હોતા યક્ષદ્ દૈવ્યા હોતારા ભિષજાશ્વિનેન્દ્રં ન જાગૃવિ દિવા નક્તં ન ભેષજૈઃ શૂષꣳ સરસ્વતી ભિષક્ સીસેન દુહ ઽ ઇન્દ્રિયં પયઃ સોમઃ પરિસ્રુતા ઘૃતં મધુ વ્યન્ત્વ્ આજ્યસ્ય હોતર્ યજ
યજમાન દૈવી યજક, અશ્વિનીકુમારો અને ઇન્દ્ર, દિવસ-રાત જાગૃત, ઔષધિઓ, ઉપચારક સરસ્વતી, દૂધમાં બળ દૂધી, સોમ, ઘી અને મધ સાથે હવન કરે.
હોતા યક્ષત્ તિસ્રો દેવીર્ ન ભેષજં ત્રયસ્ત્રિધાતવો પસો રૂપમ્ ઇન્દ્રે હિરણ્યયમ્ અશ્વિનેડા ન ભારતી વાચા સરસ્વતી મહ ઽ ઇન્દ્રાય દુહ ઽ ઇન્દ્રિયં પયઃ સોમઃ પરિસ્રુતા ઘૃતં મધુ વ્યન્ત્વ્ આજ્યસ્ય હોતર્ યજ
યજમાન ત્રણ દેવીઓ, ઔષધિઓ, ત્રણ પ્રકારના દાન, ઇન્દ્રમાં સુવર્ણ રૂપ, અશ્વિનીકુમારો અને ઇડા માટે, ભાષા સાથે ભારતીઃ, સરસ્વતી, ઇન્દ્ર માટે મહિમા દૂધી, બળ, દૂધ, સોમ, ઘી અને મધ સાથે હવન કરે.
હોતા યક્ષત્ સુરેરસમ્ ઋષભં નર્યાપસં ત્વષ્ટારમ્ ઇન્દ્રમ્ અશ્વિના ભેષજં ન સરસ્વતીમ્ ઓજો ન હૂતિર્ ઇન્દ્રિયં વૃકો ન રભસો ભિષગ્ યશઃ સુરયા ભેષજꣳ શ્રિયા ન માસરં પયઃ સોમઃ પરિસ્રુતા ઘૃતં મધુ વ્યન્ત્વ્ આજ્યસ્ય હોતર્ યજ
યજમાન સુરેર, વાછરડો, શ્રેષ્ઠ દાન, ત્વષ્ટા, ઇન્દ્ર, અશ્વિનીકુમારો, ઔષધિઓ, સરસ્વતી, તાજગી, આહ્વાન, બળ, વાઘની જેમ જોર, યશસ્વી ઉપચારક, સુરાથી, ઔષધિઓ, વૈભવ, દૂધ, સોમ, ઘી અને મધ સાથે હવન કરે.
હોતા યક્ષદ્ વનસ્પતિꣳ શમિતારꣳ શતક્રતું ભીમં ન મન્યુꣳ રાજાનં વ્યાઘ્રં નમસાશ્વિના ભામꣳ સરસ્વતી ભિષગ્ ઇન્દ્રાય દુહ ઽ ઇન્દ્રિયં પયઃ સોમઃ પરિસ્રુતા ઘૃતં મધુ વ્યન્ત્વ્ આજ્યસ્ય હોતર્ યજ
યજમાન વનરાજ, શાંતિકારક, શતક્રતુ, ભયાનક ક્રોધ, રાજા, વાઘ, અશ્વિનીકુમારો માટે શ્રદ્ધાથી, ભયાનક ઉપચારક સરસ્વતી, ઇન્દ્ર માટે બળ દૂધી, દૂધ, સોમ, ઘી અને મધ સાથે હવન કરે.
