలుగుతాము. మనస్సుతో, శుద్ధ ఘృతంతో వివేకాన్ని అర్పిస్తున్నాను; దేవతలు ఇక్కడికి వచ్చారు, ధర్మవంతులు, సత్యాన్ని నిలబెట్టేవారు. సమస్త జీవుల ప్రభువు, సృష్టికర్తకు, అన్ని కోర్కెల కోసం ఈ హోమాన్ని అర్పిస్తున్నాను. అగ్నీ, నీకు ఏడు ప్రज్వలనాలు, ఏడు నాలుకలు, ఏడు ఋషులు, ఏడు ప్రియమైన నివాసాలు. ఏడు పూజారులు, ఏడు విధంగా పూజిస్తారు; ఏడు గర్భాలను ఘృతంతో నింపు. స్వాహా. ప్రభావవంతమైన వెలుగు, రంగురంగుల వెలుగు, నిజమైన వెలుగు, ప్రకాశవంతుడు; ప్రకాశమయుడు, సత్యాన్ని రక్షించేవాడు, మహానుభావులు. ఇలాంటి, భిన్నమైన, సమానమైన, అనుకూలమైన; కొలతగా, బాగా కొలతగా, కలిసికట్టుగా. ఆర్డర్, సత్యం, స్థిరత, నిలబెట్టేవాడు; పట్టువాడు, ఏర్పాటుచేసేవాడు, నిలబెట్టేవారు. ఆర్డర్ ద్వారా విజేత, సత్యం ద్వారా విజేత, యుద్ధంలో విజేత, మంచి సేనతో; సరిహద్దులో మిత్రుడు, దూరంలో శత్రువు, యజ్ఞానికి ఆహ్వానించేవాడు. ఇలాంటి వారు, వీరంతా, సమానమైన వారు, అనుకూలమైన వారు రావాలి. కొలతగా, బాగా కొలతగా, మరుతులు, శక్తితో, ఈ రోజు యజ్ఞానికి రావాలి. సంపద కలిగినవాడు, భక్షించేవాడు, దహించేవాడు, గృహస్థుడు; క్రీడించేవాడు, శాఖలు పట్టేవాడు, ఉత్తేజించేవాడు. భయంకరుడు, భయానకుడు, చీకటి, కంపించేవాడు; శక్తివంతుడు, దాడిచేయేవాడు, విసిరేవాడు—స్వాహా. దేవతా గణాలు, మరుతులు, ఇంద్రుని వెంట వెళ్లినట్టు, దేవతా, మానవ గణాలు ఈ యజ్ఞకర్తను అనుసరించాలి. అగ్నీ, ఈ పోషకమైన, సంపూర్ణమైన, మధ్యలో ఉన్న స్థనాన్ని పానంచేయు. తేనెతో నిండిన ప్రవాహాన్ని, సముద్రపు స్థానాన్ని అంగీకరించు, లోపలికి ప్రవేశించు. ఘృతం ఉత్పన్నమైంది; ఘృతమే గర్భం; ఘృతంలో స్థిరపడింది; ఘృతమే నివాసం. దాన్ని క్రమంగా తీసుకువచ్చి, ఆనందించు; వృషభా, స్వాహాతో చేసిన అర్పణాన్ని మోసుకువెళ్ళు. సముద్రం నుంచి తీపి నిండిన అల వచ్చింది; సూక్ష్మంగా, అమరత్వాన్ని కలిపింది. ఘృతం యొక్క రహస్య నామం ఉంది—దేవతల నాభి నాలుక, అమరత్వానికి కేంద్రం. ఘృతం నామాన్ని ప్రకటిస్తున్నాము; ఈ యజ్ఞంలో, భక్తితో నిలబెడతాము. ప్రేరణ కలిగిన పూజారి ప్రశంసను వినిపిస్తాడు; ఇది నాలుగు కొమ్మల వృషభుడు దిగివచ్చాడు. దానికి నాలుగు కొమ్మలు, మూడు పాదాలు, రెండు తలలు, ఏడు చేతులు. మూడు విధాలుగా బంధించబడి, వృషభుడు గర్జిస్తాడు; మహాదేవుడు మానవుల్లో ప్రవేశించాడు. దేవతలు, ఆవులో దాగిన ఘృతాన్ని కనుగొన్నారు; మూడు భాగాలుగా విభజించి, చేతులతో దాచారు. ఇంద్రుడు ఒక భాగాన్ని సృష్టించాడు, సూర్యుడు ఒక భాగాన్ని, వేనుడు తన శక్తితో ఒక భాగాన్ని నొక్కాడు. ఈ ప్రవాహాలు హృదయం నుంచి, సముద్రం నుంచి, వందలుగా వస్తాయి; శత్రువు అడ్డుకోలేరు. ఘృత ప్రవాహాలను చూస్తున్నాను; వాటిలో మధ్యలో బంగారు నెమలి ఉంది. వాటిని నదుల్లా, ఆవుల్లా, హృదయం, మనస్సులో శుద్ధమై కలిసి ప్రవహిస్తాయి. ఈ ఘృతపు అలలు, వేగమైన బాణానికి ఉత్సుకంగా ఉన్న జింకల్లా పరుగెడతాయి. నదుల ప్రవాహంలా గర్జిస్తూ, గాలిలా వేగంగా, బలవంతులు ఎగిరిపోతారు. ఘృత ప్రవాహాలు, ఎరుపు గుర్రంలా, అడ్డంకులను దాటి, అలలతో ఉప్పొంగుతాయి. వాటిని అందంగా అలంకరించిన స్త్రీల్లా, అందంగా, చిరునవ్వుతో అగ్ని వైపుకు పరుగెడతాయి. ఘృత ప్రవాహాలు, హోమాలుగా, ప్రज్వలిత అగ్నిని పోషిస్తాయి; జాతవేదసు వాటిని ఆనందంగా అంగీకరిస్తాడు.