અગ્નિઃ પૃથુર્ ધર્મણસ્ પતિર્ જુષાણો અગ્નિઃ પૃથુર્ ધર્મણસ્ પતિર્ આજ્યસ્ય વેતુ સ્વાહા । સ્વાહાકૃતાઃ સૂર્યસ્ય રશ્મિભિર્ યતધ્વꣳ સજાતાનાં મધ્યમેષ્ઠ્યાય
અગ્નિ, વિશાળ, ધર્મનો સ્વામી, સ્વીકાર કરે છે, અગ્નિ, વિશાળ, ધર્મનો સ્વામી, એ ઘીમાં પ્રવેશ કરે, સ્વાહા. સ્વાહા સાથે, સૂર્યની કિરણોથી, એકસાથે જન્મેલા માટે મધ્યમ અર્પણ માટે પ્રયત્ન કરો.
સવિત્રા પ્રસવિત્રા સરસ્વત્યા વાચા ત્વષ્ટ્રા રૂપૈઃ પૂષ્ણા પશુભિર્ ઇન્દ્રેણાસ્મે બૃહસ્પતિના બ્રહ્મણા વરુણેનૌજસાગ્નિના તેજસા સોમેન રાજ્ઞા વિષ્ણુના દશમ્યા દેવતયા પ્રસૂતઃ પ્ર સર્પામિ
સવિતા દ્વારા, પ્રેરક, સરસ્વતીના વાણી દ્વારા, ત્વષ્ટ્રના રૂપ દ્વારા, પુષણના પશુઓ દ્વારા, ઇન્દ્ર, બૃહસ્પતિ, બ્રહ્મા, વરુણની શક્તિ, અગ્નિનું તેજ, સોમ રાજા, વિષ્ણુ, દસમી દેવતા દ્વારા, હું પ્રેરિત થયો છું.
અશ્વિભ્યાં પચ્યસ્વ । સરસ્વત્યૈ પચ્યસ્વ । ઇન્દ્રાય સુત્રામ્ણે પચ્યસ્વ । વાયુઃ પૂતઃ પવિત્રેણ પ્રત્યઙ્ક્ સોમો અતિસ્રુતઃ । ઇન્દ્રસ્ય યુજ્યઃ સખા
અશ્વિનો માટે પકાવો. સરસ્વતી માટે પકાવો. ઇન્દ્ર, સારી રીતે જોડાયેલા માટે પકાવો. વાયુ શુદ્ધિકર્તા દ્વારા શુદ્ધ થાય છે; સોમ સારી રીતે વહે છે. ઇન્દ્રનો જોડાયેલ મિત્ર.
કુવિદ્ અઙ્ગ યવમન્તો વયં ચિદ્ યથા દાન્ત્ય્ અનુપૂર્વં વિયૂય । ઇહેહૈષાં કૃણુહિ ભોજનાનિ યે બર્હિષો નમ ઽ ઉક્તિં યજન્તિ । ઉપયામગૃહીતો ઽસ્ય્ અશ્વિભ્યાં ત્વા સરસ્વત્યૈ ત્વેન્દ્રાય ત્વા સુત્રામ્ણે
શું અમે, ખરેખર, જવારથી, યોગ્ય રીતે, દાન ક્રમથી વહેંચી શકીએ? અહીં, એ લોકો માટે ભોજન તૈયાર કરો, જે બર્હિ પર બેઠા, સ્તુતિ અને યજ્ઞ કરે છે. હું તને અશ્વિનો, સરસ્વતી, ઇન્દ્ર, સારી રીતે જોડાયેલા માટે સ્વીકાર્યો છે.
વયꣳ સુરામમ્ અશ્વિના નમુચાવ્ આસુરે સચા । વિપિપાના શુભસ્ પતી ઇન્દ્રં કર્મસ્વ્ આવતમ્
અશ્વિનો સાથે, અમે નમુચી અસુર સાથે સુરામ પીધી; હે તેજસ્વી સ્વામી, સતત પીનારા, ઇન્દ્રને કર્મમાં સહારો આપો.