હોતા યક્ષદ્ અગ્નિꣳ સ્વાહાજ્યસ્ય સ્તોકાનાꣳ સ્વાહા મેદસાં પૃથક્ સ્વાહા છાગમ્ અશ્વિભ્યાꣳ સ્વાહા મેષꣳ સરસ્વત્યૈ સ્વાહ ઽ ઋષભમ્ ઇન્દ્રાય સિꣳહાય સહસ ઽ ઇન્દ્રિયꣳ સ્વાહાગ્નિં ન ભેષજꣳ સ્વાહા સોમમ્ ઇન્દ્રિયꣳ સ્વાહેન્દ્રꣳ સુત્રામાણꣳ સવિતારં વરુણં ભિષજાં પતિꣳ સ્વાહા વનસ્પતિં પ્રિયં પાથો ન ભેષજꣳ સ્વાહા દેવા ઽ આજ્યપા જુષાણો ઽ અગ્નિર્ ભેષજં પયઃ સોમઃ પરિસ્રુતા ઘૃતં મધુ વ્યન્ત્વ્ આજ્યસ્ય હોતર્ યજ
હોતા યક્ષદ્ અશ્વિનૌ છાગસ્ય વપાયા મેદસો જુષેતાꣳ હવિર્ હોતર્ યજ । હોતા યક્ષત્ સરસ્વતીં મેષસ્ય વપાયા મેદસો જુષતાꣳ હવિર્ હોતર્ યજ । હોતા યક્ષદ્ ઇન્દ્રમ્ ઋષભસ્ય વપાયા મેદસો જુષતાꣳ હવિર્ હોતર્ યજ
યજમાન અશ્વિનીકુમારો માટે છાગના માંસ અને ચરબી સાથે હવન કરે, તેઓ હવન સ્વીકારે; યજમાન સરસ્વતી માટે મેષના માંસ અને ચરબી સાથે હવન કરે, તે હવન સ્વીકારે; યજમાન ઇન્દ્ર માટે વાછરડાના માંસ અને ચરબી સાથે હવન કરે, તે હવન સ્વીકારે.
હોતા યક્ષદ્ અશ્વિનૌ સરસ્વતીમ્ ઇન્દ્રꣳ સુત્રામાણમ્ ઇમે સોમાઃ સુરામાણશ્ છાગૈર્ ન મેષૈર્ ઋષભૈઃ સુતાઃ શષ્પૈર્ ન તોક્મભિર્ લાજૈર્ મહસ્વન્તો મદા માસરેણ પરિષ્કૃતાઃ શુક્રાઃ પયસ્વન્તો ઽમૃતાઃ પ્રસ્થિતા વો મધુશ્ચુતસ્ તાન્ અશ્વિના સરસ્વતીન્દ્રઃ સુત્રામા વૃત્રહા જુષન્તાꣳ સોમ્યં મધુ પિબન્તુ વ્યન્તુ હોતર્ યજ
દેવં બર્હિઃ સરસ્વતી સુદેવમ્ ઇન્દ્રે ઽ અશ્વિના । તેજો ન ચક્ષુર્ અક્ષ્યોર્ બર્હિષા દધુર્ ઇન્દ્રિયં વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
સરસ્વતીનું બર્હિ, ઇન્દ્ર અને અશ્વિનીકુમારો માટે દિવ્ય અને શ્રેષ્ઠ છે. જેમ આંખમાં પ્રકાશ હોય છે, તેમ તેમણે ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે બર્હિ પર શક્તિ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
દેવીર્ દ્વારો ઽ અશ્વિના ભિષજેન્દ્રે સરસ્વતી । પ્રાણં ન વીર્યં નસિ દ્વારો દધુર્ ઇન્દ્રિયં વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
દિવ્ય દ્વાર, અશ્વિનીકુમારો, વૈદ્ય ઇન્દ્ર અને સરસ્વતી; જેમ શ્વાસ અને બળ હોય છે, તેમ દ્વારોએ ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
દેવી ઽ ઉષાસાવ્ અશ્વિના સુત્રામેન્દ્રે સરસ્વતી । બલં ન વાચમ્ આસ્ય ઽ ઉષાભ્યાં દધુર્ ઇન્દ્રિયં વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
દિવ્ય ઉષા, અશ્વિનીકુમારો, વિદ્વાન ઇન્દ્ર અને સરસ્વતી; જેમ બળ અને મોઢામાં વાણી હોય છે, તેમ ઉષાએ ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
