सं ते पयाꣳसि सम् उ यन्तु वाजाः सं वृष्ण्यान्य् अभिमातिषाहः । आप्यायमानो ऽ अमृताय सोम दिवि श्रवाꣳस्य् उत्तमानि धिष्व
तुझे दूध, बळ, पुरुषार्थ आणि विजयी सामर्थ्य एकत्र येऊ देत. हे सोम, अमरतेसाठी भरून, स्वर्गात श्रेष्ठ कीर्ती ठेव.
आ प्यायस्व मदिन्तम सोम विश्वेभिर् अꣳशुभिः । भवा नः सुश्रवस्तमः सखा वृधे
हे सोम, सर्व प्रवाहांनी स्वतःला भर. आमच्यासाठी वाढीसाठी तू सर्वश्रेष्ठ कीर्तीचा मित्र हो.
आ ते वत्सो मनो यमत् परमाच् चित् सधस्थात् । अग्ने त्वां कामया गिरा
हे अग्नी, माझे मन जसे वासरू दूरच्या निवाऱ्याकडे जाते तसे तुझ्याकडे जाते. मी तुझी स्तुतीने इच्छा करतो.
तुभ्यं ता ऽ अङ्गिरस्तम विश्वाः सुक्षितयः पृथक् । अग्ने कामाय येमिरे
हे सर्वश्रेष्ठ अङ्गिरस, सर्व उत्तम निवासस्थानांनी वेगवेगळ्या इच्छेने तुझ्याकडे, अग्नी, वळण घेतले आहे.
अग्निः प्रियेषु धामसु कामो भूतस्य भव्यस्य । सम्राड् एको वि राजति
अग्नी प्रिय निवासांमध्ये, भूतकाळ आणि भविष्यकाळातील इच्छा आहे. एकमेव सम्राट तेजाने झळकतो.
मयि गृह्णाम्य् अग्रे ऽ अग्निꣳ रायस्पोषाय सुप्रजास्त्वाय सुवीर्याय । माम् उ देवताः सचन्ताम्
मी स्वतःसाठी प्रथम अग्नीला स्वीकारतो, संपत्ती वाढीसाठी, उत्तम संततीसाठी आणि शौर्यासाठी. देवता माझ्यासोबत असू देत.
अपां पृष्ठम् असि योनिर् अग्नेः समुद्रम् अभितः पिन्वमानम् । वर्धमानो महाँ२ ऽ आ च पुष्करे दिवो मात्रया वरिम्णा प्रथस्व
तू पाण्याच्या पाठीसारखा आहेस, अग्नीचा गर्भ आहेस, समुद्राभोवती फुलणारा आहेस. वाढत जाऊन कमळात प्रकट हो, आकाशाच्या मापाने आणि विशालतेने सर्वत्र पसर.
ब्रह्म जज्ञानं प्रथमं पुरस्ताद् वि सीमतः सुरुचो वेन ऽ आवः । स बुध्न्या ऽ उपमा ऽ अस्य विष्ठाः सतश् च योनिम् असतश् च वि वः
सृष्टीच्या आरंभी ब्रह्मा प्रथम जन्माला आला, तेजाने उजळून गेला. तो वेण, ज्याच्या मुळांमध्ये वरच्या आणि खालच्या जगाचा आधार आहे, जो सत्त्व आणि असत्त्व यांचा गर्भ आहे.
हिरण्यगर्भः सम् अवर्तताग्रे भूतस्य जातः पतिर् एक ऽ आसीत् । स दाधार पृथिवीं द्याम् उतेमां कस्मै देवाय हविषा विधेम
सृष्टीच्या आरंभी हिरण्यगर्भ प्रकट झाला, तोच सर्व जगाचा एकमेव स्वामी होता. त्याने पृथ्वी व आकाश यांना आधार दिला; आपण कोणत्या देवतेला यज्ञ अर्पण करावा?
द्रप्सश् चस्कन्द पृथिवीम् अनु द्याम् इमं च योनिम् अनु यश् च पूर्वः । समानं योनिम् अनु संचरन्तं द्रप्सं जुहोम्य् अनु सप्त होत्राः
त्या थेंबाने पृथ्वीवर, आकाशावर, या गर्भावर आणि पूर्वीच्या गर्भावरही प्रवेश केला. जो थेंब सर्वत्र फिरतो, त्या सात यजमानांसह मी तो थेंब अर्पण करतो.
नमोऽस्तु सर्पेभ्यो ये के च पृथिवीम् अनु । ये ऽ अन्तरिक्षे ये दिवि तेभ्यः सर्पेभ्यो नमः
पृथ्वीवर जे जे सर्प आहेत, तसेच आकाशात आणि दिव्यात जे आहेत, त्या सर्व सर्पांना माझा नमस्कार असो.
या ऽ इषवो यातुधानानां ये वा वनस्पतीꣳ१ ऽरनु । ये वावटषु शेरते तेभ्यः सर्पेभ्यो नमः
यातुधानांच्या बाणांना, झाडांमध्ये असणाऱ्यांना, आणि खाचांमध्ये लपलेल्या सर्व सर्पांना नमस्कार असो.
ये वामी रोचने दिवो ये वा सूर्यस्य रश्मिषु । येषाम् अप्सु सदस् कृतं तेभ्यः सर्पेभ्यो नमः
तुमच्या दिव्यातील तेजस्वी प्रदेशातील, सूर्याच्या किरणांतील, आणि ज्यांचे स्थान पाण्यात आहे, त्या सर्व सर्पांना नमस्कार असो.
कृणुष्व पाजः प्रसितिं न पृथ्वीं याहि राजेवामवाँ२ ऽ इभेन । तृष्वीम् अनु प्रसितिं द्रूणानो ऽस्तासि विध्य रक्षसस् तपिष्ठैः
पृथ्वीप्रमाणे मार्ग तयार कर, राजासारखा बलाढ्य हत्तीने पुढे जा. मार्गावरून वेगाने जात राहा, स्थिर उभा रहा, आणि तिखट अस्त्रांनी राक्षसांचा नाश कर.
तव भ्रमास ऽ आशुया पतन्त्य् अनु स्पृश धृषता शोशुचानः । तपूꣳष्य् अग्ने जुह्वा पतङ्गान् असंदितो वि सृज विष्वग् उल्काः
तुझे ठिणग्या वेगाने उडतात; धाडसाने स्पर्श कर, प्रखर जाळ. अग्नी, तुझे ज्वालांचे जिभा सर्वत्र सोड, कुठेही न थांबता अंगार विखुर.
प्रति स्पशो वि सृज तूर्णितमो भवा पायुर् विशो ऽ अस्या अदब्धः । यो नो दूरे ऽ अघशꣳसो यो ऽ अन्त्य् अग्ने माकिष् टे व्यथिर् आ दधर्षीत्
किरणांना सोडून दे, सर्वात जलद हो, या लोकांचा अजेय रक्षक हो. जे दूर किंवा जवळून आपल्याला हानी पोहोचवतात, अग्नी, त्यांना आपल्यावर विजय मिळवू देऊ नको.
उद् अग्ने तिष्ठ प्रत्य् आ तनुष्व न्य् अमित्राँ२ ऽ ओषतात् तिग्महेते । यो नो ऽ अरातिꣳ समिधान चक्रे नीचा तं धक्ष्य् अतसं न शुष्कम्
अग्नी, वर उभा रहा, स्वतःला विस्तार, तुझ्या धारदारतेने शत्रू विखुरावेत. ज्याने आपल्यावर वैर पेटवले, त्याला कोरड्या लाकडासारखा जाळून टाक.
ऊर्ध्वो भव प्रति विध्याध्य् अस्मद् आविष् कृणुष्व दैव्यान्य् अग्ने । अव स्थिरा तनुहि यातुजूनां जामिम् अजामिं प्र मृणीहि शत्रून् । अग्नेष् ट्वा तेजसा सादयामि
सरळ उभा रहा, आमच्यापासून शत्रूंवर प्रहार कर; दैवी शक्ती प्रकट कर, अग्नी. जादूटोण्याच्या घट्ट बंधनांना तोड, अजन्म्यांचा वंश नष्ट कर, शत्रूंचा संहार कर. अग्नी, तुझ्या तेजाने मी त्यांना नमवतो.
अग्निर् मूर्धा दिवः ककुत् पतिः पृथिव्या ऽ अयम् । अपाꣳ रेताꣳसि जिन्वति । इन्द्रस्य त्वौजसा सादयामि
अग्नी हा स्वर्गाचा मुकुट आहे, पृथ्वीचा स्वामी आहे; तो पाण्याच्या बीजांना सशक्त करतो. इंद्राच्या बळाने मी त्यांना नमवतो.
भुवो यज्ञस्य रजसश् च नेता यत्रा नियुद्भिः सचसे शिवाभिः । दिवि मूर्धानं दधिषे स्वर्षां जिह्वाम् अग्ने चक्रिषे हव्यवाहम्
तू यज्ञाचा आणि विश्वाचा मार्गदर्शक आहेस, जिथे शुभ साथीदारांसह एकत्र येतोस. तू आपले डोके आकाशात ठेवलेस, जीभ सूर्याजवळ केलीस; अग्नी, तूच हव्य वाहणारा आहेस.
ध्रुवासि धरुणास्तृता विश्वकर्मणा । मा त्वा समुद्रऽउद् वधीन् मा सुपर्णोऽव्यथमाना पृथिवीं दृꣳह
तू स्थिर आहेस, सर्वकर्मा परमेश्वराने तुला आधार दिला आहे. समुद्र तुला इजा पोहोचवू नये, वेगवान पक्षीही नाही; पृथ्वीला हलू देऊ नकोस, तिला बळकट कर.
