અગ્નેઽ દબ્ધાયો ઽશીતમ પાહિ મા દિદ્યોઃ । પાહિ પ્રસિત્યૈ । પાહિ દુરિષ્ટ્યૈ । પાહિ દુરદ્મન્યાઽ અવિષં નઃ પિતું કૃણુ । સુષદા યોનૌ સ્વાહા વાટ્ । અગ્નયે સંવેશપતયે સ્વાહા । સરસ્વત્યૈ યશોભગિન્યૈ સ્વાહા
હે અગ્નિ, અખંડ અને અવિનાશી, મને રક્ષા કરો; વીજળીથી મને નુકસાન ન થાય. સમૃદ્ધિ માટે રક્ષા કરો. દુર્ગતિથી રક્ષા કરો. દુર્ભાવનાથી રક્ષા કરો; અમને નિર્દોષ બનાવો. સારા આસન પર, પરિધિને સ્વાહા. અગ્નિ, સભાપતિને સ્વાહા. સરસ્વતી, યશ આપનારીને સ્વાહા.
વેદો ઽસિ યેન ત્વં દેવ વેદ દેવેભ્યો વેદોઽ ભવસ્ તેન મહ્યં વેદો ભૂયાઃ । દેવા ગાતુવિદો ગાતું વિત્ત્વા ગાતુમ્ ઇત । મનસસ્ પતઽ ઇમં દેવ યજ્ઞꣳ સ્વાહા વાતે ધાઃ
તમે જ્ઞાન છો, જેના દ્વારા તમે દેવ, જાણો છો; તમે દેવતાઓ માટે જ્ઞાન બનો છો; એ જ્ઞાન મને પણ મળે. દેવતાઓ માર્ગ જાણીને આગળ વધે છે. હે મનના ઝડપી, આ યજ્ઞને લઈ જાઓ, સ્વાહા; પવનમાં મૂકો.
સં બર્હિર્ અઙ્ક્તાꣳ હવિષા ઘૃતેન સમ્ આદિત્યૈર્ વસુભિઃ સં મરુદ્ભિઃ । સમ્ ઇન્દ્રો વિશ્વદેવેભિર્ અઙ્ક્તાં દિવ્યં નભો ગચ્છતુ યત્ સ્વાહા
બર્હિ ઘી અને હવન સાથે, આદિત્યો, વસુઓ અને મારુતો સાથે એક થાય. ઇન્દ્ર બધા દેવતાઓ સાથે તેને અભિષેક કરે; એ સ્વર્ગના આકાશે જાય, સ્વાહા.
કસ્ ત્વા વિ મુઞ્ચતિ સ ત્વા વિ મુઞ્ચતિ કસ્મૈ ત્વા વિ મુઞ્ચતિ તસ્મૈ ત્વા વિ મુઞ્ચતિ । પોષાય । રક્ષસાં ભાગો ઽસિ
કોણ તમને મુક્ત કરે છે? એ તમને મુક્ત કરે છે. કોને મુક્ત કરે છે? તેને મુક્ત કરે છે. સમૃદ્ધિ માટે. તમે રક્ષસોનો ભાગ છો.
સં વર્ચસા પયસા સં તનૂભિર્ અગન્મહિ મનસા સꣳ શિવેન । ત્વષ્ટા સુદત્રો વિ દધાતુ રાયોઽ નુમાર્ષ્ટુ તન્વો યદ્ વિલિષ્ટમ્
અમે તેજથી, દૂધથી, મજબૂત શરીરથી અને શુભ મનથી એક થાઈએ. કૃપાળુ ત્વષ્ટાએ અમને ધન આપે અને અમારા શરીરમાં જે અશુદ્ધ છે તે બધું દૂર કરે.
દિવિ વિષ્ણુર્ વ્યક્રꣳસ્ત જાગતેન છન્દસા તતો નિર્ભક્તો યો ઽસ્માન્ દ્વેષ્ટિ યં ચ વયં દ્વિષ્મઃ । અન્તરિક્ષે વિષ્ણુર્ વ્યક્રꣳસ્ત જાગતેન છન્દસા તતો નિર્ભક્તો યોઽ સ્માન્ દ્વેષ્ટિ યં ચ વયં દ્વિષ્મઃ । પૃથિવ્યાં વિષ્ણુર્ વ્યક્રꣳસ્ત જાગતેન છન્દસા તતો નિર્ભક્તો યો ઽસ્માન્ દ્વેષ્ટિ યં ચ વયં દ્વિષ્મઃ । અસ્માદ્ ઽઅન્નાદસ્યૈ પ્રતિષ્ઠાયૈ । ઽ અગન્મ સ્વઃ । સં જ્યોતિષાભૂમ
સ્વયમ્ભૂર્ અસિ શ્રેષ્ઠો રશ્મિર્ ઽવર્ચોદા અસિ વર્ચો મે દેહિ । સૂર્યસ્યાવૃતમ્ અન્વ્ આવર્તે
તુ સ્વયં જન્મેલો, શ્રેષ્ઠ કિરણ અને તેજ આપનાર છે; મને તેજ આપ. હું સૂર્યના આવરણને પાછું ફેરવી દઉં છું.
