అగ్ని మహాతేజస్సుతో తన గొప్ప ధ్వజాన్ని ఎగురవేస్తూ, పృథ్వీ మరియు ఆకాశమధ్యలో గాంభీర్యంగా గర్జిస్తూ, ఆకాశాంతాల నుండీ వచ్చాడు. జలాల మధ్యలో మహిషుడివలె లేచి నిలిచాడు. అతని ప్రకాశవంతమైన కిరణాలతో, మానవులు అగ్నిని ప్రేరేపిస్తారు. ఆ దూరదృష్టి గల గృహపతి, ప్రభావంతుడైన దేవుడు చేతిలోంచి జారిపడి, స్తుతించదగినవాడై, పూజించదగినవాడై అవతరిస్తాడు. ప్రజల మధ్య ప్రదీప్తమయ్యే అగ్ని, ఉదయాన్ని ఆవు తన పాలు ఊదినట్టు వ్యాపింపజేస్తాడు. బలమైన యువకులు లేచినట్టు అతని కిరణాలు ఆకాశాన్ని తాకుతాయి. ఆ మహాబలశాలి, జ్ఞానులను అజ్ఞానులతో పాటు నడిపిస్తూ, పురాతన నగర ధర్మాన్ని కాపాడుతూ, బంగారు గడ్డంతో, ప్రకాశవంతమైన కవచంతో, స్ఫూర్తివంతమైన ఆలోచనను కోరే వారికి మార్గదర్శకుడవుతాడు. ఓ అగ్నిదేవా! నీ తేజస్సు ఒకటి, నీ పవిత్రత మరొకటి; నీవు రాత్రి, పగలు వలె రెండు రూపాలవాడవు. నీ శక్తులన్నీ అద్భుతమైనవే. దయామయుడైన పూషణ్, నీ అనుగ్రహం మాకు కలగాలని కోరుకుంటాము. నిత్యంగా సంపదను ప్రసాదించే అగ్నీదేవా, పూజించే వారికి గోవు యొక్క శాశ్వతమైన భాగాన్ని దయచేయుము. మా కుమారుడు, మనవడు జయశాలి కావాలని కోరుకుంటాము; నీ మాధుర్యమూ మాతో ఉండాలి. పెద్ద యాజ్ఞికుడు జన్మించాడు; అతడు ఆకాశాన్ని తెలుసు, మానవుల మధ్య కూర్చొని, జలాలను నడిపిస్తాడు. అతడు హోమాలను స్వీకరిస్తూ, బహుమతులను తెచ్చే వాడు, శరీరాన్ని కాపాడే వాడు, ధనానికి మార్గదర్శకుడు. రాజు, ప్రభువు, కీర్తిశాలి, ప్రజలలో ప్రముఖుడు, ఇంద్రునివలె మహాకార్యాలు చేసినవాడు, స్తుతులతో సమీపించబడితే, మాకు అనుగ్రహించాలి. అటవీ గర్భంలో దాగి ఉన్న జాతవేదసు, గర్భిణి తల్లులచే పోషించబడిన శిశువులా, ప్రజలలో ప్రదీప్తమవుతాడు. ప్రతిరోజూ, మానవులు, హవనాలు చేసేవారు, అప్రమత్తంగా అగ్నిని స్తుతించాలి. ఆ ప్రాచీన కాలం నుండీ, అగ్ని మాయవిద్యగాళ్లను నాశనం చేస్తూ వస్తున్నాడు; యుద్ధాలలో ఎవరూ అతన్ని జయించలేరు. దుష్టులను, భక్షకులను కాల్చివేయు; నీ దివ్య ఆయుధం తప్పిపోకూడదు. అగ్నీదేవా! మాకు అపారమైన, తగ్గని బలాన్ని ప్రసాదించు; విజయానికి దారి చూపు. వీరుడు జన్మిస్తే, మానవుడు అగ్నిని ప్రతిష్ఠించాలి; మానవ హోమాన్ని సమర్పించాలి, దైవ రక్షణను పొందాలి. నీ పొగ ఆకాశాన్ని తాకుతూ పైకి ఎగురుతుంది; నీ ప్రకాశవంతమైన అగ్ని సూర్యుడివలె వ్యాపిస్తుంది. శుద్ధికరుడవైన నీవు నీ తేజంతో ప్రకాశిస్తావు. నీకు అధిక కీర్తి ఉంది, అగ్నీదేవా! మిత్రునివలె అధిపతివి. నీవు మానవులకు మహిమను ప్రసాదించు, సంపదను పోషించు. ఉదయాన్నే, అనేకరుచులవాడైన అగ్ని అతిథిగా స్తుతించబడాలి; అందులో అందరు మానవులు తమ బలి సమర్పిస్తారు, ఆ అమరుడైనవాడికి. ఉత్తమమైనదంతా అగ్నికి అర్పించాలి, గొప్ప స్తుతులతో; బలమైన ఆవులవలె నీ సంపద, నీ శక్తి నీవు ప్రసాదించినవే. ఇల్లడిల్లా, ప్రియమైన అతిథి అగ్నిని స్తుతిస్తూ, నా ఆకాంక్షతో కూడిన గీతాలతో నీకు ఈ మాటను చెబుతున్నాను. మహాతేజస్వి అగ్నికి దేవతలు