దేవతల వైపు వెళ్లే మార్గాలను ఘృతంతో అభిషేకించండి; జ్ఞానం, వేగం కలిగిన అశ్వము దేవతల దగ్గరకు చేరుకుంటుంది. ఏడు దిశలు నీతో పాటు నడవాలని, ఈ యజ్ఞకర్త కోసం ఆహుతిని స్థాపించాలని ప్రార్థన. వేగవంతుడవూ, పవిత్రుడవూ, బలవంతుడవూ, హవ్యస్వీకర్తవూ అయిన అగ్నిదేవా! వసువులతో కూడిన జాతవేదసుతో కలిసి ప్రియమైన అగ్ని దేవతల వద్దకు తీసుకెళ్లాలని ప్రార్థించబడతాడు. విస్తారంగా పరచబడిన, శుభ్రమైన దర్భాసనాన్ని భూమిపై ముందుగా ఏర్పరిచి, ఆ దేవతలు ఆనందంగా అంగీకరించాలి. ఆదితి దేవతలతో కలసి, ఆ సభలో దర్భాసనాన్ని మధురాసనంగా స్థాపిస్తుంది. ఇవే నీ శుభదాయకమైన, అన్ని రూపాలుగలిగిన ద్వారాలు; అవి రెక్కలతో అలంకరించబడి, ఎత్తైన ప్రాంగణాన్ని కలిగి ఉంటాయి. ఆ దేవద్వారాలు ప్రకాశవంతంగా, మహిమాన్వితంగా ఉండి, ఉత్తమ మార్గాలుగా మారతాయి. మిత్రుడు, వరుణుడు మధ్య సంచరిస్తూ, నీవు యజ్ఞసభ ముఖాన్ని చేరుకుంటావు. బంగారు కాంతులతో మెరిసే ఉదయకాల దేవతలైన ఉషసులు, నీవు నిజస్వరూపంలో ఇక్కడ స్థాపించబడ్డావు. మొదటగా ప్రబోధించే, బంగారు రథాధిపతులైన దేవతలు, జగత్తును దర్శించే వారు, ఉత్సాహంతో పురోహితులను ఉత్తేజపరిచి, వెలుతురును అన్ని దిశలకూ పంపిస్తారు. భారతి ఆదిత్యులతో కలసి యజ్ఞాన్ని ఆశీర్వదించాలి; సరస్వతి రుద్రులతో కలసి రక్షించాలి. ఇడా ద్వారా ఆహ్వానించబడి, వసువులతో ఏకమై, దేవతలు మన యజ్ఞాన్ని అమృతలోకంలో స్థాపించాలి. త్వష్టా దేవుడు దేవతలకు అనుకూలమైన, శౌర్యవంతుడైన కుమారుడిని సృష్టించాడు; త్వష్టా నుండి వేగవంతమైన అశ్వము జన్మించింది. ఈ సమస్త జగత్తును త్వష్టా నిర్మించాడు; హోతా, ఇక్కడ ఆ సృష్టికర్తను పూజించు. ఘృతంతో అభిషేకించబడిన అశ్వము, సమయానుసారం దేవతల వద్దకు వచ్చాలి. దివ్యస్వరూపాన్ని తెలిసిన వృక్షము, అగ్నితో కూడి, సమర్పితమైన హవిస్సులను మోస్తుంది. ప్రజాపతికి తపస్సు వల్ల బలపడ్డ అగ్నిదేవా, నూతనంగా జన్మించి, యజ్ఞాన్ని స్వీకరించావు. స్వాహాకారంతో సమర్పితమైన ఆహుతితో ముందుగా నీవు నడిపించు; సాధ్యులు, దేవతలు ఆ హవిస్సును స్వీకరించాలి. మొదటి నాదం పుట్టినప్పుడు, అది సముద్రం నుంచి లేదా ప్రవాహం నుంచి వచ్చినప్పటికీ, గద్దపక్షి రెక్కలు, నీలికల అశ్వము చేతులు—ఓ అశ్వమా, నీ జననం మహత్తరమైనది, నీవు స్తుత్యుడవు. యముడు ఇచ్చినదానిని త్రితుడు దీర్ఘాయువు చేశాడు; ఇంద్రుడు మొదట దానిపై ఎక్కాడు. గంధర్వుడు దాని పట్టును పట్టాడు; వసువులు అశ్వాన్ని సూర్యుని నుంచి బయటకు తీసుకువచ్చారు. ఓ అశ్వమా, నీవే యముడు, నీవే ఆదిత్యుడు; నీవే త్రితుడు, రహస్య వ్రతంతో ఉన్నవాడు; నీవు సోమతో ఏకమై, వేరుపడినవాడవు; నీవు