પુત્રમ્ ઇવ પિતરાવ્ અશ્વિનોભેન્દ્રાવથુઃ કાવ્યૈર્ દꣳસનાભિઃ । યત્ સુરામં વ્યપિબઃ શચીભિઃ સરસ્વતી ત્વા મઘવન્ન્ અભિષ્ણક્
પિતાની જેમ પુત્રને, અશ્વિનોએ ઇન્દ્રને કૌશલ અને ઔષધિથી રક્ષ્યા; જ્યારે તું, હે મહાન, શચીઓ સાથે સુરામ પીધા, સરસ્વતી, હે દયાળુ, તને સ્તુતિ કરી.
યુઞ્જાનઃ પ્રથમં મનસ્ તત્વાય સવિતા ધિયમ્ । અગ્નેર્ જ્યોતિર્ નિચાય્ય પૃથિવ્યા ઽ અધ્ય્ આભરત્
પ્રથમ વિચારને સત્ય માટે જોડીને, સવિતા બુદ્ધિને પ્રેરણા આપે છે; અગ્નિનું પ્રકાશ પ્રગટાવી, પૃથ્વી પર લાવે છે.
યુક્તેન મનસા વયં દેવસ્ય સવિતુઃ સવે । સ્વર્ગ્યાય શક્ત્યા
જોડાયેલા મનથી, અમે દેવ સવિતાની પ્રેરણા શોધીએ છીએ, એ શક્તિથી જે સ્વર્ગ તરફ લઈ જાય છે.
યુક્ત્વાય સવિતા દેવાન્ત્ સ્વર્યતો ધિયા દિવમ્ । બૃહજ્ જ્યોતિઃ કરિષ્યતઃ સવિતા પ્ર સુવાતિ તાન્
દેવતા સવિતા, અન્ય દેવતાઓ સાથે જોડાઈને, પ્રેરિત બુદ્ધિથી સ્વર્ગ તરફ જાય છે; એ મહાન પ્રકાશરૂપ સવિતા તેમને સારા કાર્યો માટે પ્રેરણા આપે.
યુઞ્જતે મન ઽ ઉત યુઞ્જતે ધિયો વિપ્રા વિપ્રસ્ય બૃહતો વિપશ્ચિતઃ । વિ હોત્રા દધે વયુનાવિદ્ એક ઽ ઇન્ મહી દેવસ્ય સવિતુઃ પરિષ્ટુતિઃ
જ્ઞાની ઋષિઓ મનને જોડે છે, તેઓ પોતાની બુદ્ધિને પણ જોડે છે; મહાન વિદ્વાન અને વિદ્વાનોના પણ વિદ્વાન એવા ઋષિ, યજ્ઞના અગ્નિ સ્થાપે છે અને વિધિ જાણે છે; દેવ સવિતાનું વિશાળ સ્તુતિગાન તેને ઘેરી લે છે.
યુજે વાં બ્રહ્મ પૂર્વ્યં નમોભિર્ વિ શ્લોક ઽ એતુ પથ્યેવ સૂરેઃ । શૃણ્વન્તુ વિશ્વે ઽ અમૃતસ્ય પુત્રા ઽ આ યે ધામાનિ દિવ્યાનિ તસ્થુઃ
આપણે ભક્તિપૂર્વક તમારું પ્રાચીન સ્તોત્ર જોડીએ; એ સ્તોત્ર માર્ગ પર રથની જેમ આગળ વધે; અમૃતના પુત્રો, જે સ્વર્ગના સ્થાનોમાં ઊભા છો, તમે સૌ સાંભળો.
યસ્ય પ્રયાણમ્ અન્વ્ અન્ય ઽ ઇદ્ યયુર્ દેવા દેવસ્ય મહિમાનમ્ ઓજસા । યઃ પાર્થિવાનિ વિમમે સ ઽ એતશો રજાસિ દેવઃ સવિતા મહિત્વના
જેના જતાં બીજા દેવતાઓએ પણ ગયા, એ દેવના બળથી, એ મહાનતાથી; જેણે પૃથ્વીના પ્રદેશો માપ્યા, એ દેવ સવિતા પોતાની મહિમાથી એ બધું સ્થાપે છે.