స్తుతి సమర్పించారు; మిత్రునిలా, కీర్తికోసం, మానవులు అతన్ని ముందంజలో ఉంచారు. వృత్రుని సంహరించిన అగ్ని, ప్రాచీనుడు, జ్ఞానవంతుడు, ప్రసిద్ధుడై, మహాన్నగా ప్రదీప్తమవుతాడు. పరమ ధర్మంతో జన్మించిన నీవు, మహాబలంతో బలవంతుడవయ్యావు. అగ్ని కశ్యపునకు తండ్రి, విశ్వాసమే తల్లి, మనువు ఋషి. సోమ, వరుణ, అగ్ని, ఆదిత్య, విష్ణు, సూర్య, బ్రహ్మ, బృహస్పతిని మేము ఆహ్వానిస్తున్నాము. వారు ఇక్కడి నుండి పైకి, ఆకాశ శిఖరాలకు చేరుకుంటారు; విజయవంతంగా ముందుకు సాగుతారు, గతంలో అంగిరసులు వెలుగుమార్గాన నడిచినట్టు. ఓ అగ్నీదేవా! ధనానికి, మహిమకు, మేము నిన్ను ప్రదీప్తం చేస్తాము. నీవు స్తుతించదగినవాడవు; స్వర్గం, భూమి నీ యాజ్ఞికులవంటివి. జ్ఞానవంతుడు ఇక్కడ "బ్రహ్మ" అని ప్రకటించినది, అన్నీ జ్ఞానకార్యాలను చుట్టుముట్టినట్టు, చక్రానికి అంచు వలె ఉంటుంది. అగ్నీదేవా, నీ శక్తితో అన్ని వైపుల నుండీ మమ్మల్ని వినుము; మాయవిద్యగాళ్ల శక్తిని, రాక్షసుల మాయను అదుపు చేయు. ఇక్కడ, అగ్నీదేవా, వసువులు, రుద్రులు, ఆదిత్యులను పూజించు; ధర్మవంతులకు, మానవులకు, ఘృతంతో అభిషిక్తులైన వారికి నీవు హోమం చేయు. రెండవది, మొదటి భాగం—నీవు నమ్మినవాడిగా నేను మాట్లాడతాను; అగ్నీ, నీ శత్రువు ఎవరు? శరంలా, నీ మహిమలో ఆశ్రయాన్ని కోరుకుంటున్నాను. పురాతన వాక్కును యాజ్ఞికునికి, అగ్ని భృగువుల మహానుభావుడికి, జ్ఞానవంతుడికి తెలియజేయు. ఓ అగ్నీ, బలానికి, ధనానికి, శక్తికి, పరాక్రమానికి అధిపతివైన జాతవేదా! మాకు మహాకీర్తి ప్రసాదించు. బలికోసం అర్హుడవైన అగ్ని, యజమానునికి దేవతలను పూజించు; ఆనందంగా యాజ్ఞికుడై, విఘ్నాలను తొలగిస్తూ ప్రకాశించు. ఏడు తల్లుల నుండి జన్మించినవాడు, కీర్తికోసం జ్ఞానాన్ని అన్వేషించాడు; అతడు స్థిరంగా ఉండి, సంపదను గ్రహిస్తాడు. ఆ ఆలోచన మాకు పగలే, అదితి అనుగ్రహంలా, శాంతిని, సుఖాన్ని తీసుకురావాలి, విఘ్నాలను తొలగించాలి. భూమిపై అగ్ని స్తుతించబడాలి; జాతవేదసు బలికి హోమం చేయాలి; అతని పొగను ఎవరూ పట్టుకోలేరు, అతని అగ్ని అందరికీ అందదు. అతనికి బలికిచ్చినవాడిని ఏ శత్రువూ, మాయవంతుడూ అధికరించలేరు. దుష్టుడిని, శత్రువును, దొంగను, అగ్నీదేవా, ఇక్కడినుండి దూరంగా తరిమేయు; శుభమార్గాల అధిపతివైన నీవు అతని దారిని సులభతరం చేయు. నా కొత్త గీతాన్ని వినుము, ఓ అగ్నీ, మహావీరుడా, ప్రజాధిపతివా! నీ తాపంతో మాంత్రికులను, రాక్షసులను కాల్చివేయు. అత్యున్నతుడైన, మహానుభావుడైన, సత్యాన్ని నిలబెట్టే అగ్ని, ప్రకాశవంతమైన అగ్నిని, అందరూ స్తుతించే వాడిని పాడండి. నీ సహాయంతో, నీ వీరత్వంతో, నీ స్నేహాన్ని పొందినవాడు శక్తిమంతుడై, ఇతరులను మించిపోతాడు. దేవతలు తమ గీతంతో బంగారు వర్ణుడైన, అమరుడైన అగ్నిని, దేవతల మధ్య హవనదారుడిగా ప్రతిష్ఠించారు. మా నుండి దూరంగా పోవద్దు, ఓ అగ్నీ, మా అతిథి, మాకు మేలు చేసే వాడవు, అనేకులు స్తుతించే వాడవు, మంచి యాజ్ఞికుడవు, యజ్ఞాన్ని చక్కగా నిర్వహించే వాడవు.