ସାମଵେଦଃ

ପରି ତ୍ଯଂ ହର୍ଯତଂ ହରିଂ ବଭ୍ରୁଂ ପୁନନ୍ତି ଵାରେଣ ଯୋ ଦେଵାନ୍ଵିଶ୍ଵାଂ ଇତ୍ପରି ମଦେନ ସହ ଗଚ୍ଛତି

ସେମାନେ ସେ ହରି ଏବଂ କାଉଁ ରଙ୍ଗର ତେଜସ୍ୱୀକୁ ପାଣିରେ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି; ଯିଏ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ ଆନନ୍ଦରେ ଏକସାଥି ଆଗକୁ ଯାଏ।

ପ୍ର ସୁନ୍ଵାନାସ୍ଯାନ୍ଧସୋ ମର୍ତୋ ନ ଵଷ୍ଟ ତଦ୍ଵଚଃ ଅପ ଶ୍ଵାନମରାଧସଂ ହତା ମଖଂ ନ ଭୃଗଵଃ

ଯେମିତି ମଣିଷ ଦ୍ରବ୍ୟ ଚାପି ଶବ୍ଦ କହେ, ସେହିପରି ଅପକର୍ମର କୁକୁରକୁ ଦୂରେ ହଟାଅ, ଭୃଗୁମାନେ ଯେପରି ଯଜ୍ଞରେ କରିଥିଲେ।

ଅଭି ପ୍ରିଯାଣି ପଵତେ ଚନୋହିତୋ ନାମାନି ଯହ୍ଵୋ ଅଧି ଯେଷୁ ଆ ସୂର୍ଯସ୍ଯ ବୃହତୋ ବୃହନ୍ନଧି ରଥଂ ଵିଷ୍ଵଞ୍ଚମରୁହଦ୍ଵିଚକ୍ଷଣଃ

ପ୍ରିୟ ଏବଂ ତୀବ୍ର ଧାରା ଧୋଇଯାଉଛି, ଅନେକ ନାମ ଧାରଣ କରି। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯାହା ଉପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ମହାନତା ଅଛି, ସେ ବିଶାଳ ରଥକୁ ଚଡ଼ି, ସବୁକିଛି ଦେଖୁଛି।

ଅଚୋଦସୋ ନୋ ଧନ୍ଵନ୍ତ୍ଵିନ୍ଦଵଃ ପ୍ର ସ୍ଵାନାସୋ ବୃହଦ୍ଦେଵେଷୁ ହରଯଃ ଵି ଚିଦଶ୍ନାନା ଇଷଯୋ ଅରାତଯୋ ଽର୍ଯୋ ନଃ ସନ୍ତୁ ସନିଷନ୍ତୁ ନୋ ଧିଯଃ

ଅନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଧାରାମାନେ ଆମ ପାଇଁ ବହୁଉନ୍ତୁ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏବଂ ତୀବ୍ର ଘୋଡ଼ାମାନେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ହେଉନ୍ତୁ। ଯେଉଁମାନେ ଖାଉନାହାନ୍ତି, ଆମ ଇଚ୍ଛା ଓ ବିପକ୍ଷମାନେ ମଧ୍ୟ ଆମର ହେଉନ୍ତୁ, ଆମର ଚିନ୍ତାମାନେ ପୂରଣ ହେଉ।

ଏଷ ପ୍ର କୋଶେ ମଧୁମାଂ ଅଚିକ୍ରଦଦିନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଵଜ୍ରୋ ଵପୁଷୋ ଵପୁଷ୍ଟମଃ ଅଭ୍ଯ୍ର୍^ଈତସ୍ଯ ସୁଦୁଘା ଘୃତଶ୍ଚୁତୋ ଵାଶ୍ରା ଅର୍ଷନ୍ତି ପଯସା ଚ ଘେନଵଃ

ଏହି ମଧୁର ଦ୍ରବ୍ୟ ପାତ୍ରରେ ଧ୍ୱନିତ ହେଉଛି; ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର, ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଆକୃତି। ଭଲଭାବେ ଦୁହାଯାଇଥିବା ଘିଅ ଝରୁଥିବା ଗାଈମାନେ ଦୁଧ ଝରାଉଛନ୍ତି, ଏବଂ ନଦୀମାନେ ମଧୁର ଦୁଧରେ ବହୁଛନ୍ତି।

