नमोऽस्तु सर्पेभ्यो ये के च पृथिवीम् अनु । ये ऽ अन्तरिक्षे ये दिवि तेभ्यः सर्पेभ्यो नमः
पृथ्वीवर जे जे सर्प आहेत, तसेच आकाशात आणि दिव्यात जे आहेत, त्या सर्व सर्पांना माझा नमस्कार असो.
या ऽ इषवो यातुधानानां ये वा वनस्पतीꣳ१ ऽरनु । ये वावटषु शेरते तेभ्यः सर्पेभ्यो नमः
यातुधानांच्या बाणांना, झाडांमध्ये असणाऱ्यांना, आणि खाचांमध्ये लपलेल्या सर्व सर्पांना नमस्कार असो.
ये वामी रोचने दिवो ये वा सूर्यस्य रश्मिषु । येषाम् अप्सु सदस् कृतं तेभ्यः सर्पेभ्यो नमः
तुमच्या दिव्यातील तेजस्वी प्रदेशातील, सूर्याच्या किरणांतील, आणि ज्यांचे स्थान पाण्यात आहे, त्या सर्व सर्पांना नमस्कार असो.
कृणुष्व पाजः प्रसितिं न पृथ्वीं याहि राजेवामवाँ२ ऽ इभेन । तृष्वीम् अनु प्रसितिं द्रूणानो ऽस्तासि विध्य रक्षसस् तपिष्ठैः
पृथ्वीप्रमाणे मार्ग तयार कर, राजासारखा बलाढ्य हत्तीने पुढे जा. मार्गावरून वेगाने जात राहा, स्थिर उभा रहा, आणि तिखट अस्त्रांनी राक्षसांचा नाश कर.
तव भ्रमास ऽ आशुया पतन्त्य् अनु स्पृश धृषता शोशुचानः । तपूꣳष्य् अग्ने जुह्वा पतङ्गान् असंदितो वि सृज विष्वग् उल्काः
तुझे ठिणग्या वेगाने उडतात; धाडसाने स्पर्श कर, प्रखर जाळ. अग्नी, तुझे ज्वालांचे जिभा सर्वत्र सोड, कुठेही न थांबता अंगार विखुर.
प्रति स्पशो वि सृज तूर्णितमो भवा पायुर् विशो ऽ अस्या अदब्धः । यो नो दूरे ऽ अघशꣳसो यो ऽ अन्त्य् अग्ने माकिष् टे व्यथिर् आ दधर्षीत्
किरणांना सोडून दे, सर्वात जलद हो, या लोकांचा अजेय रक्षक हो. जे दूर किंवा जवळून आपल्याला हानी पोहोचवतात, अग्नी, त्यांना आपल्यावर विजय मिळवू देऊ नको.
उद् अग्ने तिष्ठ प्रत्य् आ तनुष्व न्य् अमित्राँ२ ऽ ओषतात् तिग्महेते । यो नो ऽ अरातिꣳ समिधान चक्रे नीचा तं धक्ष्य् अतसं न शुष्कम्
अग्नी, वर उभा रहा, स्वतःला विस्तार, तुझ्या धारदारतेने शत्रू विखुरावेत. ज्याने आपल्यावर वैर पेटवले, त्याला कोरड्या लाकडासारखा जाळून टाक.
ऊर्ध्वो भव प्रति विध्याध्य् अस्मद् आविष् कृणुष्व दैव्यान्य् अग्ने । अव स्थिरा तनुहि यातुजूनां जामिम् अजामिं प्र मृणीहि शत्रून् । अग्नेष् ट्वा तेजसा सादयामि
सरळ उभा रहा, आमच्यापासून शत्रूंवर प्रहार कर; दैवी शक्ती प्रकट कर, अग्नी. जादूटोण्याच्या घट्ट बंधनांना तोड, अजन्म्यांचा वंश नष्ट कर, शत्रूंचा संहार कर. अग्नी, तुझ्या तेजाने मी त्यांना नमवतो.
अग्निर् मूर्धा दिवः ककुत् पतिः पृथिव्या ऽ अयम् । अपाꣳ रेताꣳसि जिन्वति । इन्द्रस्य त्वौजसा सादयामि
अग्नी हा स्वर्गाचा मुकुट आहे, पृथ्वीचा स्वामी आहे; तो पाण्याच्या बीजांना सशक्त करतो. इंद्राच्या बळाने मी त्यांना नमवतो.
भुवो यज्ञस्य रजसश् च नेता यत्रा नियुद्भिः सचसे शिवाभिः । दिवि मूर्धानं दधिषे स्वर्षां जिह्वाम् अग्ने चक्रिषे हव्यवाहम्
तू यज्ञाचा आणि विश्वाचा मार्गदर्शक आहेस, जिथे शुभ साथीदारांसह एकत्र येतोस. तू आपले डोके आकाशात ठेवलेस, जीभ सूर्याजवळ केलीस; अग्नी, तूच हव्य वाहणारा आहेस.
