{ഈശാവാ.ഉപ. കാണ്വ1} ഈശാ വാസ്യമ് ഇദꣳ സര്വം യത് കിം ച ജഗത്യാം ജഗത് । തേന ത്യക്തേന ഭുഞ്ജീഥാ മാ ഗൃധഃ കസ്യ സ്വിദ് ധനമ്
ഈ ലോകത്തിലെ എല്ലാം, ചലിക്കുന്നതും അചലവും, പരമേശ്വരനാൽ ആവൃതമാണ്. അതിനെ ഉപേക്ഷിച്ച് ആസ്വദിക്കണം; മറ്റുള്ളവരുടെ സമ്പത്തിനെക്കുറിച്ച് ആഗ്രഹിക്കരുത്.
{ഈശാവാ.ഉപ. കാണ്വ2} കുര്വന്ന് ഏവേഹ കര്മാണി ജിജീവിഷേച് ഛതꣳ സമാഃ । ഏവം ത്വയി നാന്യഥേതോ ഽസ്തി ന കര്മ ലിപ്യതേ നരേ
ഇവിടെ ജീവിക്കുമ്പോൾ നൂറുവർഷം പ്രവർത്തനം ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കണം. ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നതിന് മറ്റൊരു വഴി ഇല്ല; ഇങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുന്നവനിൽ പാപം പതിയില്ല.
{ഈശാവാ.ഉപ. കാണ്വ3} അസുര്യാ നാമ തേ ലോകാ ഽഅന്ധേന തമസാവൃതാഃ । താꣳസ് തേ പ്രേത്യാപി ഗച്ഛന്തി യേ കേ ചാത്മഹനോ ജനാഃ
അന്ധകാരത്തിൽ മൂടപ്പെട്ട അസുരലോകങ്ങൾ ഉണ്ട്. ആത്മഹത്യ ചെയ്യുന്നവർ മരിച്ചശേഷം അവിടത്തേക്കാണ് പോകുന്നത്.
{ഈശാവാ.ഉപ. കാണ്വ4} അനേജദ് ഏകം മനസോ ജവീയോ നൈനദ് ദേവാ ഽ ആപ്നുവന് പൂര്വമ് അര്ശത് । തദ് ധാവതോ ഽന്യാന് അത്യ് ഏതി തിഷ്ഠത് തസ്മിന്ന് അപോ മാതരിശ്വാ ദധാതി
അത് അചലം, എന്നാൽ മനസ്സിനെക്കാൾ വേഗമാണ്; ദേവന്മാർ അതിനെ എത്തിച്ചേരാൻ കഴിഞ്ഞില്ല, കാരണം അതു അവരെക്കാൾ മുമ്പേ നീങ്ങുന്നു. അത് നിലകൊള്ളുമ്പോഴും ഓടുന്നവരെ അതിർത്തു കടക്കുന്നു; അതിൽ വായു വെള്ളം വയ്ക്കുന്നു.
{ഈശാവാ.ഉപ. കാണ്വ5} തദ് ഏജതി തന് നൈജതി തദ് ദൂരേ തദ് വ് അന്തികേ । തദ് അന്തര് അസ്യ സര്വസ്യ തദ് ഉ സര്വസ്യാസ്യ ബാഹ്യതഃ
അത് ചലിക്കുന്നു, അതും അചലവുമാണ്; അതു ദൂരവും അടുത്തുമാണ്. അതു എല്ലാറ്റിനുള്ളിലും എല്ലാറ്റിനുപുറത്തുമാണ്.
{ഈശാവാ.ഉപ. കാണ്വ6} യസ് തു സര്വാണി ഭൂതാന്യ് ആത്മന്ന് ഏവാനുപശ്യതി । സര്വഭൂതേഷു ചാത്മാനം തതോ ന വി ചികിത്സതി
എല്ലാ ജീവികളും സ്വയം അകത്താണ് കാണുന്നത്, എല്ലായിടത്തും ആത്മാവിനെ കാണുന്നവന് സംശയം ഉണ്ടാകില്ല.
