పురాతన కాలంలో, పవిత్రతను ప్రసాదించే ఒక మహానుభావుని స్తుతిస్తూ ప్రాచీన గీతాలు పాడబడ్డాయి. ఆ గీతాలు దేవతల పేర్లను మోసుకెళ్లే ప్రేరణాత్మకమైన ఆలోచనలతో అలంకరించబడ్డాయి. అగ్ని దేవా! మేము బలమైన లగ్గములతో నడిపే గుర్రాన్ని పోలిన విధంగా, భక్తితో, యజ్ఞాధిపతిగా నిన్ను గౌరవించగలుగుతాము. మా కోసం ఆ మహాబలశాలి, దయామయుడు, దూరాన్ని వ్యాపించే, ఉదారమైన కుమారుడు కావాలని ఆశించాము. అతడు సమీపం నుండీ, దూరం నుండీ, మానవ లోకంలోని హానికరమైన వాటి నుండి, దుష్టశక్తుల నుండి, ఎల్లప్పుడూ మన ప్రాణాలను కాపాడాలని ప్రార్థించాము. ఇంద్రా! యుద్ధాల్లో నీవు శత్రువులందరినీ మించిపోతావు; శాపాలను నాశనం చేసే వాడు, సృష్టికర్త, వృత్రుని సంహరించే వాడు, వ్యతిరేకులను జయించే వాడవు. నీ అపారమైన శక్తికి భూములు కూడా తలవంచాయి, తల్లులు పిల్లవాడిని అనుసరించగానే. నీ కోపంతో వృత్రుని జయించినప్పుడు, నీ శత్రువులందరినీ నాశనం చేస్తావు. యజ్ఞం శత్రువులను వెనక్కు నెట్టింది, ఆకాశంలో ఒక రక్షణను ఏర్పరిచింది. సోమరస మత్తులో, ఇంద్రుడు ఆ అవరోధాన్ని ఛేదించినప్పుడు, మధ్యలోని ప్రాంతాన్ని, ఆకాశాన్ని విభజించాడు. ఆవిడ, అంగిరసుల నుండి వెలుగులోకి వచ్చి, తనను దాచిన చోట్ల నుండి బయటపడింది; ఓడిపోయిన ఆవరణాన్ని తొలగించింది. ఆ మహాబలశాలి సభలో విజేతగా నిలిచాడు; మీరు అందరూ ప్రతి గీతలో, అతడిని ఆహ్వానించండి, మనకు సహాయం చేయమని కోరండి. ఆ యోధుడు ఎప్పటికీ జయించబడడు, సోమరసాన్ని ఆస్వాదించే వాడు, అతని సంకల్పం ఎప్పుడూ నెరవేరుతుంది. ఇంద్రా! మాకు ధనాన్ని ప్రసాదించు, పుష్కలమైన సంపదను తెలుసు, ధన పోటీలో మమ్మల్ని రక్షించు. నీ గొప్ప శక్తి, నైపుణ్యం, వివేకం, మనస్సు ముదుర్చే వజ్రాయుధాన్ని పదును పెడతాయి. నీ పురుషత్వాన్ని ఆకాశం ప్రకటిస్తుంది, నీ కీర్తిని భూమి ప్రసారం చేస్తుంది; జలాలు, పర్వతాలు నిన్ను ప్రోత్సహిస్తాయి. విశాల వాసస్థలమైన విష్ణువు, మిత్రుడు, వరుణుడు నిన్ను స్తుతిస్తారు; దేవత గణం, మరుతులు నందు ఉల్లాసంగా ఉంటారు. అగ్ని దేవా! బలానికి ప్రజలు నిన్ను స్తుతిస్తారు; ఓ దేవా, ఎవ్వరూ జయించలేరు, శత్రువులను నాశనం చేయు. అగ్ని దేవా! పశుసంపద కోరికతో మాకు సంపదను వెతికివచ్చి, విస్తృతంగా, సమృద్ధిగా దయచేయు. అగ్ని! అధికమైన సంపదలో మమ్మల్ని ఇతరుల వాటాలో కలిపివేయకు; నీవు మనందరితో కలిసి గెలుచు, మాకు సంపదను గెలిపించు. ఒకరికి కోపానికి అన్ని ప్రజలు తలవంచుతారు, నదులు