ਸਾਮਵੇਦਃ

ਬੁਧੀਮਾਨ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਨੈਣਾਂ ਨਾਲ ਰਿਮ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਦੇ ਹਨ; ਤੇਰੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਤੇ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ, ਹੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਆਪਣੇ ਕੰਨਾਂ ਨਾਲ ਗੀਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਗਾਇਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਸੋਮਾ ਪੀਣ ਲਈ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਚੰਗੇ ਕਿਰਤਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਆਪਣੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ, ਆਪਣੇ ਗਰੁੱਪਾਂ ਨਾਲ, ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਰਥਾਂ 'ਤੇ ਸਵਾਰ, ਨਾ ਥਕਣ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੀ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ ਦਾ ਵਧ ਕਰਨ ਵਾਲਾ—ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਇੰਦਰ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰੋ, ਜੋ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਦਾਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਨੂੰ ਗਿਆਨਵਾਨ ਨੇ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ; ਵੱਡਾ ਦੇਵਤਾ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਦਿੱਖਣ ਵਾਲਾ। ਸਵਰਗ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਕਵੀ, ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਸਥਿਤ, ਆਪਣੇ ਹੀ ਸੁਰਾਂ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਕਵੀਆਂ ਦੀ ਬੁਧੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਉਹ, ਪਵਿੱਤਰ ਪੁੱਤਰ, ਆਪਣੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਜਨਮ 'ਤੇ ਚਮਕਦਾ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਕੌਸਮਿਕ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਵਧਿਆ। ਤੂੰ, ਨਾ ਥਕਣ ਵਾਲਾ, ਨਿਰਦੋਸ਼, ਪਵਿੱਤਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ, ਹੇ ਤਾਜ਼ਗੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਾਧੂ ਲਈ ਉਡੇਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਪਵਮਾਨਾ, ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਕਦਾਰ ਹੈਂ, ਅਮਰਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈਂ। ਜਿਸ ਨੇ ਨਵਗਵਾਂ ਅਤੇ ਦਧਿਅੰਚ ਨੂੰ ਭਰਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਅੰਬ੍ਰੋਸੀਆ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਸੋਮਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਛਣਣੀ ਵਿੱਚ ਦੌੜਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਅੱਗੇ, ਪਵਮਾਨਾ, ਗੂੰਜਦਾ ਹੋਇਆ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਉਚਾਰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਰਥਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਨੂੰ ਲੱਕੜ 'ਚ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜਲਦੀ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਂਗ ਖੇਡਦੇ ਹਨ; ਸਾਰੇ ਭਜਨ ਤ੍ਰਿਪਲ-ਪਿੱਠ ਵਾਲੇ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਗੂੰਜਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਬਰਤਨਾਂ 'ਤੇ ਵਹਿ ਚੁੱਕਾ, ਦਾਨੀ, ਰਥ-ਸਵਾਰ ਵਾਂਗ ਇਨਾਮ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ; ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਬੋਲੀ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤੀ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਭੇਜਿਆ। ਸੋਮਾ, ਪਵਿੱਤਰ, ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈ, ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ, ਅਗਨੀ ਦਾ, ਸੂਰਜ ਦਾ, ਇੰਦਰ ਦਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਵੀ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਰਸਤਾ, ਪ੍ਰੇਰਿਤਾਂ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਡ, ਗਿਦਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਜ, ਜੰਗਲਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣਹਾਰ—ਸੋਮਾ, ਗੂੰਜਦਾ ਹੋਇਆ, ਛਣਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਬੋਲੀ ਨਾਲ, ਲਹਿਰ ਵਾਂਗ, ਦਰਿਆ ਵਾਂਗ, ਭਜਨਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਹੇ ਪਵਮਾਨਾ, ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ; ਅੰਦਰ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਗਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਹੈ, ਸਾਂਡ, ਹੇਠਲੇ ਸਥਾਨ ਜਾਣਦਾ। ਅਗਨੀ, ਜੋ ਯਜਨਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਦਾਨੀ, ਉਸ ਵੱਲ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਦਿਉਂਦੇ ਹਾਂ, ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਵੱਲ। ਜਿਵੇਂ ਤਵਸ਼ਟਰ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗੜਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਕਾਰੀਗਰ ਰੂਪ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਗਨੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਲਕ, ਸਾਰੇ ਚਮਕਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ; ਉਹ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਇਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਆਵੇ। ਇੰਦਰ, ਇਹ ਨਚੋੜਿਆ ਸੋਮਾ ਪੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਅਮਰ ਉਤਸ਼ਾਹ; ਚਮਕਦਾਰ ਧਾਰਾਂ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਸੱਚ ਦੇ ਆਸਨ 'ਤੇ ਵਹਿ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਕੋਈ ਰਥ-ਸਵਾਰ ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਇੰਦਰ, ਜਦ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਬੈਯਾਂ ਜੋੜਦਾ ਹੈਂ; ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਹੁਣ ਇੰਦਰ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰੋ, ਭਜਨ ਉਚਾਰੋ; ਨਚੋੜੇ ਸੋਮਾ, ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ, ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਦਿਓ। ਇੰਦਰ, ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ, ਲਿਆਓ, ਆਓ, ਵੀਰ, ਆਪਣੇ ਬੈਯਾਂ ਨਾਲ; ਨਚੋੜਿਆ ਸੋਮਾ ਪੀਓ, ਮਿੱਠੀ ਸੋਚ ਵਾਂਗ, ਸੁੰਦਰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੋ। ਇੰਦਰ, ਆਪਣਾ ਨਵਾਂ ਪੇਟ ਭਰੋ, ਸਵਰਗ ਦੇ ਸ਼ਹਦ ਵਾਂਗ, ਇਸ ਨਚੋੜਿਆ ਸੋਮਾ ਵਾਂਗ; ਤੇਰੇ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ, ਚੰਗੀ ਬੋਲੀ ਵਾਲੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਇੰਦਰ, ਮਜ਼ਬੂਤ, ਮਿਤ੍ਰਾ ਵਾਂਗ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ; ਪੁਰੋਹਿਤ ਵਾਂਗ, ਵਾਲਾ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਿਆ; ਭਰਿਗੂ ਵਾਂਗ, ਸੋਮਾ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸਹਿੰਦਾ। ਤੂੰ, ਸੋਮਾ, ਤੀਜਾ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਅੱਧ ਹੈਂ; ਗਾਂਵਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਧਨ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਸੋਨਾ ਲੱਭਣ ਵਾਲਾ ਬਣ। ਵਹਿ, ਹੇ ਇੰਦੂ, ਸੰਸਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ। ਤੂੰ ਵੀਰ, ਸੋਮਾ, ਸਭ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ; ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਲੋਕ ਆਉਂਦੇ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਭਜਨਾਂ ਨਾਲ ਬੈਠਦੇ ਹਨ। ਤੂੰ, ਸੋਮਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਾਂਡ; ਤੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਦੌੜਦਾ ਹੈਂ। ਤਿਵੇਂ ਸਾਡੇ ਲਈ ਵਹਿ, ਧਨ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਸੰਸਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜੀ ਸਕੀਏ। ਤੂੰ, ਹੇ ਇੰਦੂ, ਮਾਲਕ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਸਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚਲਦਾ ਹੈਂ, ਤੇਜ਼, ਹਰੇ-ਪੰਖ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈਂ। ਉਹ ਮਿੱਠਾ ਘੀ ਤੇ ਦੁੱਧ ਵਹਾਉਣ; ਤੇਰੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਸੋਮਾ, ਲੋਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣ। ਤੂੰ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਭ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਹੇ ਸੋਮਾ, ਤੇਰੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਂਗ ਵਹਿ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਆਕਾਸ਼ 'ਤੇ ਚੁੰਨ੍ਹਾ ਬਣਾਉਂਦਾ, ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ; ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ, ਸੋਮਾ, ਤੂੰ ਫੂਲਦਾ ਹੈਂ। ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ, ਤੂੰ ਬੋਲੀ ਲੱਭਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ, ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ; ਤੂੰ ਦੇਵਤਾ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਗੂੰਜਦਾ ਹੈਂ। ਸੋਮੇ ਵਹਿ ਚੁੱਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਇੰਦੂ; ਚਮਕਦੇ, ਉਹ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਥਾਨ ਚੁਣਦੇ ਹਨ। ਗਾਂਵਾਂ ਵਹਿ ਚੁੱਕੀਆਂ, ਪਾਣੀਆਂ ਵਾਂਗ ਝਰਨੇ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੀਆਂ; ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਇੰਦਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ। ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸੋਮਾ, ਤੂੰ ਵਹਿ ਚੁੱਕਾ, ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰਦਾ; ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਗੇ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਹੇ ਇੰਦੂ, ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਨਚੋੜਿਆ, ਤੂੰ ਛਣਣੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਉਡੇਲਿਆ ਜਾਂਦਾ; ਤੂੰ ਇੰਦਰ ਦੇ ਆਸਨ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈਂ। ਤੂੰ, ਸੋਮਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜੀ ਕਰਦਾ, ਵਹਿ ਚੁੱਕਾ, ਜਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦਾ; ਤੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਾਜ਼ਾ, ਸਤਿਕਾਰ ਜੋਗ ਹੈਂ। ਵਹਿ, ਹੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ ਦੇ ਵਧ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਭਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਤਿਕਾਰ ਜੋਗ; ਪਵਿੱਤਰ, ਚਮਕਦਾਰ, ਅਦਭੁਤ। ਪਵਿੱਤਰ, ਚਮਕਦਾਰ, ਉਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ; ਨਚੋੜਿਆ ਸੋਮਾ ਮਿੱਠਾ ਹੈ; ਦੇਵਤਿਆ, ਵੀਰ, ਨਿੰਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਕਵੀ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ, ਨਾ ਮੁੱਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬੁਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਗਾਇਕਾਂ ਲਈ ਧਨ, ਗਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ, ਹਜ਼ਾਰ-ਗੁਣਾ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਤੂੰ ਸਾਰੀ ਬੁਧੀ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ, ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ; ਸਾਨੂੰ, ਹੇ ਸੋਮਾ, ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੇ।