उद् उ त्यं जातवेदसं देवं वहन्ति केतवः । दृशे विश्वाय सूर्यम् । उपयामगृहीतो ऽसि सूर्याय त्वा भ्राजाय । एष ते योनिः सूर्याय त्वा भ्राजाय । (सूर्य भ्राजिष्ठ भ्राजिष्ठस् त्वं देवेष्व् असि भ्राजिष्ठो ऽहं मनुष्येषु भूयासम् )॥ ?
त्या जातवेदस देवतेला, म्हणजे सूर्याला, त्याचे किरण वर नेतात, सर्वांना दिसावा म्हणून. तुला सूर्य, तेजासाठी स्वीकारले आहे. हे तुझे आसन; सूर्य, तेजासाठी तुला स्वीकारले आहे.
आजिघ्रकलशं मह्यात्वाविशन्त्विन्दवः। पुनरूर्जा निवर्त्तस्व सा नः सहस्रं धुक्ष्वोरुधारा पयस्वती पुनर् माविशताद् रयिः
मधुरस असलेल्या कलशात हे थेंब माझ्यासाठी येवोत. तू पुन्हा पोषण घेऊन परत ये; हजार धारांनी, दूधाने भरलेली समृद्धी पुन्हा आमच्याकडे वहावी; धन पुन्हा माझ्यात यावो.
इडे रन्ते हव्ये काम्ये चन्द्रे ज्योते ऽदिते सरस्वति महि विश्रुति । एता ते ऽ अघ्न्ये नामानि देवेभ्यो मा सुकृतं ब्रूतात्
आनंदासाठी, मनासारख्या, तेजस्वी आहुती मी आवाहन करतो, हे अदिती, सरस्वती, मोठ्या कीर्तीच्या. हे अघ्न्ये, हे तुझे देवांमधील नावे; आमच्यासाठी चांगले कर्म बोलले जावोत.
वि न इन्द्र मृधो जहि नीचा यच्छ पृतन्यतः । यो ऽ अस्माँ२ ऽ अभिदासत्य् अधरं गमया तमः । उपयामगृहीतो ऽसीन्द्राय त्वा विमृधे । ऽ एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा विमृधे
इंद्रा, आमचे शत्रू नष्ट कर, जो आमच्यावर हल्ला करतो त्याला खाली पाड, आणि विरोध करणाऱ्याला अंधारात टाक. तुला इंद्र, विजयासाठी स्वीकारले आहे. हे तुझे आसन; इंद्रासाठी, विजयासाठी तुला स्वीकारले आहे.
वाचस् पतिं विश्वकर्माणमूतये मनोजुवं वाजे ऽ अद्या हुवेम । स नो विश्वानि हवनानि जोषद् विश्वशम्भूर् अवसे साधुकर्मा । उपयामगृहीतो ऽसीन्द्राय त्वा विश्वकर्मणे । ऽ एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा विश्वकर्मणे
आज आपण स्पर्धेसाठी वाणीचा अधिपती, सर्वकर्मा, वेगवान मनाचा, याचे आवाहन करतो. तो सर्व देवांना प्रिय, सर्वांना कल्याण करणारा, आमच्या सर्व आहुती स्वीकारो, मदतीस येवो. तुला इंद्र, सर्वकर्मासाठी स्वीकारले आहे. हे तुझे आसन; इंद्रासाठी, सर्वकर्मासाठी तुला स्वीकारले आहे.
विश्वकर्मन् हविषा वर्धनेन त्रातारम् इन्द्रम् अकृणोर् अवध्यम् । तस्मै विशः समनमन्त पूर्वीर् अयम् उग्रो विहव्यो यथासत् । उपयामगृहीतो ऽसीन्द्राय त्वा विश्वकर्मणे । ऽ एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा विश्वकर्मणे
सर्वकर्म्याने, आहुती व वाढीने, इंद्राला रक्षक, अजिंक्य केला. त्याच्याकडे सर्व लोक एकत्र येतात; हा बलवान योग्य रीतीने आवाहन करण्यासारखा आहे. तुला इंद्र, सर्वकर्मासाठी स्वीकारले आहे. हे तुझे आसन; इंद्रासाठी, सर्वकर्मासाठी तुला स्वीकारले आहे.
उपयामगृहीतो ऽस्य् अग्नये त्वा गायत्रच्छन्दसं गृह्णामि । इन्द्राय त्वा त्रिष्टुप्छन्दसं गृह्णामि । विश्वेभ्यस् त्वा देवेभ्यो जगच्छन्दसं गृह्णामि । अनुष्टुप् ते ऽभिगरः
तुला अग्नी, गायत्री छंदाने स्वीकारतो. तुला इंद्र, त्रिष्टुप् छंदाने स्वीकारतो. सर्व देवांसाठी, जगती छंदाने तुला स्वीकारतो. अनुष्टुप् हे तुझे स्तोत्र आहे.
ककुभꣳ रूपं वृषभस्य रोचते बृहच् छुक्रः शुक्रस्य पुरोगाः सोमः सोमस्य पुरोगाः । यत् ते सोमादाभ्यं नाम जागृवि तस्मै त्वा गृह्णामि तस्मै ते सोम सोमाय स्वाहा
वृषभाचं रूप दिशांना शोभा देतं. मोठा शुक्र हा शुक्रांचा पुढारी आहे, सोम हा सोमांचा पुढारी आहे. सोमातून जन्मलेलं तुझं जागृत नाव मी तुझ्यासाठी स्वीकारतो; त्या सोमाला, सोमासाठी, स्वाहा.
उशिक् त्वं देव सोमाग्नेः प्रियं पाथो ऽपीहि । वशी त्वं देव सोमेन्द्रस्य प्रियं पाथो ऽपीहि । अस्मत्सखा त्वं देव सोम विश्वेषां देवानां प्रियं पाथो ऽपीहि
देव सोम, तू अग्नीचा प्रिय मार्ग आहेस; ये. देव सोम, तू इंद्राचा प्रिय मार्ग आहेस; ये. देव सोम, आमचा मित्र, तू सर्व देवांचा प्रिय मार्ग आहेस; ये.
इह रतिर् इह रमध्वम् इह धृतिर् इह स्वधृतिः स्वाहा । उपसृजन् धरुणं मात्रे धरुणो मातरं धयन् । रायस्पोषम् अस्मासु दीधरत् स्वाहा
इथे आनंद आहे, इथे सर्वांनी आनंद घ्या; इथे स्थैर्य आहे, इथे आत्मसंयम आहे, स्वाहा. आईच्या आसनाला आधार दे, आईला त्या आसनाने पोस. आमच्यावर धनसंपत्तीचा वर्षाव कर, स्वाहा.
सत्रस्य ऽ ऋद्धिर् अस्य् अगन्म ज्योतिर् अमृता ऽ अभूम दिवं पृथिव्या ऽ अध्य् आरुहामाविदाम देवान्त् स्वर् ज्योतिः
यज्ञाची भरभराट आम्ही मिळवली, आम्ही अमर प्रकाश झालो. पृथ्वीवरून आकाशाकडे चढून, आम्ही देवांचं तेज शोधलं.
युवं तम् इन्द्रापर्वता पुरोयुधा यो नः पृतन्याद् अप तं-तम् इद् धतं वज्रेण तं-तम् इद् धतम् । दूरे चत्ताय छन्त्सद् गहनं यद् इनक्षत् । अस्माकꣳ शत्रून् परि शूर विश्वतो दर्मा दर्षीष्ट विश्वतः । भूर् भुवः स्वः सुप्रजाः प्रजाभिः स्याम सुवीरा वीरैः सुपोषाः पोषैः
इंद्रा आणि पर्वता, तुम्ही आमच्यावर हल्ला करणाऱ्यांना तुमच्या श्रेष्ठ शस्त्रांनी ठेचून टाका; वज्राने त्यांना वारंवार ठेचून टाका. जो पळतो तो दूर जाऊ दे, जो जवळ येतो तो अंधारात हरवू दे. शूरवीरा, आमचे सर्व शत्रू चारही बाजूंनी दूर करा; आम्हाला चांगली संतती, वीर पुत्र, सामर्थ्य आणि समृद्धी लाभू दे.
परमेष्ठ्य् अभिधीतः । प्रजापतिर् वाचि व्याहृतायाम् । अन्धो ऽ अच्छेतः । सविता सन्याम् । विश्वकर्मा दीक्षायाम् । पूषा सोमक्रयण्याम्
त्याला परमेष्ठी म्हणतात; प्रजापती वाणीमध्ये उच्चारला जातो; अंधा हा द्रष्टा आहे; सविता एकत्रतेत आहे; विश्वकर्मा दीक्षेत आहे; पूषा सोमाच्या खरेदीत आहे.