દેવી જોષ્ટ્રી સરસ્વત્ય્ અશ્વિનેન્દ્રમ્ અવર્ધયન્ । શ્રોત્રં ન કર્ણયોર્ યશો જોષ્ટ્રીભ્યાં દધુર્ ઇન્દ્રિયં વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
દિવ્ય આનંદદાયિ, સરસ્વતી, અશ્વિનીકુમારો અને ઇન્દ્રે વૃદ્ધિ પામેલી છે. જેમ કાનમાં શ્રવણ અને યશ હોય છે, તેમ આનંદદાયીઓએ ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
દેવી ઽ ઊર્જાહુતી દુઘે સુદુઘેન્દ્રે સરસ્વત્ય્ અશ્વિના ભિષજાવતઃ । શુક્રં ન જ્યોતિ સ્તનયોર્ આહુતી ધત્ત ઽ ઇન્દ્રિયં વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
દિવ્ય પોષણ આપનારી, પુષ્કળ દૂધ આપનારી, ઇન્દ્ર, સરસ્વતી અને અશ્વિનીકુમારો, વૈદ્ય દંપતી માટે; જેમ સ્તનમાંથી પ્રકાશ અને તેજ વહે છે, તેમ આ આહુતિઓએ ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
દેવા દેવાનાં ભિષજા હોતારાવ્ ઇન્દ્રમ્ અશ્વિના । વષટ્કારૈઃ સરસ્વતી ત્વિષિં ન હૃદયે મતિꣳ હોતૃભ્યાં દધુર્ ઇન્દ્રિયં વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
દેવતાઓ, દેવોના વૈદ્ય, હોતા, ઇન્દ્ર, અશ્વિનીકુમારો; 'વષટ' ઉચ્ચાર સાથે સરસ્વતી, જેમ હૃદયમાં તેજ અને વિચાર હોય છે, તેમ હોતાઓએ ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
દેવીસ્ તિસ્રસ્ તિસ્રો દેવીર્ અશ્વિનેડા સરસ્વતી । શૂષં ન મધ્યે નાભ્યામ્ ઇન્દ્રાય દધુર્ ઇન્દ્રિયં વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
ત્રણ દિવ્ય, ત્રણ દેવીઓ, અશ્વિનીકુમારો, ઇડા, સરસ્વતી; જેમ મધ્યમાં, નાભિમાં રસ હોય છે, તેમ તેમણે ઇન્દ્ર માટે, ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
દેવ ઽ ઇન્દ્રો નરાશꣳસસ્ ત્રિવરૂથઃ સરસ્વત્યાશ્વિભ્યામ્ ઈયતે રથઃ । રેતો ન રૂપમ્ અમૃતં જનિત્રમ્ ઇન્દ્રાય ત્વષ્ટા દધદ્ ઇન્દ્રિયાણિ વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
દેવ ઇન્દ્ર, નરાશંસ, ત્રિવરુથ, સરસ્વતી અને અશ્વિનીકુમારો સાથે રથ પર આરૂઢ થાય છે. જેમ બીજ, રૂપ અને અમૃતમય મૂળ હોય છે, તેમ ત્વષ્ટાએ ઇન્દ્ર માટે, ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિઓ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
દેવો દેવૈર્ વનસ્પતિર્ હિરણ્યપર્ણો ઽ અશ્વિભ્યાꣳ સરસ્વત્યા સુપિપ્પલ ઽ ઇન્દ્રાય પચ્યતે મધુ । ઓજો ન જૂતિર્ ઋષભો ન ભામં વનસ્પતિર્ નો દધદ્ ઇન્દ્રિયાણિ વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
