పురాతన కాలంలో, మనుషులు మహానుభావులకు, జ్ఞానులకు, మహోన్నతులకు శ్రద్ధాంజలి సమర్పిస్తూ, మంగళకరమైన అనుగ్రహాన్ని కోరారు. నాయకులైన వారు, పూర్వకాలపు ప్రజలను ముందుకు నడిపించారు. విస్తృతహృదయులు, బలశాలులు, ఋషులు అందరూ ఇంద్రుని కోసం సుందరమైన స్తోత్రాలను సృష్టించారు. జ్ఞానులు ఎప్పుడూ ఇంద్రుని ఆజ్ఞలను అతిక్రమించరు. ఆ స్తోత్రాలు ఇంద్రుని, అతని అపరాజితాత్మను, రాజులలో రాజుగా, ఇతర మహారాజులతో కలిపి, యజ్ఞపు దర్భతో కూడిన పీతకశ్వరుడిగా స్థాపించాయి. "ఇంద్రా, నీవు ఉన్నంత దూరం నేను అధిపతిగా ఉండగలనని ఆశిస్తున్నాను. ఈ గాయకుణ్ణి నీ సంరక్షణలో ఉంచాను, కాని హానికోసం కాదు, దానాల కోసం మాత్రమే," అని వారు ప్రార్థించారు. "ఓ దాత, ప్రతి రోజూ ఎక్కడ ఉన్నా, నిన్ను గౌరవించడాన్ని నేర్చుకోవాలని కోరుకుంటున్నాను. మఘవన్, నీ తప్ప ఇంకెవరైనా ధనదాయకుడు లేరు, తండ్రి కూడా లేరు," అని వారు వినయంగా విన్నవించారు. "పర్వతవాసా! సోమాన్ని పూరించే వాని పిలుపు విని, ప్రేరితుడైన వాని ఆలోచనను గ్రహించు. నీ అనుగ్రహాన్ని మాకు ప్రసాదించు, మేము నీవుతో ఐక్యమవుదామని." "ఓ బలవంతుడా! నీ మాటలను, అసురుని మహిమను నేను తిరస్కరించను. నేను ఎల్లప్పుడూ నీ నామాన్ని, నీ కీర్తిని ప్రకటిస్తాను. ఎందుకంటే నీకు మానవులలో ఎన్నో హోమాలు జరుగుతుంటాయి; ఎన్నో ప్రేరితులు నిన్ను ఆహ్వానిస్తారు. మఘవన్, నీ అనుగ్రహం మమ్మల్ని వదలిపెట్టకూడదు." "యుద్ధంలో ప్రథముడైన ఇంద్రుని కొరకు దూరం నుండీ హర్షధ్వని చేయండి. ప్రతి సభలో, ప్రతి పోటీలో, వృత్రహా! మేము పిలిచినప్పుడు మమ్మల్ని జ్ఞాపకం చేసుకో. యుద్ధరంగంలో ఇతరుల విల్లు విరగనివ్వు." "నీవే నదులను విడుదల చేసి, తక్కువవారిని సంహరించావు; మంచును ధ్వంసం చేసావు. ఓ ఇంద్రా, నీవు అపరాజితుడవు, విజయానికి జన్మించినవాడవు. కావలసినవన్నీ ప్రసాదించేవాడవు. మేము నిన్ను ఆలింగనం చేసుకుంటున్నాము; ఇతరుల విల్లు యుద్ధరంగంలో విరగనివ్వు." "శత్రువులు దూరంగా పారిపోవాలి; మన ఆలోచనలు స్థిరంగా ఉండాలి. ఇంద్రా, మాకు హాని చేయదలచిన శత్రువును నాశనం చేయు. నీ వరం ఇతరుల కంటే గొప్పదిగా ఉండాలి; నీ విల్లుతాడు యుద్ధంలో బలంగా లాగబడాలి." "నీ వల్ల సంపదను పొందిన స్తోత్రకర్త సుఖంగా ఉండాలి, ఓ దాతా! త్వరగా సోమామృతాన్ని రుచి చూడటానికి రా, ఇంద్రా." "స్తోత్రం, ధనాన్ని