सामवेदः

एकदा सोमबिन्दुः, विवेकवान् कविभिः प्रियः, पात्रे प्रविश्य, मनसो रश्मिं विवृणोति यथा सारथिः अश्वम्। शीघ्राः गावां जयिनः अश्वानां च जयिनः, तेजस्विनः बलिनः सोमाः वीर्यकाङ्क्षिणः प्रवहन्ति। सोमदेव, दीर्घायुषः कृते प्रवह; तव मदः इन्द्रं प्राप्नुयात्; सम्यक् पन्थानं वायुम् आरोह। शुद्धः सोमः अद्भुतं द्यां सृजति, मेघगर्जनवत्, महत् विश्वदीप्तिम्। मधुरस्वरः, शोभया युतः, सोमरसो हर्षाय शब्दयन् प्रवहति। ऋषिः स्वस्थानं गृहीत्वा, नदीनां वेगान् विसृजति; कविम् वहन्, बहुमिच्छन्, दृढं धारयति। देवाः सोमम् अन्विच्छन्, यः प्रातः जातः, गावाभिः शुद्धः, पावनेन भूषितः, षष्ठस्य प्रथमो भागः। शुद्धिम् आपन्नः मनीषी सोमः सर्वद्वेषः अतिक्रम्य अग्रे गच्छति; तम् प्रेरितं कवयः स्तोत्रैः स्तुवन्ति। निपीडितः सोमः पात्रे प्रविशति, सर्वैः श्रेयांसि वहन्; सः भक्त्या इन्द्राय समर्प्यते। यथा सारथिः अश्वं प्रेरयति, एवं निपीडितः सोमः पवित्रे शीघ्रम् अग्रे धावति। यथा बलवन्तः गावः उत्सुकाः धावन्ति, तथा सोमस्य वेगवत्यः धाराः कृष्णत्वचं निष्पीड्य प्रवहन्ति। सोमः, प्राज्ञः हर्षदः, प्रवह, द्वेषः अपाकुरु; ये देवभक्ताः न सन्ति, तान् अपसारय। तया धारया प्रवह, यस्यां त्वं सूर्यं दीप्तवान्, मानवीनाम् आपः प्रवर्तितवान्। प्रवह, यः इन्द्रस्य साहाय्येन वृत्रं हन्ता, महतीः आपः विमोचयत्। एषा धारया सोम प्रवह, यः सुतः सोमः नवधा मधु वहसि, सोमपेषणे हर्षं जनयसि। सोम, तेजसा धनदं भरद्वाजं रसेन परिवह, शब्दयन् पवित्रेण। महाबलः गर्जन् हरितः सोमः महद् अद्भुतं रूपं धारयन् मित्रवत् सूर्येण सह प्रकाशते। हर्षदं त्वां वयम् अग्निं, प्रज्ञां, रक्षां च वृणीमहे, त्वं बहुभिः इच्छ्यसे रक्षिता। अध्वर्यु, निपीडितं सोमं शिलाभिः पवित्रेण नय; इन्द्राय शुद्धय स्वादनाय। हर्षदः सोमरसः वेगेन प्रवहति, हर्षेण आपूर्यते; हर्षदः प्रवहति। सोम, अस्मभ्यं सहस्रशः धनं, वीर्यं च प्रवह; तव धारया कीर्तिं स्थापय। प्राचीना मार्गाः पुनः पुनः गमिताः; तेषां दीप्त्या सूर्यः उत्पादितः। सोम, शोभनतमः, पात्रेषु शब्दयन् प्रवह; द्वयोः आसने, गर्भयोः च प्रतिष्ठस्व। त्वं बलवान् सोम, तेजस्वी; त्वं व्रतानां देवः; त्वं ऋतून् धारयः। शुद्धः सोम, बलाय प्रवह, मनीषिभिः शोधितः; इन्दो, तेजसा गव्यं गच्छ। सोम, प्रियः, देवयुज्यः वृषा, अमेध्यः, आवरणैः युक्तः, नित्यनूतनः, हर्षदया धारया प्रवह। सोम, अस्य पुण्यकर्मणा, शिला त्वां वीराय योग्यं कृतवती। पवमानः, प्रेरितः मनीषी, स्वयम् उद्भावयति; प्रवहन् सः महत् आद्यं स्थानं इच्छति। इन्दो, अस्माकं महत्त्वाय प्रवह; त्वं वेगं वहसि, न प्रमादसि, देवांश् समीपं गच्छसि, शीघ्रः। सोमः प्रवहति, शत्रून् अपाकुरु, द्वेषिणः नुदन्, इन्द्रस्य प्रियं स्थानं गच्छन्। शोधयन् सोमः धारया प्रवहति, आपः आवृत्य; सत्यम् आसनं, निधिधारिणं गर्भं उपविश, दिव्य सुवर्णवर्ण। सर्वतः निपीडितं सोमं परिषिञ्च, यः उत्तमं हविः धारयति; सः श्रेष्ठः, यः आप्सु अन्तः शिलाभिः सोमं निपीडितवान्। सोमः, शब्दयन्, शिलाभिः रक्षां विगाह्य, अनाहतः प्रवर्तते; नगरे पुरुषवत्, तेजस्वी, वनानि उपविशति। सोमः, दिव्यगुणाय, नदीवत् ऊर्मिभिः आपूर्य, तृणरसस्य मधुना, हर्षदः, सदा जागरूकः, मधुपात्रं समीपं गच्छति। सोमः, शब्दयन्, निपीडकैः, शीघ्रैः सह आगच्छति; सुवर्णयुजं अश्ववत्, हर्षदया धारया गच्छति, गच्छति। सोम, तव मैत्रीमहम् इच्छामि, इन्दो, प्रतिदिनं; बहवः, हरित, मां परिवेष्टि—माम् अभितः शत्रुभ्यः पालय, मम समीपं आगच्छ। सागरस्य मध्ये शुभैः हस्तैः शोध्यमानः, सोम, वाचम् उद्दिपय; बहुधनं, विविधम्, प्रियम् आपूर्य, पवमान प्रवह। निपीडिताः सोमाः शीघ्राः हर्षाय प्रवहन्ति; सागरस्य विस्तारे, मनीषिणः, उत्सुकाः, हर्षदं सोमं सिञ्चन्ति। शोधयन् सोमः, सदा जाग्रतः, प्रियः, आवरणैः परिवृतः; ऋषिः अभवत् श्रेष्ठः, अङ्गिरसामिव; मधुरेण, अस्माकं यज्ञं समारभ। इन्द्राय मदः प्रवहति, सोमः मरुतः कृते निपीडितः, सहस्रधारा, सर्वान् अतिक्रम्य; शीघ्राः तम् शोधयन्ति।