{ഈശാവാ.ഉപ. കാണ്വ7} യസ്മിന്ത് സര്വാണി ഭൂതാന്യ് ആത്മൈവാഭൂദ് വിജാനതഃ । തത്ര കോ മോഹഃ കഃ ശോക ഽ ഏകത്വമ് അനുപശ്യതഃ
എല്ലാ ജീവികളും ആത്മാവായെന്ന് അറിയുന്നവന്, ഏകത്വം കാണുന്നവന്, എന്ത് മോഹമോ ദുഃഖമോ ഉണ്ടാകുമോ?
{ഈശാവാ.ഉപ. കാണ്വ8} സ പര്യ് അഗാച് ഛുക്രമ് അകായമ് അവ്രണമ് അസ്നാവിരꣳ ശുദ്ധമ് അപാപവിദ്ധമ് । കവിര് മനീഷീ പരിഭൂഃ സ്വയംഭൂര് യാഥാതഥ്യതോ ഽര്ഥാന് വ്യദധാച്ഛാശ്വതീഭ്യഃ സമാഭ്യഃ
അവൻ എല്ലായിടത്തും സഞ്ചരിച്ചു, ശുദ്ധനും ശരീരമില്ലാത്തവനും, കുഴപ്പമില്ലാത്തവനും, മുറിവില്ലാത്തവനും, പാപം തൊടാത്തവനും ആണ്; ദർശകൻ, ജ്ഞാനി, എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചവൻ, സ്വയംജനിച്ചവൻ, യഥാർത്ഥത്തിൽ എല്ലാം നിത്യമായി ക്രമീകരിച്ചവൻ.
{ഈശാവാ.ഉപ. 9।കാണ്വ12} അന്ധം തമഃ പ്ര വിശന്തി യേ ഽസംഭൂതിമ് ഉപാസതേ । തതോ ഭൂയ ഽ ഇവ തേ തമോ യ ഽ ഉ സംഭൂത്യാꣳ രതാഃ
അപ്രകൃതിയെ ആരാധിക്കുന്നവർ അന്ധകാരത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു; പ്രകൃതിയിൽ ആസ്വാദനം ചെയ്യുന്നവർ അതിനേക്കാൾ കൂടുതൽ അന്ധകാരത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.
{ഈശാവാ.ഉപ. 10।കാണ്വ13} അന്യദ് ഏവാഹുഃ സംഭവാദ് അന്യദ് ആഹുര് അസംഭവാത് । ഇതി ശുശ്രുമ ധീരാണാം യേ നസ് തദ് വിചചക്ഷിരേ
പ്രകൃതിയിൽ നിന്നു ഒന്നാണെന്നും, അപ്രകൃതിയിൽ നിന്നു മറ്റൊന്നാണെന്നും അവർ പറയുന്നു. ജ്ഞാനികൾ ഇതെല്ലാം ഞങ്ങൾക്ക് വിശദീകരിച്ചു, അങ്ങനെ ഞങ്ങൾ കേട്ടിരിക്കുന്നു.
{ഈശാവാ.ഉപ. 11।കാണ്വ14} സംഭൂതിം ച വിനാശം ച യസ് തദ് വേദോഭയꣳ സഹ । വിനാശേന മൃത്യും തീര്ത്വാ സംഭൂത്യാമൃതമ് അശ്നുതേ
പ്രകൃതിയും നാശവും ഒരുമിച്ച് അറിയുന്നവൻ, നാശത്തിലൂടെ മരണത്തെ കടന്ന്, പ്രകൃതിയിൽ അമൃതം പ്രാപിക്കുന്നു.