ప్రశంసించడం, గానం—ఇవి ఏదీ నీ దృష్టికి తప్పదు, ఓ ఇంద్రా." "మమ్మల్ని బలహీనతకు లోనయ్యేలా చేయవద్దు, లేదా ఇతరులకు అప్పగించవద్దు; నీ శక్తులతో మాకు బలాన్ని ప్రసాదించు." "ఇంద్రా, నీ అశ్వాలతో కలసి కాన్వుని స్తోత్రాన్ని స్వీకరించు; ఆదేశించే వాడి స్వర్గానికి, నీవు పగలు నివసించే ఆ స్వర్గానికి ఎక్కు." "అక్కడ వారి రథచక్రాలు విరగవు, నక్క కూడా వణికించదు; ఆదేశించే వాడి స్వర్గానికి, నీవు పగలు నివసించే ఆ స్వర్గానికి ఎక్కు." "ఇక్కడ, ఓ సోమపానా! రాయి నీతో మాట్లాడాలి, ధ్వనితో పిలవాలి; ఆదేశించే వాడి స్వర్గానికి, నీవు పగలు నివసించే ఆ స్వర్గానికి ఎక్కు." "సోమా, ఇంద్రుని ఆనందింపజేస్తూ, తీపిగా, మధురంగా ప్రవహించు." "ఆ ముద్దలు, జ్ఞానంతో నిండినవి, ప్రకాశవంతమైనవి, వాయువుకు ప్రవహించాయి." "అవి దేవతల అనుగ్రహానికి, రథాల్లా పరుగెత్తుతూ ప్రవహించాయి." "అగ్ని, హోతృవేద్యుడిగా, దాతగా, బలపుత్రుడిగా, సర్వజ్ఞుడిగా, ప్రేరితుడిగా, స్వయంగా నిలబడి, ఆరాధించదగిన దేవుడిగా, ఘృతధారను అనుసరించి, ప్రకాశించే జ్వాలలతో, స్పష్టంగా వెలుగొందుతూ, నైవేద్యాన్ని స్వీకరిస్తూ నిలిచాడు." "ఓ అగ్నే! యజ్ఞానికి అర్హుడవు, అంగిరసులలో శ్రేష్ఠుడవు; మా ఆలోచనలతో, ఋషుల ఆలోచనలతో మేము నిన్ను పిలుస్తున్నాము. ఆకాశంలా అన్నింటినీ ఆవరించి, ప్రజల హోతృవుగా, ప్రకాశవంతమైన జుట్టుతో, బలవంతుడిగా, వంశాలు నీను ఆధారపడతాయి." "అతడు, ఎంత బలమైనా, మాయల నుండి దూరంగా, అరణిలోని గొడ్డలిలా, తేజోమయంగా ప్రకాశిస్తాడు. సభలో బలంగా ఉన్నదాన్ని కూడా అరణ్యంలో విన్నట్టు వింటాడు; సహనంతో కొలిచి నడిపిస్తాడు, యుద్ధంలో అపరాజితుడు." "అగ్నీ! నీ కీర్తి, పరాక్రమం ఎప్పటికీ కొత్తదే, గొప్పదే; నీ కాంతి వెలిగిపోతుంది. నీ బలంతో, పూజారికి ప్రాశంసనీయమైన ఫలితాన్ని ప్రసాదిస్తావు, ఋషీ!" "ప్రభావంతో ప్రకాశిస్తూ, పవిత్రమైన కాంతితో, ఎప్పుడూ వెలుగు తగ్గకుండా, నీవు నీ కిరణంతో ఉదయిస్తావు. తల్లి తండ్రి మధ్య సంచరించే కుమారుడిలా, రెండు లోకాల్నీ నిండుస్తావు." "జాతవేదా! బలపుత్రుడా! మా మేల్కొలుపుతో ఆనందించు; మా ఆలోచనలచే స్థాపించబడి, అద్భుతమైన రూపంతో, గొప్ప ధనాన్ని పొందావు." "ప్రకాశిస్తూ, అగ్నీ! జీవుల్లో నీవు ప్రత్యక్షమవు; అమరుడా! మాకు సంపదను ప్రసాదించు. నీవు ప్రత్యక్ష రూపంగా ప్రకాశిస్తూ, మాకు జ్ఞానశక్తిని నింపుతావు." "యజ్ఞాన్ని నీవే చేయువాడు, జ్ఞానవంతుడవు, గొప్ప దానాలు నిలబెట్టేవాడవు; సమృద్ధిగా భోజనం, దీర్ఘకాలిక ధనాన్ని ప్రసాదించేవాడవు." "పురాతనులు అగ్నిని, సర్వదృష్టిని, బలరూపుడిని, అనుగ్రహార్థంగా సమన్వయంగా స్థాపించారు. నిన్నే, అతి ప్రఖ్యాతుడిగా, విశ్వవ్యాప్తుడిగా, దేవుడిగా, వారి కంఠంతో, అన్ని యుగాల్లో ఆరాధించారు." "అగ్నీ! నీ సహాయంతో, వీరబలంతో, మానవుడు ధైర్యపూర్వకంగా ప్రవర్తించగలడు; నీవు అతనితో స్నేహాన్ని పెంపొందించావు." "నీ నల్లని రూపాన్ని, అగ్నీ! పురోహితుడు అగ్నిలో ప్రज్వలించగలడు; నీవు ఉదయాలకూ ప్రియుడవు, రాత్రులకూ ప్రియుడవు, నివాసాలలో పాలించేవాడవు." "ఔషధులు హవిర్భాగాన్ని ఉంచాయి; జలమాతలు అగ్నిని జన్మించించాయి; వృక్షాలు, ఔషధులు, లోపల నిండినవి, ప్రవహించేవి—all కలసి విశ్వవ్యాప్తుడైన అగ్నిని సృష్టించాయి." "అగ్ని, ఇంద్రుని కోసం పవిత్రుడవు; స్వర్గంలో నీవు ప్రకాశిస్తావు, బలరూపుడిగా జన్మిస్తావు." "యజ్ఞాన్ని కాపాడేవాడిని, స్తోత్రాలు కోరుకుంటాయి; గీతాలు అతనివైపు పోతాయి; సోముడు అతనితో ఇలా అంటాడు: 'నేను నీ స్నేహితుడిని, నీతో నివసిస్తాను.'" "అగ్ని కాపాడుతాడు, స్తోత్రాలు అతనిని కోరుకుంటాయి; అగ్ని కాపాడుతాడు, గీతాలు అతనివైపు పోతాయి; అగ్ని కాపాడుతాడు, సోముడు అంటాడు: 'నేను నీ స్నేహితుడిని, నీతో నివసిస్తాను.'" "ముందు కూర్చున్న సహచరులకు నమస్కారం, ఇప్పుడు కలసి కూర్చున్న వారికీ నమస్కారం; వంద మార్గాలతో వాక్కును ప్రేరేపిస్తున్నాను." "వంద మార్గాలతో వాక్కును ప్రేరేపిస్తూ, వెయ్యి మారుపాటులతో గీతాన్ని పాడుతున్నాను; గాయత్రి, త్రిష్టుప్, జగతి ఛందస్సులతో." "గాయత్రి, త్రిష్టుప్, జగతి—ఈ రూపాలను దేవతలు సేకరించారు; అవి తమ నివాసాలను ఏర్పరచుకున్నాయి." "అగ్ని వెలుగు, వెలుగు అగ్ని; ఇంద్రుడు వెలుగు, వెలుగు ఇంద్రుడు; సూర్యుడు వెలుగు, వెలుగు సూర్యుడు." "మళ్లీ పోషణతో తిరిగి రా, మళ్లీ, అగ్నీ! అన్నం, ఆయుష్షుతో తిరిగి రా; మళ్లీ రా, మమ్మల్ని అపాయానికి గురిచేయవద్దు, కాపాడుము." ఇలా, స్తోత్రాలు, ప్రార్థనలు, ఆరాధనలు అగ్ని, ఇంద్ర, వాయు, సోమ, సూర్యుని వైభవాన్ని, మానవుల ఆశయాలను, దేవతల అనుగ్రహాన్ని అనుసంధానిస్తూ, శాశ్వత ధర్మాన్ని కొనసాగించాయి.