प्रजापतिष् ट्वा सादयत्व् अपा पृष्ठे समुद्रस्येमन् । व्यचस्वतीं प्रथस्वतीं प्रथस्व पृथिव्यसि
प्रजापतीने तुला या पाण्याच्या पाठीवर, या समुद्रात नमवावे. विस्तार, फुल, उजळून निघ; तूच पृथ्वी आहेस.
भूर् असि भूमिर् अस्य् अदितिर् असि विश्वधाया विश्वस्य भुवनस्य धर्त्री । पृथिवीं यच्छ पृथिवीं दृꣳह पृथिवीं मा हिꣳसीः
तू भू आहेस, तूच पृथ्वी आहेस, तूच अदिती आहेस, सर्व जगाची पोशिंदी आहेस. पृथ्वीला धर, पृथ्वीला बळकट कर, पृथ्वीला दुखावू नकोस.
विश्वस्मै प्राणायापानाय व्यानायोदानाय प्रतिष्ठायै चरित्राय । अग्निष् ट्वाभि पातु मह्या स्वस्त्या छर्दिषा शंतमेन तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवा सीद
सर्व श्वास, आत घेणं, बाहेर सोडणं, वर जाणारा श्वास, आधार आणि गती यासाठी—अग्नी, माझ्या कल्याणासाठी, कवचाने, शांततेने, त्या दिव्य अङ्गिरस शक्तीने तुला रक्षण करो; तू स्थिरपणे बस.
काण्डात्-काण्डात् प्ररोहन्ती परुषः-परुषस् परि । एवा नो दूर्वे प्र तनु सहस्रेण शतेन च
कांडामधून कांडामधून पुन्हा पुन्हा उगवणाऱ्या, खरखरीत भागांतूनही अंकुरणाऱ्या दुर्वेला, तू शंभर आणि हजार फांद्यांनी आमच्यासाठी भरभराट होवो.
या शतेन प्रतनोषि सहस्रेण विरोहसि । तस्यास् ते देवीष्टके विधेम हविषा वयम्
हे दैवी विटे, जी शंभर मार्गांनी पसरतेस आणि हजार मार्गांनी वाढतेस, तुला आम्ही आहुतीने नमस्कार करतो.
यास् ते ऽ अग्ने सूर्ये रुचो दिवम् आतन्वन्ति रश्मिभिः । ताभिर् नो ऽ अद्य सर्वाभी रुचे जनाय नस् कृधि
हे अग्ने, तुझे जे सूर्याच्या किरणांनी आकाशभर पसरलेले तेज आहे, त्या सर्व प्रकाशांनी आज आम्हाला लोकांत उजळव.
या वो देवाः सूर्ये रुचो गोष्व् अश्वेषु या रुचः । इन्द्राग्नी ताभिः सर्वाभी रुचं नो धत्त बृहस्पते
देवतांनो, सूर्यातील, गायींमध्ये आणि घोड्यांमध्ये असलेले तुमचे तेज, हे इंद्राग्नी आणि बृहस्पती, त्या सर्व तेजांनी आम्हाला तेजस्वी करा.
विराड् ज्योतिर् अधारयत् । स्वराड् ज्योतिर् अधारयत् । प्रजापतिष् ट्वा सादयतु पृष्ठे पृथिव्या ज्योतिष्मतीम् । विश्वस्मै प्राणायापानाय व्यानाय विश्वं ज्योतिर् यच्छ । अग्निष्टे ऽधिपतिस् तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवा सीद
राजाने प्रकाश स्थिर केला; स्वयंपूर्णानेही प्रकाश स्थिर केला; प्रजापतीने तुला पृथ्वीच्या पाठीवर तेजस्वीपणे स्थान द्यावे; सर्व प्राण, श्वास, अपान आणि व्यान यांना तू प्रकाश दे; अग्ने, तूच अधिपती आहेस—त्या देवतेच्या सामर्थ्याने, हे अङ्गिरस, स्थिरपणे बस.
मधुश् च माधवश् च वासन्तिकाव् ऋतू ऽ अग्नेर् अन्तःश्लेषोऽसि कल्पेतां द्यावापृथिवी कल्पन्ताम् आप ऽ ओषधयः कल्पन्ताम् अग्नयः पृथङ् नम ज्यैष्ठ्याय सव्रताः । ये ऽ अग्नयः समनसो ऽन्तरा द्यावापृथिवी ऽ इमे वासन्तिकाव् ऋतू ऽअभिकल्पमाना ऽ इन्द्रम् इव देवा ऽ अभिसंविशन्तु तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवे सीदतम्
मधु आणि माधव हे वसंत ऋतू अग्नीमध्ये एकरूप झाले आहेत; आकाश आणि पृथ्वी तयार होवोत, पाणी आणि औषधी तयार होवोत, प्रत्येक व्रत असलेले अग्नी श्रेष्ठतेसाठी तयार होवोत; हे अग्नी, जे एकचित्ताने आकाश आणि पृथ्वीच्या मध्ये आहेत, हे वसंत ऋतू, ते इंद्रासारखे देवांसारखे जवळ येवोत; त्या देवतेच्या सामर्थ्याने, हे अङ्गिरस, स्थिर बसा.