દેવ વનસ્પતિ, દેવતાઓ સાથે, સુવર્ણ પાંદડાવાળો, અશ્વિનીકુમારો અને સરસ્વતી સાથે, ફળદાયિ, ઇન્દ્ર માટે મધરૂપે પકાવવામાં આવે છે. જેમ બળ, ગતિ, વાછરડાની જેમ તેજ હોય છે, તેમ વનસ્પતિ દેવે આપણા માટે, ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિઓ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
દેવં બર્હિર્ વારિતીનામ્ અધ્વરે સ્તીર્ણમ્ અશ્વિભ્યામૂર્ણમ્રદાઃ સરસ્વત્યા સ્યોનમ્ ઇન્દ્ર તે સદઃ । ઈશાયૈ મન્યુꣳ રાજાનં બર્હિષા દધુર્ ઇન્દ્રિયં વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
દિવ્ય બર્હિ, જે યજ્ઞમાં જળ માટે પાથરાયું છે, અશ્વિનીકુમારો માટે, ઊન જેવી નરમતા માટે, સરસ્વતી માટે, ઇન્દ્ર માટે તારો સુખદાસન છે. રાણી અને શાસન માટે બર્હિએ ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિ સ્થાપી છે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
અગ્નિમ્ અદ્ય હોતારમ્ અવૃણીતાયં યજમાનઃ પચન્ પક્તીઃ પચન્ પુરોડાશાન્ બધ્નન્ન્ અશ્વિભ્યાં છાગꣳ સરસ્વત્યૈ મેષમ્ ઇન્દ્રાય ઽ ઋષભꣳ સુન્વન્ન્ અશ્વિભ્યાꣳ સરસ્વત્યા ઽઇન્દ્રાય સુત્રામ્ણે સુરાસોમાન્
આજે યજમાન અગ્નિને હોતા તરીકે પસંદ કરે છે, ભાગો પકાવે છે, પૌરોડાશ પકાવે છે, અશ્વિનીકુમારો માટે બકરો, સરસ્વતી માટે ધોળિયો, ઇન્દ્ર માટે વાછરડો બાંધે છે, અને અશ્વિનીકુમારો, સરસ્વતી અને વિદ્વાન ઇન્દ્ર માટે સુરા અને સોમ દબાવે છે.
સૂપસ્થા ઽ અદ્ય દેવો વનસ્પતિર્ અભવદ્ અશ્વિભ્યાં છાગેન સરસ્વત્યૈ મેષેણેન્દ્રાય ઽઋષભેણાક્ષꣳસ્ તાન્ મેદસ્તઃ પ્રતિ પચતાગૃભીષતાવીવૃધન્ત પુરોડાશૈર્ અપુર્ અશ્વિના સરસ્વતીન્દ્રઃ સુત્રામા સુરાસોમાન્
ત્વામ્ અદ્ય ઽ ઋષ ઽ આર્ષેય ઽ ઋષીણાં નપાદ્ અવૃણીતાયં યજમાનો બહુભ્ય ઽ આ સંગતેભ્ય ઽ એષ મે દેવેષુ વસુ વાર્યાયક્ષ્યત ઽ ઇતિ તા યા દેવા દેવ દાનાન્ય્ અદુસ્ તાન્ય્ અસ્મા ઽ આ ચ શાસ્સ્વા ચ ગુરસ્વેષિતશ્ ચ હોતર્ અસિ ભદ્રવાચ્યાય પ્રેષિતો માનુષઃ સૂક્તવાકાય સૂક્તા બ્રૂહિ
તમે આજે ઋષિ, ઋષિઓના સંતાન છો; આ યજમાનએ અનેકમાંથી તમને પસંદ કર્યા છે. 'આ મારું દેવોમાં શ્રેષ્ઠ ધન છે,' એમ તે કહે છે. એથી, હે દેવો, એ દૈવી દાન અમને આપો; અમને શીખવો અને રક્ષા કરો. તમે ગુરુના પ્રેરિત હોતાર છો, શુભ વાણી માટે મોકલાયેલા, માનવ સ્વરૂપ ધરાવતા, અને પવિત્ર સ્તુતિઓ ઉચ્ચારતા છો—એ સ્તુતિઓ બોલો.
તેજોઽસિ શુક્રમ્ અમૃતમ્ આયુષ્પા ઽ આયુર્ મે પાહિ । દેવસ્ય ત્વા સવિતુઃ પ્રસવે ઽશ્વિનોર્ બાહુભ્યાં પૂષ્ણો હસ્તાભ્યામ્ । આ દદે
તમે તેજ છો, શુદ્ધ છો, અમૃત છો, આયુષ્ય આપનાર છો—મારું આયુષ્ય બચાવો. હું તમને સવિતાદેવની પ્રેરણાથી, અશ્વિનીદેવોના હાથથી અને પુષણના હાથે અર્પણ કરું છું.