ପ୍ରୋ ଅଯାସୀଦିନ୍ଦୁରିନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ନିଷ୍କୃତଂ ସଖା ସଖ୍ଯୁର୍ନ ପ୍ର ମିନାତି ସଙ୍ଗିରମ୍ ମର୍ଯ ଇଵ ଯୁଵତିଭିଃ ସମର୍ଷତି ସୋମଃ କଲଶେ ଶତଯାମନା ପଥା

ଚନ୍ଦ୍ରମା, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଗୃହକୁ ଯାଇଛି; ମିତ୍ରତା ଭଳି, ଏକ ମିତ୍ର କେବେ ଗୀତକୁ କମାଇ ଦେଉନାହିଁ। ଯୁବକ ଯୁବତୀମାନେ ସହ ଯେପରି ଉତ୍ସାହ ଦେଖାଇଥାଏ, ସେପରି ସୋମ ଶତଗୁଣ ଶକ୍ତି ସହ ପାଥେ କଳଶରେ ଉତ୍ସାହିତ ହୁଏ।

ଧର୍ତା ଦିଵଃ ପଵତେ କୃତ୍ଵ୍ଯୋ ରସୋ ଦକ୍ଷୋ ଦେଵାନାମନୁମାଦ୍ଯୋ ନୃଭିଃ ହରିଃ ସୃଜାନୋ ଅତ୍ଯୋ ନ ସତ୍ଵଭିର୍ଵୃଥା ପାଜାଂସି କୃଣୁଷେ ନଦୀଷ୍ଵା

ଅକାଶର ଧାରକ, କୌଶଳୀ ରସ, ପବିତ୍ର ହେଉଛି; ଦେବତା ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଯେଉଁଠି ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି, ସେ ଚତୁର୍ ହରି, ଘୋଡାର ଶକ୍ତି ଭଳି ନଦୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ।

ଵୃଷା ମତୀନାଂ ପଵତେ ଵିଚକ୍ଷଣଃ ସୋମୋ ଅହ୍ନାଂ ପ୍ରତରୀତୋଷସାଂ ଦିଵଃ ପ୍ରାଣା ସିନ୍ଧୂନାଂ କଲଶାଂ ଅଚିକ୍ରଦଦିନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ହାର୍ଦ୍ଯାଵିଶନ୍ମନୀଷିଭିଃ

ବିଚକ୍ଷଣ ଚିନ୍ତାମଣି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୃଷ ଶୋମା ପବିତ୍ର ହେଉଛି; ସେ ଦିନଗୁଡିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଉଷାକୁ ଜାଗାଇ ଦେଇଛି; ସେ ଦିବାକୁ, ନଦୀଗୁଡିକୁ, ମଣ୍ଡାପକୁ ପ୍ରାଣ ଦେଇଥାଏ, ଏବଂ ଅନୁପ୍ରେରିତ ମନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ପ୍ରବେଶ କରେ।

ତ୍ରିରସ୍ମୈ ସପ୍ତ ଧେନଵୋ ଦୁଦୁହ୍ରିରେ ସତ୍ଯାମାଶିରଂ ପରମେ ଵ୍ଯୋମନି ଚତ୍ଵାର୍ଯନ୍ଯା ଭୁଵନାନି ନିର୍ଣିଜେ ଚାରୂଣି ଚକ୍ରେ

ତାଙ୍କ ପାଇଁ ତିନିଥର ସାତଟି ଗାଁ ଦୁଧ ଦେଇଛି; ସତ୍ୟ ଅମର ଏହି ଉଚ୍ଚ ଆକାଶରେ ବସିଛି; ଚାରିଟି ଅନ୍ୟ ଜଗତକୁ ସେ ଅଲଗା କରି, ସୁନ୍ଦର କରିଛି।

ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସୋମ ସୁଷୁତଃ ପରି ସ୍ରଵାପାମୀଵା ଭଵତୁ ରକ୍ଷସା ସହ ମା ତେ ରସସ୍ଯ ମତ୍ସତ ଦ୍ଵଯାଵିନୋ ଦ୍ରଵିଣସ୍ଵନ୍ତ ଇହ ସନ୍ତ୍ଵିନ୍ଦଵଃ

