सहदानुं पुरुहूत क्षियन्तम् अहस्तम् इन्द्र सं पिणक् कुणारुम् । अभि वृत्रं वर्धमानं पियारुम् अपादम् इन्द्र तवसा जघन्थ
हे अनेकदा आवाहन केलेल्या इंद्रा, तू बलवान, टिकून राहणारा, हात नसलेला शत्रू पाडला, आणि कपटी शत्रूचा नाश केला; वाढणाऱ्या, पाय नसलेल्या, विरोध करणाऱ्या वृत्राचा तू आपल्या बळाने संहार केला.
वि न ऽ इन्द्र मृधो जहि नीचा यच्छ पृतन्यतः । यो ऽ अस्माꣳऽ अभिदासत्य् अधरं गमया तमः
हे इंद्रा, आमचे शत्रू नष्ट कर, आमच्याविरुद्ध उभे राहणाऱ्यांना खाली पाड; जो कोणी आमच्यावर हल्ला करतो, त्याला अधः पाताळात, अंधारात टाक.
मृगो न भीमः कुचरो गिरिष्ठाः परावत ऽ आ जगन्था परस्याः । सृकꣳ सꣳशाय पविम् इन्द्र तिग्मं वि शत्रून् ताढि वि मृधो नुदस्व
डोंगरात भटकणाऱ्या भयंकर पशूसारखा, तू दूर असणाऱ्यांना, दुसऱ्या बाजूच्या शत्रूंना नष्ट केलंस; तुझं तीक्ष्ण बाण उगार, हे इंद्रा, शत्रूंना ठार कर, विरोधकांना पांगव.
वैश्वानरो न ऽ ऊतय ऽ आ प्र यातु परावतः । अग्निर् नः सुष्टुतीर् उप
वैश्वानरासारखी तुझी मदत दूरवरून आमच्यापर्यंत येऊ दे; हे अग्ने, आमच्या उत्तम स्तुत्या स्वीकार.
पृष्टो दिवि पृष्टो ऽ अग्निः पृथिव्यां पृष्टो विश्वा ऽ ओषधीर् आ विवेश । वैश्वानरः सहसा पृष्टो ऽ अग्निः स नो दिवा स रिषस् पातु नक्तम्
आकाशात आणि पृथ्वीवर स्थिर झालेला अग्नि सर्व औषधींमध्ये प्रवेश करतो; बलाने स्थिर झालेला वैश्वानर अग्नि, तो दिवसाही आणि रात्रीही आमचे रक्षण करो.
अश्याम तं कामम् अग्ने तवोती ऽ अश्याम रयिꣳ रयिवः सुवीरम् । अश्याम वाजम् अभि वाजयन्तो ऽश्याम द्युम्नम् अजराजरं ते
हे अग्ने, तुझ्या मदतीने आम्ही ती इच्छा पूर्ण करू दे; आम्हाला संपत्ती, भरपूर धन, आणि शूरपणाही मिळू दे; आम्ही एकामागून एक विजय मिळवू दे, तुझं अखंड तेज आम्हाला लाभू दे.
वयं ते ऽ अद्य ररिमा हि कामम् उत्तानहस्ता नमसोपसद्य । यजिष्ठेन मनसा यक्षि देवान् अस्रेधता मन्मना विप्रो ऽ अग्ने
आज आम्ही तुझी इच्छा पूर्ण केली, हात उंचावून, नम्रतेने तुझ्याजवळ आलो; श्रेष्ठ भक्तीने, अढळ मनाने, हे अग्ने, देवांना यज्ञ अर्पण कर.
धामच्छद् अग्निर् इन्द्रो ब्रह्मा देवो बृहस्पतिः । सचेतसो विश्वे देवा यज्ञं प्रावन्तु नः शुभे
अग्नि, इंद्र, ब्रह्मा, बृहस्पती आणि सर्व जागरूक देव, हे सर्व आमच्या यज्ञाचं रक्षण करो आणि आम्हाला शुभत्व मिळू दे.
त्वं यविष्ठ दाशुषो नॄँः पाहि शृणुधी गिरः । रक्षा तोकम् उत त्मना
हे सर्वात तरुण अग्ने, भक्तांचं रक्षण कर, आमच्या प्रार्थना ऐक; आमच्या संततीचं आणि स्वतःचं रक्षण कर.
स्वाद्वीं त्वा स्वादुना तीव्रां तीव्रेणामृताम् अमृतेन । मधुमतीं मधुमता सृजामि सꣳ सोमेन । सोमोऽसि । अश्विभ्यां पच्यस्व । सरस्वत्यै पच्यस्व । इन्द्राय सुत्राम्णे पच्यस्व
गोडपणाने गोड, ताकदीने ताकदवान, अमृताने अमर, मधुरतेने मधुर, सोमासह तुला सोडतो; तूच सोम आहेस; अश्विनांसाठी शिज, सरस्वतीसाठी शिज, बलशाली इंद्रासाठी शिज.