इन्द्रश् च मरुतश् च क्रयायोपोत्थितः । ऽ असुरः पण्यमानः । मित्रः क्रीतः । विष्णुः शिपिविष्ट ऽ ऊराव् आसन्नः । विष्णुर् नरन्धिषः प्रोह्यमाणः
इंद्र आणि मरुत सोमाच्या खरेदीसाठी उभे राहतात; असुराचा सौदा चालू आहे; मित्र विकत घेतला जातो; विष्णू, सर्वत्र व्यापणारा, मांडीवर बसलेला आहे; विष्णू, मानवांचा आधार, दूर केला जातो.
सोम ऽ आगतः । वरुण ऽ आसन्द्याम् आसन्नः । ऽ अग्निर् आग्नीध्रे । ऽ इन्द्रो हविर्धाने । ऽ अथर्वोपावह्रियमाणः
सोम आला आहे; वरुण आसनावर बसला आहे; अग्नी अग्निकुंडात आहे; इंद्र हवनस्थळी आहे; अथर्वा जवळ आणला जातो.
विश्वे देवा ऽ अꣳशुषु न्युप्तः । विष्णुर् आप्रीतपा ऽ आप्याय्यमानः । यमः सूयमानः । विष्णुः संभ्रियमाणः । वायुः पूयमानः । शुक्रः पूतः । शुक्रं क्षीरश्रीः । मन्थी सक्तुश्रीः
सर्व देव अमृतबिंदूंमध्ये ठेवले आहेत; तृप्ती पिणारा विष्णू भरला जातो; यम दाबला जातो; विष्णू एकत्र केला जातो; वायू शुद्ध केला जातो; शुक्र शुद्ध आहे; शुक्र म्हणजे दूधाचा सार आहे; मंथन केलेला म्हणजे भाजलेल्या धान्याचा सार आहे.
विश्वे देवाश् चमसेषून्नीतः । ऽ असुर् होमायोद्यतः । रुद्रो हूयमानः । वातो ऽभ्यावृत्तः । नृचक्षाः प्रतिख्यातः । भक्षो भक्ष्यमाणः । पितरो नाराशꣳसाः सन्नः
सर्व देवांना पेल्यांमध्ये आणले आहे; असुर होमासाठी उभा आहे; रुद्र आह्वान केला जातो; वायू फिरवला जातो; जागरूक लोक नाकारले जातात; अन्न खाल्ले जाते; पितर आणि नाराशंसे उपस्थित आहेत.
सिन्धुर् अवभृथायोद्यतः । समुद्रो ऽभ्यवह्रियमाणः । सलिलः प्रप्लुतः । ययोर् ओजसा स्कभिता रजाꣳसि वीर्येभिर् वीरतमा शविष्ठा । या पत्येते ऽ अप्रतीता सहोभिर् विष्णू ऽ अगन् वरुणा पूर्वहूतौ
सिंधू स्नानासाठी उभी आहे; समुद्र जवळ आणला जातो; पाणी ओसंडून वाहते. ज्यांच्या सामर्थ्याने दिशा टिकून आहेत, ते सर्वांत वीर आणि बलवान आहेत; जे राज्य करतात, अपराजित आहेत—विष्णू आणि वरुण—ते पहिल्या आह्वानाला आले आहेत.
देवान् दिवम् अगन् यज्ञस् ततो मा द्रविणम् अष्टु मनुष्यान् अन्तरिक्षम् अगन् यज्ञस् ततो मा द्रविणम् अष्टु पितॄन् पृथिवीम् अगन् यज्ञस् ततो मा द्रविणम् अष्टु यं कं च लोकम् अगन् यज्ञस् ततो मे भद्रं अभूत्
देव स्वर्गात यज्ञामुळे गेले; तिथून मला संपत्ती मिळू दे. माणसे आकाशात यज्ञामुळे गेली; तिथून मला संपत्ती मिळू दे. पितर पृथ्वीवर यज्ञामुळे गेले; तिथून मला संपत्ती मिळू दे. ज्या कोणत्या लोकात यज्ञामुळे गेले, तिथून मला कल्याण मिळू दे.
