યદ્ આકૂતાત્ સમસુસ્રોદ્ હૃદો વા મનસો વા સમ્ભૃતં ચક્ષુષો વા । તદ્ અનુ પ્રેત સુકૃતામ્ ઉ લોકં યત્ર ઽ ઋષયો જગ્મુઃ પ્રથમજાઃ પુરાણાઃ
મન, હૃદય, ઇચ્છા કે દ્રષ્ટિથી જે કંઈ સંકલિત થયું હોય—એ પછી તું સારા લોકમાં જા, જ્યાં પ્રાચીન, પ્રથમ જન્મેલા ઋષિઓ ગયા છે.
એતꣳ સધસ્થ પરિ તે દદામિ યમ્ આવહાચ્ શેવધિં જાતવેદાઃ । અન્વાગન્તા યજ્ઞપતિર્ વો ઽ અત્ર તꣳ સ્મ જાનીત પરમે વ્યોમન્
આ આસન હું તને અર્પણ કરું છું, જેને જન્મના જ્ઞાનીએ ખજાનાની જેમ લાવ્યું છે; યજ્ઞપતિ તને અહીં અનુસરે છે—એને સર્વોચ્ચ સ્વર્ગમાં ઓળખજો.
એતં જાનાથ પરમે વ્યોમન્ દેવાઃ સધસ્થા વિદ રૂપમ્ અસ્ય । યદ્ આગચ્છાત્ પથિભિર્ દેવયાનૈર્ ઇષ્ટાપૂર્તે કૃણવાથાવિર્ અસ્મૈ
દેવો, સર્વોચ્ચ સ્વર્ગમાં એ આસનને ઓળખો, એનું સ્વરૂપ ઓળખો; જ્યારે એ દેવમાર્ગે આવે, ત્યારે એના માટે ઇચ્છિત અને પૂર્ણ કાર્ય કરો.
ઉદ્ બુધ્યસ્વાગ્ને પ્રતિ જાગૃહિ ત્વમ્ ઇષ્ટાપૂર્તે સꣳ સૃજેથામ્ અયં ચ । અસ્મિન્ત્ સધસ્થે ઽ અધ્ય્ ઉત્તરસ્મિન્ વિશ્વે દેવા યજમાનાશ્ ચ સીદત
હે અગ્નિ, ઉઠ, જાગ; ઇચ્છિત અને પૂર્ણ ફળો મુક્ત થવા દે, અને આ પણ; આ આસન પર અને સર્વોચ્ચ પર સર્વે દેવો અને યજમાનો બેસે.
યેન વહસિ સહસ્રં યેનાગ્ને સર્વવેદસમ્ । તેનેમં યજ્ઞં નો નય સ્વર્ દેવેષુ ગન્તવે ॥ 18. 63 પ્રસ્તરેણ પરિધિના સ્રુચા વેદ્યા ચ બર્હિષા । ઋચેમં યજ્ઞં નો નય સ્વર્ દેવેષુ ગન્તવે
જે અહિંસામાં હજારોને વહન કરે છે, અને અગ્નિ, જે સર્વ વેદજ્ઞાન ધરાવે છે, એ જ અમારો આ યજ્ઞ સ્વર્ગ સુધી લઈ જાય, દેવોમાં સ્થાન પામે.
યદ્ દત્તં યત્ પરાદાનં યત્ પૂર્તં યાશ્ ચ દક્ષિણાઃ । તદ્ અગ્નિર્ વૈશ્વકર્મણઃ સ્વર્ દેવેષુ નો દધત્
જે આપ્યું, પાછું આપ્યું, જે બાંધ્યું અને જે દક્ષિણાઓ આપી, એ બધું અગ્નિ, સર્વકર્મા, અમારું સ્વર્ગ સુધી લઈ જાવ, દેવોમાં સ્થાન મળે.
યત્ર ધારા ઽ અનપેતા મધોર્ ઘૃતસ્ય ચ યાઃ । તદ્ અગ્નિર્ વૈશ્વકર્મણઃ સ્વર્ દેવેષુ નો દધત્
જ્યાં મધ અને ઘી ની ધારા સતત વહે છે, ત્યાં અગ્નિ, સર્વકર્મા, અમને સ્વર્ગ સુધી લઈ જાવ, દેવોમાં સ્થાન મળે.