परीतो षिञ्चता सुतꣳ सोमो य ऽ उत्तमꣳ हविः । दधन्वान् यो नर्यो अप्स्व् अन्तर् आ सुषाव सोमम् अद्रिभिः
पिळलेला सोम, जो श्रेष्ठ हवि आहे, त्याला सर्वत्र ओता; जो श्रेष्ठ, पाण्यात वाहणारा आहे, त्याने दगडांनी सोम पिळला.
वायोः पूतः पवित्रेण प्रत्यङ्क् सोमो ऽ अतिद्रुतः । इन्द्रस्य युज्यः सखा । वायोः पूतः पवित्रेण प्राङ् सोमो ऽ अतिद्रुतः । इन्द्रस्य युज्यः सखा
वायूच्या शुद्ध करणाऱ्या गाळणीतून शुद्ध झालेला सोम पश्चिमेकडे वेगाने वाहतो, तो इंद्राचा योग्य मित्र आहे; वायूच्या गाळणीतून शुद्ध झालेला सोम पूर्वेकडेही वेगाने वाहतो, तोही इंद्राचा योग्य मित्र आहे.
पुनाति ते परिस्रुतꣳ सोमꣳ सूर्यस्य दुहिता । वारेण शश्वता तना
सूर्याची कन्या तुझ्यासाठी वाहणारा सोम शुद्ध करते, तिच्या अखंड प्रवाहाने.
ब्रह्म क्षत्रं पवते तेज ऽ इन्द्रियꣳ सुरया सोमः सुत ऽ आसुतो मदाय । शुक्रेण देव देवताः पिपृग्धि रसेनान्नं यजमानाय धेहि
ब्रह्म आणि क्षत्रिय तुझ्यासाठी शुद्ध होतात; द्रुत आणि तयार केलेला सोम, सामर्थ्य आणि शक्तीने, आनंदासाठी; त्याच्या तेजाने, हे देवता, देवांना पोस, त्याच्या साराने यजमानासाठी अन्न ठेव.
कुविद् अङ्ग यवमन्तो यवं चिद् यथा दान्त्य् अनुपूर्वं वियूय । इहेहैषां कृणुहि भोजनानि ये बर्हिषो नम ऽ उक्तिं यजन्ति । उपयामगृहीतो ऽस्य् अश्विभ्यां त्वा सरस्वत्यै त्वेन्द्राय त्वा सुत्राम्णे । ऽ एष ते योनिस् तेजसे त्वा वीर्याय त्वा बलाय त्वा
कदाचित ज्या लोकांकडे जव आहे, ते जव जसा दिला जातो तसा क्रमाने वाटला जातो; येथे, जे बार्हिषावर नम्रतेने यज्ञ करतात, त्यांच्यासाठी जेवण तयार कर; अश्विनी, सरस्वती, इंद्र आणि सुत्रामन् यांनी तुला हे अर्पण केले आहे; हे तुझे मूळ—तेजासाठी, शौर्यासाठी, बळासाठी.
उपयामगृहीतो ऽस्य् आश्विनं तेजः सारस्वतं वीर्यम् ऐन्द्रं बलम् । एष ते योनिर् मोदाय त्वानन्दाय त्वा महसे त्वा
तुझ्यासाठी अश्विनांचे तेज, सरस्वतीचे शौर्य, इंद्राची शक्ती मिळाली आहे; हे तुझे मूळ—आनंदासाठी, सुखासाठी, मोठेपणासाठी.
तेजो ऽसि तेजो मयि धेहि । वीर्यम् असि वीर्यं मयि धेहि । बलम् असि बलं मयि धेहि । ओजो ऽस्य् ओजो मयि धेहि । मन्युर् असि मन्युं मयि धेहि । सहो ऽसि सहो मयि धेहि
तू तेज आहेस, माझ्यात तेज भर; तू शौर्य आहेस, माझ्यात शौर्य भर; तू बळ आहेस, माझ्यात बळ भर; तू ओज आहेस, माझ्यात ओज भर; तू धैर्य आहेस, माझ्यात धैर्य भर; तू सामर्थ्य आहेस, माझ्यात सामर्थ्य भर.
या व्याघ्रं विषूचिकोभौ वृकं च रक्षति । श्येनं पतत्रिणꣳ सिꣳहꣳ सेमं पात्व् अꣳहसः
जी वाघ, लांडगा, घार, गरुड, सिंह यांचे रक्षण करते, ती आमचेही संकटांपासून रक्षण करो.
यद् आपिपेष मातरं पुत्रः प्रमुदितो धयन् । एतत् तद् अग्ने ऽ अनृणो भवाम्य् अहतौ पितरौ मया । सम्पृच स्थ सं मा भद्रेण पृङ्क्त । विपृच स्थ वि मा पाप्मना पृङ्क्त
जसा आनंदी पुत्र आपल्या आईचे पोषण करतो, तसा अग्निदेव, मी माझ्या आईवडिलांपाशी ऋणमुक्त होऊ दे; तू माझ्याशी एकरूप हो, मला चांगुलपणाने भर; वाईट माझ्यापासून दूर कर, मला पापापासून मुक्त कर.
