സഹദാനും പുരുഹൂത ക്ഷിയന്തമ് അഹസ്തമ് ഇന്ദ്ര സം പിണക് കുണാരുമ് । അഭി വൃത്രം വര്ധമാനം പിയാരുമ് അപാദമ് ഇന്ദ്ര തവസാ ജഘന്ഥ
പലതവണ വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഇന്ദ്രനേ, നീ ശക്തനായവനെയും ദീർഘകാലം നിലനിൽക്കുന്നവനെയും കൈകളില്ലാത്തവനെയും തകർത്തു; നീ കപടനായവനെയും വളരുന്ന വിരോധിയെയും കാലുകളില്ലാത്തവനെയും നിന്റെ ശക്തിയാൽ സംഹരിച്ചു.
വി ന ഽ ഇന്ദ്ര മൃധോ ജഹി നീചാ യച്ഛ പൃതന്യതഃ । യോ ഽ അസ്മാꣳഽ അഭിദാസത്യ് അധരം ഗമയാ തമഃ
ഇന്ദ്രനേ, ഞങ്ങളുടെ ശത്രുക്കളെ നീ തകർക്കണം, എതിർപ്പു കാണിക്കുന്നവരെ കീഴടക്കണം; ഞങ്ങളെ ആക്രമിക്കുന്നവനെ താഴെയുള്ള ഇരുണ്ടിടത്തേക്ക് നീയാണു അയക്കേണ്ടത്.
മൃഗോ ന ഭീമഃ കുചരോ ഗിരിഷ്ഠാഃ പരാവത ഽ ആ ജഗന്ഥാ പരസ്യാഃ । സൃകꣳ സꣳശായ പവിമ് ഇന്ദ്ര തിഗ്മം വി ശത്രൂന് താഢി വി മൃധോ നുദസ്വ
പർവ്വതങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന ഭയാനകമായ മൃഗംപോലെ, നീ ദൂരെയുള്ളവരെയും എതിർവശത്തുള്ളവരെയും സംഹരിച്ചു; ഇന്ദ്രനേ, നിന്റെ മൂർച്ചയുള്ള അമ്പ് എടുത്ത്, ശത്രുക്കളെ തകർക്കണം, എതിരാളികളെ ചിതറിക്കണം.
വൈശ്വാനരോ ന ഽ ഊതയ ഽ ആ പ്ര യാതു പരാവതഃ । അഗ്നിര് നഃ സുഷ്ടുതീര് ഉപ
വൈശ്വാനരനു പോലെ, ദൂരത്തിൽ നിന്ന് നിന്റെ സഹായം വരട്ടെ; അഗ്നേ, ഞങ്ങളുടെ സ്തുതികൾ നീ സ്വീകരിക്കണമേ.
പൃഷ്ടോ ദിവി പൃഷ്ടോ ഽ അഗ്നിഃ പൃഥിവ്യാം പൃഷ്ടോ വിശ്വാ ഽ ഓഷധീര് ആ വിവേശ । വൈശ്വാനരഃ സഹസാ പൃഷ്ടോ ഽ അഗ്നിഃ സ നോ ദിവാ സ രിഷസ് പാതു നക്തമ്
അഗ്നി സ്വർഗ്ഗത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു, ഭൂമിയിൽ നിലനിൽക്കുന്നു, എല്ലാ ഔഷധികളിലും പ്രവേശിച്ചിരിക്കുന്നു; വൈശ്വാനരൻ ശക്തിയാൽ നിലനിൽക്കുന്ന അഗ്നി, അവൻ പകൽക്കും രാത്രിക്കും ഞങ്ങളെ ദോഷങ്ങളിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കണമേ.
അശ്യാമ തം കാമമ് അഗ്നേ തവോതീ ഽ അശ്യാമ രയിꣳ രയിവഃ സുവീരമ് । അശ്യാമ വാജമ് അഭി വാജയന്തോ ഽശ്യാമ ദ്യുമ്നമ് അജരാജരം തേ
അഗ്നേ, നിന്റെ സഹായത്തോടെ ആഗ്രഹിച്ച ആ നേട്ടം ഞങ്ങൾ നേടട്ടെ; സമ്പത്തും ധനസമ്പത്തും വീര്യവും ഞങ്ങൾ നേടട്ടെ; വിജയങ്ങൾ ഒന്നിനൊന്ന് നേടട്ടെ, നിന്റെ അക്ഷയമായ മഹത്വം ഞങ്ങൾക്കു ലഭിക്കട്ടെ.