ध्रुवासि धरुणास्तृता विश्वकर्मणा । मा त्वा समुद्रऽउद् वधीन् मा सुपर्णोऽव्यथमाना पृथिवीं दृꣳह
तू स्थिर आहेस, सर्वकर्मा परमेश्वराने तुला आधार दिला आहे. समुद्र तुला इजा पोहोचवू नये, वेगवान पक्षीही नाही; पृथ्वीला हलू देऊ नकोस, तिला बळकट कर.
प्रजापतिष् ट्वा सादयत्व् अपा पृष्ठे समुद्रस्येमन् । व्यचस्वतीं प्रथस्वतीं प्रथस्व पृथिव्यसि
प्रजापतीने तुला या पाण्याच्या पाठीवर, या समुद्रात नमवावे. विस्तार, फुल, उजळून निघ; तूच पृथ्वी आहेस.
भूर् असि भूमिर् अस्य् अदितिर् असि विश्वधाया विश्वस्य भुवनस्य धर्त्री । पृथिवीं यच्छ पृथिवीं दृꣳह पृथिवीं मा हिꣳसीः
तू भू आहेस, तूच पृथ्वी आहेस, तूच अदिती आहेस, सर्व जगाची पोशिंदी आहेस. पृथ्वीला धर, पृथ्वीला बळकट कर, पृथ्वीला दुखावू नकोस.
विश्वस्मै प्राणायापानाय व्यानायोदानाय प्रतिष्ठायै चरित्राय । अग्निष् ट्वाभि पातु मह्या स्वस्त्या छर्दिषा शंतमेन तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवा सीद
सर्व श्वास, आत घेणं, बाहेर सोडणं, वर जाणारा श्वास, आधार आणि गती यासाठी—अग्नी, माझ्या कल्याणासाठी, कवचाने, शांततेने, त्या दिव्य अङ्गिरस शक्तीने तुला रक्षण करो; तू स्थिरपणे बस.
काण्डात्-काण्डात् प्ररोहन्ती परुषः-परुषस् परि । एवा नो दूर्वे प्र तनु सहस्रेण शतेन च
कांडामधून कांडामधून पुन्हा पुन्हा उगवणाऱ्या, खरखरीत भागांतूनही अंकुरणाऱ्या दुर्वेला, तू शंभर आणि हजार फांद्यांनी आमच्यासाठी भरभराट होवो.
या शतेन प्रतनोषि सहस्रेण विरोहसि । तस्यास् ते देवीष्टके विधेम हविषा वयम्
हे दैवी विटे, जी शंभर मार्गांनी पसरतेस आणि हजार मार्गांनी वाढतेस, तुला आम्ही आहुतीने नमस्कार करतो.
यास् ते ऽ अग्ने सूर्ये रुचो दिवम् आतन्वन्ति रश्मिभिः । ताभिर् नो ऽ अद्य सर्वाभी रुचे जनाय नस् कृधि
हे अग्ने, तुझे जे सूर्याच्या किरणांनी आकाशभर पसरलेले तेज आहे, त्या सर्व प्रकाशांनी आज आम्हाला लोकांत उजळव.
या वो देवाः सूर्ये रुचो गोष्व् अश्वेषु या रुचः । इन्द्राग्नी ताभिः सर्वाभी रुचं नो धत्त बृहस्पते
देवतांनो, सूर्यातील, गायींमध्ये आणि घोड्यांमध्ये असलेले तुमचे तेज, हे इंद्राग्नी आणि बृहस्पती, त्या सर्व तेजांनी आम्हाला तेजस्वी करा.
विराड् ज्योतिर् अधारयत् । स्वराड् ज्योतिर् अधारयत् । प्रजापतिष् ट्वा सादयतु पृष्ठे पृथिव्या ज्योतिष्मतीम् । विश्वस्मै प्राणायापानाय व्यानाय विश्वं ज्योतिर् यच्छ । अग्निष्टे ऽधिपतिस् तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवा सीद
राजाने प्रकाश स्थिर केला; स्वयंपूर्णानेही प्रकाश स्थिर केला; प्रजापतीने तुला पृथ्वीच्या पाठीवर तेजस्वीपणे स्थान द्यावे; सर्व प्राण, श्वास, अपान आणि व्यान यांना तू प्रकाश दे; अग्ने, तूच अधिपती आहेस—त्या देवतेच्या सामर्थ्याने, हे अङ्गिरस, स्थिरपणे बस.
