महीनां पयो सि वर्चोदा ऽ असि वर्चो मे देहि । वृत्रस्यासि कनीनकश् चक्षुर्दा ऽ असि चक्षुर् मे देहि
तू महानांचा दूध आहेस, तेज देणारी आहेस—माझ्या ठिकाणी तेज दे. तू वृत्राच्या डोळ्याचा काळा भाग आहेस—माझ्या डोळ्यांना दृष्टी दे.
चित्पतिर् मा पुनातु । वाक्पतिर् मा पुनातु । देवो मा सविता पुनात्व् अच्छिद्रेण पवित्रेण सूर्यस्य रश्मिभिः । तस्य ते पवित्रपते पवित्रपूतस्य यत्कामः पुने तच् छकेयम्
चैतन्याचा स्वामी मला शुद्ध करो. वाणीचा स्वामी मला शुद्ध करो. देव साविता मला अखंड, निर्मळ गाळणीने आणि सूर्याच्या किरणांनी शुद्ध करो. गाळणीच्या स्वामी, गाळणीने शुद्ध झालेल्या, तुझ्या शुद्ध इच्छेची प्राप्ती मला होऊ दे.
आ वो देवास ऽ ईमहे वामं प्रयत्य् अध्वरे । आ वो देवास आशिषो ऽ यज्ञियासो हवामहे
हे देवांनो, आम्ही या यज्ञात तुमचा कृपाशिर्वाद मागायला आलो आहोत. हे पूज्य देवांनो, आम्ही तुमच्याकडे आशीर्वाद मागतो.
स्वाहा यज्ञं मनसः । स्वाहोरोर् अन्तरिक्षात् । स्वाहा द्यावापृथिवीभ्याम् । स्वाहा वाताद् आ रभे स्वाहा
मनापासून यज्ञाला स्वाहा. आकाशातून स्वाहा. दिवस आणि पृथ्वीला स्वाहा. वाऱ्यापासून स्वाहा—स्वाहा.
आकूत्यै प्रयुजे ऽग्नये स्वाहा मेधायै मनसे ऽग्नये स्वाहा दीक्षायै तपसे ऽग्नये स्वाहा सरस्वत्यै पूष्णे ऽग्नये स्वाहा आपो देवीर् बृहतीर् विश्वशम्भुवो द्यावापृथिवी ऽ उरो ऽ अन्तरिक्ष । बृहस्पतये हविषा विधेम स्वाहा
इच्छेसाठी अग्नीला स्वाहा; बुद्धी आणि मनासाठी अग्नीला स्वाहा; दीक्षा आणि तपासाठी अग्नीला स्वाहा; सरस्वती आणि पूष्णासाठी अग्नीला स्वाहा. या दिव्य, महान, सर्वांना कल्याण करणाऱ्या पाण्यांना, दिवस आणि पृथ्वीला, विस्तीर्ण आकाशाला—बृहस्पतीला हवन अर्पण करतो, स्वाहा.
विश्वो देवस्य नेतुर् मर्तो वुरीत सख्यम् । विश्वो राय ऽ इषुध्यति द्युम्नं वृणीत पुष्यसे स्वाहा
प्रत्येक मनुष्याने देवस्वरूप नेत्याशी मैत्री साधावी. सर्वांनी संपत्ती मिळवण्यासाठी प्रयत्न करावा; कीर्ती निवडावी, समृद्धीसाठी—स्वाहा.
ऋक्सामयोः शिल्पे स्थः ते वाम् आ रभे ते मा पातमास्य यज्ञस्योदृचः । शर्मासि शर्म मे यच्छ नमस् ते ऽ अस्तु मा मा हिꣳसीः
तुम्ही ऋच आणि साम यांच्या कलांमध्ये वास करता; मी दोघांना धरतो. या यज्ञातून तुम्ही पडू नका. तुम्ही आश्रय आहात—मला आश्रय द्या. तुम्हाला नमस्कार; मला इजा करू नका.
ऊर्ग् अस्य् आङ्गिरस्यूर्णम्रदा ऽ ऊर्जं मयि धेहि । सोमस्य नीविर् असि । विष्णोः शर्मासि शर्म यजमानस्य । इन्द्रस्य योनिर् असि । सुसस्याः कृषीस् कृधि । उच् छ्रयस्व वनस्पत ऽऊर्ध्वो मा पाह्य् अꣳहसऽ आस्य यज्ञस्योदृचः
तू या अङ्गिरसाचा, लोकरूपी, बळ आहेस; माझ्यात बळ भर. तू सोमाचा बंध आहेस. तू विष्णूचा आश्रय आहेस, यजमानाचा आश्रय आहेस. तू इंद्राचे गर्भस्थान आहेस. शेतात चांगले पीक येऊ दे. हे वृक्ष, उंच उभा राहा, मला संकटांपासून, या यज्ञाच्या विरोधी गोष्टींपासून वाचव.
व्रतं कृणुताग्निर् ब्रह्माग्निर् यज्ञो वनस्पतिर् यज्ञियः । दैवीं धियं मनामहे सुमृडीकाम् अभिष्टये वर्चोधां यज्ञवाहसꣳ सुतीर्था नो ऽअसद् वशे । ये देवा मनोजाता मनोयुजो दक्षक्रतवस् ते नो ऽवन्तु ते नः पान्तु तेभ्यः स्वाहा
अग्नी, ब्रह्मा, यज्ञाग्नी, आणि यज्ञीय वृक्ष यांनी व्रत निश्चित करावे. आम्ही दैवी बुद्धी, कल्याणकारी आणि मंगल, यशासाठी आणि तेजासाठी, यज्ञ वाहणारी, योग्य अशी, आमच्या अधीन व्हावी म्हणून आळवतो. जे देव मनातून जन्मले, मनाने जोडले गेले, कुशल आणि समर्थ आहेत, ते आम्हाला रक्षण करो, आम्हाला सांभाळो; त्यांना स्वाहा.
श्वात्राः पीता भवत यूयम् आपो ऽअस्माकम् अन्तर् उदरे सुशेवाः । ता ऽअस्मभ्यम् अयक्ष्माऽ अनमीवा ऽअनागसः स्वदन्तु देवीर् अमृता ऽ ऋतावृधः
हे पाण्यांनो, तुम्ही आम्हाला गोड आणि पोषक व्हा, आमच्या आत राहा, सहज सेवा करता येणारी व्हा. या दिव्य, अमर, सत्याला वाढवणाऱ्या पाण्यांनी आम्हाला आरोग्य, रोगमुक्तता आणि निष्पापता लाभो.
इयं ते यज्ञिया तनूः । अपो मुञ्चामि न प्रजाम् । अꣳहोमुचः स्वाहाकृताः पृथिवीम् आविशत । पृथिव्या संभव
ही तुझी पूजनीय देह आहे. मी पाणी सोडतो, संतती नाही. हे पाप दूर करणाऱ्यांनो, स्वाहा म्हणून बोलावलेले, पृथ्वीमध्ये प्रवेश करा. पृथ्वीपासून उत्पन्न व्हा.
अग्ने त्वꣳ सु जागृहि वयꣳ सु मन्दिषीमहि । रक्षा णो ऽ अप्रयुच्छन् प्रबुधे नः पुनस् कृधि
हे अग्नी, तू चांगली पहारा दे; आम्ही उत्साही राहू. हे जागरण न सोडणाऱ्या, आम्हाला रक्षण कर; पुन्हा आम्हाला जागृत कर.