വയം തേ ഽ അദ്യ രരിമാ ഹി കാമമ് ഉത്താനഹസ്താ നമസോപസദ്യ । യജിഷ്ഠേന മനസാ യക്ഷി ദേവാന് അസ്രേധതാ മന്മനാ വിപ്രോ ഽ അഗ്നേ
ഇന്ന് ഉയർന്ന കൈകളോടെ, വിനയപൂർവ്വം സമീപിച്ച്, നിന്റെ ആഗ്രഹം ഞങ്ങൾ നിറവേറ്റിയിരിക്കുന്നു; ഏറ്റവും ഭക്തിയുള്ള മനസ്സോടെ, അഗ്നേ, ദേവന്മാരെ ഉപചാരിക്കണം, അചഞ്ചലമായ ചിന്തയോടെ, ജ്ഞാനിയേ.
ധാമച്ഛദ് അഗ്നിര് ഇന്ദ്രോ ബ്രഹ്മാ ദേവോ ബൃഹസ്പതിഃ । സചേതസോ വിശ്വേ ദേവാ യജ്ഞം പ്രാവന്തു നഃ ശുഭേ
അഗ്നി, ഇന്ദ്രൻ, ബ്രഹ്മാവ്, ദേവനായ ബൃഹസ്പതി, എല്ലാം ജാഗ്രതയുള്ള ദേവന്മാർ—അവർ ഞങ്ങളുടെ യജ്ഞത്തെ സംരക്ഷിക്കട്ടെ, നല്ലതും ശുഭവും ഞങ്ങൾക്കു ലഭിക്കട്ടെ.
ത്വം യവിഷ്ഠ ദാശുഷോ നൄഁഃ പാഹി ശൃണുധീ ഗിരഃ । രക്ഷാ തോകമ് ഉത ത്മനാ
ഏറ്റവും ഇളയവനേ, ഭക്തന്മാരെ സംരക്ഷിക്കണം, ഞങ്ങളുടെ ഗാനം കേൾക്കണം; നമ്മുടെ സന്തതിയും ഞങ്ങളെയും നീ കാക്കണം.
സ്വാദ്വീം ത്വാ സ്വാദുനാ തീവ്രാം തീവ്രേണാമൃതാമ് അമൃതേന । മധുമതീം മധുമതാ സൃജാമി സꣳ സോമേന । സോമോഽസി । അശ്വിഭ്യാം പച്യസ്വ । സരസ്വത്യൈ പച്യസ്വ । ഇന്ദ്രായ സുത്രാമ്ണേ പച്യസ്വ
സ്വാദും കൊണ്ടു സ്വാദുള്ളതും, ശക്തിയാൽ ശക്തമായതും, അമൃതം കൊണ്ടു അമൃതമായതും, തേൻപോലും സോമത്തോടൊപ്പം ചേർന്നതുമായ നിന്നെ ഞാൻ വിടുന്നു; നീ സോമമാണ്; അശ്വിനിമാർക്കായി പാകണം; സരസ്വതിക്കായി പാകണം; മഹാശക്തനായ ഇന്ദ്രനു വേണ്ടി പാകണം.
പരീതോ ഷിഞ്ചതാ സുതꣳ സോമോ യ ഽ ഉത്തമꣳ ഹവിഃ । ദധന്വാന് യോ നര്യോ അപ്സ്വ് അന്തര് ആ സുഷാവ സോമമ് അദ്രിഭിഃ
ചുരണ്ടിയ സോമം, അതാണ് ഉത്തമമായ ഹോമദ്രവ്യം, ചുറ്റി ഒഴിക്കണം; ജലത്തിൽ ഒഴുകുന്ന മഹാനായവൻ, കല്ലുകൾകൊണ്ട് സോമം ചുരണ്ടിയിരിക്കുന്നു.
വായോഃ പൂതഃ പവിത്രേണ പ്രത്യങ്ക് സോമോ ഽ അതിദ്രുതഃ । ഇന്ദ്രസ്യ യുജ്യഃ സഖാ । വായോഃ പൂതഃ പവിത്രേണ പ്രാങ് സോമോ ഽ അതിദ്രുതഃ । ഇന്ദ്രസ്യ യുജ്യഃ സഖാ
വായുവിന്റെ ശുദ്ധീകരണത്തിലൂടെ, സോമം പടിഞ്ഞാറോട്ട് വേഗത്തിൽ ഒഴുകുന്നു, ഇന്ദ്രനു യോജ്യമായ സ്നേഹിതൻ; വായുവിന്റെ ശുദ്ധീകരണത്തിലൂടെ, സോമം കിഴക്കോട്ട് വേഗത്തിൽ ഒഴുകുന്നു, ഇന്ദ്രനു യോജ്യമായ സ്നേഹിതൻ.
