सामवेदः

श्रुत्याः सहस्रशः शतानि च गोसंपदः दानाय महत्त्वाय च तव सन्ति। वयं गीतैः पूरण्दरं इन्द्रं यशस्विनं कृतवन्तः, सः हि सहाय्याय प्रसिद्धः अभवत्। यः सर्वं धनं ददाति, जनानाम् मध्ये प्रियः होतारः, तस्मै प्रथमाः मधुपात्राणि यान्ति; तस्य स्तुतयः अग्नये प्राप्नुयुः। यथा वाच्याश्वः, तथा दानशीलाः रथकुशलाः स्तूयन्ते; सन्ततौ अपत्येषु च, हे विस्मयकरे गणपतये, त्वं दानिनां धनं ददासि। शृणु मे आह्वानं, हे वरुण, अद्य दयां दर्शय; अहम् त्वां सहाय्याय उपागतः। कस्य सहाय्येन, हे महाबलिन्, न कदापि श्रम्यसि? केन आश्रयेण त्वं भक्तेभ्यः दानानि वहसि? इन्द्राय एव हविः वह्यते; यज्ञे ऋत्विजः इन्द्रं आह्वयन्ति; धनप्राप्त्यर्थं वयं इन्द्रं, धनदं, आह्वयामः। स्वमहत्त्वेन इन्द्रेण द्यावापृथिवी व्याप्येते; स्वबलात् इन्द्रः सूर्यं प्रकाशयति; इन्द्रे एव सर्वाणि भूतानि स्थितानि; इन्द्रे सोमः स्रवति। सर्वसृजन्, हविषा वर्धमानः, स्वेन रूपेण आत्मानं पूजय; तव हि सत्यं तेजः। अन्ये भ्रमन्तु सर्वतः; अत्र अस्माकं दाता प्राज्ञः अस्तु। सः स्वर्णरुचिरः शुद्ध्यन् सर्वद्वेषाः स्वयुतैः जयति; सूर्यवत् स्वयुतैः स्रवन्, पृष्ठतः स्रवन्, शुद्धः बभ्रुः। सः सप्तमुखैः स्तोमैर्युक्तः सर्वरूपेण विचरन् दीप्तिमान् दृश्यते। पूर्वदिशा यथान्याय्यं रक्षति प्राज्ञः; रश्मिभिः ऋषेः रथः प्रयाति, दिव्यः दृश्यः रथः। स्तोत्राणि त्वां, हे शूर इन्द्र, जयाय हर्षयन्ति; युद्धे त्वं अविच्छिन्नवज्रः भूत्वा विजयसे। व्यापारीणां धनं त्वं जानासि; मातृभिः सह गृहं नयसि। सत्यचेतसा गृहे दूरस्थं गीतं त्वं कुरुषे, यत्र चिन्ताः स्पर्धन्ते। त्रिवर्णपक्षैः दीप्तिमत् तेजः स्थापयामासिथ; अस्मभ्यं गावां संपदं, अश्वचिन्तां, पुरुषबलं च ददातु। हृष्टस्य, श्रान्तस्य, सत्यबलस्य च काङ्क्षां, हे नराः, जानीत। नः गीतानि अमृतपुत्राः शृण्वन्तु; ते अस्मासु अनुकम्पां कुर्वन्तु। युवाभ्यां, हे द्यावापृथिवी, वयं महतीं दीप्तां स्तुतिं वहामः, शुद्धां प्रशंसाय। शुद्ध्वा, स्वेन तेजसा, युवां स्वस्वरूपेण राज्यं वहथः; प्राचीं सत्यम् अग्रे अनयतम्। मित्रस्य महदुपकारं, सत्यं बिभ्रतः, यज्ञे परितः उपविष्टं पश्यामः। अस्मिन्सभायां, इव कपोतः नीडे, एष वचनं न गूढं कर्तुमिच्छामि। हे दातार, स्तुतिपते, शूर, तव यशः सुश्लक्ष्णया वाचा सह अस्तु। शतशक्तिन, अस्मिन्संयुगे सम्यक् उत्तिष्ठ सहाय्याय; वयं मित्रेषु वदेम। गावः आप्यायनस्थलं आगताः, यज्ञरससमृद्धाः, सुवर्णकर्णाभरणयुक्ताः। शिलाः संगतानि, मधुरः रसः पात्रे सिक्तः, आप्यायनस्य निष्क्रमे। श्रद्धया ते आप्यायनस्थले सिञ्चन्ति, दीर्घनाभयाः, दूरयात्रिकाः, अक्षयधाराः। नः न भीतः, न श्रान्तः भवेम, तव उग्रसख्ये; हे महाबलिन्, तुर्वश यदुयोः महाकृत्यानि पश्येम। वामभागेन, हे बलिन्, त्वं प्रेरयसि; दाता अस्मिन् क्रुद्धः न भवति। गावः मधुना मिश्रिताः, अलङ्कृताः, आगच्छन्ति; उपसृज, प्रवाहमधु पिब। मम एते स्तोत्राणि, हे पुरूवस, दीप्तानि शुद्धानि च, प्राज्ञेन, विवेकिना, स्तुतिभिः त्वां अर्चितवन्ति। सः, सहस्रर्षिभिः पूजितः, समुद्रवत् विस्तृतः; तस्य महत्त्वं सत्यम्, तस्य बलं यज्ञेषु, प्राज्ञराज्ये च, गायामि। यस्य वशे सर्वे, आर्यदासाश्च; शत्रुः अपि वैरिणं जयति। तुभ्यं, हे दीप्तमान, धनं दीयते। शीघ्रगाः मधुमन्तं घृतं गायन्ति; ऋषयः स्तोत्रं गायन्ति। अस्माकं धनं विस्तृतम्, महाबलम्; अस्माकं स्त्रोतांसि, हे इन्दो, अस्माकमेव। इन्दो, गावाश्वैः संयुतः, कुशलः, धनवान्, शुक्लवर्णः, त्वं गवां मध्ये स्थापनीयः। अस्माकं, हे इन्दो, हरिपतिः, परमदैविकः, सखायिव स्नेहे, आर्येषु दीप्तमान् भव। त्वं, हे इन्दो, अस्मद् दुष्टदेवान्, द्वेषिणः अपाकुरु; त्वं महाबलः, द्विचेतसो व्यपकुरु। ते अभिषिञ्चन्ति, अलङ्कुर्वन्ति, संयुञ्जते; बलं प्रेरयन्ति, मधुना अभिषिञ्चन्ति। सुवर्णखुराः जलमध्ये पशुम् गृह्णन्ति, यदा सः श्वसन् नदीतः पतति। प्राज्ञं शुद्धयन्तं गाय; महान् प्रवाहः स्रवति, तमः धावति। इव सर्पः त्वचम् उत्सृज्य, शोभनः स्रवति, इव क्रीडन् युवान् बभ्रुः सर्पति। श्रेष्ठः राजा दीप्तिमान्, दिवा प्रतिष्ठितः, लोकस्थः; बभ्रुः घृतसिक्तः, शोभनः, सागरवत्, दीप्तरथः, धनाय, गृहाय च शुद्ध्यति। अष्टमं, प्रथमार्धं, सर्वैः अग्निभिः, हे अग्ने, अस्य यज्ञस्य, अस्य वाचः, बलश्रियाभिः सिद्धिं कुर्यात्। यत् सततम् अस्ति, तत् वयं प्रत्येकं देवम् उपास्महे; तव हेतुना हविः प्रज्वलति। जनानां नाथः, प्रियः, होता, अस्मभ्यं प्रियतमान् अस्तु; वयं स्वेषु अग्निषु प्रिया भवेम। वयं इन्द्रं, सर्वेभ्यः श्रेष्ठम्, जनाय आह्वयामः; सः अस्माकं एव अस्तु। त्वं, हे महाबलिन्, इदं हविः यज्ञे गृहाण; अस्मभ्यं पोषणं वर्धय, अजित। यथा वृषभः गणमध्ये, कुलोत्पन्नः, त्वं जनान् बलात् प्रेरयसि; त्वं नाथः, अजितः।