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଭଲଭାବରେ ଚାପି ହୋଇଥିବା ଶୋମା, ତୁମେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ; ଦୁଃଖ ଦୂର କର, ସୁରକ୍ଷା ସହିତ ଆସ; ତୁମ ରସ ଦୁଇମୁଖୀଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉ ନାହିଁ, ଏଠାରେ ଦାନଶୀଳ ଥିବା ଚିପି ଚିପି ଫୁଟି ରହୁ।

ଅସାଵି ସୋମୋ ଅରୁଷୋ ଵୃଷା ହରୀ ରାଜେଵ ଦସ୍ମୋ ଅଭି ଗା ଅଚିକ୍ରଦତ୍ ପୁନାନୋ ଵାରମତ୍ଯେଷ୍ଯଵ୍ଯଯଂ ଶ୍ଯେନୋ ନ ଯୋନିଂ ଘୃତଵନ୍ତମାସଦତ୍

ଶୋମା, ରଙ୍ଗିନ ବୃଷ, ଦୁଇଟି ହଳଦି ଘୋଡା ପାଇଁ ଚାପି ହୋଇଛି; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା ପରି, ସେ ଗାଁ ଉପରେ ଗର୍ଜନ କରେ; ପବିତ୍ର ହେଇ, ଅବିନଶୀ ପଥକୁ ଖୋଜେ, ଗୃତରେ ଭରିଥିବା ଗର୍ଭରେ ଶ୍ୟେନ ପରି ବସିଯାଏ।

ପ୍ର ଦେଵମଚ୍ଛା ମଧୁମନ୍ତ ଇନ୍ଦଵୋ ଽସିଷ୍ଯଦନ୍ତ ଗାଵ ଆ ନ ଧେନଵଃ ବର୍ହିଷଦୋ ଵଚନାଵନ୍ତ ଊଧଭିଃ ପରିସ୍ରୁତମୁସ୍ରିଯା ନିର୍ଣିଜଂ ଧିରେ

ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧୁର ଚିପି ଚିପି ଫୁଟି ଯାଉଛି, ଛେନା ପାଇଁ ଗାଁ ପରି, ଅଲତାର ପାଇଁ ଦୁଧ ଦେଇଥିବା ଗାଁ ପରି; ଯେଉଁମାନେ ପବିତ୍ର କୁଶରେ ବସିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଉଚ୍ଚାରଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ତାଙ୍କ ପ୍ରବାହରେ ଅଖୋଲା ଅଂଶକୁ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି।

ଅଞ୍ଜତେ ଵ୍ଯଞ୍ଜତେ ସମଞ୍ଜତେ କ୍ରତୁଂ ରିହନ୍ତି ମଘ୍ଵାଭ୍ଯଞ୍ଜତେ ସିନ୍ଧୋରୁ ଽଚ୍ଛ୍ଵାସେ ପତଯନ୍ତମୁକ୍ଷଣଂ ହିରଣ୍ଯପାଵାଃ ପଶୁମପ୍ସୁ ଗୃଭ୍ଣତେ

ସେମାନେ ଶୋଭା ଦେଇଛନ୍ତି, ଚମକାଇଛନ୍ତି, ଏକତ୍ର କରିଛନ୍ତି; ସେମାନେ ଇଚ୍ଛାକୁ ଉତ୍ତେଜିତ କରନ୍ତି, ଦାନଶୀଳଙ୍କ ସହ ଏକତ୍ର ହେଉଛନ୍ତି; ନଦୀର ପ୍ରବାହରେ, ସୁନା ଖୁର ଥିବା ଜଣେ ଜଳରେ ଦୌଡ଼ୁଥିବା ପଶୁକୁ ଧରିନ୍ତି।

ପଵିତ୍ରଂ ତେ ଵିତତଂ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ପତେ ପ୍ରଭୁର୍ଗାତ୍ରାଣି ପର୍ଯେଷି ଵିଶ୍ଵତଃ ଅତପ୍ତତନୂର୍ନ ତଦାମୋ ଅଶ୍ନୁତେ ଶୃତାସ ଇଦ୍ଵହନ୍ତଃ ସଂ ତଦାଶତ