चतुस्त्रिꣳशत् तन्तवो ये वितत्निरे य ऽ इमं यज्ञꣳ स्वधया ददन्ते । तेषां छिन्नꣳ सम् व् एतद् दधामि स्वाहा घर्मो ऽ अप्य् एतु देवान्
चौतीस दोरे जी त्यांनी ओढली, जे स्वतःच्या सामर्थ्याने हा यज्ञ देतात—त्यांची तुटलेली दोरी मी आता पुन्हा जोडतो, स्वाहा. गरम पेय देवांपर्यंत पोहोचू दे.
यज्ञस्य दोहो विततः पुरुत्रा सो ऽ अष्टधा दिवम् अन्वा ततान । स यज्ञ धुक्ष्व महि मे प्रजयाꣳ रायस्पोषं विश्वम् आयुर् अशीय स्वाहा
यज्ञाचं दूध सर्वत्र पसरलं आहे; ते आठ भागांनी स्वर्गापर्यंत पोहोचलं आहे. हा यज्ञ दुधाळ कर; मला उत्तम संतती, भरपूर संपत्ती आणि पूर्ण आयुष्य लाभू दे, स्वाहा.
आ पवस्व हिरण्यवद् अश्ववत् सोम वीरवत् । वाजं गोमन्तम् आ भर स्वाहा
सोमा, सोन्यासह, घोड्यांसह, वीरांसह वाहत जा. गोधनयुक्त बक्षीस आम्हाला मिळू दे, स्वाहा.
देव सवितः प्र सुव यज्ञं प्र सुव यज्ञपतिं भगाय । दिव्यो गन्धर्वः केतपूः केतं नः पुनातु वाचस्पतिर् वाजं नः स्वदतु स्वाहा
देव सविता, यज्ञाला प्रवृत्त कर, यज्ञपतीला भाग्य मिळवण्यासाठी प्रवृत्त कर. दिव्य गंधर्व, चिन्ह जाणणारा, आमचं चिन्ह शुद्ध करो; वाक्पती आमचं बक्षीस स्वीकारो, स्वाहा.
अपाꣳ रसम् उद्वयसꣳ सूर्ये सन्तꣳ समाहितम् । अपाꣳ रसस्य यो रसस् तं वो गृह्णाम्य् उत्तमम् । उपयामगृहीतो सीन्द्राय त्वा जुष्टं गृह्णामि । एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा जुष्टतमम्
पाण्याचा सार, वर चढणारा, सूर्यांत असलेला, एकत्र केला आहे. त्या पाण्याच्या सर्वश्रेष्ठ साराला मी तुझ्यासाठी घेतो. जवळ येऊन तू स्वीकारला गेला आहेस; इंद्रासाठी तुला आवडता म्हणून मी घेतो. हे तुझं आसन, इंद्राला सर्वात प्रिय आहे.
इन्द्रस्य वज्रो ऽसि वाजसास् त्वयाऽयम् वाजꣳ सेत् । वाजस्य नु प्रसवे मातरं महीम् अदितिं नाम वचसा करामहे । यस्याम् इदं विश्वं भुवनम् आविवेश तस्यां नो देवः सविता धर्म साविषत्
तू इंद्राचा वज्र आहेस, तूच बल आहेस; तुझ्यामुळे हे सामर्थ्य स्थिर होतं. बलाच्या उत्पत्तीत, आम्ही पृथ्वी या महान मातेला अदिती असं नाव देतो. तिच्यातच हे सर्व विश्व सामावलं आहे; त्या पृथ्वीमध्ये देव सविता आमच्यासाठी धर्म स्थापन करो.
अप्स्व् अन्तर् अमृतम् अप्सु भेषजम् अपाम् उत प्रशस्तिष्व् अश्वा भवत वाजिनः । देवीर् आपो यो व ऽ ऊर्मिः प्रतूर्तिः ककुन्मान् वाजसास् तेनायं वाजꣳ सेत्
पाण्यात अमृत आहे, पाण्यात औषध आहे; पाण्यात, त्यांच्या स्तुतींमध्ये, घोडे वेगवान होवोत. देवी जलांनो, तुमच्यातील कोणतीही लाट, उसळी किंवा फुगवटा असो, त्याच्यामुळे हे सामर्थ्य स्थिर होवो.