पुनर् मनः पुनर् आयुर् म ऽआगन् पुनः प्राणः पुनर् आत्मा मऽ आगन् पुनश् चक्षुः पुनः श्रोत्रं म ऽआगन् । वैश्वानरोऽ अदब्धस् तनूपा ऽअग्निर् नः पातु दुरिताद् अवद्यात्
माझे मन, माझे आयुष्य पुन्हा परत येवो; माझा श्वास, माझे आत्मा पुन्हा परत येवो; माझी दृष्टी, माझे ऐकणे पुन्हा परत येवो. वैश्वानर अग्नी, अपराजित, शरीराचे रक्षक, आम्हाला दुःख आणि दोषांपासून वाचवो.
त्वम् अग्ने व्रतपा ऽ असि देव ऽ आ मर्त्येष्व् आ त्वं यज्ञेष्व् ईड्यः । रास्वेयत्सोमा भूयो भर देवो नः सविता वसोर् दाता वस्व् अदात्
तू अग्नी, देव आणि माणसांमध्ये व्रतांचा रक्षक आहेस; यज्ञात वंदनीय आहेस. देव साविता, संपत्ती देणारा, आम्हाला धन लाभू दे; हवी ती संपत्ती मिळू दे.
एषा ते शुक्र तनूर् एतद् वर्चस् तया सं भव भ्राजं गच्छ । जूर् असि धृता मनसा जुष्टा विष्णवे
ही तुझी तेजस्वी देह आहे; हे तुझे तेज आहे—त्यात एकरूप हो, उजळत पुढे जा. तू श्रद्धेने धरलेली, मनाने निवडलेली, विष्णूसाठी आहेस.
तस्यास् ते सत्यसवसः प्रसवे तन्वो यन्त्रम् अशीय स्वाहा । शुक्रम् असि चन्द्रम् अस्य् अमृतम् असि वैश्वदेवम् असि
त्या सत्यशक्तिमानाच्या प्रेरणेने, मी तुझ्या देहाच्या यंत्रात प्रवेश करतो—स्वाहा. तू तेजस्वी आहेस, तू चंद्र आहेस, तू अमर आहेस, तू वैश्वदेव आहेस.
चिद् असि मनासि धीर् असि दक्षिणासि क्षत्रियासि यज्ञियास्य् अदितिर् अस्य् उभयतःशीर्ष्णी । सा नः सुप्राची सुप्रतीच्य् एधि मित्रस् त्वा पदि बध्नीतां पूषाऽध्वनस् पात्व् इन्द्रायाध्यक्षाय
तूच चेतना आहेस, तूच मन आहेस, तूच बुद्धिमान आहेस, तूच कुशल आहेस, तूच योद्धा आहेस, तूच यज्ञासाठी योग्य आहेस, तूच अदिती आहेस, तूच दोन्ही बाजूंनी डोके असलेली आहेस. तू पूर्व आणि पश्चिम दिशांना मंगलमय वाढ होत जा. मित्र तुला योग्य मार्गावर बांधो, पूषा तुला प्रवासात सुरक्षित ठेवो आणि इंद्र तुझ्यावर देखरेख करो.
अनु त्वा माता मन्यताम् अनु पिताऽनु भ्राता सगर्भ्यो ऽनु सखा सयूथ्यः । सा देवि देवम् अच्छेहीन्द्राय सोमꣳ रुद्रस् त्वा वर्तयतु स्वस्ति सोमसखा पुनर् एहि
तुझ्या आईने तुला मान्यता द्यावी, तुझ्या वडिलांनी, भावाने, पोटातल्या भावंडाने, मित्राने आणि कळपातील सोबत्यानेही तुला मान्यता द्यावी. हे देवी, देवाकडे जा; रुद्र तुला इंद्र आणि सोमाकडे कल्याणासाठी घेऊन जावो. सोमाचा मित्र, तू पुन्हा परत ये.
वस्व्य् अस्य् अदितिर् अस्यादित्यासि रुद्रासि चन्द्रासि । बृहस्पतिष् ट्वा सुम्ने रम्णातु रुद्रो वसुभिर् आ चके
तू वसवी आहेस, तू अदिती आहेस, तू आदित्य आहेस, तू रुद्र आहेस, तू चंद्र आहेस. बृहस्पती तुला कृपापूर्वक आनंद देओ, रुद्र वसूंना घेऊन तुझ्याजवळ येवो.
अदित्यास् त्वा मूर्धन्न् आ जिघर्मि देवयजने पृथिव्याऽ इडायास् पदम् असि घृतवत् स्वाहा । अस्मे रमस्व । अस्मे ते बन्धुः । त्वे रायः । मे रायः । मा वयꣳ रायस्पोषेण वि यौष्म । तोतो रायः
हे आदित्यांनो, मी या दैवी यज्ञात तुझ्या डोक्याला स्पर्श करतो; तू पृथ्वी आणि इळेचे तुपाने भरलेले पाऊल आहेस. आमच्यात राहा. तू आमचा नातेवाईक आहेस. तुझ्यातच संपत्ती आहे. माझी संपत्ती तुझ्यातच आहे. आम्ही संपत्तीपासून वंचित होऊ नये. तीच खरी संपत्ती आहे.
सम् अख्ये देव्या धिया सं दक्षिणयोरुचक्षसा । मा मऽ आयुः प्र मोषीर् मो ऽअहं तव । वीरं विदेय तव देवि संदृशि
मी देवीच्या बुद्धीने, कुशलतेने आणि तेजस्वी दृष्टीने एकरूप होतो. माझे आयुष्य, माझे अस्तित्व किंवा तुझ्याशी असलेले नाते तू कधीही हिरावू नकोस. हे देवी, तुझ्या सान्निध्यात तुझ्या वीराचे दर्शन मला होऊ दे.
एष ते गायत्रो भागऽ इति मे सोमाय ब्रूताद् एष ते त्रैष्टुभो भागऽ इति मे सोमाय ब्रूताद् एष ते जागतो भागऽ इति मे सोमाय ब्रूताच् छन्दोनामानाꣳ साम्राज्यं गच्छेति मे सोमाय ब्रूतात् । आस्माकोऽ सि शुक्रस् ते ग्रह्यो विचितस् त्वा वि चिन्वन्तु
हे सोम, हे तुझे गायत्रीचे अंश आहे असे सांग; हे तुझे त्रैष्टुभाचे अंश आहे असे सांग; हे तुझे जगतीचे अंश आहे असे सांग; छंदांचे साम्राज्य मिळो असे सांग. तू आमची आहेस, तुझे तेज आम्ही मिळवू; कुशल लोक तुला शोधोत.
अभि त्यं देवꣳ सवितारम् ओण्योः कविक्रतुम् अर्चामि सत्यसवꣳ रत्नधाम् अभि प्रियं मतिं कविम् । ऊर्ध्वा यस्यामतिर् भा अदिद्युतत् सवीमनि हिरण्यपाणिर् अमिमीत सुक्रतुः कृपा स्वः । प्रजाभ्यस् त्वा । प्रजास् त्वाऽनुप्राणन्तु प्रजास् त्वम् अनुप्राणिहि
मी त्या देव सावितृचे स्तवन करतो, जो बुद्धिमान, सत्यधर्मी, रत्नांचा धनी, प्रिय आणि प्रेरित ऋषी आहे. त्याची उच्च विचारशक्ती तेजाने झळकते, सुवर्णहस्त सावितृने त्याचे तेज मोजले आहे, तो कुशल, दयाळू आणि दिव्य आहे. संततीसाठी, संततीसाठी, सर्व संतती तुझ्या मागे श्वास घेऊ देत; तूही संततीच्या मागे श्वास घे.