દેવ સવિતઃ પ્ર સુવ યજ્ઞં પ્ર સુવ યજ્ઞપતિં ભગાય । દિવ્યો ગન્ધર્વઃ કેતપૂઃ કેતં નઃ પુનાતુ વાચસ્ પતિર્ વાચં નઃ સ્વદતુ
દેવ સવિતા, તું અમારો યજ્ઞ પ્રેર; યજ્ઞના સ્વામી માટે પણ શુભતા લાવ; સ્વર્ગીય ગંધર્વ, સંકેતો જાણનાર, અમારો વિચાર શુદ્ધ કરે; વાણીના સ્વામી, અમારી વાણી મીઠી બનાવે.
ઇમં નો દેવ સવિતર્ યજ્ઞં પ્ર ણય દેવાવ્યꣳ સખિવિદꣳ સત્રાજિતં ધનજિતꣳ સ્વર્જિતમ્ । ઋચા સ્તોમꣳ સમર્ધય ગાયત્રેણ રથન્તરં બૃહદ્ ગાયત્રવર્તનિ સ્વાહા
દેવ સવિતા, અમારા આ યજ્ઞને દેવત્વ, મિત્રતા, સભામાં વિજય, ધનપ્રાપ્તિ અને સ્વર્ગપ્રાપ્તિ તરફ દોરી જા; અમારા સ્તોત્રને ગાયત્રી, રથંતર અને મહા ગાયત્રી છંદથી મજબૂત બનાવ — સ્વાહા.
દેવસ્ય ત્વા સવિતુઃ પ્રસવે ઽશ્વિનોર્ બાહુભ્યાં પૂષ્ણો હસ્તાભ્યામ્ । આ દદે ગાયત્રેણ છન્દસાઙ્ગિરસ્વત્ પૃથિવ્યાઃ સધસ્થાદ્ અગ્નિં પુરીષ્યમ્ અઙ્ગિરસ્વદ્ આ ભર ત્રૈષ્ટુભેન છન્દસાઙ્ગિરસ્વત્
દેવ સવિતાની પ્રેરણાથી, અશ્વિનીકુમારોના હાથથી, પુષણના હાથથી, હું તને ગાયત્રી છંદથી, અંગિરસ, પૃથ્વીના સ્થાન પરથી સ્થાપું છું; શુદ્ધ કરનાર અગ્નિને, અંગિરસ, ત્રિષ્ટુપ છંદથી લાવ.
અભ્રિર્ અસિ નાર્ય્ અસિ ત્વયા વયમ્ અગ્નિꣳ શકેમ ખનિતુꣳ સધસ્થ આ જાગતેન છન્દસાઙ્ગિરસ્વત્
તું વાદળ છે, તું સ્ત્રી છે; તારી સાથે અમે યજ્ઞસ્થાનેથી અગ્નિને જગતી છંદથી પ્રગટ કરી શકીએ, હે અંગિરસ.
હસ્ત ઽ આધાય સવિતા બિભ્રદ્ અભ્રિꣳ હિરણ્યયીમ્ । અગ્નેર્ જ્યોતિર્ નિચાય્ય પૃથિવ્યા ઽ અધ્ય્ આ ભર । આનુષ્ટુભેન છન્દસાઙ્ગિરસ્વત્
સવિતા પોતાના હાથમાં સુવર્ણ વાદળ રાખે છે; અગ્નિનું પ્રકાશ પૃથ્વીમાંથી ખેંચી ઉપર લાવે છે; અનુષ્ઠુપ છંદથી, હે અંગિરસ.