పరలోకంలో మూడు బంధనాలు కలిగి ఉన్నావని చెబుతారు. నీకు పరలోకంలో మూడు బంధనాలు, జలాల్లో మూడు, సముద్రంలో మూడు ఉన్నాయని చెబుతారు. నీ పరమ జన్మస్థానంలో వరుణుడు నిన్ను విముక్తుడిని చేయాలని ప్రార్థన. ఇక్కడ నీ శుద్ధి స్థలాలు, ఓ వేగవంతుడా, నీ కాళ్ల విశ్రాంతి ప్రదేశాలు; ఇక్కడ నీ శుభదాయకమైన పట్టులను చూశాను, వాటిని సత్యరక్షకులు కాపాడతారు. నా మనస్సుతో నీ స్వరూపాన్ని పక్షిలా గగనంలో ఎగిరే విధంగా గ్రహించాను. నీ తలని చూశాను, ఓ రెక్కలున్నవాడా, సులభమైన మార్గాల్లో సంచరిస్తూ, ధూళిలో పోరాడుతున్నవాడివిగా. ఇక్కడ నీ పరమరూపాన్ని చూశాను, పశువుల పాదాల వద్ద విజయాన్ని సాధించేందుకు పోరాడుతున్నప్పుడు. మానవుడు నీ వరాలను అనుభవించినప్పుడు, నీవు మొక్కలను తినిపోతావు, ఓ అశ్వమా. నీ వెంట రథం, నీ వెంట యోధుడు, నీ వెంట గోవులు, రాజుల ఐశ్వర్యం—all follow you. నీ స్నేహాన్ని కోరుతూ సమూహాలు నిన్ను వెంబడిస్తాయి; దేవతలు నీ శక్తిని కొలుస్తారు. ఇతడు బంగారు కొమ్ములతో, మనస్సులా వేగవంతమైన కాళ్లతో, ఇంద్రుడు అతని వెనుక నడిచాడు. దేవతలు అతని ఆహ్వానానికి వచ్చారు, ఎందుకంటే అతడు మొదటగా అశ్వాన్ని అధిరోహించాడు. ఇవి పాలు సమృద్ధిగా, మధ్యలో మృదువైన రోమాలతో, బలమైన జడలతో, దివ్యంగా ఉన్న అశ్వాలు. రాజహంసల వలె సమంగా పోటీపడతారు, ఆ అశ్వాలు పరలోక మార్గంలో ప్రయాణిస్తాయి. నీ శరీరం ఎగిరిపోవాలనే తపనతో ఉంది, ఓ అశ్వమా; నీ స్పూర్తి వాయువులా, పట్టులను మోస్తూ. నీ కొమ్ములు విశాలంగా విస్తరించి, అనేక అరణ్యాలలో గర్జిస్తూ సంచరిస్తాయి. వేగవంతమైన అశ్వము ఆజ్ఞకు ప్రతిస్పందిస్తూ, దివ్య అనుగ్రహంతో మెరిసిపోతుంది. ఆ అశ్వానికి ముందు మేకను నాభిగా నడిపిస్తారు; తరువాత గాయకులు, ఘనంగా పాడుతూ వెళ్తారు. అతడు అత్యున్నత ఆసనాన్ని చేరి, తండ్రి తల్లి సమీపానికి వెళ్ళాడు. ఈ రోజు అతడు దేవతలకు అత్యంత ప్రియంగా మారి, యజ్ఞకర్తకు కావలసిన వరాలను ప్రసాదిస్తాడు. మనుష్యుల ఇంట్లో నేడు ప్రज్వలించబడిన జాతవేదసా, దేవతలను పూజించు. మిత్రుడు, వరుణుడు ఇక్కడికి రమ్మని పిలువు; నీవే దూత, మేధావి, చైతన్యవంతుడవు. సత్యమార్గంలో ప్రయాణించే తనూనపాత్, తేనెతో, మధురవాక్కులతో అభిషేకించబడుతావు; మేం మనస్సు, ప్రార్థనలతో యజ్ఞాన్ని ప్రదీప్తం చేస్తాము; మన యజ్ఞం దేవతల్లో విజయవంతం కావాలి. నరశంసుని మహిమను, ఆరాధ్యుడైన దేవుని, whose wise gods enjoy all offerings, యజ్ఞాలతో స్తుతించాలి. స్తుత్యుడైన అగ్నిదేవా, వసువులతో కలిసి ఇక్కడ రా; నీవే దేవతల మహాపురోహితుడు; ప్రాముఖ్యమైన యజ్ఞంతో వారిని పూజించు. తూర్పు దిక్కున దర్భాసనం భూమిపై పరచబడింది; అది రోజుల ఆరంభంలో ఉత్తమ స్థానం; అది విశాలంగా విస్తరించి, దేవతలకు, ఆదితికి మధురమైన విశ్రాంతి స్థానం. విస్తారంగా, ప్రకాశవంతంగా ఉన్న దేవతలు, తమ భర్తలకు అలంకరించుకున్న భార్యల వలె, ఇక్కడ ఆసీనమవాలి. మహత్తరమైన, సమస్తాన్ని ఆవరించిన దేవద్వారాలు దేవతలకు సులభంగా చేరదగినవి కావాలి. మధురమైన విశ్రాంతిని ఇచ్చే దేవతను యజ్ఞారంభంలో పూజించాలి; ఉదయం, రాత్రి ఇద్దరూ తమ స్థానంలో కూర్చోవాలి. దివ్య గృహంలో, మహిమాన్వితమైన స్త్రీలు ప్రకాశవంతమైన అలంకారాలను ధరించి ఉంటారు. దివ్య పురోహితులు, ముందు నిలిచి, మానవులు ఆరాధించేందుకు యజ్ఞాన్ని కొలుస్తూ, సభలో గాయకులను ఉత్తేజపరిచి, తూర్పు వెలుతురును చూపిస్తారు. భారతి యజ్ఞానికి రాగా, మానవుల వలె జ్ఞానంతో కూడిన ఇడా ఇక్కడ ఉండాలని, మూడు దేవతలు అయిన సరస్వతి ఈ దర్భాసనంపై కూర్చుని మాకు శుభం ప్రసాదించాలని ప్రార్థన. తన రూపాలతో సమస్త లోకాలను నింపినవాడు—ఈ స్వర్గభూములు, రెండు తల్లులు—ఈ రోజు, ఓ హోతా, ఆ అత్యంత ఆరాధ్యుడైన త్వష్టాను ఇక్కడ ఆదేశించిన విధంగా పూజించు. వనస్పతి, దేవుడు, అగ్ని, తనలో తాను స్థిరంగా ఉండి, సమయానుసారం దేవతలకు హవిస్సులను సమర్పించాలి; తేనె, ఘృతంతో ఆ హవిస్సును ఆస్వాదించాలి. నూతనంగా జన్మించిన అగ్ని యజ్ఞాన్ని కొలిచి, దేవతలకు నాయకుడయ్యాడు. హోతా ఆదేశించిన ప్రకారం, సత్యవాక్కుతో, దేవతలు స్వాహాకారంతో సమర్పితమైన హవిస్సును ఆస్వాదించాలి. అగ్ని, అంధులకు సంకేతంగా, మానవులకు అలంకారంగా, ఉదయకాలంతో కలసి జన్మించాడు. వజ్రమేఘానికి రూపం ఉన్నట్లే, కవచముతో యుద్ధానికి సమీపించే వాడు స్థిరంగా ఉంటాడు; అతని దేహాన్ని ఎవరూ ఛేదించలేరు; కవచ మహిమ అతడిని రక్షించాలి. విల్లుతో మేము పశువులను, యుద్ధాన్ని, కఠినమైన పోరాటాలను గెలుచుకోవాలి; విల్లు శత్రువుల ఆశలను అడ్డుకుంటుంది; అన్ని దిశల్లో విజయాన్ని సాధించాలి. విల్లుదోన, మాట్లాడుతున్నట్లుగా, చెవికి దగ్గరగా చేరి, ప్రియమైన విల్లును ఆలింగనం చేస్తుంది; స్త్రీ వలె, అది విల్లు లాగినప్పుడు బాణాన్ని ఒకటిగా ముందుకు పంపుతుంది. ఈ రెండు, స్త్రీ వలె కలిసి పనిచేస్తూ, తల్లి తన శిశువును కౌగిలించే విధంగా, శత్రువులను తుదిముట్టినప్పుడు నాశనం చేస్తాయి; ఈ విల్లుదోనల ధ్వని శత్రువులను చెదరగొడుతుంది. ఇలా, ఈ యజ్ఞక్రమంలో దేవతలు, అశ్వము, అగ్ని, త్వష్టా, వనస్పతి, దేవద్వారాలు, దర్భాసనాలు, పురోహితులు, త్రితుడు, ఇంద్రుడు, గంధర్వుడు, వసువులు, ఆరాధ్య దేవతలు, వారి మహిమలు, యుద్ధానికి సిద్ధమయ్యే కవచధారులు, విల్లు, బాణాలు—అన్నీ ఒకే ధారలో యజ్ఞాన్ని విజయవంతంగా, శుభంగా నడిపిస్తాయి.