मधुश् च माधवश् च वासन्तिकाव् ऋतू ऽ अग्नेर् अन्तःश्लेषोऽसि कल्पेतां द्यावापृथिवी कल्पन्ताम् आप ऽ ओषधयः कल्पन्ताम् अग्नयः पृथङ् नम ज्यैष्ठ्याय सव्रताः । ये ऽ अग्नयः समनसो ऽन्तरा द्यावापृथिवी ऽ इमे वासन्तिकाव् ऋतू ऽअभिकल्पमाना ऽ इन्द्रम् इव देवा ऽ अभिसंविशन्तु तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवे सीदतम्
अषाढासि सहमाना सहस्वारातीः सहस्व पृतनायतः । सहस्रवीर्यासि सा मा जिन्व ॥ 27 मधु वाता ऽ ऋतायते मधु क्षरन्ति सिन्धवः । माध्वीर् नः सन्त्व् ओषधीः
तू आशाढ आहेस, सहन करणारी, शत्रूंना जिंकणारी, सेनापतींना जिंकणारी; तुझ्यात हजारपट सामर्थ्य आहे—तुझ्यासोबत मी विजय मिळवू दे.
मधु नक्तम् उतोषसो मधुमत् पार्थिवꣳ रजः । मधु द्यौर् अस्तु नः पिता
रात्र आणि उष:काल गोड आहेत, पृथ्वीवरील सर्व काही गोड आहे; आकाश, आमचे वडील, आमच्यासाठी गोड असो.
मधुमान् नो वनस्पतिर् मधुमाँ२ऽ अस्तु सूर्यः । माध्वीर् गावो भवन्तु नः
वनातील वृक्ष आमच्यासाठी गोड असो, सूर्य आमच्यासाठी गोड असो; आमच्या गायी गोडतेने भरून जावोत.
अपां गम्भन्त् सीद मा त्वा सूर्योऽभि ताप्सीन् माग्निर् वैश्वानरः । अच्छिन्नपत्राः प्रजा ऽ अनुवीक्षस्वानु त्वा दिव्या वृष्टिः सचताम्
पाण्याच्या खोल भागात स्थिर हो; सूर्य तुझ्यावर तापू नये, अग्नी वैश्वानरही जाळू नये; तुझ्या संततीचा वंश अखंड राहो—स्वर्गीय पाऊस तुझ्यासोबत असो.
त्रीन्त् समुद्रान्त् सम् असृपत् स्वर्गान् अपां पतिर् वृषभ ऽ इष्टकानाम् । पुरीषं वसानः सुकृतस्य लोके तत्र गच्छ यत्र पूर्वे परेताः
पाण्याचा अधिपती, विटांचा वृषभ, तीन समुद्रांतून, आकाशातून एकत्र वाहत गेला, मलमूत्राने झाकलेला, पुण्यलोकात—तू तिथे जा जिथे पूर्वज गेले आहेत.
मही द्यौः पृथिवी च न ऽ इमं यज्ञं मिमिक्षताम् । पिपृतां नो भरीमभिः
महान आकाश आणि पृथ्वी हे यज्ञ आमच्यासाठी मोजून देवोत; ते आम्हाला समृद्धीने पोसोत.
विष्णोः कर्माणि पश्यत यतो व्रतानि पस्पशे । इन्द्रस्य युज्यः सखा
विष्णूची कृत्ये पाहा, जिथून धर्माचे नियम प्रकट होतात; तो इंद्राचा योग्य मित्र आहे.
ध्रुवासि धरुणेतो जज्ञे प्रथमम् एभ्यो योनिभ्यो ऽ अधि जातवेदाः । स गायत्र्या त्रिष्टुभानुष्टुभा च देवेभ्यो हव्यं वहतु प्रजानन्
तू स्थिर आहेस, आधार आहेस, या सर्व मूळांपासून प्रथम जन्मलेला, हे जातवेद; तो जाणणारा, गायत्री, त्रिष्टुप आणि अनुष्टुप छंदांनी देवांना हवि पोहोचवो.
इषे राये रमस्व सहसे द्युम्न ऽ ऊर्जेऽ अपत्याय । सम्राड् असि स्वराड् असि सारस्वतौ त्वोत्सौ प्रावताम्
समृद्धीसाठी, धनासाठी, सामर्थ्यासाठी, कीर्ती आणि बळासाठी, संततीसाठी तू आनंद मान; तू सम्राट आहेस, स्वयंपूर्ण आहेस—सरस्वती आणि दोन नद्या तुला भरभराट देवोत.
अग्ने युक्ष्वा हि ये तवाश्वासो देव साधवः । अरं वहन्ति मन्यवे
हे अग्ने, तुझे जे घोडे आहेत, हे देव, जे सद्गुणी आहेत, त्यांना जुंप; ते मन:पूर्वक हवि घेऊन जातात.
मधु आणि माधव हे वसंत ऋतू अग्नीमध्ये एकरूप झाले आहेत; आकाश आणि पृथ्वी तयार होवोत, पाणी आणि औषधी तयार होवोत, प्रत्येक व्रत असलेले अग्नी श्रेष्ठतेसाठी तयार होवोत; हे अग्नी, जे एकचित्ताने आकाश आणि पृथ्वीच्या मध्ये आहेत, हे वसंत ऋतू, ते इंद्रासारखे देवांसारखे जवळ येवोत; त्या देवतेच्या सामर्थ्याने, हे अङ्गिरस, स्थिर बसा.