वातो वा मनो वा गन्धर्वाः सप्तविꣳशतिः । ते ऽ अग्रेऽ श्वम् अयुञ्जꣳस् ते ऽ अस्मिन् जवम् आदधुः
वारा, मन, आणि सप्तविंशती गंधर्व—यांनी सुरुवातीला घोड्याला जोडलं; त्यांनी त्यात वेग भरला.
व्रेशीनां त्वा पत्मन्न् आ धूनोमि कुकूननानां त्वा पत्मन्न् आ धूनोमि भन्दनानां त्वा पत्मन्न् आ धूनोमि मदिन्तमानां त्वा पत्मन्न् आ धूनोमि मधुन्तमानां त्वा पत्मन्न् आ धूनोमि शुक्रं त्वा शुक्र ऽ आ धूनोम्य् अह्नो रूपे सूर्यस्य रश्मिषु
व्रेशीनांच्या घोड्यांसाठी, हे उडणाऱ्या, मी तुला धूर अर्पण करतो; कुकूननांच्या घोड्यांसाठी, हे उडणाऱ्या, मी तुला धूर अर्पण करतो; भंडनांच्या घोड्यांसाठी, हे उडणाऱ्या, मी तुला धूर अर्पण करतो; सर्वात मद्यपान करणाऱ्यांसाठी, हे उडणाऱ्या, मी तुला धूर अर्पण करतो; सर्वात मधुरांसाठी, हे उडणाऱ्या, मी तुला धूर अर्पण करतो. मी तुला शुद्ध, शुद्ध धूर अर्पण करतो, दिवसाच्या रूपात, सूर्याच्या किरणांत.
ध्रुवसदं त्वा नृषदं मनःसदम् । उपयामगृहीतोऽसीन्द्राय त्वा जुष्टं गृह्णामि । एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा जुष्टतमम् । अप्सुषदं त्वा घृतसदं व्योमसदम् । उपयामगृहीतोऽसीन्द्राय त्वा जुष्टं गृह्णामि । एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा जुष्टतमम् । पृथिवीसदं त्वाऽन्तरिक्षसदं दिविसदं देवसदं नाकसदम् । उपयामगृहीतोऽसीन्द्राय त्वा जुष्टं गृह्णामि । एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा जुष्टतमम्
तू स्थिरतेचं आसन आहेस, माणसांचं आसन आहेस, मनाचं आसन आहेस. जवळ येऊन तू स्वीकारला गेला आहेस; इंद्रासाठी तुला आवडता म्हणून मी घेतो. हे तुझं आसन, इंद्राला सर्वात प्रिय आहे. तू पाण्यातील आसन आहेस, तुपातील आसन आहेस, आकाशातील आसन आहेस. जवळ येऊन तू स्वीकारला गेला आहेस; इंद्रासाठी तुला आवडता म्हणून मी घेतो. हे तुझं आसन, इंद्राला सर्वात प्रिय आहे. तू पृथ्वीवरील आसन आहेस, आकाशातील आसन आहेस, स्वर्गातील आसन आहेस, देवांमध्ये आसन आहेस, नभातील आसन आहेस. जवळ येऊन तू स्वीकारला गेला आहेस; इंद्रासाठी तुला आवडता म्हणून मी घेतो. हे तुझं आसन, इंद्राला सर्वात प्रिय आहे.
ग्रहा ऽ ऊर्जाहुतयो व्यन्तो विप्राय मतिम् । तेषां विशिप्रियाणां वो ऽ हम् इषमूर्जꣳ सम् अग्रभम् । उपयामगृहीतो ऽसीन्द्राय त्वा जुष्टं गृह्णामि । एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा जुष्टतमम् । सम्पृचौ स्थः सं मा भद्रेण पृङ्क्तम् । विपृचौ स्थो वि मा पाप्मना पृङ्क्तम्
हे पोषक आहुतींनो, तुम्ही ऋषींना श्रद्धेने अर्पण केल्या आहात. तुमच्यातील प्रिय आहुतींपैकी मी संपूर्ण पोषण व बल घेतले आहे. या आहुती मी इंद्रासाठी स्वीकारतो, त्याला प्रिय व्हाव्यात म्हणून घेतो. हेच तुमचं मूळस्थान; इंद्रासाठी मी तुम्हाला सर्वात प्रिय मानतो. तुम्ही दोघे एकत्र असता, तेव्हा मला शुभतेने वेढा. जर तुम्ही वेगळे असाल, तर मला वाईट गोष्टींनी वेढू नका.