ସାମଵେଦଃ

ଅ ତଦଦ୍ଯା ଚିତ୍ତ ଉକ୍ଥିନୋ ଽନୁ ଷ୍ଟୁଵନ୍ତି ପୂର୍ଵଥା ଚ୍ ଵୃଷପତ୍ନୀରପୋ ଜଯା ଦିଵେଦିଵେ

ଏହିପରି, ଆଜି, ଚିନ୍ତାଶୀଳ ଗାୟକମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଭଳି ପ୍ରଶଂସା କରୁଛନ୍ତି; ଜଳମାନେ, ପ୍ରବଳଙ୍କ ଜୀବନୀ, ପ୍ରତିଦିନ ଜିତିଥାନ୍ତି।

ଅ ଶ୍ରୁଧୀ ହଵଂ ତିରଶ୍ଚ୍ଯା ଇନ୍ଦ୍ର ଯସ୍ତ୍ଵା ସପର୍ଯତି ଚ୍ ସୁଵୀର୍ଯସ୍ଯ ଗୋମତୋ ରାଯସ୍ପୂର୍ଧି ମହାଂ ଅସି

ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମର ଅନୁରୋଧ ଶୁଣ, ଯେଉଁଠି ତୁମକୁ ପୂଜା କରାଯାଉଛି; ତୁମେ ବଡ଼, ଆମକୁ ଅଧିକ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଶକ୍ତି ଓ ଗୋଧନର ସମୃଦ୍ଧି ଦିଅ।

ଅ ଯସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର ନଵୀଯସୀଂ ଗିରଂ ମନ୍ଦ୍ରାମଜୀଜନତ୍ ଚ୍ ଚିକିତ୍ଵିନ୍ମନସଂ ଧିଯଂ ପ୍ରତ୍ନାମୃତସ୍ଯ ପିପ୍ଯୁଷୀମ୍

ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଯେଉଁଠି ନୂତନ ଏବଂ ମଧୁର ଗୀତ ରଚିତ ହେଉଛି, ଯେଉଁଠି ଜଣେ ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ପ୍ରାଚୀନ, ପୋଷକ ଚିନ୍ତା ତଥା ସତ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଛନ୍ତି—

ଅ ତମୁ ଷ୍ଟଵାମ ଯଂ ଗିର ଇନ୍ଦ୍ରମୁକ୍ଥାନି ଵାଵୃଧୁଃ ଚ୍ ପୁରୂଣ୍ଯସ୍ଯ ନୌଂସ୍ଯା ସିଷାସନ୍ତୋ ଵନାମହେ

ସେଇ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଆମେ ପ୍ରଶଂସା କରିବା; ଯିଏ ଗୀତ ଦ୍ୱାରା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ଅନେକ ଦାନ ଆଶା କରି, ତାଙ୍କର କୃପା ପାଇଁ ଆମେ ଚେଷ୍ଟା କରିବା।

ତୃତୀଯ ପ୍ରଥମୋ ଽର୍ଧଃ ଅ ପ୍ର ତ ଆଶ୍ଵିନୀଃ ପଵମାନ ଧେନଵୋ ଦିଵ୍ଯା ଅସୃଗ୍ରନ୍ପଯସା ଧରୀମଣି ଚ୍ ପ୍ରାନ୍ତରିକ୍ଷାତ୍ସ୍ଥାଵିରୀସ୍ତେ ଅସୃକ୍ଷତ ଯେ ତ୍ଵା ମୃଜନ୍ତ୍ଯୃଷିଷାଣ ଵେଧସଃ

ହେ ପବମାନ, ଦେବତା ଆଶ୍ୱିନଙ୍କର ଗାଈଁମାନେ ଧରୀରେ ଦୁଧ ଭରି ଝରିଛନ୍ତି; ଆକାଶରୁ ପ୍ରାଚୀନ ଗାଈଁମାନେ ଝରିଛନ୍ତି, ଯେଉଁଠି ବୁଦ୍ଧିମାନ ଏବଂ ଦକ୍ଷ ଲୋକେ ତୁମକୁ ପରିଶ୍ଉଦ୍ଧ କରନ୍ତି।

ଅ ଉଭଯତଃ ପଵମାନସ୍ଯ ରଶ୍ମଯୋ ଧ୍ରୁଵସ୍ଯ ସତଃ ପରି ଯନ୍ତି କେତଵଃ ଚ୍ ଯଦୀ ପଵିତ୍ରେ ଅଧି ମୃଜ୍ଯତେ ହରିଃ ସତ୍ତା ନି ଯୋନୌ କଲଶେଷୁ ସୀଦତି

ପବମାନଙ୍କର ଦୁଇପାର୍ଶ୍ୱରେ ତାଙ୍କର ରେଖାମାନେ, ଦୃଢ଼ ଝଣ୍ଡା ଭଳି, ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ହେଉଛନ୍ତି; ଯେତେବେଳେ ହଳଦିଆ ଦ୍ରବ୍ୟ ପବିତ୍ର ହେଉଛି, ସେ ଗଭିର ଗର୍ଭରେ, କଳଶମାନେ ଭିତରେ ବସିଛନ୍ତି।

ଅ ଵିଶ୍ଵା ଧାମାନି ଵିଶ୍ଵଚକ୍ଷ ଋଭ୍ଵସଃ ପ୍ରଭୋଷ୍ଟେ ସତଃ ପରି ଯନ୍ତି କେତଵଃ ଚ୍ ଵ୍ଯାନଶୀ ପଵସେ ସୋମ ଧର୍ମଣା ପତିର୍ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭୁଵନସ୍ଯ ରାଜସି

ସମସ୍ତ ନିବାସ, ସମସ୍ତ ଦେଖିବାକୁ ସକ୍ଷମ, ଦକ୍ଷ ଏବଂ ପ୍ରଭାବଶାଳୀଙ୍କର ଝଣ୍ଡାମାନେ ଦୃଢ଼ ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ଘେରି ରହିଛନ୍ତି; ହେ ସୋମ, ତୁମେ ନିଜ ନିୟମରେ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ବହୁଛ; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ନାୟକ, ତୁମେ ବିଶ୍ୱର ରାଜା।

ଅ ପଵମାନୋ ଅଜୀଜନଦ୍ଦିଵଶ୍ଚିତ୍ରଂ ନ ତନ୍ଯତୁମ୍ ଚ୍ ଜ୍ଯୋତିର୍ଵୈଶ୍ଵାନରଂ ବୃହତ୍

ପବମାନ ଆକାଶରୁ ଅଦ୍ଭୁତ, ତୁରୁଣ୍ତ ଧ୍ୱନି ଏବଂ ବଡ଼, ସାର୍ବଜନୀନ ଆଲୋକ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଛନ୍ତି।

ଅ ପଵମାନ ରସସ୍ତଵ ମଦୋ ରାଜନ୍ନଦୁଚ୍ଛୁନଃ ଚ୍ ଵି ଵାରମଵ୍ଯମର୍ଷତି

ହେ ପବମାନ, ତୁମର ରସ, ତୁମର ଆନନ୍ଦ, ହେ ରାଜା, କୌଣସି ବାଧା ନଥିବା, ସମସ୍ତ ଅଟକା ଉପରେ ଦୂର୍ଗମ ଭାବେ ବହୁଛି।

ଅ ପଵମାନସ୍ଯ ତେ ରସୋ ଦକ୍ଷୋ ଵି ରାଜତି ଦ୍ଯୁମାନ୍ ଚ୍ ଜ୍ଯୋତିର୍ଵିଶ୍ଵଂ ସ୍ଵର୍ଦୃଶେ

ହେ ପବମାନ, ତୁମର ରସ ଦକ୍ଷତାରେ ଚମକୁଛି, ଆଲୋକରେ ଦୀପ୍ତିମାନ; ସେଇ ଆଲୋକ ସମସ୍ତକୁ ଦେଖିପାରିବା, ସ୍ୱର୍ଗର ଦୃଷ୍ଟି ପାଇଁ।