{ഈശാവാ.ഉപ. 12।കാണ്വ9} അന്ധം തമഃ പ്ര വിശന്തി യേ ഽവിദ്യാമ് ഉപാസതേ । തതോ ഭൂയ ഽ ഇവ തേ തമോ യ ഽ ഉ വിദ്യായാꣳ രതാഃ
അജ്ഞാനത്തെ ആരാധിക്കുന്നവർ അന്ധകാരത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു; ജ്ഞാനത്തിൽ ആസ്വാദനം ചെയ്യുന്നവർ അതിനേക്കാൾ കൂടുതൽ അന്ധകാരത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.
{ഈശാവാ.ഉപ. 13।കാണ്വ10} അന്യദ് ഏവാഹുര് വിദ്യായാ ഽ അന്യദ് ആഹുര് അവിദ്യായാഃ । ഇതി ശുശ്രുമ ധീരാണാം യേ നസ് തദ് വിചചക്ഷിരേ
ജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് ഒന്നാണെന്നും, അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നാണെന്നും അവർ പറയുന്നു. ജ്ഞാനികൾ ഇതെല്ലാം ഞങ്ങൾക്ക് വിശദീകരിച്ചു, അങ്ങനെ ഞങ്ങൾ കേട്ടിരിക്കുന്നു.
{ഈശാവാ.ഉപ. 14।കാണ്വ11} വിദ്യാം ചാവിദ്യാം ച യസ് തദ് വേദോഭയꣳ സഹ । അവിദ്യയാ മൃത്യും തീര്ത്വാ വിദ്യയാമൃതമ് അശ്നുതേ
ജ്ഞാനവും അജ്ഞാനവും ഒരുമിച്ച് അറിയുന്നവൻ, അജ്ഞാനത്തിലൂടെ മരണത്തെ കടന്ന്, ജ്ഞാനത്തിലൂടെ അമൃതം പ്രാപിക്കുന്നു.
{ഈശാവാ.ഉപ. 15} വായുര് അനിലമ് അമൃതമ് അഥേദം ഭസ്മാന്തꣳ ശരീരമ് । ഓ3മ് ക്രതോ സ്മര ക്ലിബേ സ്മര കൃതꣳ സ്മര
വായു അമൃതമാണ്; ഈ ശരീരം ചാരമായ് അവസാനിക്കും. മനസേ, ഓർക്കു! പ്രവർത്തകാ, ഓർക്കു! ചെയ്തതെല്ലാം ഓർക്കണം!
{ഈശാവാ.ഉപ. 16।കാണ്വ18} അഗ്നേ നയ സുപഥാ രായേ ഽ അസ്മാന് വിശ്വാനി ദേവ വയുനാനി വിദ്വാന് । യുയോധ്യ് അസ്മജ് ജുഹുരാണമ് ഏനോ ഭൂയിഷ്ഠാം തേ നമ ഽ ഉക്തിം വിധേമ
അഗ്നേ, ഞങ്ങളെ നല്ല വഴിയിലൂടെ സമ്പത്തിലേക്കു നയിക്കണമേ; ദേവനേ, നീ ഞങ്ങളുടെ എല്ലാ പ്രവർത്തികളും അറിയുന്നവനാണ്. ഞങ്ങൾ ചെയ്ത പാപങ്ങൾ നീ ഞങ്ങളിൽ നിന്ന് നീക്കം ചെയ്യണം. നിനക്കു ഞങ്ങൾ ഏറ്റവും വലിയ നമസ്കാരം അർപ്പിക്കുന്നു.
{ഈശാവാ.ഉപ. 17।കാണ്വ15} ഹിരണ്മയേന പാത്രേണ സത്യസ്യാപിഹിതം മുഖമ് । യോ ഽസാവ് ആദിത്യേ പുരുഷഃ സോ ഽസാവ് അഹമ് । ഓ൩മ് ഖം ബ്രഹ്മ
സത്യത്തിന്റെ മുഖം ഒരു പൊന്നുപാത്രം പോലെ മറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. സൂര്യനിൽ വസിക്കുന്ന ആ പുരുഷൻ തന്നെ ഞാൻ തന്നെയാണ്. ഓം, ആകാശം, ബ്രഹ്മം.