પ્રતૂર્તં વાજિન્ન્ આ દ્રવ વરિષ્ઠામ્ અનુ સમ્વતમ્ । દિવિ તે જન્મ પરમમ્ અન્તરિક્ષે તવ નાભિઃ પૃથિવ્યામ્ અધિ યોનિર્ ઇત્
હે ઝડપી દોડનાર, તું ઇનામ માટે આગળ દોડ, શ્રેષ્ઠ માર્ગે ચાલ; તારો સર્વોચ્ચ જન્મ સ્વર્ગમાં છે, તારો નાભિ અંતરિક્ષમાં છે અને તારો ગર્ભ પૃથ્વી પર છે.
યુઞ્જાથાꣳ રાસભં યુવમ્ અસ્મિન્ યામે વૃષણ્વસૂ । અગ્નિં ભરન્તમ્ અસ્મયુમ્
તમે બંને, દાનમાં સમૃદ્ધ, આ યજ્ઞમાં રાસભાને જોડો, જે અગ્નિને લાવે છે, કલ્યાણ આપનાર છે.
યોગે-યોગે તવસ્તરં વાજે-વાજે હવામહે । સખાય ઽ ઇન્દ્રમૂતયે
દરેક સંયોગમાં, દરેક સ્પર્ધામાં, અમે સૌથી શક્તિશાળી ઈન્દ્રને, મિત્ર તરીકે, મદદ માટે પુકારીયે છીએ.
પ્રતૂર્વન્ન્ એહ્ય્ અવક્રામન્ન્ અશસ્તો રુદ્રસ્ય ગાણપત્યં મયોભૂર્ એહિ । ઉર્વ્ અન્તરિક્ષં વીહિ । સ્વસ્તિગવ્યૂતિર્ અભયાનિ કૃણ્વન્ પૂષ્ણા સયુજા સહ
આગળ વધ, દુર્ભાગ્યને દૂર કરી; હે રુદ્રના ગાણપતિ, આનંદ આપનાર, આવો; વિશાળ અંતરિક્ષ પાર કરો; પુષણ સાથે, ગાયોનું રક્ષણ કરો, સુખ અને નિર્ભયતા આપો.
પૃથિવ્યાઃ સધસ્થાદ્ અગ્નિં પુરીષ્યમ્ અઙ્ગિરસ્વદ્ આ ભર । અગ્નિં પુરીષ્યમ્ અઙ્ગિરસ્વદ્ અચ્છેમઃ । ઽ અગ્નિં પુરીષ્યમ્ અઙ્ગિરસ્વદ્ ભરિષ્યામઃ
પૃથ્વીના સ્થાન પરથી, શુદ્ધ કરનાર અગ્નિને, હે અંગિરસ, લાવ; અમે એ શુદ્ધ કરનાર અગ્નિને પ્રાપ્ત કરીએ, હે અંગિરસ; અમે એ શુદ્ધ કરનાર અગ્નિને લાવીશું, હે અંગિરસ.
અન્વ્ અગ્નિર્ ઉષસામ્ અગ્રમ્ અખ્યદ્ અન્વ્ અહાનિ પ્રથમો જાતવેદાઃ । અનુ સૂર્યસ્ય પુરુત્રા ચ રશ્મીન્ અનુ દ્યાવાપૃથિવી ઽ આ તતન્થ
અગ્નિ ઉષા (પ્રભાત)ના આગલા ભાગને અનુસરે છે, સર્વજ્ઞાની, દિવસોમાં પહેલો છે; એ સૂર્યની અનેક કિરણો ફેલાવે છે અને આકાશ-પૃથ્વીને વિસ્તારે છે.
આગત્ય વાજ્ય્ અધ્વાનꣳ સર્વા મૃધો વિધૂનુતે । અગ્નિꣳ સધસ્થે મહતિ ચક્ષુષા નિ ચિકીષતે
ઝડપી દોડનાર આવીને માર્ગે ચાલે છે, બધાં વિઘ્નો દૂર કરે છે; અગ્નિ મહાન સ્થાનમાં, પોતાની દૃષ્ટિથી દેખાવા ઈચ્છે છે.