देवा यज्ञम् अतन्वत भेषजं भिषजाश्विना । वाचा सरस्वती भिषग् इन्द्रायेन्द्रियाणि दधतः
देवतांनी यज्ञ केला; अश्विनी हे वैद्य आहेत; सरस्वती वाणीने उपचार करते; इंद्र आणि अश्विनी सामर्थ्य देतात.
दीक्षायै रूपꣳ शष्पाणि प्रायणीयस्य तोक्मानि । क्रयस्य रूपꣳ सोमस्य लाजाः सोमाꣳशवो मधु
दीक्षेचे रूप म्हणजे गवत; प्रवासाची चिन्हे म्हणजे कोंब; विकत घेतलेल्या सोमाचे रूप म्हणजे सोम; सोमाचे दाणे म्हणजे मध.
आतिथ्यरूपं मासरं महावीरस्य नग्नहुः । रूपम् उपसदाम् एतत् तिस्रो रात्रीः सुरासुता
आतिथ्याचे रूप म्हणजे मासिक अर्पण; नग्न म्हणजे महावीराचे रूप; उपसदांच्या तीन रात्री हे देवसंततीचे रूप आहे.
सोमस्य रूप क्रीतस्य परिस्रुत् परि षिच्यते । अश्विभ्यां दुग्धं भेषजम् इन्द्रायैन्द्रꣳ सरस्वत्या
विकत घेतलेल्या सोमाचे रूप म्हणजे वाहणारा सोम; औषध अश्विनीसाठी, इंद्रासाठी, सरस्वतीसाठी काढले जाते.
आसन्दी रूपꣳ राजासन्द्यै वेद्यै कुम्भी सुराधानी । अन्तर ऽ उत्तरवेद्या रूपं कारोतरो भिषक्
आसनाचे रूप म्हणजे राजासना; वेदी म्हणजे सुरा ठेवायचे पात्र; वरच्या वेदींमध्ये, वैद्याचे रूप आहे.
वेद्या वेदिः सम् आप्यते बर्हिषा बर्हिर् इन्द्रियम् । यूपेन यूप ऽ आप्यते प्रणीतो ऽ अग्निर् अग्निना
वेदी वेदीशी जोडली जाते; बार्हिष सामर्थ्याच्या बार्हिषाशी जोडले जाते; यूप यूपाशी जोडला जातो; अग्नी अग्नीने नेला जातो.
क्षत्रस्य योनिर् असि क्षत्रस्य नाभिर् असि । मा त्वा हिꣳसीन् मा मा हिꣳसीः
तू राज्याचा मूळ आहेस, तू राज्याचा केंद्र आहेस; मी तुला इजा करणार नाही, तूही मला इजा करू नकोस.
नि षसाद घृतव्रतो वरुणः पस्त्यास्व् आ । साम्राज्याय सुक्रतुः । मृत्योः पाहि । विद्योत् पाहि
वरुण घृतव्रत पाळून घरांमध्ये स्थिर झाला आहे; साम्राज्यासाठी, शुभ संकल्पाने; मृत्यूपासून वाचव; विनाशापासून वाचव.
देवस्य त्वा सवितुः प्रसवेऽश्विनोर् बाहुभ्यां पूष्णो हस्ताभ्याम् । अश्विनोर् भैषज्येन तेजसे ब्रह्मवर्चसायाभि षिञ्चामि । सरस्वत्यै भैषज्येन वीर्यायान्नाद्यायाभि षिञ्चामि । इन्द्रस्येन्द्रियेण बलाय श्रियै यशसेऽभि षिञ्चामि
मी तुला देव सवितृच्या प्रेरणेने, अश्विनांच्या बाहूंनी, पूषणच्या हातांनी अभिषेक करतो; अश्विनांच्या औषधाने तेज आणि ब्रह्मतेजासाठी; सरस्वतीच्या औषधाने शौर्य आणि अन्नासाठी; इंद्राच्या सामर्थ्याने बळ, सौंदर्य आणि कीर्ती मिळवण्यासाठी अभिषेक करतो.
को ऽसि कतमो ऽसि कस्मै त्वा काय त्वा । सुश्लोक सुमङ्गल सत्यराजन्
तू कोण आहेस? तू कोणत्या स्वरूपात आहेस? कोणासाठी, कशासाठी आहेस? हे उत्तम कीर्तीचे, शुभ, सत्यराजा.
शिरो मे श्रीर् यशो मुखं त्विषिः केशाश् च श्मश्रूणि । राजा मे प्राणो ऽ अमृतꣳ सम्राट् चक्षुर् विराट् श्रोत्रम्
माझे डोके कीर्तीचे असो, माझे तोंड यशाचे असो, माझे केस आणि दाढी तेजाचे असो; माझा श्वास राजा असो, अमरत्व असो; माझे डोळे सम्राट असो, माझे कान तेजस्वी असो.