ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਸਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਦਾ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿਣ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੱਤ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਸੁੱਤ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਜਾਗਦੇ ਹੋਏ ਕੇਵਲ ਦੋ ਦੇਵਤੇ ਹਨ—ਉਹ ਜੋ ਯਜਨਾ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਹਨ ਅਤੇ ਸੁੱਤ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਮਹਾਨ ਵਿਦਿਅਕ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਨੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਜਗਾਇਆ। ਸਭ ਨੇ ਮੰਗਿਆ ਕਿ ਦਇਆਲੁ ਮਰੁਤ ਗਣ ਆਉਣ, ਅਤੇ ਇੰਦਰ, ਤੁਰੰਤ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਆ ਮਿਲ। ਹੁਣ, ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਇੱਕ ਐਸਾ ਗੀਤ ਉਚਾਰਿਆ ਜੋ ਇੰਦਰ, ਵਰੁਣ, ਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਅਰਯਮਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਵਸਤੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਸਾਰੇ ਨੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ: "ਹੇ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਤੂੰ ਹੀ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਦਾ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਹੈਂ। ਇਸ ਦੀ ਸਨਤਾਨ ਨੂੰ ਜਗਾ ਅਤੇ ਫਲਦਾਇਕ ਬਣਾ। ਜੋ ਕੁਝ ਸ਼ੁਭ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਰਾਖੀ ਦੇਵਤੇ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਡਾ ਹੋਵੇ। ਅਸੀਂ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਬੋਲ ਸਕੀਏ, ਚੰਗੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਹੋਈਏ। ਹੇ ਸਭ ਕੁਝ ਘੇਰਨ ਵਾਲੇ, ਸਾਡਾ ਪਾਲਣਹਾਰ, ਸਾਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦਿਓ।" ਫਿਰ, ਮੰਦੇ, ਵੈਰੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਣ। ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਉਸੇ ਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਕਰਮਕੀ ਰੀਤ ਅਦਾ ਕੀਤੀ। ਦਿਨ, ਰਾਤ ਅਤੇ ਸੰਧਿਆ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਯਮ ਉਸਦਾ ਠਿਕਾਣਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰੇ। ਸਾਵਿਤ੍ਰ ਨੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਗਾਵਾਂ ਉਸ ਲਈ ਜੋੜ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਵਾਯੂ ਅਤੇ ਸਾਵਿਤ੍ਰ ਨੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦਿੱਤੀ; ਅਗਨੀ ਦੀ ਜੋਤ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਗਾਵਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਤੁਹਾਡਾ ਆਸਨ ਪੀਪਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ ਹੈ, ਤੇਰਾ ਨਿਵਾਸ ਉਸ ਦੀ ਪੱਤੀ ਤੇ ਬਣਿਆ। ਜਦ ਤੂੰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਗਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ। ਸਾਵਿਤ੍ਰ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਮਾਂ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ; ਧਰਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਉਸ ਲਈ ਦਇਆਲੁ ਹੋ।" ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ, ਦੇਵ ਲੋਕ ਅਤੇ ਜਲ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਜਲਾਂ ਨੇ ਪਾਪ ਧੋ ਦਿੱਤੇ। ਮੌਤ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ: "ਹੇ ਮੌਤ! ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਫੜ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਕਾਨ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਸਾਡੇ ਵੰਸ਼ ਜਾਂ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪੁਚਾ।'" ਹਵਾ, ਰੋਸ਼ਨੀ, ਇੱਟਾਂ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਅੱਗ ਨੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਉਣ। ਸਭ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਜਲ, ਨਦੀਆਂ, ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਲਈ ਗਈ ਕਿ ਉਹ ਮੰਗਲਮਈ ਹੋਣ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰੀ ਪੱਥਰ ਚੁੱਕਿਆ, ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧੇ; ਸਭ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਉੱਦਮ ਕੀਤਾ, ਉਠੇ, ਤੇ ਪਾਰ ਲੰਘਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਜਿੱਥੇ ਅਸ਼ੁਭਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਉਥੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ; ਅਸੀਂ ਸ਼ੁਭ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਇਨਾਮਾਂ ਸਮੇਤ ਪਾਰ ਲੰਘੇ। ਪਾਪ, ਦੋਸ਼, ਅਸੁਭਤਾ ਅਤੇ ਅਪਸ਼ਕੁਨ ਦੂਰ ਹੋਣ; ਹੇ ਅਸ਼ੁੱਧਤਾ ਹਟਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਮੰਦੇ ਸੁਪਨੇ ਵੀ ਦੂਰ ਕਰ। ਜਲ ਅਤੇ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਸਾਡੇ ਲਈ ਮਿਤਰ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਜੋ ਸਾਡਾ ਵੈਰੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਅਮਿਤਰ ਹੋਣ। ਸਭ ਨੇ ਸੁਖ-ਸਮਰਿੱਥੀ ਲਈ ਸੁਗੰਧੀ ਵਾਲੇ ਬਲਦ ਨੂੰ ਫੜਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਅੱਗ ਨੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਬਣਨ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਸਾਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅਸੀਂ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਚਾਨਣ ਵੱਲ ਆ ਗਏ ਹਾਂ, ਉੱਚੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੇਖੀ ਹੈ; ਅਸੀਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਾ, ਸੂਰਜ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਜੋਤ ਹੈ, ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਾਂ।" ਜੀਵਤਾਂ ਲਈ ਸੀਮਾ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ: "ਕੋਈ ਹੋਰ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲਾਭ ਲਈ ਪਾਰ ਨਾ ਕਰੇ। ਉਹ ਸੌ ਪਤਝੜ ਜੀਊਣ, ਮੌਤ ਨੂੰ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਦੂਰ ਰੱਖਣ।" ਅੱਗੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ: "ਸਾਡੀ ਆਯੁ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰ, ਸਾਨੂੰ ਰੋਸ਼ਨੀ, ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਤੱਕ ਲੈ ਚਲ। ਸਾਡੀ ਅਸੁਭਤਾ ਅਤੇ ਅਪਸ਼ਕੁਨ ਦੂਰ ਕਰ।" ਅੱਗੀ, ਜੋ ਘੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦੀ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਵਾਲੀ, ਬਲਵਾਨ ਹੋ, ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਸਾਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਜਦ ਉਹ ਘੀ ਪੀ ਲੈਂਦੀ, ਮਿੱਠਾ ਦੁੱਧ, ਉਹ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਸਨਤਾਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀ। ਗਾਂ ਅਤੇ ਅੱਗੀ ਨੂੰ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮਾਇਆ ਗਿਆ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਈ—ਹੁਣ ਕੌਣ ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਤ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਮਾਸ-ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਅੱਗੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਯਮ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਜਾਵੇ; ਹੋਰ ਜਾਤਵੇਦਸ, ਇੱਥੇ ਹੀ, ਜਾਨਬੂਝ ਕੇ, ਹਵਨ ਦੇ ਭਾਗ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਏ। ਜਾਤਵੇਦਸ ਨੂੰ ਆਰਜ਼ੂ ਕੀਤੀ: "ਹੇ ਅੱਗੀ! ਚਰਬੀ ਵਾਲਾ ਅੰਸ਼ ਪਿਤਰਾਂ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾ, ਜਿੱਥੇ ਤੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ ਕਿ ਉਹ ਦੂਰਲੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਚਰਬੀ ਦੇ ਧਾਰਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅਸਲ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦਾਂ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਨਿਵਣ।" ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: "ਸਾਡੇ ਲਈ ਕੋਮਲ, ਮਜ਼ਬੂਤ, ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਆਰਾਮ ਦੀ ਥਾਂ ਬਣ, ਵਿਅਪਕ ਰੱਖਿਆ ਦੇ। ਸਾਡੀ ਅਸੁਭਤਾ ਦੂਰ ਕਰ।" "ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਇਹ ਜਨਮਿਆ, ਫੇਰ ਇਸ ਤੋਂ ਹੋਰ ਜਨਮ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਵੇ।" ਫਿਰ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ: "ਮੈਂ ਰਿਗਵੈਦ ਨੂੰ ਵਾਣੀ ਵਾਂਗ ਲੱਭਦਾ ਹਾਂ, ਯਜੁਰ ਨੂੰ ਮਨ ਵਾਂਗ, ਸਾਮਨ ਨੂੰ ਸਾਹ ਵਾਂਗ, ਅਤੇ ਨਜ਼ਰ ਤੇ ਸੁਣਨ ਲੱਭਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ, ਤਾਕਤ, ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਊਰਜਾ ਹੋਵੇ, ਆਉਣ-ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਾਹ ਨਾਲ।" ਜੇ ਅੱਖ, ਦਿਲ ਜਾਂ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਖਾਲੀ ਥਾਂ ਹੈ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਉਹ ਪੂਰੀ ਕਰੇ। ਜਗਤਪਤੀ ਸਾਡੀ ਭਲਾਈ ਕਰੇ। "ਧਰਤੀ, ਆਕਾਸ਼, ਅਸਮਾਨ—ਅਸੀਂ ਸਾਵਿਤ੍ਰ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਉਹ ਸਾਡੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇ।" "ਕਿਹੜੀ ਅਦਭੁਤ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਦੋਸਤ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ? ਕਿਹੜੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਉਹ ਚੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?" "ਕੌਣ ਸੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸੋਮਾ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ ਹੈ? ਹੇ ਦਾਤਾ, ਤੂੰ ਪੱਕਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਤੋੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ।" "ਦੋਸਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਗਾਇਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੂੰ ਸਾਡਾ ਰਖਵਾਲਾ ਬਣ; ਸੌ ਸਹਾਇਤਾਂ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰ।" "ਕਿਹੜੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਤਾਕਤਵਾਨ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦਾ ਹੈਂ? ਕੀ ਦੇ ਕੇ ਤੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ?" "ਇੰਦਰ ਸਭ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ।" "ਮਿਤ੍ਰ, ਵਰੁਣ, ਅਰਯਮਨ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆਵਾਨ ਹੋਣ। ਇੰਦਰ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੁ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕਦਮ ਵਾਲਾ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ।" "ਹਵਾ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਗੇ, ਸੂਰਜ ਮਿੱਠਾ ਤਾਪ ਦੇਵੇ, ਗਰਜਣ ਵਾਲਾ ਪਰਜਨਯਾ ਸਾਡੇ ਲਈ ਵਰਖਾ ਕਰੇ।" "ਸਾਡੇ ਦਿਨ ਸੁਖੀ ਹੋਣ, ਰਾਤਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਣ। ਇੰਦਰ ਤੇ ਅੱਗੀ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ; ਇੰਦਰ ਤੇ ਵਰੁਣ, ਜੋ ਯਜਨਾ ਜੋਗ ਹਨ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ; ਇੰਦਰ ਤੇ ਪੂਸ਼ਣ, ਜੋ ਤਾਕਤ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ; ਇੰਦਰ ਤੇ ਸੋਮਾ ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੇਣ।" "ਦੇਵੀ, ਪੋਸ਼ਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜਲਾਂ ਸਾਡੇ ਪੀਣ ਲਈ ਮੰਗਲਮਈ ਹੋਣ; ਉਹ ਸਾਡੇ ਲਈ ਅਸੀਸਾਂ ਨਾਲ ਵਹਿਣ।" "ਕੋਮਲ ਧਰਤੀ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਆਰਾਮ ਦੀ ਥਾਂ ਬਣ; ਵਿਅਪਕ ਰੱਖਿਆ ਦੇ।" "ਹੇ ਜਲ! ਤੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈਂ; ਸਾਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਦੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਵੱਡੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪਾ ਸਕੀਏ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਤੱਤਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ, ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮੰਗਦੇ ਹੋਏ, ਮਨੁੱਖਤਾ ਨੇ ਉੱਚੀ ਜੋਤ, ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵੱਲ ਆਪਣਾ ਯਾਤਰਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ।