అగ్న ఓజిష్ఠమా భర ద్యుమ్నమస్మభ్యమధ్రిగో ప్ర నో రాయే పనీయసే రత్సి వాజాయ పన్థామ్
అగ్ని, మనకు అత్యంత గొప్ప బలాన్ని ఇవ్వు, అది తగ్గిపోకుండా ఉండాలి. మనకు ధనాన్ని దారితీసే మార్గాన్ని చూపించు, విజయం దక్కే దారిని ప్రసాదించు.
యది వీరో అను ష్యాదగ్నిమిన్ధీత మర్త్యః ఆజుహ్వద్ధవ్యమానుషక్శర్మ భక్షీత దైవ్యమ్
ఒక వీరుడు పుట్టినప్పుడు, మానవుడు అగ్నిని వెలిగించాలి. మానవ హవిస్సును సమర్పించి, దైవ రక్షణను పొందాలి.
త్వేషస్తే ధూమ ఋణ్వతి దివి సం చ్ఛుక్ర ఆతతః సూరో న హి ద్యుతా త్వం కృపా పావక రోచసే
నీ పొగ, ఓ ఉగ్రుడా, ఆకాశాన్ని తాకుతుంది. నీ ప్రకాశవంతమైన జ్వాల, సూర్యుడిలా వ్యాపిస్తుంది. ఓ పవిత్రుడా, నీవు నీ వెలుగుతో మెరిసిపోతున్నావు.
త్వం హి క్షైతవద్యశో ఽగ్నే మిత్రో న పత్యసే త్వం విచర్షణే శ్రవో వసో పుష్టిం న పుష్యసి
నీవు గొప్ప కీర్తిని కలిగి ఉన్నావు, అగ్ని; మిత్రునిలా నీవు అధిపతివి. ఓ జ్ఞానవంతుడా, నీవు మనుషులకు కీర్తిని ఇస్తావు, నీవు సంపదను పెంచుతావు.
ప్రాతరగ్నిః పురుప్రియో విష స్తవేతాతిథిః విశ్వే యస్మిన్నమర్త్యే హవ్యం మర్తాస ఇన్ధతే
ప్రభాతంలో, అనేకమందికి ప్రియమైన అగ్ని అతిథిగా స్తుతించబడాలి. అందులో అన్ని మానవులు తమ హవిస్సును సమర్పిస్తారు, ఆ అమరుడిలో.
యద్వాహిష్ఠం తదగ్నయే బృహదర్చ విభావసో మహిషీవ త్వద్రయిస్త్వద్వాజా ఉదీరతే
ఏది అత్యుత్తమమో, అది అగ్నికి, గొప్ప స్తోత్రంతో అర్పించాలి, ఓ ప్రకాశవంతుడా. గొప్ప ఆవులా, నీ ధనం, నీ బలం నీవే ప్రసాదిస్తావు.
విశోవిశో వో అతిథిం వాజయన్తః పురుప్రియమ్ అగ్నిం వో దుర్యం వచః స్తుషే శూషస్య మన్మభిః
ప్రతి ఇంట్లోనూ, ప్రియమైన అతిథి అగ్నిని స్తుతిస్తూ, ఓ బలవంతుడా, నీకోసం నా ఆకాంక్షతో ఈ మాటను పలుకుతున్నాను.
బృహద్వయో హి భానవే ఽర్చా దేవాయాగ్నయే యం మిత్రం న ప్రశస్తయే మర్తాసో దధిరే పురః
బహుళంగా వెలిగే అగ్నికి దేవతలు స్తుతిని సమర్పించారు. మిత్రునిలా, కీర్తికోసం, మానవులు అతడిని ముందుగా ఉంచారు.
అగన్మ వృత్రహన్తమం జ్యేష్ఠమగ్నిమానవమ్ య స్మ శ్రుతర్వన్నార్క్షే బృహదనీక ఇధ్యతే
మేము వృత్రుని సంహరించే అగ్ని వద్దకు వచ్చాము. అతడు పెద్దవాడు, జ్ఞానవంతుడు. అతడు దానాలకోసం ప్రసిద్ధి పొందినవాడు, విశాలమైన ముఖంతో వెలిగిపోతున్నాడు.
జాతః పరేణ ధర్మణా యత్సవృద్భిః సహాభువః పితా యత్కశ్యపస్యాగ్నిః శ్రద్ధా మాతా మనుః కవిః
పరమ ధర్మంతో జన్మించిన నీవు, మహాశక్తులతో కలిసి బలవంతుడవయ్యావు. అగ్ని కశ్యపునికి తండ్రి, శ్రద్ధ తల్లి, మనువు ముని.
సోమం రాజానం వరుణమగ్నిమన్వారభామహే ఆదిత్యం విష్ణుం సూర్యం బ్రహ్మానం చ బృహస్పతిమ్
సోముడు, రాజు, వరుణుడు, అగ్ని, ఆదిత్యుడు, విష్ణువు, సూర్యుడు, బ్రహ్మా, బృహస్పతి — వీరిని మనం పిలుస్తున్నాము.
ఇత ఏత ఉదారుహన్దివః పృష్ఠాన్యా రుహన్ ప్ర భూర్జయో యథా పథోద్యామఙ్గిరసో యయుః
ఇక్కడినుంచి వారు ఆకాశపు ఎత్తులకు ఎదుగుతారు; వారు ముందుకు సాగుతారు, విజేతలుగా, ఒకప్పుడు అంగిరసులు వెలుగుమార్గంలో ప్రయాణించినట్టు.
రాయే అగ్నే మహే త్వా దానాయ సమిధీమహి ఈడిష్వా హి మహే వృషం ద్యావా హోత్రాయ పృథివీ
ఓ అగ్నీ! సంపద కోసం, గొప్పతనానికి, మేము నిన్ను వెలిగిస్తున్నాము; నీవు నిజంగా స్తుతించదగినవాడివి, పరమ బలవంతుడవు — ఆకాశం, భూమి నీకు హోతారులుగా ఉంటాయి.
దధన్వే వా యదీమను వోచద్బ్రహ్మేతి వేరు తత్ పరి విశ్వాని కావ్యా నేమిశ్చక్రమివాభువత్
ఇక్కడ జ్ఞానవంతుడు 'బ్రహ్మం' అని చెప్పినదేదైనా, అది అన్ని జ్ఞాన కార్యాలను చుట్టుముట్టినట్లుగా ఉంటుంది; అది చక్రానికి నాభి ఎలా ఉంటుందో అలా.
ప్రత్యగ్నే హరసా హరః శృణాహి విశ్వతస్పరి యాతుధానస్య రక్షసో బలం న్యుబ్జవీర్యమ్
ఓ అగ్నీ! నీ శక్తితో అన్ని వైపుల నుంచి విను; మాయగాడు, రాక్షసుడి బలాన్ని, మాయను తగ్గించు.
త్వమగ్నే వసూంరిహ రుద్రాం ఆదిత్యాం ఉత యజా స్వధ్వరం జనం మనుజాతం ఘృతప్రుషమ్
ఇక్కడ, ఓ అగ్నీ! వసువులు, రుద్రులు, ఆదిత్యులను పూజించు; సత్కార్యులు, మానవులు, నెయ్యి చల్లి పూజించే వారికీ నీవు హవి సమర్పించు.
ద్వితీయ ప్రథమో ఽర్ధః పురు త్వా దాశివాం వోచే ఽరిరగ్నే తవ స్విదా తోదస్యేవ శరణ ఆ మహస్య
రెండవది, మొదటి భాగం — నిజంగా, నీకు భక్తుడిగా నేను మాట్లాడతాను; ఓ అగ్నీ! నీ శత్రువు ఎవరు? బాణంలా నీ మహిమకు ఆశ్రయం కోరుకుంటూ వస్తున్నాను.
ప్ర హోత్రే పూర్వ్యం వచో ఽగ్నయే భరతా బృహత్ విపాం జ్యోతీంషి బిభ్రతే న వేధసే
పూర్వకాలపు వాక్యాన్ని హోతాకు, అగ్నికి, భృగువులలో గొప్పవాడైనవాడికి, జ్ఞానజ్యోతులు కలిగినవాడికి సమర్పించు.
అగ్నే వాజస్య గోమత ఈశానః సహసో యహో అస్మే ధేహి జాతవేదో మహి శ్రవః
ఓ అగ్నీ! బలానికి, ధనానికి అధిపతివైనవాడా, శక్తి, పరాక్రమానికి అధిపతివా, ఓ జాతవేదా! మాకు గొప్ప ఖ్యాతిని ప్రసాదించు.