പുനാതി തേ പരിസ്രുതꣳ സോമꣳ സൂര്യസ്യ ദുഹിതാ । വാരേണ ശശ്വതാ തനാ
സൂര്യന്റെ മകളായവൾ നിന്റെ വേണ്ടി ഒഴുകുന്ന സോമം ശാശ്വതമായ ഒഴുക്കിലൂടെ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നു.
ബ്രഹ്മ ക്ഷത്രം പവതേ തേജ ഽ ഇന്ദ്രിയꣳ സുരയാ സോമഃ സുത ഽ ആസുതോ മദായ । ശുക്രേണ ദേവ ദേവതാഃ പിപൃഗ്ധി രസേനാന്നം യജമാനായ ധേഹി
ബ്രഹ്മവും ക്ഷത്രവും നിനക്കായി ശുദ്ധമാകുന്നു; സോമം ചുരണ്ടി തയ്യാറാക്കി ശക്തിയോടും തേജസ്സോടും കൂടി മദത്തിനായി; അതിന്റെ തെളിച്ചത്തോടെ ദേവന്മാരെ പോഷിപ്പിക്കണം ദേവതേ, അതിന്റെ സാരത്തോടെ യജമാനന് ഭക്ഷണം നൽകണം.
കുവിദ് അങ്ഗ യവമന്തോ യവം ചിദ് യഥാ ദാന്ത്യ് അനുപൂര്വം വിയൂയ । ഇഹേഹൈഷാം കൃണുഹി ഭോജനാനി യേ ബര്ഹിഷോ നമ ഽ ഉക്തിം യജന്തി । ഉപയാമഗൃഹീതോ ഽസ്യ് അശ്വിഭ്യാം ത്വാ സരസ്വത്യൈ ത്വേന്ദ്രായ ത്വാ സുത്രാമ്ണേ । ഽ ഏഷ തേ യോനിസ് തേജസേ ത്വാ വീര്യായ ത്വാ ബലായ ത്വാ
ഉപയാമഗൃഹീതോ ഽസ്യ് ആശ്വിനം തേജഃ സാരസ്വതം വീര്യമ് ഐന്ദ്രം ബലമ് । ഏഷ തേ യോനിര് മോദായ ത്വാനന്ദായ ത്വാ മഹസേ ത്വാ
നിനക്കായി അശ്വിനികളുടെ തേജസും സരസ്വതിയുടെ വീര്യവും ഇന്ദ്രന്റെ ബലവും സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു; ഇതാണ് നിന്റെ ഉറവിടം – സന്തോഷത്തിനും ആനന്ദത്തിനും മഹത്വത്തിനും വേണ്ടി.
തേജോ ഽസി തേജോ മയി ധേഹി । വീര്യമ് അസി വീര്യം മയി ധേഹി । ബലമ് അസി ബലം മയി ധേഹി । ഓജോ ഽസ്യ് ഓജോ മയി ധേഹി । മന്യുര് അസി മന്യും മയി ധേഹി । സഹോ ഽസി സഹോ മയി ധേഹി
നീ തേജസാണ്, തേജസ് എന്നിൽ നിറയ്ക്കണം; നീ വീര്യമാണ്, വീര്യം എന്നിൽ നിറയ്ക്കണം; നീ ബലമാണ്, ബലം എന്നിൽ നിറയ്ക്കണം; നീ ഉജസ്സാണ്, ഉജസ് എന്നിൽ നിറയ്ക്കണം; നീ മന്യുവാണ്, മന്യു എന്നിൽ നിറയ്ക്കണം; നീ സഹസാണ്, സഹസ് എന്നിൽ നിറയ്ക്കണം.
യാ വ്യാഘ്രം വിഷൂചികോഭൌ വൃകം ച രക്ഷതി । ശ്യേനം പതത്രിണꣳ സിꣳഹꣳ സേമം പാത്വ് അꣳഹസഃ
വ്യാഘ്രത്തെയും വിഷൂചികയെയും വളർത്തുകയും, വളപ്പനെയും ശ്യേനത്തെയും സിംഹത്തെയും സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന അവൾ, ഞങ്ങളെ ദോഷങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കട്ടെ.