અગ્નિર્ અસ્મિ જન્મના જાતવેદા ઘૃતં મે ચક્ષુર્ અમૃતં મ ઽ આસન્ । અર્કસ્ ત્રિધાતૂ રજસો વિમાનો ઽજસ્રો ઘર્મો હવિર્ અસ્મિ નામ
હું જન્મથી અગ્નિ છું, સર્વજ્ઞ છું; ઘી મારા માટે દ્રષ્ટિ છે, અમૃત મારા માટે આહાર છે; હું સૂર્ય છું, ત્રણ આધાર ધરાવું છું, વાયુમંડળમાં વિહરું છું; હું અક્ષય તાપ છું, હું હવન છું, એ જ મારું નામ છે.
ઋચો નામાસ્મિ યજૂꣳષિ નામાસ્મિ સામાનિ નામાસ્મિ । યે ઽ અગ્નયઃ પ્રાઞ્ચજન્યા ઽ અસ્યાં પૃથિવ્યામ્ અધિ । તેષામ્ અસિ ત્વમ્ ઉત્તમઃ પ્ર નો જીવતવે સુવ
હું ઋચા, યજુસ્ અને સામનો સ્વરૂપ છું; પૃથ્વી પર પૂર્વ દિશામાં જન્મેલા બધા અગ્નિઓમાં, તું સર્વોચ્ચ છે—અમને સુખી જીવન માટે આશીર્વાદ આપ.
વાર્ત્રહત્યાય શવસે પૃતનાષાહ્યાય ચ । ઇન્દ્ર ત્વા વર્તયામસિ
વિઘ્નો દૂર કરવા અને યુદ્ધમાં દુશ્મનોને હરાવવા, હે ઇન્દ્ર, તને અમે પ્રેરણા આપીએ છીએ.
સહદાનું પુરુહૂત ક્ષિયન્તમ્ અહસ્તમ્ ઇન્દ્ર સં પિણક્ કુણારુમ્ । અભિ વૃત્રં વર્ધમાનં પિયારુમ્ અપાદમ્ ઇન્દ્ર તવસા જઘન્થ
હે બહુવાર પૂજિત ઇન્દ્ર, તું શક્તિશાળી, દૃઢ, હાથ વિના અને ચાલાકીથી ભરેલા દુશ્મનને હરાવ્યા; તારી શક્તિથી વધતા, પગ વિના અને દુશ્મનવાળા વૃત્રને પણ તું સંહાર્યો.
વિ ન ઽ ઇન્દ્ર મૃધો જહિ નીચા યચ્છ પૃતન્યતઃ । યો ઽ અસ્માꣳઽ અભિદાસત્ય્ અધરં ગમયા તમઃ
હે ઇન્દ્ર, અમારા શત્રુઓને તું હરાવ, જે અમારો વિરોધ કરે છે તેમને દબાવી દે; જે અમને આક્રમણ કરે છે, તેને નીચે પાડી, અંધકારમાં મોકલી દે.
મૃગો ન ભીમઃ કુચરો ગિરિષ્ઠાઃ પરાવત ઽ આ જગન્થા પરસ્યાઃ । સૃકꣳ સꣳશાય પવિમ્ ઇન્દ્ર તિગ્મં વિ શત્રૂન્ તાઢિ વિ મૃધો નુદસ્વ
પર્વતોમાં ભયાનક પશુ જેવો તું દૂરના અને વિપરીત પક્ષના દુશ્મનોને નાશ કર્યો; હે ઇન્દ્ર, તીક્ષ્ણ બાણ તાણ, શત્રુઓને માર અને વિરોધીઓને વિખેરી દે.
વૈશ્વાનરો ન ઽ ઊતય ઽ આ પ્ર યાતુ પરાવતઃ । અગ્નિર્ નઃ સુષ્ટુતીર્ ઉપ
વૈશ્વાનર જેવો, તારી સહાય દૂરથી પણ અમારે આવે; હે અગ્નિ, અમારી પ્રશંસિત અર્પણો સ્વીકાર.
પૃષ્ટો દિવિ પૃષ્ટો ઽ અગ્નિઃ પૃથિવ્યાં પૃષ્ટો વિશ્વા ઽ ઓષધીર્ આ વિવેશ । વૈશ્વાનરઃ સહસા પૃષ્ટો ઽ અગ્નિઃ સ નો દિવા સ રિષસ્ પાતુ નક્તમ્
અગ્નિ સ્વર્ગમાં, પૃથ્વી પર અને સર્વ ઔષધિઓમાં વ્યાપી ગયો છે; વૈશ્વાનર, શક્તિથી સ્થિર થયેલો અગ્નિ, દિવસ અને રાત્રે અમને દુઃખથી બચાવે.