અગ્ને ગૃહપતે સુગૃહપતિસ્ ત્વયાઽગ્ને ઽહં ગૃહપતિના ભૂયાસꣳ સુગૃહપતિસ્ ત્વં મયાઽગ્ને ગૃહપતિના ભૂયાઃ । અસ્થૂરિ ણૌ ગાર્હપત્યાનિ સન્તુ શતꣳ હિમાઃ । સૂર્યસ્યાવૃતમ્ અન્વ્ આવર્તે
અગ્નિ, ઘરપતિ, તું સારા ઘરપતિ બન. તારી સાથે, અગ્નિ, હું પણ સારો ઘરપતિ બનું. તું પણ મારા સાથે સારો ઘરપતિ બન. અમારા ઘરનાં અગ્નિ શત વર્ષ સુધી મજબૂત રહે. હું સૂર્યના આવરણને પાછું ફેરવી દઉં છું.
અગ્ને વ્રતપતે વ્રતમ્ અચારિષં તદ્ અશકં તન્ મેઽ રાધિ । ઇદમ્ અહં યઽ એવાઽસ્મિ સોઽસ્મિ
અગ્નિ, વ્રતના સ્વામી, મેં વ્રત પાલન કર્યું છે, તે પૂર્ણ કર્યું છે—મને એ ફળ આપ. હું જે છું, એ જ છું.
અગ્નયે કવ્યવાહનાય સ્વાહા । સોમાય પિતૃમતે સ્વાહા । અપહતા ઽ અસુરા રક્ષાꣳસિ વેદિષદઃ
અગ્નિને, પિતૃઓ સુધી હવન પહોંચાડનારને સ્વાહા! સોમને, પિતૃઓના સ્વામી ને સ્વાહા! જે અસુરો અને દુષ્ટ આત્માઓ વેદિ પાસે રહે છે, તેમને દૂર કરો.
યે રૂપાણિ પ્રતિમુઞ્ચમાના ઽ અસુરાઃ સન્તઃ સ્વધયા ચરન્તિ । પરાપુરો નિપુરો યે ભરન્ત્ય્ અગ્નિષ્ટાઁન્ લોકાત્ પ્ર ણુદાત્ય્ અસ્માત્
જે અસુરો વિવિધ રૂપ ધારણ કરીને પોતાના બળથી ફરતા રહે છે, અવરોધ લાવે છે, દૂર લઈ જાય છે—એ બધાને અગ્નિના લોકમાંથી દૂર હંકો.
અત્ર પિતરો માદયધ્વં યથાભાગમ્ આ વૃષાયધ્વમ્ । અમીમદન્ત પિતરો યથાભાગમ્ આ વૃષાયિષત
હે પિતૃઓ, અહીં તમારો ભાગ પ્રમાણે આનંદ કરો અને તાજગી મેળવો. પિતૃઓએ પોતપોતાના ભાગ પ્રમાણે આનંદ માણ્યો છે અને તાજગી પામી છે.
નમો વઃ પિતરો રસાય નમો વઃ પિતરઃ શોષાય નમો વઃ પિતરો જીવાય નમો વઃ પિતરઃ સ્વધાયૈ નમો વઃ પિતરો ઘોરાય નમો વઃ પિતરો મન્યવે નમો વઃ પિતરઃ પિતરો નમો વો ગૃહાન્નઃ પિતરો દત્ત સતો વઃ પિતરો દેષ્મૈતદ્વઃ પિતરો વાસઃ
તમને વંદન છે, પિતૃઓ, રસ માટે; તમને વંદન છે, સુકાઈ માટે; તમને વંદન છે, જીવન માટે; તમને વંદન છે, સ્વધા માટે; તમને વંદન છે, ભયાનકતા માટે; તમને વંદન છે, ક્રોધ માટે; પિતૃઓ, તમને વંદન છે; તમારાં ઘરેથી અમને અન્ન આપો; તમને વંદન છે, અમને આ આપો; તમને વંદન છે, અમને વસ્ત્ર આપો.