യദ് ആപിപേഷ മാതരം പുത്രഃ പ്രമുദിതോ ധയന് । ഏതത് തദ് അഗ്നേ ഽ അനൃണോ ഭവാമ്യ് അഹതൌ പിതരൌ മയാ । സമ്പൃച സ്ഥ സം മാ ഭദ്രേണ പൃങ്ക്ത । വിപൃച സ്ഥ വി മാ പാപ്മനാ പൃങ്ക്ത
സന്തോഷത്തോടെ മകൻ മാതാവിനെ പോഷിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, അഗ്നേ, ഞാൻ എന്റെ മാതാപിതാക്കൾക്ക് കടമില്ലാത്തവനാകട്ടെ; നീ എന്നെ ഒന്നിപ്പിക്കണം, നല്ലതുകൊണ്ട് എന്നെ നിറയ്ക്കണം; ദോഷം എന്നിൽ നിന്ന് അകറ്റണം.
ദേവാ യജ്ഞമ് അതന്വത ഭേഷജം ഭിഷജാശ്വിനാ । വാചാ സരസ്വതീ ഭിഷഗ് ഇന്ദ്രായേന്ദ്രിയാണി ദധതഃ
ദേവന്മാർ യജ്ഞം നടത്തി; അശ്വിനികൾ ചികിത്സകർ; സരസ്വതി വാക്കിലൂടെ ചികിത്സിക്കുന്നു; ഇന്ദ്രനും അശ്വിനികളും ശക്തി നൽകുന്നു.
ദീക്ഷായൈ രൂപꣳ ശഷ്പാണി പ്രായണീയസ്യ തോക്മാനി । ക്രയസ്യ രൂപꣳ സോമസ്യ ലാജാഃ സോമാꣳശവോ മധു
ദീക്ഷയുടെ രൂപം പുല്ലാണ്; യാത്രയുടെ അടയാളം കുരുക്കൾ; വാങ്ങിയ സോമത്തിന്റെ രൂപം സോമം തന്നെയാണ്; സോമത്തിന്റെ ധാന്യങ്ങൾ മധുരമാണ്.
ആതിഥ്യരൂപം മാസരം മഹാവീരസ്യ നഗ്നഹുഃ । രൂപമ് ഉപസദാമ് ഏതത് തിസ്രോ രാത്രീഃ സുരാസുതാ
ആതിഥ്യത്തിന്റെ രൂപം മാസവേദിയാണ്; മഹാവീരന്റെ രൂപം നഗ്നൻ; ഇതാണ് ഉപസദ് ക്രിയകളുടെ രൂപം – മൂന്ന് രാത്രികൾ, ദേവസന്തതികൾ.
സോമസ്യ രൂപ ക്രീതസ്യ പരിസ്രുത് പരി ഷിച്യതേ । അശ്വിഭ്യാം ദുഗ്ധം ഭേഷജമ് ഇന്ദ്രായൈന്ദ്രꣳ സരസ്വത്യാ
വാങ്ങിയ സോമത്തിന്റെ രൂപം ഒഴുകുന്ന സോമമായി ഒഴുക്കുന്നു; അശ്വിനികൾക്കും ഇന്ദ്രനും സരസ്വതിക്കും ഔഷധം പാൽകുടിച്ചാണ് നൽകുന്നത്.
ആസന്ദീ രൂപꣳ രാജാസന്ദ്യൈ വേദ്യൈ കുമ്ഭീ സുരാധാനീ । അന്തര ഽ ഉത്തരവേദ്യാ രൂപം കാരോതരോ ഭിഷക്
ആസന്ദിയുടെ രൂപം രാജാസന്ദിക്ക്; വേദി സുറാപാത്രമാണ്; മുകളിലുള്ള വേദികൾക്കിടയിൽ, ചികിത്സകന്റെ രൂപം.
വേദ്യാ വേദിഃ സമ് ആപ്യതേ ബര്ഹിഷാ ബര്ഹിര് ഇന്ദ്രിയമ് । യൂപേന യൂപ ഽ ആപ്യതേ പ്രണീതോ ഽ അഗ്നിര് അഗ്നിനാ
വേദി വേദിയുമായി ഒന്നിക്കുന്നു; ബർഹിസ് ബർഹിസുമായി, ശക്തിക്ക് വേണ്ടി; യൂപം യൂപവുമായി; അഗ്നി അഗ്നിയാൽ നയിക്കുന്നു.