આક્રમ્ય વાજિન્ પૃથિવીમ્ અગ્નિમ્ ઇચ્છ રુચા ત્વમ્ । ભૂમ્યા વૃક્ત્વાય નો બ્રૂહિ યતઃ ખનેમ તં વયમ્
પૃથ્વી પર પગ મૂકીને, હે ઝડપી દોડનાર, તું તારી તેજથી અગ્નિને શોધ; અમને બતાવ, શોધનાર માટે, અમે એ અગ્નિને ક્યાં ખોદી શકીએ.
દ્યૌસ્ તે પૃષ્ઠં પૃથિવી સધસ્થમ્ આત્માન્તરિક્ષꣳ સમુદ્રો યોનિઃ । વિખ્યાય ચક્ષુષા ત્વમ્ અભિ તિષ્ઠ પૃતન્યતઃ
આકાશ તારો પીઠ છે, પૃથ્વી તારો આસન છે, અંતરિક્ષ તારો આત્મા છે, સમુદ્ર તારો ગર્ભ છે; તું તારી દૃષ્ટિથી પ્રગટ થઈ, દુશ્મનો સામે મજબૂત ઊભો રહો.
ઉત્ ક્રામ મહતે સૌભગાયાસ્માદ્ આસ્થાનાદ્ દ્રવિણોદા વાજિન્ । વયꣳ સ્યામ સુમતૌ પૃથિવ્યા ઽ અગ્નિં ખનન્ત ઽ ઉપસ્થે ઽ અસ્યાઃ
હે ધન આપનાર અને ઝડપી ચાલનાર, આ આસનમાંથી ઊઠી જા, અમારે માટે મહાન સુખ-સમૃદ્ધિ લાવ. અમે પૃથ્વી પર સારા વિચારવાળા બનીએ, જેમ આપણે એના ગર્ભમાં અગ્નિ ખોદીએ છીએ.
ઉદ્ અક્રમીદ્ દ્રવિણોદા વાજ્ય્ અર્વાકઃ સુ લોકꣳ સુકૃતં પૃથિવ્યામ્ । તતઃ ખનેમ સુપ્રતીકમ્ અગ્નિꣳ સ્વો રુહાણા ઽ અધિ નાકમ્ ઉત્તમમ્
ધન આપનાર અને ઝડપી ચાલનાર અહીં નજીકના શુભ લોકમાં, સુંદર પૃથ્વી પર આવી પહોંચ્યા છે. હવે ત્યાંથી આપણે સુંદર મુખવાળા અગ્નિને ખોદીએ, જે પોતાની તેજથી સર્વોચ્ચ સ્વર્ગ સુધી પહોંચે છે.
આ ત્વા જિઘર્મિ મનસા ઘૃતેન પ્રતિક્ષિયન્તં ભુવનાનિ વિશ્વા । પૃથું તિરશ્ચા વયસા બૃહન્તં વ્યચિષ્ઠમ્ અન્નૈ રભસં દૃશાનમ્
હું તને મનથી અને ઘીથી નજીક આવું છું, જે સર્વ જગતને વ્યાપે છે; તું વિશાળ, દિશાઓમાં ફેલાયેલો, શક્તિથી મહાન, અન્નમાં સર્વત્ર વ્યાપક, ઉત્સાહી અને તેજસ્વી છે.
આ વિશ્વતઃ પ્રત્યઞ્ચં જિઘર્મ્ય્ અરક્ષસા મનસા તજ્ જુષેત । મર્યશ્રી સ્પૃહયદ્વર્ણો ઽ અગ્નિર્ નાભિમૃશે તન્વા જર્ભુરાણઃ
હું ચારે બાજુથી તારી પાસે આવું છું, તું નિર્ભય મનથી આ સ્વીકાર કરજે; હે અગ્નિ, યુવાન જેવી કાંતિ ધરાવનાર, સૌને આકર્ષે તેવો રૂપ ધરાવનાર, હું તને મારા શરીરે સ્પર્શું છું, તું સતત વધતો રહે છે.