शुक्रं त्वा शुक्रेण क्रीणामि चन्द्रं चन्द्रेणामृतम् अमृतेन । सग्मे ते गोः । अस्मे ते चन्द्राणि । तपसस् तनूर् असि प्रजापतेर् वर्णः परमेण पशुना क्रीयसे सहस्रपोषं पुषेयम्
शुद्धत्वाने मी तुला शुद्धतेने विकत घेतो; चंद्राला चंद्राने, अमृताला अमृताने. तुझी गाय एकरूप आहे; तुझे चंद्र आमच्याकडे आहेत. तू तपाची देह आहेस, प्रजापतीचा वर्ण आहेस; तू श्रेष्ठ पशूने विकत घेतली गेली आहेस. मी हजारपट समृद्धी वाढवू दे.
मित्रो नऽ एहि सुमित्रधः । ऽ इन्द्रस्योरुम् आ विश दक्षिणम् उशन्न् उशन्तꣳ स्योनः स्योनम् । स्वान भ्राजाङ्घारे बम्भारे हस्त सुहस्त कृशानो । एते वः सोमक्रयणास् तान् रक्षध्वं मा वो दभन्
मित्रा, तू आमच्याकडे चांगला मित्र म्हणून ये. इंद्राच्या विशाल जागेत प्रवेश कर, हे तेजस्वी, कोमल आणि सुखद असणाऱ्या. हे झगमगणाऱ्या, ज्वलंत, कुशल हस्त असणाऱ्या, शुभहस्त अग्नी, हे सोम विकत घेणारे तुझे लोक आहेत; त्यांचे रक्षण कर, कुणीही त्यांना इजा करू नये.
परि माग्ने दुश्चरिताद् बाधस्वा मा सुचरिते भज । उद् आयुषा स्वायुषोदस्थाम् अमृताꣳ ऽअनु
हे अग्नी, माझ्यापासून वाईट वर्तन दूर कर; चांगल्या वर्तनात तू सहभागी होऊ नकोस. तू आपल्या आयुष्याने, स्वतःच्या आयुष्याने आणि अमरत्वाने वर जाऊन उभा रहा.
प्रति पन्थाम् अपद्महि स्वस्तिगाम् अनेहसम् । येन विश्वाः परि द्विषो वृणक्ति विन्दते वसु
आपण तो मार्ग शोधू, जो कल्याणाकडे नेणारा, संकटमुक्त आणि सर्व शत्रूंना दूर करणारा आहे, आणि ज्यामुळे संपत्ती मिळते.
अदित्यास् त्वग् असि । अदित्यै सद ऽआ सीद । अस्तभ्नाद् द्यां वृषभो ऽ अन्तरिक्षम् अमिमीत वरिमाणं पृथिव्याः । आसीदद् विश्वा भुवनानि सम्राड् विश्वेत् तानि वरुणस्य व्रतानि
तू आदित्यांची कातडी आहेस. आदित्यांसोबत नेहमी बस. त्या वृषभाने आकाशाला आधार दिला, आकाशमध्यातील विस्तार मोजला आणि पृथ्वीचे रुंदी मोजले. सर्व जगांत तो सम्राट बसला; ही सर्व वरुणाची वचने आहेत.
वनेषु व्यन्तरिक्षं ततान वाजम् अर्वत्सु पय ऽउस्रियासु । हृत्सु क्रतुं वरुणो विक्ष्व् अग्निं दिवि सूर्यम् अदधात् सोमम् अद्रौ
त्याने वनांत आकाश पसरवले, घोड्यांत सामर्थ्य दिले, गायींत दूध दिले. हृदयात वरुणाने संकल्प ठेवला; गावांत अग्नी ठेवला; आकाशात सूर्य ठेवला; पर्वतांत सोम ठेवला.
सूर्यस्य चक्षुर् आरोहाग्नेर् अक्ष्णः कनीनकम् । यत्रैतशेभिर् ईयसे भ्राजमानो विपश्चिता
सूर्याच्या डोळ्यात पोहोच, अग्नीच्या डोळ्याच्या बुबुळात पोहोच, जिथे तू या सर्वांसोबत तेजाने आणि ज्ञानाने प्रवास करतोस.