આ ધત્ત પિતરો ગર્ભં કુમારં પુષ્કરસ્રજમ્ । યથેહ પુરુષો ઽસત્
પિતૃઓ, બાળકને, કમળની માળા ધારણ કરનારને, જેમ અહીં મનુષ્ય સ્વીકાર કરે છે તેમ, સ્વીકારો.
ઊર્જં વહન્તીર્ અમૃતં ઘૃતં પયઃ કીલાલં પરિસ્રુતમ્ । સ્વધા સ્થ તર્પયત મે પિતૄન્
તાકાત, અમૃત, ઘી, દૂધ, મીઠું પીણું અને વહેતું પદાર્થ લઈને આવો—સ્વધા રૂપ બનીને મારા પિતૃઓને તૃપ્ત કરો.
સમિધાગ્નિં દુવસ્યત ઘૃતૈર્ બોધયતાતિથિમ્ । આસ્મિન્ હવ્યા જુહોતન
અગ્નિને સમિધાથી પૂજો, ઘીથી આતિથ્ય આપો. અહીં હવન અર્પણ કરો.
સુસમિદ્ધાય શોચિષે ઘૃતં તીવ્રં જુહોતન । અગ્નયે જાતવેદસે
સારી રીતે પ્રગટેલી જ્યોતિ માટે તીવ્ર ઘી અર્પણ કરો; અગ્નિને, સર્વજ્ઞાને અર્પણ કરો.
તં ત્વા સમિદ્ભિર્ અઙ્ગિરો ઘૃતેન વર્ધયામસિ । બૃહચ્છોચા યવિષ્ઠ્ય
અંગિરા, અમે તને સમિધ અને ઘીથી વધારીએ છીએ, હે અગ્નિ, વિશાળ તેજવાળા, યુવાન.
ઉપ ત્વાગ્ને હવિષ્મતીર્ ઘૃતાચીર્ યન્તુ હર્યત । જુષસ્વ સમિધો મમ
હે અગ્નિ, ઘીથી ભરેલી, હવનયુક્ત અર્પણો તારી પાસે આવે; મારી સમિધ સ્વીકાર.
ભૂર્ ભુવઃ સ્વઃ । દ્યૌર્ ઇવ ભૂમ્ના પૃથિવીવ વરિમ્ણા । તસ્યાસ્ તે પૃથિવિ દેવયજનિ પૃષ્ઠેઽ ગ્નિમ્ અન્નાદમ્ અન્નાદ્યાયા દધે
ભૂઃ ભુવઃ સ્વઃ. જેમ આકાશ પોતાની વિશાળતાથી, પૃથ્વી પોતાની પહોળાઈથી, એ પૃથ્વી, દેવતાઓ માટે જન્મેલી, તારા પીઠ પર હું અન્નદાતા અગ્નિને અન્ન માટે સ્થાપું છું.
આયં ગૌઃ પૃશ્નિર્ અક્રમીદ્ અસદન્ માતરં પુરઃ । પિતરં ચ પ્રયન્ત્સ્વઃ
આ ચિતરેલી ગાય આગળ વધી છે; એ પહેલા પોતાની માતા પાસે ગઈ અને પછી પિતા પાસે પહોંચી છે.
અન્તશ્ ચરતિ રોચનાસ્ય પ્રાણાદ્ અપાનતી । વ્યખ્યન્ મહિષો દિવમ્
તે તેજસ્વી લોકોમાં ફરે છે; તેના શ્વાસમાંથી ઉચ્છ્વાસ થાય છે. મહાન વાછરડાએ આકાશને જાહેર કર્યું છે.
ત્રિꣳશદ્ ધામ વિ રાજતિ વાક્ પતઙ્ગાય ધીયતે । પ્રતિ વસ્તોર્ અહ દ્યુભિઃ
વાણી ત્રીસ સ્થાનમાં તેજથી ઝગમગે છે; તે જ્વલંતાને અર્પણ થાય છે; દરેક દિવસે, પ્રકાશમય દેવતાઓ સાથે, તે પ્રસરે છે.
અગ્નિર્ જ્યોતિર્ જ્યોતિર્ અગ્નિઃ સ્વાહા । સૂર્યો જ્યોતિર્ જ્યોતિઃ સૂર્યઃ સ્વાહા । અગ્નિર્ વર્ચો જ્યોતિર્ વર્ચઃ સ્વાહા । સૂર્યો વર્ચો જ્યોતિર્ વર્ચઃ સ્વાહા । જ્યોતિઃ સૂર્યઃ સૂર્યો જ્યોતિઃ સ્વાહા
અગ્નિ પ્રકાશ છે, પ્રકાશ અગ્નિ છે, સ્વાહા. સૂર્ય પ્રકાશ છે, પ્રકાશ સૂર્ય છે, સ્વાહા. અગ્નિ તેજ છે, પ્રકાશ તેજ છે, સ્વાહા. સૂર્ય તેજ છે, પ્રકાશ તેજ છે, સ્વાહા. પ્રકાશ સૂર્ય છે, સૂર્ય પ્રકાશ છે, સ્વાહા.