અશ્યામ તં કામમ્ અગ્ને તવોતી ઽ અશ્યામ રયિꣳ રયિવઃ સુવીરમ્ । અશ્યામ વાજમ્ અભિ વાજયન્તો ઽશ્યામ દ્યુમ્નમ્ અજરાજરં તે
હે અગ્નિ, તારી કૃપાથી અમે એ ઇચ્છિત ફળ મેળવીએ, ધન, સમૃદ્ધિ અને વીરતા પ્રાપ્ત કરીએ; એક પછી એક વિજય મેળવીએ, તારી અક્ષય કીર્તિ પ્રાપ્ત કરીએ.
વયં તે ઽ અદ્ય રરિમા હિ કામમ્ ઉત્તાનહસ્તા નમસોપસદ્ય । યજિષ્ઠેન મનસા યક્ષિ દેવાન્ અસ્રેધતા મન્મના વિપ્રો ઽ અગ્ને
આજે અમે તારો ઇચ્છિત કાર્ય પૂર્ણ કર્યું, હાથ ઉંચા કરીને, નમ્રતાથી તને વંદન કર્યું; શ્રેષ્ઠ મનથી દેવતાઓને યજ્ઞ અર્પણ કર, અવિચલ મનથી, હે અગ્નિ, વિદ્વાન.
ધામચ્છદ્ અગ્નિર્ ઇન્દ્રો બ્રહ્મા દેવો બૃહસ્પતિઃ । સચેતસો વિશ્વે દેવા યજ્ઞં પ્રાવન્તુ નઃ શુભે
અગ્નિ, ઇન્દ્ર, બ્રહ્મા, દેવ બૃહસ્પતિ અને સર્વ સતર્ક દેવતાઓ અમારો યજ્ઞ રક્ષે અને અમને શુભતા આપે.
ત્વં યવિષ્ઠ દાશુષો નૄઁઃ પાહિ શૃણુધી ગિરઃ । રક્ષા તોકમ્ ઉત ત્મના
હે યુવાન અગ્નિ, ભક્તોને રક્ષા કર, અમારી પ્રાર્થનાઓ સાંભળ; અમારી સંતાન અને આપણને સુરક્ષિત રાખ.
સ્વાદ્વીં ત્વા સ્વાદુના તીવ્રાં તીવ્રેણામૃતામ્ અમૃતેન । મધુમતીં મધુમતા સૃજામિ સꣳ સોમેન । સોમોઽસિ । અશ્વિભ્યાં પચ્યસ્વ । સરસ્વત્યૈ પચ્યસ્વ । ઇન્દ્રાય સુત્રામ્ણે પચ્યસ્વ
મીઠાશથી મીઠું, તીવ્રતાથી તીવ્ર, અમૃતથી અમૃત, મધથી મધથી ભરેલું, સોમ સાથે તને મુક્ત કરું છું; તું સોમ છે; અશ્વિનીકુમારો માટે પકાવ, સરસ્વતી માટે પકાવ, મહાશક્તિશાળી ઇન્દ્ર માટે પકાવ.
પરીતો ષિઞ્ચતા સુતꣳ સોમો ય ઽ ઉત્તમꣳ હવિઃ । દધન્વાન્ યો નર્યો અપ્સ્વ્ અન્તર્ આ સુષાવ સોમમ્ અદ્રિભિઃ
આસપાસ દબાયેલો સોમ રેડો, જે શ્રેષ્ઠ હવન છે; જે મહાન છે, જળમાં વહે છે, તેણે પથ્થરો વડે સોમને દબાવ્યો છે.
વાયોઃ પૂતઃ પવિત્રેણ પ્રત્યઙ્ક્ સોમો ઽ અતિદ્રુતઃ । ઇન્દ્રસ્ય યુજ્યઃ સખા । વાયોઃ પૂતઃ પવિત્રેણ પ્રાઙ્ સોમો ઽ અતિદ્રુતઃ । ઇન્દ્રસ્ય યુજ્યઃ સખા
વાયુના છાણથી શુદ્ધ થયેલો સોમ પશ્ચિમ તરફ ઝડપથી વહે છે, ઇન્દ્રનો યોગ્ય મિત્ર છે; વાયુના છાણથી શુદ્ધ થયેલો સોમ પૂર્વ તરફ ઝડપથી વહે છે, ઇન્દ્રનો યોગ્ય મિત્ર છે.
પુનાતિ તે પરિસ્રુતꣳ સોમꣳ સૂર્યસ્ય દુહિતા । વારેણ શશ્વતા તના
સૂર્યની દીકરી તારી માટે સતત વહેતી ધારા વડે સોમને શુદ્ધ કરે છે.