ക്ഷത്രസ്യ യോനിര് അസി ക്ഷത്രസ്യ നാഭിര് അസി । മാ ത്വാ ഹിꣳസീന് മാ മാ ഹിꣳസീഃ
നീ ഭരണത്തിന്റെ ഉറവിടമാണ്, ഭരണത്തിന്റെ നാഭിയാണ്; ഞാൻ നിന്നെ ഹാനിക്കരുത്, നീ എന്നെ ഹാനിക്കരുത്.
നി ഷസാദ ഘൃതവ്രതോ വരുണഃ പസ്ത്യാസ്വ് ആ । സാമ്രാജ്യായ സുക്രതുഃ । മൃത്യോഃ പാഹി । വിദ്യോത് പാഹി
നെയ്യിന്റെ വ്രതം പാലിച്ച് വരുണൻ വീടുകളിൽ ഇരിക്കുന്നു; സാമ്രാജ്യത്തിനായി നല്ല ഉദ്ദേശത്തോടുകൂടെ; മരണത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കണം; നാശത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കണം.
ദേവസ്യ ത്വാ സവിതുഃ പ്രസവേഽശ്വിനോര് ബാഹുഭ്യാം പൂഷ്ണോ ഹസ്താഭ്യാമ് । അശ്വിനോര് ഭൈഷജ്യേന തേജസേ ബ്രഹ്മവര്ചസായാഭി ഷിഞ്ചാമി । സരസ്വത്യൈ ഭൈഷജ്യേന വീര്യായാന്നാദ്യായാഭി ഷിഞ്ചാമി । ഇന്ദ്രസ്യേന്ദ്രിയേണ ബലായ ശ്രിയൈ യശസേഽഭി ഷിഞ്ചാമി
ദൈവമായ സവിറ്റാവിന്റെ പ്രേരണയാൽ, അശ്വിനികളുടെ കൈകളാൽ, പൂഷന്റെ കൈകളാൽ ഞാൻ നിന്നെ തളിക്കുന്നു; അശ്വിനികളുടെ ഔഷധം കൊണ്ട് തേജസിനും ബ്രഹ്മവര്ചസ്സിനും വേണ്ടി; സരസ്വതിയുടെ ഔഷധം കൊണ്ട് വീര്യത്തിനും ആഹാരത്തിനും വേണ്ടി; ഇന്ദ്രന്റെ ശക്തി കൊണ്ട് ബലത്തിനും ഭംഗിക്കും യശസ്സിനും വേണ്ടി.
കോ ഽസി കതമോ ഽസി കസ്മൈ ത്വാ കായ ത്വാ । സുശ്ലോക സുമങ്ഗല സത്യരാജന്
നീ ആരാണ്? നീ ഏതാണ്? ആര്ക്ക് വേണ്ടി, എന്തിനാണ് നീ? നല്ല കീർത്തിയുള്ളവ, ശുഭമയവ, സത്യരാജാവേ.
ശിരോ മേ ശ്രീര് യശോ മുഖം ത്വിഷിഃ കേശാശ് ച ശ്മശ്രൂണി । രാജാ മേ പ്രാണോ ഽ അമൃതꣳ സമ്രാട് ചക്ഷുര് വിരാട് ശ്രോത്രമ്
എന്റെ തല മഹത്വമാകട്ടെ, വായ് യശസ്സാകട്ടെ, മുടിയും താടിയും തേജസ്സാകട്ടെ; എന്റെ പ്രാണൻ രാജാവാകട്ടെ, അമൃതം; കണ്ണ് സമ്രാടാകട്ടെ, ചെവി വിരാടാകട്ടെ.
യവം ഉള്ളവർക്ക് പോലും, യവം തന്നെയാണ് ക്രമമായി വിതരണം ചെയ്യുന്നത്; ഇവിടെയെത്തി, ബർഹിസ്മേൽ നമസ്കാരപൂർവ്വം യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവർക്കായി ഭക്ഷണം ഒരുക്കണം; അശ്വിനികൾക്കും സരസ്വതിക്കും ഇന്ദ്രനും സുത്രാമ്ണിക്കും നിനക്കായി സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു; ഇതാണ് നിന്റെ ഉറവിടം – തേജസ്സിനും വീര്യത്തിനും ബലത്തിനും വേണ്ടി.