సముద్రాన్ని చేరినట్లు. వృత్రుడు ఎదిరించినప్పుడు, అతని తలని వంద ముడులున్న బలమైన వజ్రాయుధంతో ఛిద్రం చేశాడు. ఇంద్రుడు తన బలాన్ని, కాంతిని ప్రదర్శించి, రెండు లోకాలనూ కలిపాడు, మేకపోతు చర్మంలా. ఆ దయామయురాలు, సంపదతో నిండినది, ఆనందాన్ని పంచే మంచి కుమార్తె. ఓ మహాబలశాలి! నీ రెండు అందమైన, సమానమైన గోరళ్లను రథానికి జోడించి, మాకు దగ్గరగా రమ్ము. నీ గోరాళ్లు తలలు వంచి, జలాల మధ్య నిలుస్తారు; పది కొమ్ములతో అన్ని దిశలకూ చూపుతారు. ఎనిమిదవది, రెండో భాగం తమదైన దారిలో పరుగెడతాయి; సోమరసం పోసేవారు, మహా వీరునికి, మత్తు పానానికి త్వరగా వెళ్తారు. ప్రార్థనతో జోడించిన ఆ రెండు గోరాళ్లు ఇంద్రుని, మిత్రుడిని, కీర్తిని పొందే గాయకుని వేగంగా ఇక్కడికి తీసుకురావాలి. వృత్రుని సంహరించిన, బహు హవిస్సులతో నిండిన వాడు పానము చేశాడు; అతడిని మమ్మల్నుంచి దూరం చేయవద్దు, అతడు మహాబలశాలి. నీకు ఆ తుంపర్లు సముద్రాన్ని చేరే నదుల్లా చేరుతాయి; ఇంద్రా! నిన్ను మించేవాడు ఎవరూ లేరు. నీ మహిమలో నీవు వెలుగొందుతున్నావు, ఓ మహా బలశాలి! సోమరసం కోసం మేల్కొని, నీ అంతరాలలో అదాన్ని గ్రహించు. వృత్రుని సంహరించిన ఇంద్రా! సోమరసం నీ కడుపుకు మధురంగా ఉండాలి; ఆ తుంపర్లు నీ నివాసాలకు సుఖదాయకంగా ఉండాలి. ప్రతి వంశస్థులచే స్తుతింపబడే రుద్రుడు, ఈ స్తోత్రాన్ని గ్రహించు, మేల్కొను. ఆ మహా, అచంచల, పొగను జెండాగా మోసే, ముందుండి వెలిగే వాడు మాకు జ్ఞానం, బలాన్ని ప్రసాదించాలి. ఆ దివ్య లక్షణం, ప్రజల అధిపతి, దాతగా ఉన్న అగ్ని, మహా ప్రకాశవంతుడు, మా ప్రార్థనలకు స్పందించాలి. నీకు, హవన సమయమున, తరచూ పిలువబడే దేవతలతో కలిసి, గోవు వంటి శుభప్రదమైన, దాతలకు మేలు చేసే శక్తిని కీర్తించాలి. మంచి వాడు పశుసంపదతో కూడిన ధనాన్ని ఇవ్వడాన్ని ఎప్పుడూ ఆపడు, గీతాలు అతని వరకు చేరినప్పుడు. శత్రువులను నాశనం చేసే వాడు, పశుసంపదతో నిండిన గోశాలవైపు పోవాలి; తన శక్తులతో మమ్మల్ని దూరం చేయకూడదు. విష్ణువు మూడు అడుగులు వేసాడు; మూడు సార్లు తన పాదాన్ని పెట్టి, సమస్తాన్ని ధూళిలో చుట్టేసాడు. విష్ణువు, అపరాజితుడైన కాపరి, మూడు అడుగులు వేసి, అక్కడి నుంచే ధర్మాలను నిలిపాడు. విష్ణువు చేసిన కార్యాలను చూడండి; అక్కడి నుంచే ఆయన పవిత్ర ధర్మాలు వెలుగులోకి వచ్చాయి, ఇంద్రుని ప్రియ మిత్రుడు. విష్ణువు యొక్క ఆ పరమపదాన్ని, జ్ఞానులు ఎప్పుడూ చూస్తారు; అది ఆకాశంలో విస్తరించిన కంటిపాపల్లా వెలుగుతుంది.