ਸਾਮਵੇਦਃ

ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਯਗਿਆਂ ਦੇ ਕੇਂਦਰ, ਧਨ-ਸੰਪੱਤੀ ਦੇ ਆਸਨ, ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਸਰਵਵਿਆਪੀ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਇਸ ਯਗ-ਚਾਰੀ ਦੇ ਆਗਮਨ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਯਗ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਰਸਤਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਤੇ ਮਹਾਨ ਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਣਾਦਾਇਕ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਗਾਉ—ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹਕੂਮਤ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਰਾਜੇ, ਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਰੁਣ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਘਿਉਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਵੇ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਜਗਦੀ ਮਹਾਨ ਹੈ। ਇੰਦਰ, ਆਪਣੇ ਚਮਕਦਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਆ, ਇਹ ਨਿਚੋੜੇ ਹੋਏ ਪਾਨੀ ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਾਡੀਆਂ ਹਥੇਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸੁੱਧ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇੰਦਰ, ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਨਿਚੋੜੇ ਸੋਮ ਅਤੇ ਗਾਇਕਾਂ ਦੇ ਭਜਨਾਂ ਵੱਲ ਆ। ਇੰਦਰ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਭਜਨਾਂ ਵੱਲ ਆ, ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸੋਮ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ। ਉਸ ਦੀ ਸਤਕਾਰ ਕਰ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਘੇਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਜੀਭ ਨਾਲ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਜ्वਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਮੰਗਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਾਨਵ ਮਹਾਨ ਜਲ-ਸੰਪੱਤੀ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਤੇਜ਼, ਇਨਾਮ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਾਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਤੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਲੈ ਜਾਣ। ਸੋਮ ਦੀ ਬੂੰਦ ਇੰਦਰ ਦੇ ਗ੍ਰਿਹ ਵੱਲ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਦੋਸਤ ਦੋਸਤ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਸੋਮ ਪਾਤ੍ਰ ਵਿੱਚ ਸੌ ਰਾਹੀਂ ਦੌੜਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੇ ਸੁੰਦਰ, ਹੁਨਰਮੰਦ ਤੇ ਯੋਗਯੋਗ ਵਿਚਾਰ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਖੇਡਦੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹਨ, ਭਜਨ ਉਸ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਦੁੱਧ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੇ ਸੋਮ, ਸਾਨੂੰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਰਸ ਨਾਲ ਭਰਕੇ ਆ; ਇੰਦੂ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ ਵਹਿ। ਜੋ ਸਾਡੇ ਲਈ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਨਿਕਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਉਪਜਾਊ ਧਰਤੀ, ਧਨ, ਮਿੱਠੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਵੀਰਤਾ ਦੇਵੇ। ਕੋਈ ਵੀ ਕਰਮ ਵਿਅਰਥ ਜਾਂ ਨਾਸ਼ਪਾਤੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਫਲਦਾਇਕ ਹੈ। ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ, ਜੋ ਯਗਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਸਭ ਕੁਝ ਘੇਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਟੱਲ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ। ਉਹ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ, ਤਿੱਖਾ, ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਖੁਲ੍ਹ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦ ਉਹ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਧਰਤੀ ਰੁਕਾਵਟ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮਿੱਤਰੋ, ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਲਈ ਬੈਠੋ, ਗਾਉ। ਜਿਵੇਂ ਬੱਚਾ ਯਗਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰ ਲਓ। ਉਸਨੂੰ, ਵਿੱਛੜੇ ਬਛੜੇ ਵਾਂਗ, ਮਾਵਾਂ ਵਲ ਛੱਡੋ, ਜੀਵਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ। ਦਿਵ੍ਯ ਮਸਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰੋ। ਜੋ ਕੁਝ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਟੋਲੀ ਵਾਂਗ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਈ, ਅਤੇ ਮਿਤ੍ਰ-ਵਰੁਣ ਵਾਂਗ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ, ਪਵਿੱਤਰ ਕਰੋ। ਮਹਾਨ, ਹਜ਼ਾਰ-ਧਾਰਾਂ ਵਾਲਾ ਸੋਮ ਛਾਣੀ ਰਾਹੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਵਾਂ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਾਨ, ਹਜ਼ਾਰ-ਬੀਜਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਲ ਨਾਲ ਧੋਇਆ, ਗਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ, ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਸੋਮ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਪੇਟ ਵੱਲ ਜਾ, ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਨਿਚੋੜਿਆ ਗਿਆ, ਪੀਣ ਲਈ ਤਿਆਰ। ਉਹ ਸੋਮ ਜੋ ਦੂਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਿਚੋੜੇ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਨਿਚੋੜੇ, ਅਤੇ ਜੋ ਰਥਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਿਚੋੜੇ। ਜੋ ਅਰਜਿਕਾ ਯਗ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਵਸੇਬੇ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਜੋ ਪੰਜ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਚੋੜੇ ਗਏ। ਉਹ ਦਿਵ੍ਯ ਸੋਮ ਸਾਡੇ ਲਈ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਮੀਂਹ ਵਰਸਾਉਣ, ਹੀਰੋਈਕ ਤਾਕਤ ਲਿਆਉਣ। ਹੇ ਬਛੜੇ, ਮਨ ਉੱਚੇ ਆਸਨ ਤੋਂ ਤੇਰੇ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਅਗਨੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗੀਤ ਨਾਲ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਤੂੰ ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਚ ਸਾਂਝਾ ਹੈਂ, ਸਭ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈਂ; ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਸਦਦੇ ਹਾਂ। ਜਿੱਤ ਲਈ ਅਸੀਂ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਸਦਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਦਾਤਾਂ ਦੇਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਵੀਰਤਾ ਦੇ, ਹੇ ਮਹਾਨ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ; ਸਾਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਯੋਧਾ ਦੇ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤੇ। ਤੂੰ ਸਾਡਾ ਪਿਤਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ; ਤੂੰ ਸਾਡੀ ਮਾਂ ਹੈਂ, ਹੇ ਮਹਾਨ। ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਤੇਰੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ। ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸੱਦਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਸਾਨੂੰ ਹੀਰੋਈਕ ਤਾਕਤ ਦੇ। ਹੇ ਇੰਦਰ, ਜੋ ਵੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਦਾਤ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਜੋ ਤੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇ; ਦੋਹਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਧਨ ਸਾਨੂੰ ਦੇ, ਉਹ ਲਿਆ। ਹੇ ਇੰਦਰ, ਜੋ ਕੁਝ ਤੂੰ ਯੋਗ ਅਤੇ ਸਵਰਗਯੋਗ ਮੰਨਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਲਿਆ; ਅਸੀਂ ਤੇਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ, ਅਟੱਲ ਦਾਤ ਨੂੰ ਜਾਣੀਏ। ਤੇਰਾ ਮਨ, ਹੇ ਵਿਧਵੰਸਕ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ, ਹਰੇਕ ਪਾਸੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ; ਇਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜਿੱਤ ਲਈ ਇਨਾਮ ਪੱਕਾ ਕਰ ਲੈਂਦਾ। ਪੰਜਵਾਂ, ਪਹਿਲਾ ਹਿੱਸਾ: ਮਾਰੁਤ ਆਪਣੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਨੌਜਵਾਨ, ਸੋਨੇ-ਜਨਮੇ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸਜਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਰਿਸ਼ੀ ਭਜਨਾਂ ਤੇ ਕਵਿਤਾ ਨਾਲ, ਕਵੀ ਸੋਮ ਛਾਣੀ ਤੋਂ ਉਪਰ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਗੂੰਜਦਾ ਹੋਇਆ। ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰਦਾ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ, ਹਜ਼ਾਰ-ਪੱਧਰੀ, ਕਵੀਆਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ; ਤੀਜਾ ਆਸਨ, ਮਹਾਨ ਸੋਮ, ਚਮਕਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ, ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕਰਦਾ। ਬਾਜ, ਪੰਛੀ, ਵਾਹਕ, ਗੋਵਿੰਦ, ਡ੍ਰਪਸਾ, ਹਥਿਆਰ ਲਿਆਉਂਦੇ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਮਹਾਨ ਚੌਥਾ ਆਸਨ ਪਛਾਣਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਮ ਇੰਦਰ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਦੀ ਵੀਰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਸੋਮ ਅਸ਼ਵਿਨ ਅਤੇ ਵਾਯੂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਉੱਚੀ ਤਾਕਤ ਦੇਣ। ਹੇ ਸੋਮ, ਇੰਦਰ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ, ਦਿਲ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਆਸਨ ਵਿੱਚ ਵੱਸ। ਸੱਤ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਰਿਸ਼ੀ ਤੈਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੇ, ਤੈਨੂੰ ਵਹਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਸੋਮ; ਰਿਸ਼ੀ ਤੈਨੂੰ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।