સજૂર્ દેવેન સવિત્રા સજૂ રાત્ર્યેન્દ્રવત્યા । જુષાણો ઽઅગ્નિર્ વેતુ સ્વાહા । સજૂર્ દેવેન સવિત્રા સજૂ ઉષસેન્દ્રવત્યા । જુષાણઃ સૂર્યો વેતુ સ્વાહા
દેવ સવિતાના અને ઇન્દ્રયુક્ત રાત સાથે, અગ્નિ, તું પ્રસન્ન થઈ અહીં આવ, સ્વાહા. દેવ સવિતાના અને ઇન્દ્રયુક્ત ઉષા સાથે, સૂર્ય, તું પ્રસન્ન થઈ અહીં આવ, સ્વાહા.
ઉપપ્રયન્તો ઽ અધ્વરં મન્ત્રં વોચેમાગ્નયે । આરે ઽ અસ્મે ચ શૃણ્વતે
જ્યારે અમે યજ્ઞની નજીક જઈએ છીએ, ત્યારે આપણે અગ્નિને મંત્ર બોલીએ; જે સાંભળે છે, એ અમારે માટે કૃપાળુ બને.
અગ્નિર્ મૂર્ધા દિવઃ કકુત્ પતિઃ પૃથિવ્યા ઽ અયમ્ । અપાᳬં રેતાᳬંસિ જિન્વતિ
અગ્નિ સ્વર્ગનો શિખર છે, પૃથ્વીનો સ્વામી છે; તે જળના બીજોને જીવંત કરે છે.
ઉભા વામ્ ઇન્દ્રાગ્ની ઽ આહુવધ્યા ઽ ઉભા રાધસઃ સહ માદયધ્યૈ । ઉભા દાતારાવ્ ઇષાꣳ રયીણામ્ ઉભા વાજસ્ય સાતયે હુવે વામ્
ઇન્દ્ર અને અગ્નિ, તમે બંને બોલાવવાના છો; તમારું ધન અમને સાથે આનંદ આપે. તમે બંને અન્ન અને સંપત્તિના દાતા છો, શક્તિ મેળવવા માટે હું તમારે બંનેને બોલાવું છું.
અયં તે યોનિર્ ઋત્વિયો યતો જાતો ઽ અરોચથાઃ । તં જાનન્ન્ અગ્ન ઽ આરોહાથા નો વર્ધયા રયિમ્
હે ઋતુપ્રમાણે આવનારા, આ તારો આસન છે, જ્યાંથી તું જન્મ્યો અને પ્રકાશિત થયો. એ જાણીને, હે અગ્નિ, તું ઊંચે ચઢ; અમારો ધન વધાર.
અયમ્ ઇહ પ્રથમો ધાયિ ધાતૃભિર્ હોતા યજિષ્ઠો ઽ અધ્વરેષ્વ્ ઈડ્યઃ । યમ્ અપ્નવાનો ભૃગવો વિરુરુચુર્ વનેષુ ચિત્રં વિભ્વં વિશે-વિશે
અહીં, દાતાઓમાં પ્રથમ, હોતૃ સ્થાપિત થયો છે, યજ્ઞમાં સૌથી વધુ પૂજનીય છે; જેને અપ્નવાનના પુત્ર ભૃગુઓએ વનોમાં પ્રગટ કર્યો, જે દરેક કુળમાં અદ્ભુત અને અનેકરૂપ છે.
વિષ્ણુ આકાશમાં જગત્ છંદથી પગલે છે; ત્યાંથી જે અમને દુષ્મન છે અને જેને અમે દુષ્મન માનીએ છીએ, તેને દૂર કરે. વિષ્ણુ મધ્યાકાશમાં જગત્ છંદથી પગલે છે; ત્યાંથી પણ તે દુષ્મનને દૂર કરે. વિષ્ણુ પૃથ્વી પર જગત્ છંદથી પગલે છે; ત્યાંથી પણ તે દુષ્મનને દૂર કરે. આ અન્નમાંથી, આ આધાર માટે, અમે સ્વર્ગ સુધી પહોંચી ગયા. અમે પ્રકાશ સાથે એક થઈ ગયા.