ਸਾਮਵੇਦਃ

ਇੰਦ੍ਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਜੋਤਿ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ, ਬਿਲਕੁਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਛਾਲ ਨੂੰ ਜੋੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਇਹ ਮਿਹਰਬਾਨ, ਧਨਵਾਨ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਚੰਗੀ ਧੀ ਵਾਂਗ ਹੈ। ਇੰਦ੍ਰਾ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਦੋ ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਮਿਲਦੇ-ਜੁਲਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਰਥ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਆ, ਉਹ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆਉਣ। ਉਹ ਘੋੜੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਥੱਲੇ ਨਿਵੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਹਨ; ਉਹ ਦੱਸ ਸੀੰਗਾਂ ਨਾਲ ਹਰੇਕ ਪਾਸੇ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅੱਠਵਾਂ ਅਤੇ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਦੌੜ ਪੈਂਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਸੋਮਾ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਮਹਾਂਵੀਰ ਲਈ, ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਸੋਮਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵੱਲ ਭੱਜਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ, ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਦੋ ਘੋੜੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ, ਸਾਡੇ ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ, ਲੈ ਆਉਣ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਤਕਾਰ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਹੋਣੀ ਹੈ। ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਦਾਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਪੀ ਚੁੱਕਾ ਹੈ; ਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਦੂਰ ਨਾ ਰੱਖ, ਉਹ ਜੋ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਸੋਮਾ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ, ਨਦੀਆਂ ਵਾਂਗ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਇੰਦ੍ਰਾ, ਕੋਈ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਸੋਮਾ ਦੇ ਪਾਨ ਲਈ ਜਾਗ ਪਿਆ, ਤੇਰੇ ਅੰਦਰ, ਇੰਦ੍ਰਾ। ਸੋਮਾ, ਹੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ-ਨਾਸ਼ਕ ਇੰਦ੍ਰਾ, ਤੇਰੀ ਪੇਟ ਲਈ ਮਿੱਠਾ ਹੋਵੇ; ਇਹ ਬੂੰਦਾਂ ਤੇਰੇ ਘਰਾਂ ਲਈ ਸੁਖਦਾਇਕ ਹੋਣ। ਉਮਰ ਨਾਲ ਜਾਗ, ਇਹ ਸਮਝ, ਹਰੇਕ ਕੁਲ ਵੱਲੋਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਤਕਾਰੀ ਹੋਣੀ ਹੈ, ਉਹ ਰੁਦ੍ਰ ਲਈ ਗੀਤ ਗਾ। ਉਹ ਮਹਾਨ, ਅਡੋਲ, ਧੂੰਏਂ ਵਾਲਾ, ਅੱਗੇ ਚਮਕਣ ਵਾਲਾ ਸਾਨੂੰ ਗਿਆਨ ਤੇ ਬਲ ਵੱਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰੇ। ਉਹ ਦਿਵ੍ਯ ਚਿੰਨ੍ਹ, ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਦਾਨੀ ਵਾਂਗ, ਸਾਡੇ ਗੀਤ ਸੁਣੇ—ਉੱਚੀ ਜੋਤ ਵਾਲਾ ਅੱਗਨੀ। ਤੈਨੂੰ, ਜੋ ਪੀੜਨ ਵੇਲੇ, ਬਹੁਤ ਜਾਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗੀਤ ਗਾ, ਜੋ ਗਾਂ ਲਈ, ਦਾਨੀ ਲਈ, ਸ਼ੁਭ ਹੈ। ਸੱਚਮੁੱਚ, ਚੰਗਾ ਮਨੁੱਖ ਦੌਲਤ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਨਹੀਂ ਪਾਂਦਾ, ਜਦੋਂ ਗੀਤ ਉਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਹੋ ਸਕੇ ਤਾਂ, ਗੋਧਨ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਵੱਲ ਜਾਵੇ; ਆਪਣੀਆਂ ਤਾਕਤਾਂ ਨਾਲ, ਸਾਨੂੰ ਦੂਰ ਨਾ ਰੱਖੇ। ਵਿਸ਼্ণੂ ਨੇ ਤਿੰਨ ਵੱਡੇ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ; ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪੈਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ, ਸਭ ਕੁਝ ਧੂੜ ਵਿੱਚ ਘੇਰ ਲਿਆ। ਵਿਸ਼਼ਣੂ, ਜੋ ਸਭ ਦਾ ਰਖਿਆਕਾਰ ਹੈ, ਅਟੱਲ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ; ਉਥੋਂ ਉਹ ਧਰਮ ਨੂੰ ਥਾਪਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਕੰਮ ਵੇਖੋ, ਜਿਥੋਂ ਉਸਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਨਿਯਮ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਇੰਦ੍ਰਾ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਸਾਥੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਣੂ ਦਾ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਕਦਮ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਲੰਮੇ ਅੱਖ ਵਾਂਗ। ਉਹ ਉੱਚਾ ਕਦਮ, ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਵੀ, ਜਾਗਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਕੱਠੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਥੋਂ, ਜਿਥੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਦਮ ਰੱਖੇ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ, ਦੇਵਤੇ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ। ਨਾ ਤੂੰ, ਨਾ ਯਜਮਾਨ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰੋਧੀ ਹੋਵੋ; ਦੂਰ ਤੋਂ ਆ, ਜਾਂ ਨੇੜੇ ਹੋਵੋ ਤਾਂ ਸਾਡੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ। ਇਹ ਜੋ ਤੇਰੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਨਾਲ ਬਣੇ ਹਨ, ਪੀੜਨ ਵੇਲੇ, ਗਾਇਕ, ਧਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼ਹਿਦ ਉੱਤੇ ਮਧੁਮੱਖੀਆਂ ਵਾਂਗ ਬੈਠਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਇੰਦ੍ਰਾ; ਉਹ ਆਪਣਾ ਪੈਰ ਰਥ ਉੱਤੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਪੁਰਾਣਾ ਗੀਤ ਗਾਇਆ ਹੈ; ਇਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰਾ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉ। ਵੱਡੀਆਂ ਸੱਚਾਈਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਰਿਕਤਾਂ ਪਿਛੇ ਆਈਆਂ ਹਨ; ਗਾਇਕ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਵਗ ਪਏ ਹਨ। ਇੰਦ੍ਰਾ ਨੇ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ; ਧਰਤੀ, ਸੂਰਜ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ, ਗੋਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਸੋਮਾ ਦੇ ਰਸ—all ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਇੰਦ੍ਰਾ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕੀਤਾ। ਸੋਮਾ, ਇੰਦ੍ਰਾ ਲਈ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ-ਨਾਸ਼ਕ ਲਈ, ਪੀਣ ਵਾਸਤੇ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕੌਸ਼ਲ ਵਾਲੇ, ਦਾਨੀ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ। ਅਸੀਂ, ਤੇਰੇ ਮਿੱਤਰ, ਹੇ ਚਮਕਦਾਰ, ਤੇ ਤੁਸੀਂ, ਗਿਆਨੀਆਂ, ਬਲ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੀਏ; ਅਸੀਂ ਤਾਕਤ ਵਾਲੀ ਦੌਲਤ ਹਾਸਲ ਕਰੀਏ। ਉਹ ਕਾਲਾ, ਭੂਰਾ ਘੋੜਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਸਤ ਹੋ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਹੜਾ ਮਾਨਵ, ਹੇ ਇੰਦ੍ਰਾ, ਜਿਸ ਕੋਲ ਬੇਅੰਤ ਦੌਲਤ ਹੈ, ਤੈਨੂੰ ਪਰਾਜਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ, ਹੇ ਦਾਤਾ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਦਮੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਤਾਕਤ ਲੱਭਦਾ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ, ਹੇ ਦਾਨੀ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਨਾਸ ਵਿਚ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰ, ਉਹ ਜੋ ਪਿਆਰੀ ਦੌਲਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਤੇਰੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ, ਹੇ ਇੰਦ੍ਰਾ, ਅਸੀਂ ਸਿਆਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪਾਰ ਕਰੀਏ। ਹੇ ਅਧਵਰਯੁ, ਰਸਦਾਨ ਵਿਚੋਂ ਮਿੱਠਾ, ਮਸਤਕੁਨ ਸੋਮਾ ਪਾ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਧਣ ਵਾਲਾ ਮਹਾਂਵੀਰ ਸਤਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਦ੍ਰਾ, ਬੈ-ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ ਰਥੀ, ਤੂੰ ਪੁਰਾਣੀ ਸਤਕਾਰੀ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ; ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਅਸੀਂ ਉਸ ਤਾਕਤ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ, ਹੇ ਮਸ਼ਹੂਰੋ, ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਗਿਆਨੀਆਂ, ਜੋ ਕਦੇ ਹਾਰਦੇ ਨਹੀਂ, ਵਲੋਂ ਵਧਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਗੀਤ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਰੌਸ਼ਨ, ਅਟੱਲ, ਭੇਟ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ, ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਅਸੀਂ ਵੱਡੀਆਂ ਦਾਤਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਹੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ, ਅੱਗਨੀ ਦੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਚੰਡ ਜੋਤ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਰਥੀ, ਇਸ ਗਿਆਨ, ਸੋਮਾ, ਚਮਕਦੇ ਯਜਨਾ, ਤੇ ਪੁਰਾਤਨ ਰੀਤ ਲਈ ਸਤਕਾਰ ਕਰੀਏ। ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੋਮਾ, ਅਟੂਟ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਵਗਦਾ ਹੈ; ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਦਮੀ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਕਾਲਾ-ਸੋਨਾ ਰੰਗਾ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਅਸਥਾਨ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਛੋਟਿਆਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਜਿੱਤੂ ਰਥੀ ਜੋ ਬਲ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਵਗਦਾ ਸੋਮਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਤਕਾਰੀ ਹੋਣੀ ਹੈ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਤੇ ਗਾਇਕਾਂ ਨਾਲ। ਅਸੀਂ ਅੱਜ ਇਸ ਮਹਾਂ, ਹਥਿਆਰਧਾਰੀ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਪੀੜਨ ਤੇ, ਉਸ ਲਈ ਸੋਮਾ ਲਿਆਉ; ਹੁਣ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਸਜਾਉ। ਹਰਣ ਵੀ, ਆਪਣਾ ਰਾਖਾ ਸਮਝ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਸਜਦਾ ਹੈ; ਉਹ, ਇਸ ਸਤਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਇੱਥੇ ਆਵੇ, ਹੇ ਇੰਦ੍ਰਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ।