ਸਾਮਵੇਦਃ

ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਯਜਮਾਨਾਂ ਨੇ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ। ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਇੰਦ੍ਰ ਵੱਡੇ ਬਲਦ ਵਾਂਗੂ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵਿਖਾਵੇ। ਇੰਦ੍ਰ ਤਾ ਬਣਿਆ ਹੀ ਹੈ ਪ੍ਰਧਾਨਤਾ ਲਈ—ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਕਤਵਰ, ਸੋਮਰਸ ਵਰਗਾ ਮਹਾਨ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਜੋ ਵਜਰ ਹੈ, ਉਹ ਬੋਲੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ, ਅਟੱਲ ਤੇ ਬਲਵਾਨ ਹੈ, ਤੇ ਹਰ ਵਾਰੀ ਵਧਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਜਾਰੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਸੋਮਰਸ ਨਿਕਾਲ ਕੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੋਲ ਲੈ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਇੰਦ੍ਰ ਉਸਨੂੰ ਪੀ ਸਕੇ। ਏ ਇੰਦੁ, ਤੇਰੀ ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦੈਨ ਵਾਲੀ ਰਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ, ਇੰਦ੍ਰ, ਤੇ ਮਾਰੁਤ—all ਨੇ ਚੱਖਿਆ ਹੈ। ਇੰਦ੍ਰ ਲਈ, ਜੋ ਵਜਰਧਾਰੀ ਹੈ, ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਮਿੱਠਾ ਸੋਮਰਸ ਨਿਕਾਲੋ, ਜੋ ਸ਼ਹਦ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਸੋਮਰਸ, ਜੋ ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਹੁਣ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਚਤੁਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਲੋਂ ਸਲਾਹਿਆ ਗਿਆ, ਪੀਲਿਆ ਰੰਗ ਵਾਲਾ ਰਸ, ਇੱਕ ਤਾਕਤਵਰ ਘੋੜੇ ਵਾਂਗ ਛੁੱਟਦਾ ਹੈ ਤੇ ਨਦੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ-ਟੋਕ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਸ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਵੀਰ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿਚ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਚਮਕਦਾ ਤੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੰਦ੍ਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਦਬਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੋਮਰਸ ਹੁਣ ਚਲ ਪਿਆ ਹੈ। ਪਵਿੱਤਰ ਸੋਮਰਸ, ਜੋ ਇੰਦ੍ਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਬੱਦਲ ਵਿਚੋਂ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਸਾਡੀ ਓਟ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਸਦੀਵੀ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇੰਦ੍ਰ, ਜਦੋਂ ਵੀ ਪੂਰਬ, ਪੱਛਮ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲੋਂ ਮਨੁੱਖ ਤੈਨੂੰ ਸੱਦੇਂਦੇ ਹਨ, ਤੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਭ ਦਾ ਮਦਦਗਾਰ ਬਣਦਾ ਹੈਂ ਤੇ ਤੁਰਵਸ਼ਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ। ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਰੁਮਾ, ਰੁਸ਼ਮਾ ਜਾਂ ਸ਼ਿਆਵਕ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਕੰਵ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਭਜਨਾਂ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰਦੇ ਹਨ। ਇੰਦ੍ਰ, ਤੂੰ ਜੋ ਤਾਕਤ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈਂ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਸੁਣ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਆ। ਇੰਦ੍ਰ ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸੋਮਰਸ ਪੀਣ ਲਈ ਬੁਲਾਏ ਜਾਣ ਤੇ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਹਾਨ ਇੰਦ੍ਰ, ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਲਈ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਬਲਦ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਆਸਨ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਤੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਮਰਸ ਪੀਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ। ਸੋਮਰਸ, ਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ; ਤੇਰੀ ਉਤਸ਼ਾਹਤਾ ਇੰਦ੍ਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੇ; ਤੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਵਾਯੂ ਤੱਕ ਚੜ੍ਹ। ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸੋਮਰਸ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਧਨ ਤੇ ਯਸ਼ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈਂ; ਇੰਦੁ, ਤੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ। ਸੋਮਰਸ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਭਜਾਉਂਦਾ ਹੈਂ; ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢ ਦੇ। ਹੇ ਇੰਦੁ, ਸਾਨੂੰ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਧਨ ਦੇ, ਜੋ ਸੈਂਕੜਿਆਂ-ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਵੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ। ਹੇ ਧਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਦੇ; ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲੇ ਤੇ ਪਿਆਰੇ ਪ੍ਰਾਪਤਕਾਰੀ ਹੋਈਏ। ਸੋਮਰਸ ਹਰ ਪਾਸੇ ਵਗਦਾ ਹੈ, ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਢਲਕਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦੀ ਧਾਰ, ਹਵਨ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀ ਚੜ੍ਹਦੀ, ਚਮਕਦੀ ਹੋਈ, ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਨਿਕਲ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਸੋਮਰਸ, ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ, ਵੱਡਾ ਸਮੁੰਦਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ। ਚਮਕਦਾਰ ਸੋਮਰਸ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਅਕਾਸ਼-ਪ੍ਰਥਵੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ। ਤੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਚਮਕਦਾਰ, ਪਾਲਣਹਾਰ, ਆਪਣੇ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿਚ ਸੱਚਾ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਤਾਕਤ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸੋਮਰਸ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ। ਮੈਂ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਪਿਆਰਾ ਮਹਿਮਾਨ ਹੈ, ਦੋਸਤ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰਾ, ਹਵਨ-ਕੁੰਡ ਤੇ ਰੱਖਣ ਯੋਗ ਰਥ ਵਾਂਗ। ਉਹ ਗਿਆਨੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚੁਣਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਵਾਂਗ। ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੌਜਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਸਾਡੀਆਂ ਅਰਦਾਸਾਂ ਸੁਣ; ਸਾਡੀਆਂ ਉਲਾਦਾਂ ਅਤੇ ਆਪ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਹੇ ਇੰਦ੍ਰ, ਸਾਨੂੰ ਇੱਕ ਐਸਾ ਥਾਂ ਦੇ, ਜੋ ਸੁਖਦਾਇਕ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੇ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੋਵੇ। ਹੇ ਸੋਮਰਸ ਪੀਣ ਵਾਲੇ, ਤੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੋਹਾਂ ਬਣ ਗਿਆ; ਜੋ ਸੋਮਰਸ ਦਬਾਉਂਦਾ, ਉਸ ਲਈ ਤੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਹੈਂ। ਇੰਦ੍ਰ, ਤੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੁਰਾਣੇ ਕਿਲਿਆਂ ਦਾ ਰੱਖਿਆਕਾਰ, ਦਾਸਯੂਆਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰਕ, ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਮਾਲਕ ਰਿਹਾ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਕਿਲਿਆਂ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਵਾਲਾ, ਨੌਜਵਾਨ ਗਿਆਨੀ, ਅਸੀਮ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਵਜਰਧਾਰੀ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹੈਂ। ਹੇ ਗੜਜਣ ਵਾਲੇ, ਤੂੰ ਵਲਾ ਦੀ ਗੁਫਾ ਖੋਲ੍ਹੀ, ਜੋ ਗਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ; ਦੇਵਤੇ ਕੰਬਦੇ ਹੋਏ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਲੱਭਣ ਆਏ। ਉਹ ਭਜਨਾਂ ਨਾਲ ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਤਾਕਤ ਦਾ ਮਾਲਕ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਇਨਾਮਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇੰਦ੍ਰ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ, ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਹੀ ਨਿਯਮ ਬਣਾਇਆ, ਸੰਤਾਨ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਸੋਮਰਸ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਢਲਾਨ ਤੇ ਵਧ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਪੱਥਰ ਗੂੰਜ ਉਠੇ। ਵਾਯੂ, ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਤੇ ਦਾਨ ਦਿਓ; ਮਿਤ੍ਰ ਤੇ ਵਰੁਣ, ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੋ; ਮਾਰੁਤ ਗਣ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਅਕਾਸ਼-ਪ੍ਰਥਵੀ, ਹੇ ਸੋਮਰਸ, ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੋ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਸੋਮਰਸ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਪਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਬੀਜ ਬਣਾਇਆ, ਇੰਦ੍ਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਅਮਰ ਦੇਵਤਾ, ਇਕ ਫੈਲਦੇ ਹੋਏ ਡਾਲ ਵਾਂਗ ਪਾਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਡਲਦਾ ਹੈ। ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਇਹ ਦੇਵਤਾ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ, ਭਗਤ ਨੂੰ ਖਜ਼ਾਨੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਾਕਤਵਰ ਪਵਮਾਨਾ, ਆਪਣੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਨਾਲ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਲੱਭਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਵੀਰ ਆਪਣੀਆਂ ਤਾਕਤਾਂ ਨਾਲ। ਇਹ ਪਵਮਾਨਾ ਦੇਵਤਾ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹਦਾ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੌੜਦਾ, ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਤੇ ਧੁਨੀ ਵਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨੀਆਂ ਤੇ ਨਿਯਮ ਪਾਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਲੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਪੀਲਿਆ ਰੰਗ ਵਾਲਾ ਦੇਵਤਾ ਇਨਾਮ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਇਆ ਦੇਵਤਾ ਸਭ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਚੜ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਵਮਾਨਾ ਅਜੈ ਹੈ।