అగ్నే యజిష్ఠో అధ్వరే దేవాం దేవయతే యజ హోతా మన్ద్రో వి రాజస్యతి స్రిధః
ఓ అగ్నీ! యజ్ఞానికి అర్హుడవు, దేవతలకు యజమానుని తరఫున పూజించు; ఆనందంగా హోతగా, నీవు ప్రకాశిస్తూ, అడ్డంకులను తొలగిస్తావు.
జజ్ఞానః సప్త మాతృభిర్మేధామాశాసత శ్రియే అయం ధ్రువో రయీణాం చికేతదా
ఏడు తల్లుల నుండి జన్మించినవాడు, మహిమ కోసం జ్ఞానాన్ని కోరుకున్నాడు; ఈ స్థిరుడు ధనాన్ని తెలుసుకుంటాడు.
ఉత స్యా నో దివా మతిరదితిరూత్యాగమత్ సా శన్తాతా మయస్కరదప స్రిధః
ఆ ఆలోచన మనకు పగటిపూట, అదితి అనుగ్రహంలా, శాంతిని, ఆనందాన్ని తీసుకొచ్చి, అడ్డంకులను తొలగించుగాక.
ఈడిష్వా హి ప్రతీవ్యాం యజస్వ జాతవేదసమ్ చరిష్ణుధూమమగృభీతశోచిషమ్
భూమిపై నీవు స్తుతింపబడవు; జాతవేదసునికి యజ్ఞం చేయు, అతని పొగను ఎవరూ పట్టుకోలేరు, అతని జ్వాలను ఎవరూ అందుకోలేరు.
న తస్య మాయయా చ న రిపురీశీత మర్త్యః యో అగ్నయే దదాశ హవ్యదాతయే
అగ్నికి హవిస్సు సమర్పించినవాడిని, అతని మాయతో, ఏ మానవ శత్రువూ జయించలేడు.
అప త్యం వృజినం రిపుం స్తేనమగ్నే దురాధ్యమ్ దవిష్ఠమస్య సత్పతే కృధీ సుగమ్
ఆ పాపిని, శత్రువును, దొంగను, దుష్టుడిని, ఓ అగ్నీ! ఇక్కడినుంచి దూరంగా తరిమివేయు; ఓ సత్పతీ! అతని మార్గాన్ని సులభం చేయు.
శ్రుష్ట్యగ్నే నవస్య మే స్తోమస్య వీర విశ్పతే ని మాయినస్తపసా రక్షసో దహ
ఓ అగ్నీ! నా కొత్త స్తోత్రాన్ని విను, ఓ వీరా, ప్రజల అధిపతివా! నీ తాపంతో మాయగాళ్లను, రాక్షసులను కాల్చివేయు.
ప్ర మంహిష్ఠాయ గాయత ఋతావ్నే బృహతే శుక్రశోచిషే ఉపస్తుతాసో అగ్నయే
పరమోన్నతుడైనవాడిని, మహానుభావుడిని, సత్యాన్ని నిలబెట్టేవాడిని, ప్రకాశవంతమైన అగ్నిని, అందరూ స్తుతించే వాడిని కీర్తించండి.
ప్ర సో అగ్నే తవోతిభిః సువీరాభిస్తరతి వాజకర్మభిః యస్య త్వం సఖ్యమావిథ
ఓ అగ్నీ! నీ సహాయంతో, పరాక్రమంతో, ఎవరి స్నేహాన్ని నీవు అంగీకరిస్తావో వారు బలమైన కార్యాలతో ఇతరులను మించిపోతారు.
తం గూర్ధయా స్వర్ణరం దేవాసో దేవమరతిం దధన్విరే దేవత్రా హవ్యమూహిషే
దేవతలు తమ గీతంతో ఆ స్వర్ణవర్ణుడైన అమరుడిని దేవతలలో హవిస్సును తీసుకెళ్లేవాడిగా స్థాపించారు.
మా నో హృణీథా అతిథిం వసురగ్నిః పురుప్రశస్త ఏశః యః సుహోతా స్వధ్వరః
అగ్నీ దేవా! నీవు మా అతిథి, మాకు దయచేసే వాడు, అందరికి ప్రాశంస్యుడవు. మంచి హోమం చేసే వాడవు. దయచేసి మమ్మల్ని వదిలిపెట్టవద్దు.