ଅ ପ୍ର ଯଦ୍ଗାଵୋ ନ ଭୂର୍ଣଯସ୍ତ୍ଵେଷା ଅଯାସୋ ଅକ୍ରମୁଃ ଚ୍ ଘ୍ନନ୍ତଃ କୃଷ୍ଣାମପ ତ୍ଵଚମ୍

ଯେତେବେଳେ ଉତ୍ସୁକ ଗାଈଁମାନେ ଭଳି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ତେଜସ୍ୱୀମାନେ ଦୂର୍ଗମ ଭାବେ ଏଗିଯାନ୍ତି, କଳା ଚମଡ଼କୁ ଉଖି ଦେଇଥାନ୍ତି।

ଅ ସୁଵିତସ୍ଯ ମନାମହେ ଽତି ସେତୁଂ ଦୁରାଯ୍ଯମ୍ ଚ୍ ସାହ୍ଯାମ ଦସ୍ଯୁମଵ୍ରତମ୍

ଆମେ ଭଲ ଦାନକାରୀଙ୍କର କୃପା ଚାହୁଁଛୁ, କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ଅଟକାକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ; ଅନ୍ୟାୟ କରୁଥିବା ଶତ୍ରୁକୁ ଆମେ ଜୟ କରିପାରିବା।

ଅ ଶୃଣ୍ଵେ ଵୃଷ୍ଟେରିଵ ସ୍ଵନଃ ପଵମାନସ୍ଯ ଶୁଷ୍ମିଣଃ ଚ୍ ଚରନ୍ତି ଵିଦ୍ଯୁତୋ ଦିଵି

ପବମାନଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଧ୍ୱନି ବର୍ଷାର ଗର୍ଜନ ଭଳି ଶୁଣାଯାଉଛି; ଆକାଶରେ ଅଜାନା ବିଦ୍ୟୁତ ଚଳିଯାଉଛି।

ଅ ଆ ପଵସ୍ଵ ମହୀମିଷଂ ଗୋମଦିନ୍ଦୋ ହିରଣ୍ଯଵତ୍ ଚ୍ ଅଶ୍ଵଵତ୍ସୋମ ଵୀରଵତ୍

ହେ ସୋମ, ଆମ ପାଇଁ ବହ, ବଡ଼ ଧନ, ଗୋଧନ, ସୁନା, ଅଶ୍ୱ ଓ ବୀରମାନେ ସହିତ।

ଅ ପଵସ୍ଵ ଵିଶ୍ଵଚର୍ଷଣ ଆ ମହୀ ରୋଦସୀ ପୃଣ ଚ୍ ଉଷାଃ ସୂର୍ଯୋ ନ ରଶ୍ମିଭିଃ

ହେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରୁଥିବା, ବହ; ବଡ଼ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ପୂରଣ କର; ତୁମର କିରଣରେ ଉଷା ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଚମକ।

ଅ ପରି ନଃ ଶର୍ମଯନ୍ତ୍ଯା ଧାରଯା ସୋମ ଵିଶ୍ଵତଃ ଚ୍ ସରା ରସେଵ ଵିଷ୍ଟପମ୍

ହେ ସୋମ, ତୁମର ସମସ୍ତକୁ ଘେରି ରଖିବା ଧାରାରେ, ଆମକୁ ଆଶ୍ରୟ ଦିଅ; ରସ ଭଳି ସମସ୍ତ ଅଞ୍ଚଳକୁ ବହିଯାଉ।

ଅ ଆଶୁରର୍ଷ ବୃହନ୍ମତେ ପରି ପ୍ରିଯେଣ ଧାମ୍ନା ଚ୍ ଯତ୍ର ଦେଵା ଇତି ବ୍ରୁଵନ୍

ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଉଚ୍ଚ ମନସ୍କୁ ସହିତ ଦୂତି କର; ପ୍ରିୟ ନିବାସରେ ଘେରି ରଖ, ଯେଉଁଠି ଦେବମାନେ ବସନ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।