ઇમામ્ અગૃભ્ણન્ રશનામ્ ઋતસ્ય પૂર્વ ઽ આયુષિ વિદથેષુ કવ્યા । સા નો ઽ અસ્મિન્ત્ સુત ઽ આ બભૂવ ઽ ઋતસ્ય સામન્ત્ સરમારપન્તી
જ્ઞાનીજનોએ વિધિમાં, પ્રાચીન સત્યની આ દોરી પકડી છે. જે અમને આ પિછાયેલા સોમમાં મળી છે, તે સત્યની સાથી બની સરમા સાથે દોડતી રહે.
અભિધા ઽ અસિ ભુવનમ્ અસિ યન્તાસિ ધર્તા । સ ત્વમ્ અગ્નિં વૈશ્વાનરꣳ સપ્રથસં ગચ્છ સ્વાહાકૃતઃ
તમે વાણી છો, તમે સમગ્ર જગત છો, તમે માર્ગદર્શક છો, તમે આધાર આપનાર છો. તેથી, હે અગ્નિ વૈશ્વાનર, તમે વ્યાપી જાવ, સ્વાહા સાથે બોલાવીને આગળ વધો.
સ્વગા ત્વા દેવેભ્યઃ પ્રજાપતયે બ્રહ્મન્ન્ અશ્વં ભન્ત્સ્યામિ દેવેભ્યઃ પ્રજાપતયે તેન રાધ્યાસમ્ । તં બધાન દેવેભ્યઃ પ્રજાપતયે તેન રાધ્નુહિ
દેવતાઓ માટે, પ્રજાપતિ માટે, હે બ્રાહ્મણ, હું ઘોડાને તોડીશ, દેવતાઓ માટે, પ્રજાપતિ માટે—તેના દ્વારા મને કલ્યાણ મળે. તેને દેવતાઓ માટે, પ્રજાપતિ માટે બાંધો—તેના દ્વારા તમને પણ કલ્યાણ મળે.
યજમાન અગ્નિને ઘીથી, બાળકોએ ચરબીથી, અલગથી, અશ્વિનીકુમારો માટે છાગ, સરસ્વતી માટે મેષ, ઇન્દ્ર માટે વાછરડો, બળ માટે સિંહ, અગ્નિ માટે ઔષધિઓ, સોમ માટે બળ, ઇન્દ્ર માટે શક્તિશાળી, સવિતા, ઔષધિઓના સ્વામી વરુણ, વનરાજ, પ્રિય જળો માટે ઔષધિઓ, દેવતાઓ ઘી સ્વીકારતા, અગ્નિ માટે ઔષધિઓ, દૂધ, સોમ, ઘી અને મધ સાથે હવન કરે.
હોતારે અશ્વિનીકુમાર, સરસ્વતી અને સુજ્ઞાન ઇન્દ્રને બોલાવવું જોઈએ. આ સોમરસો, બકરાં, ધોળિયા, વાછરડા, તાજા અંકુરો, લાવા અને ધાન્યથી, શુદ્ધ અને દૂધાળાં, અમૃતસમાન, મધથી ભરપૂર અને આનંદદાયક બનાવવામાં આવ્યા છે. અશ્વિનીકુમારો, સરસ્વતી અને વિજ્ઞાની ઇન્દ્ર, વિત્રનું વિનાશક, આ સોમરસથી પ્રસન્ન થાય અને તેનો આનંદ માણે. હોતારે, આ હવન અર્પણ કર.
હોતા યક્ષદ્ અશ્વિનૌ છાગસ્ય હવિષ ઽ આત્તામ્ અદ્ય મધ્યતો મેદ ઽ ઉદ્ભૃતં પુરા દ્વેષોભ્યઃ પુરા પૌરુષેય્યા ગૃભો ઘસ્તાં નૂનં ઘાસે ઽ અજ્રાણાં યવસપ્રથમાનાꣳ સુમત્ક્ષરાણાꣳ શતરુદ્રિયાણામ્ અગ્નિષ્વાત્તાનાં પીવોપવસાનાં પાર્શ્વતઃ શ્રોણિતઃ શિતામત ઽ ઉત્સાદતો ઙ્ગાદ્-અઙ્ગાદ્ અવત્તાનાં કરત એવાશ્વિના જુષેતાꣳ હવિર્ હોતર્ યજ
હોતારે અશ્વિનીકુમારોને બોલાવ. આજે બકરાંના હવનમાંથી મધ્ય ભાગનું ચરબીયું, જે દુશ્મનો અને માનવસંપર્કથી દૂર રાખવામાં આવ્યું છે, ઘીમાં મૂકવામાં આવ્યું છે. આ ઘી પ્રથમ દાણાંનું, શ્રેષ્ઠ સ્તુતિઓનું, શતરુદ્રોનું, અગ્નિમાં આહુતિ આપનારાનું, અને પુષ્કળ દાન કરનારાનું છે. બાજુ, કટિ, સફેદ ચરબી, ઉપરના ભાગ અને દરેક અંગમાંથી કાપીને લેવાયું છે. અશ્વિનીકુમારો આ હવનથી પ્રસન્ન થાય. હોતારે, આ હવન અર્પણ કર.
હોતા યક્ષત્ સરસ્વતીં મેષસ્ય હવિષ ઽ આવયદ્ અદ્ય મધ્યતો મેદ ઽ ઉદ્ભૃતં પુરા દ્વેષોભ્યઃ પુરા પૌરુષેય્યા ગૃભો ઘસન્ નૂનં ઘાસે ઽ અજ્રાણાં યવસપ્રથમાનાꣳ સુમત્ક્ષરાણાꣳ શતરુદ્રિયાણામ્ અગ્નિષ્વાત્તાનાં પીવોપવસાનાં પાર્શ્વતઃ શ્રોણિતઃ શિતામત ઽ ઉત્સાદતો ઽઙ્ગાદ્-અઙ્ગાદ્ અવત્તાનાં કરદ્ એવꣳ સરસ્વતી જુષતાꣳ હવિર્ હોતર્ યજ
હોતારે સરસ્વતીને બોલાવ. આજે ધોળિયાના હવનમાંથી મધ્ય ભાગનું ચરબીયું, જે દુશ્મનો અને માનવસંપર્કથી દૂર રાખવામાં આવ્યું છે, ઘીમાં મૂકવામાં આવ્યું છે. આ ઘી પ્રથમ દાણાંનું, શ્રેષ્ઠ સ્તુતિઓનું, શતરુદ્રોનું, અગ્નિમાં આહુતિ આપનારાનું, અને પુષ્કળ દાન કરનારાનું છે. બાજુ, કટિ, સફેદ ચરબી, ઉપરના ભાગ અને દરેક અંગમાંથી કાપીને લેવાયું છે. સરસ્વતી આ હવનથી પ્રસન્ન થાય. હોતારે, આ હવન અર્પણ કર.
હોતા યક્ષદ્ ઇન્દ્રમ્ ઋષભસ્ય હવિષ ઽ આવયદ્ અદ્ય મધ્યતો મેદ ઽ ઉદ્ભૃતં પુરા દ્વેષોભ્યઃ પુરા પૌરુષેય્યા ગૃભો ઘસન્ નૂનં ઘાસે ઽ અજ્રાણાં યવસપ્રથમાનાꣳ સુમત્ક્ષરાણાꣳ શતરુદ્રિયાણામ્ અગ્નિષ્વાત્તાનાં પીવોપવસાનાં પાર્શ્વતઃ શ્રોણિતઃ શિતામત ઽ ઉત્સાદતો ઽઙ્ગાદ્-અઙ્ગાદ્ અવત્તાનાં કરદ્ એવમ્ ઇન્દ્રો જુષતાꣳ હવિર્ હોતર્ યજ
હોતારે ઇન્દ્રને બોલાવ. આજે વાછરડાના હવનમાંથી મધ્ય ભાગનું ચરબીયું, જે દુશ્મનો અને માનવસંપર્કથી દૂર રાખવામાં આવ્યું છે, ઘીમાં મૂકવામાં આવ્યું છે. આ ઘી પ્રથમ દાણાંનું, શ્રેષ્ઠ સ્તુતિઓનું, શતરુદ્રોનું, અગ્નિમાં આહુતિ આપનારાનું, અને પુષ્કળ દાન કરનારાનું છે. બાજુ, કટિ, સફેદ ચરબી, ઉપરના ભાગ અને દરેક અંગમાંથી કાપીને લેવાયું છે. ઇન્દ્ર આ હવનથી પ્રસન્ન થાય. હોતારે, આ હવન અર્પણ કર.
હોતા યક્ષદ્ વનસ્પતિમ્ અભિ હિ પિષ્ટતમયા રભિષ્ઠયા રશનયાધિત । યત્રાશ્વિનોશ્ છાગસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્ર સરસ્વત્યા મેષસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્રેન્દ્રસ્ય ઽઋષભસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્રાગ્નેઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્ર સોમસ્ય પ્રિયા ધામાનિ યત્રેન્દ્રસ્ય સુત્રામ્ણઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્ર સવિતુઃ પ્રિયા ધામાનિ યત્ર વરુણસ્ય પ્રિયા ધામાનિ યત્ર વનસ્પતેઃ પ્રિયા પાથાꣳસિ યત્ર દેવાનામ્ આજ્યપાનાં પ્રિયા ધામાનિ યત્રાગ્નેર્ હોતુઃ પ્રિયા ધામાનિ તત્રૈતાન્ પ્રસ્તુત્યેવોપસ્તુત્યેવોપાવ સ્રક્ષદ્ રભીયસ ઽઇવ કૃત્વી કરદ્ એવં દેવો વનસ્પતિર્ જુષતાꣳ હવિર્ હોતર્ યજ
હોતારે વનસ્પતિ દેવને બોલાવ. તે સૌથી મજબૂત અને તેજસ્વી દોરથી બંધાયેલો છે. જ્યાં અશ્વિનીકુમારો માટે બકરાંના હવનના પ્રિય સ્થાન છે, જ્યાં સરસ્વતી માટે ધોળિયાના હવનના પ્રિય સ્થાન છે, જ્યાં ઇન્દ્ર માટે વાછરડાના હવનના પ્રિય સ્થાન છે, જ્યાં અગ્નિ, સોમ, વિદ્વાન ઇન્દ્ર, સવિતા, વરુણ, વનસ્પતિ દેવના પ્રિય માર્ગો, ઘૃતપાન દેવોના પ્રિય સ્થાન અને અગ્નિ હોતા માટેના પ્રિય સ્થાન છે, ત્યાં આ બધું સુંદર રીતે તૈયાર અને સ્તુતિપૂર્વક અર્પણ થાય. વનસ્પતિ દેવ આ હવનથી પ્રસન્ન થાય. હોતારે, આ હવન અર્પણ કર.
હોતા યક્ષદ્ અગ્નિꣳ સ્વિષ્ટકૃતમ્ અયાડ્ અગ્નિર્ અશ્વિનોશ્ છાગસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાન્ય્ અયાટ્ સરસ્વત્યા મેષસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાન્ય્ અયાડ્ ઇન્દ્રસ્ય ઽ ઋષભસ્ય હવિષઃ પ્રિયા ધામાન્ય્ અયાડ્ અગ્નેઃ પ્રિયા ધામાન્ય્ અયાટ્ સોમસ્ય પ્રિયા ધામાન્ય્ અયાડ્ ઇન્દ્રસ્ય સુત્રામ્ણઃ પ્રિયા ધામાન્ય્ અયાટ્ સવિતુઃ પ્રિયા ધામાન્ય્ અયાડ્ વરુણસ્ય પ્રિયા ધામાન્ય્ અયાડ્ વનસ્પતેઃ પ્રિયા પાથાꣳસ્ય્ અયાડ્ દેવાનામ્ આજ્યપાનાં પ્રિયા ધામાનિ યક્ષદ્ અગ્નેર્ હોતુઃ પ્રિયા ધામાનિ યક્ષત્ સ્વં મહિમાનમ્ આ યજતામ્ એજ્યા ઽ ઇષઃ કૃણોતુ સો ઽ અધ્વરા જાતવેદા જુષતાꣳ હવિર્ હોતર્ યજ
હોતારે અગ્નિ, શ્રેષ્ઠ હવન કરનારને બોલાવ. અગ્નિ અશ્વિનીકુમારો માટે બકરાંના હવનના પ્રિય સ્થાન, સરસ્વતી માટે ધોળિયાના હવનના પ્રિય સ્થાન, ઇન્દ્ર માટે વાછરડાના હવનના પ્રિય સ્થાન, અગ્નિ, સોમ, વિદ્વાન ઇન્દ્ર, સવિતા, વરુણ, વનસ્પતિ દેવના પ્રિય માર્ગો, ઘૃતપાન દેવોના પ્રિય સ્થાન અને અગ્નિ હોતા માટેના પ્રિય સ્થાન સ્વીકારે. પોતાનું મહિમા જાગૃત કરે, પૂજિત થઈને અન્ન આપે. સર્વજ્ઞાની જાતવેદા આ હવનથી પ્રસન્ન થાય. હોતારે, આ હવન અર્પણ કર.
દેવો ઽ અગ્નિઃ સ્વિષ્ટકૃદ્ દેવાન્ યક્ષદ્ યથાયથꣳ હોતારાવ્ ઇન્દ્રમ્ અશ્વિના વાચા વાચꣳ સરસ્વતીમ્ અગ્નિꣳ સોમꣳ સ્વિષ્ટકૃત્ સ્વિષ્ટ ઇન્દ્રઃ સુત્રામા સવિતા વરુણો ભિષગ્ ઇષ્ટો દેવોવનસ્પતિઃ સ્વિષ્ટા દેવા ઽ આજ્યપાઃ સ્વિષ્ટો ઽ અગ્નિર્ અગ્નિના હોતા હોત્રે સ્વિષ્ટકૃદ્ યશો ન દધદ્ ઇન્દ્રિયમૂર્જમ્ અપચિતિꣳ સ્વધાં વસુવને વસુધેયસ્ય વ્યન્તુ યજ
અગ્નિ, શ્રેષ્ઠ હવન કરનાર, યથાયોગ્ય દેવતાઓની પૂજા કરે છે. હોતા, ઇન્દ્ર, અશ્વિનીકુમારો, વાણી માટે વાણી, સરસ્વતી, અગ્નિ, સોમ, શ્રેષ્ઠ હવન, શ્રેષ્ઠ ઇન્દ્ર, વિદ્વાન, સવિતા, વૈદ્ય વરુણ, ઇચ્છિત વનસ્પતિ દેવ, શ્રેષ્ઠ ઘૃતપાન દેવ, શ્રેષ્ઠ અગ્નિ, અગ્નિ દ્વારા હોતા માટે શ્રેષ્ઠ હવન—યશની જેમ, તે ધનવાન માટે, ધનની પ્રાપ્તિ માટે શક્તિ, પોષણ, સન્માન અને સ્વાધીનતા આપે. તેઓ તેનો આનંદ માણે. હવન અર્પણ કર.
આજે વનરાજ ભગવાન યજ્ઞ માટે તૈયાર થયા છે : અશ્વિનીદેવતાઓ માટે બકરો, સરસ્વતીમાતાજી માટે મેષ અને ઇન્દ્રદેવ માટે વાછરડો ધરાવાયો છે. આ ચરબીના ભાગો સ્વીકારો અને સારી રીતે રાંધો. તેમણે તેને પકડી લીધા, અને યજ્ઞના પિઠા સાથે વૃદ્ધિ પામ્યા. અશ્વિનીદેવતાઓ, સરસ્વતીમાતાજી, ઇન્દ્રદેવ, સુત્રામા દેવતાઓ અને સોમપાન કરનાર દેવોએ આ હવનના ભાગોને પૂર્ણ કર્યા.