બ્રહ્મ ક્ષત્રં પવતે તેજ ઽ ઇન્દ્રિયꣳ સુરયા સોમઃ સુત ઽ આસુતો મદાય । શુક્રેણ દેવ દેવતાઃ પિપૃગ્ધિ રસેનાન્નં યજમાનાય ધેહિ
બ્રાહ્મણ અને ક્ષત્રિય તારા માટે શુદ્ધ થાય છે; દબાયેલો અને તૈયાર કરેલો સોમ, શક્તિ અને તેજથી, આનંદ માટે; તેના તેજથી, દેવતાઓને તું પોષ, અને તેના રસથી યજમાન માટે ભોજન મૂકી દે.
કુવિદ્ અઙ્ગ યવમન્તો યવં ચિદ્ યથા દાન્ત્ય્ અનુપૂર્વં વિયૂય । ઇહેહૈષાં કૃણુહિ ભોજનાનિ યે બર્હિષો નમ ઽ ઉક્તિં યજન્તિ । ઉપયામગૃહીતો ઽસ્ય્ અશ્વિભ્યાં ત્વા સરસ્વત્યૈ ત્વેન્દ્રાય ત્વા સુત્રામ્ણે । ઽ એષ તે યોનિસ્ તેજસે ત્વા વીર્યાય ત્વા બલાય ત્વા
શક્ય છે કે જેઓ જવાર ધરાવે છે, તેઓ જવારને જેમ મળે તેમ ક્રમશઃ વહેંચે છે; અહીં, જે લોકો બર્હિ પર નમન સાથે યજ્ઞ કરે છે, તેમના માટે તું ભોજન તૈયાર કર; અશ્વિનીકુમારો, સરસ્વતી, ઇન્દ્ર અને સુત્રામણે તારા માટે આ સ્વીકાર્યું છે; આ તારો મૂળ છે—તેજ માટે, વીરતા માટે, બળ માટે.
ઉપયામગૃહીતો ઽસ્ય્ આશ્વિનં તેજઃ સારસ્વતં વીર્યમ્ ઐન્દ્રં બલમ્ । એષ તે યોનિર્ મોદાય ત્વાનન્દાય ત્વા મહસે ત્વા
તારા માટે અશ્વિનીકુમારોનું તેજ, સરસ્વતીની વીરતા અને ઇન્દ્રનું બળ પ્રાપ્ત થયું છે; આ તારો મૂળ છે—આનંદ માટે, ખુશી માટે, મહાનતા માટે.
તેજો ઽસિ તેજો મયિ ધેહિ । વીર્યમ્ અસિ વીર્યં મયિ ધેહિ । બલમ્ અસિ બલં મયિ ધેહિ । ઓજો ઽસ્ય્ ઓજો મયિ ધેહિ । મન્યુર્ અસિ મન્યું મયિ ધેહિ । સહો ઽસિ સહો મયિ ધેહિ
તું તેજ છે, તેજ મને આપ; તું વીરતા છે, વીરતા મને આપ; તું બળ છે, બળ મને આપ; તું તાકાત છે, તાકાત મને આપ; તું દૃઢ નિશ્ચય છે, દૃઢતા મને આપ; તું શક્તિ છે, શક્તિ મને આપ.
યા વ્યાઘ્રં વિષૂચિકોભૌ વૃકં ચ રક્ષતિ । શ્યેનં પતત્રિણꣳ સિꣳહꣳ સેમં પાત્વ્ અꣳહસઃ
જે વાઘ, વરુ, ગીધ, શ્યેન અને સિંહનું રક્ષણ કરે છે, એ અમને પણ દુઃખથી બચાવે.
યદ્ આપિપેષ માતરં પુત્રઃ પ્રમુદિતો ધયન્ । એતત્ તદ્ અગ્ને ઽ અનૃણો ભવામ્ય્ અહતૌ પિતરૌ મયા । સમ્પૃચ સ્થ સં મા ભદ્રેણ પૃઙ્ક્ત । વિપૃચ સ્થ વિ મા પાપ્મના પૃઙ્ક્ત
જેમ ખુશ પુત્ર પોતાની માતાને પોષે છે, તેમ, અગ્નિ, હું મારા માતા-પિતાથી ઋણમુક્ત થાઉં; તું મને ભલાઈથી ભરી દે, દુઃખને મારી પાસેથી દૂર કર.
દેવા યજ્ઞમ્ અતન્વત ભેષજં ભિષજાશ્વિના । વાચા સરસ્વતી ભિષગ્ ઇન્દ્રાયેન્દ્રિયાણિ દધતઃ
દેવોએ યજ્ઞ કર્યો; અશ્વિનીકુમારો વૈદ્ય છે; સરસ્વતી વાણીથી આરોગ્ય આપે છે; ઇન્દ્ર અને અશ્વિનીકુમારો શક્તિ આપે છે.