ଅ ପରିଷ୍କୃଣ୍ଵନ୍ନନିଷ୍କୃତଂ ଜନାଯ ଯାତଯନ୍ନିଷଃ ଚ୍ ଵୃଷ୍ଟିଂ ଦିଵଃ ପରି ସ୍ରଵ

ଅଶୁଦ୍ଧକୁ ପରିଶ୍ଉଦ୍ଧ କରି, ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଖରାପକୁ ଦୂର କର, ଆକାଶରୁ ବର୍ଷା ଝରାଉ।

ଅ ଅଯଂ ସ ଯୋ ଦିଵସ୍ପରି ରଘୁଯାମା ପଵିତ୍ର ଆ ଚ୍ ସିନ୍ଧୋରୂର୍ମା ଵ୍ଯକ୍ଷରତ୍

ଏହି ହେଉଛି ସେ, ଯେଉଁଠି ପବିତ୍ର ଚାନ୍ନା ଦ୍ୱାରା ଶୀଘ୍ର ଆକାଶକୁ ଘେରି ବହୁଛି; ନଦୀର ତରଙ୍ଗ ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇଛି।

ଅ ସୁତ ଏତି ପଵିତ୍ର ଆ ତ୍ଵିଷିଂ ଦଧାନ ଓଜସା ଚ୍ ଵିଚକ୍ଷାଣୋ ଵିରୋଚଯନ୍

ପିଟିଥିବା ରସ ପବିତ୍ର ଭାବରେ ଆସେ, ଏହା ଆଲୋକ ଓ ଶକ୍ତି ଧାରଣ କରି, ଦୀପ୍ତିମାନ ଭାବରେ ଚମକେ, ବୁଝି ପାରିବା ଶକ୍ତି ରଖି, ସବୁକୁ ପ୍ରଭାମୟ କରେ।

ଅ ଆଵିଵାସନ୍ପରାଵତୋ ଅଥୋ ଅର୍ଵାଵତଃ ସୁତଃ ଚ୍ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସିଚ୍ଯତେ ମଧୁ

ପିଟିଥିବା ରସ ଦୂର ଓ ନିକଟରୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଢେଳାଯାଉଛି, ମଧୁ ପରି ପ୍ରବାହିତ ହେଉଛି।

ଅ ସମୀଚୀନା ଅନୂଷତ ହରିଂ ହିନ୍ଵନ୍ତ୍ଯଦ୍ରିଭିଃ ଚ୍ ଇନ୍ଦୁମିନ୍ଦ୍ରାଯ ପୀତଯେ

ସମ୍ମିଳିତ ଭାବରେ, ସେମାନେ ପିତାଳ ରଙ୍ଗର ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ପାଥରରେ ପିଟି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ସୋମ ତିଆରି କରନ୍ତି।

ଅ ହିନ୍ଵନ୍ତି ସୂରମୁସ୍ରଯଃ ସ୍ଵସାରୋ ଜାମଯସ୍ପତିମ୍ ଚ୍ ମହାମିନ୍ଦୁଂ ମହୀଯୁଵଃ

ନିପୁଣ ଭାଇଁ ଭଉଣୀମାନେ ନାୟକ, ସନ୍ତାନଙ୍କ ମାଲିକଙ୍କୁ ପିଟନ୍ତି; ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନେ ବଡ଼ ସୋମକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି।

ଅ ପଵମାନ ରୁଚାରୁଚା ଦେଵୋ ଦେଵେଭ୍ଯଃ ସୁତଃ ଚ୍ ଵିଶ୍ଵା ଵସୂନ୍ଯା ଵିଶ

ପବମାନ, ଦୀପ୍ତିରେ ଚମକି, ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ପିଟିଥିବା ଦେବ, ସମସ୍ତ ଧନ-ଦାନ ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ବଣ୍ଟନ କରେ।

ଅ ଆ ପଵମାନ ସୁଷ୍ଟୁତିଂ ଵୃଷ୍ଟିଂ ଦେଵେଭ୍ଯୋ ଦୁଵଃ ଚ୍ ଇଷେ ପଵସ୍ଵ ସଂଯତମ୍

ହେ ପବମାନ, ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ସ୍ତୁତି ଓ ବର୍ଷା ଆଣ; ଏକତ୍ରିତ ଅଞ୍ଜଳି ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେ।

ଅ ଜନସ୍ଯ ଗୋପା ଅଜନିଷ୍ଟ ଜାଗୃଵିରଗ୍ନିଃ ସୁଦକ୍ଷଃ ସୁଵିତାଯ ନଵ୍ଯସେ ଚ୍ ଘୃତପ୍ରତୀକୋ ବୃହତା ଦିଵିସ୍ପୃଷା ଦ୍ଯୁମଦ୍ଵି ଭାତି ଭରତେଭ୍ଯଃ ଶୁଚିଃ

ଲୋକଙ୍କ ରକ୍ଷକ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି, ସଚେତନ ଅଗ୍ନି, ନିପୁଣ, ନୂତନ ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ; ଘୃତରେ ଲିପ୍ତ ମୁହଁ ସହିତ, ବିଶାଳ ଆକାଶକୁ ଛୁଇଁ, ଦୀପ୍ତିମାନ ଭାବରେ ଭାରତମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରଭାମୟ ହେଉଛନ୍ତି।

ଅ ତ୍ଵାମଗ୍ନେ ଅଙ୍ଗିରସୋ ଗୁହା ହିତମନ୍ଵଵିନ୍ଦଞ୍ଛିଶ୍ରିଯାଣଂ ଵନେଵନେ ଚ୍ ସ ଜାଯସେ ମଥ୍ଯମାନଃ ସହୋ ମହତ୍ଵାମାହୁଃ ସହସସ୍ପୁତ୍ରମଙ୍ଗିରଃ

ତୁମେ ଅଗ୍ନି, ଅଙ୍ଗିରସମାନେ ଗୁପ୍ତ ଭାବରେ ଦେଖିଥିଲେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଙ୍ଗଲରେ ଶୋଭିତ; ଚୁରା ଯାଉଥିବାବେଳେ ତୁମେ ଜନ୍ମ ନେଉଛ, ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଶକ୍ତିର ପୁତ୍ର ଭାବରେ ଅଙ୍ଗିରସ ତୁମକୁ କହନ୍ତି।

ଅ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ କେତୁଂ ପ୍ରଥମଂ ପୁରୋହିତମଗ୍ନିଂ ନରସ୍ତ୍ରିଷଧସ୍ଥେ ସମିନ୍ଧତେ ଚ୍ ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ଦେଵୈଃ ସରଥଂ ସ ବର୍ହିଷି ସୀଦନ୍ନି ହୋତା ଯଜଥାଯ ସୁକ୍ରତୁଃ

ପୁରୁଷମାନେ ଯଜ୍ଞର ଚିହ୍ନ, ପ୍ରଥମ ପୁରୋହିତ ଅଗ୍ନିକୁ ତିନି ଆସନରେ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରନ୍ତି; ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଦେବମାନେ ସହିତ, ସେ ବର୍ଗରେ ହୋତା ଭାବରେ ବସି, ପୂଜା ପାଇଁ ଜ୍ଞାନୀ ହେଉଛନ୍ତି।

ଅ ଅଯଂ ଵାଂ ମିତ୍ରାଵରୁଣା ସୁତଃ ସୋମ ଋତାଵୃଧା ଚ୍ ମମେଦିହ ଶ୍ରୁତଂ ହଵମ୍

ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ, ଏହି ପିଟିଥିବା ସୋମ ତୁମ ପାଇଁ, ନିଷ୍ଠାରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି; ଏଠାରେ ମୋର ଆହ୍ୱାନ ଶୁଣ।