ତୁମର ପବିତ୍ର ଜାଲ ଫିଳାଇ ରଖାଯାଇଛି, ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ପତି; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତୁମେ ସମସ୍ତ ଦେହକୁ ଚାରିପାଖରେ ଘେରି ରଖିଛ; ଯେଉଁ ଦେହ ତାପିତ ନୁହେଁ, ସେ କେବେ ଅନ୍ୟାୟର ସ୍ପର୍ଶ ପାଉନାହିଁ; ଯେଉଁମାନେ ଚିପି ଚିପି ଫୁଟି ଆଣିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହିକୁ ସାଥିରେ ପହଞ୍ଚନ୍ତି।

ଇନ୍ଦ୍ରମଚ୍ଛ ସୁତା ଇମେ ଵୃଷଣଂ ଯନ୍ତୁ ହରଯଃ ଶ୍ରୁଷ୍ଟେ ଜାତାସ ଇନ୍ଦଵଃ ସ୍ଵର୍ଵିଦଃ

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ଚାପି ହୋଇଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଘୋଡାଗୁଡିକୁ ଯାଉ; ଚିପି ଚିପି ଫୁଟିଥିବା ଶୋମା ଶୁଣିବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଛି, ଆଲୋକକୁ ଜାଣିଛି।

ପ୍ର ଧନ୍ଵା ସୋମ ଜାଗୃଵିରିନ୍ଦ୍ରାଯେନ୍ଦୋ ପରି ସ୍ରଵ ଦ୍ଯୁମନ୍ତଂ ଶୁଷ୍ମମା ଭର ସ୍ଵର୍ଵିଦମ୍

ଜାଗିଉ, ଶୋମା, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ; ଚମକୁଥିବା ଶକ୍ତି ଆଣ, ଆଲୋକ ଦେଇଥିବାକୁ ଆଣ।

ସଖାଯ ଆ ନି ଷୀଦତ ପୁନାନାଯ ପ୍ର ଗାଯତ ଶିଶୁଂ ନ ଯଜ୍ଞୈଃ ପରି ଭୂଷତ ଶ୍ରିଯେ

ସଂଗୀତ ମିତ୍ରମାନେ, ପବିତ୍ର ହୋଇଥିବା ପାଇଁ ବସିଯାଉ, ଗାଇଉ; ବାଳକ ପରି ଯଜ୍ଞରେ ତାଙ୍କୁ ଶୋଭା ପାଇଁ ଘେରି ରଖିବା।

ତଂ ଵଃ ସଖାଯୋ ମଦାଯ ପୁନାନମଭି ଗାଯତ ଶିଶୁଂ ନ ହଵ୍ଯୈଃ ସ୍ଵଦଯନ୍ତ ଗୂର୍ତିଭିଃ

ମିତ୍ରମାନେ, ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ହୋଇଥିବା ତାଙ୍କୁ ଗାଇଉ; ହବ୍ୟ ଦେଇ ଶିଶୁକୁ ଆନନ୍ଦ ଦିଅ, ଗୀତ ଓ ପ୍ରଶଂସାରେ।

ପ୍ରାଣା ଶିଶୁର୍ମହୀନାଂ ହିନ୍ଵନ୍ନୃତସ୍ଯ ଦୀଧିତିମ୍ ଵିଶ୍ଵା ପରି ପ୍ରିଯା ଭୁଵଦଧ ଦ୍ଵିତା

ବାଳକ, ମହାନମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରାଣ ଦେଇ, ସତ୍ୟର ଆଲୋକକୁ ଚଳାଇଥାଏ; ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରିୟ ଜିନିଷକୁ ଦୁଇପାଟି ଧରି ଘେରି ରଖିଛି।

ପଵସ୍ଵ ଦେଵଵୀତଯ ଇନ୍ଦୋ ଧାରାଭିରୋଜସା ଆ କଲଶଂ ମଧୁମାନ୍ତ୍ସୋମ ନଃ ସଦଃ

ଦେବତାଙ୍କ ସଭା ପାଇଁ ଶୋମା, ତୁମେ ପ୍ରବାହ ଓ ଶକ୍ତି ସହ ପବିତ୍ର ହେଉ; ମଣ୍ଡାପକୁ ଆସ, ମଧୁର ଶୋମା, ଆମ ଆସନକୁ।

ସୋମଃ ପୁନାନ ଊର୍ମିଣାଵ୍ଯଂ ଵାରଂ ଵି ଧାଵତି ଅଗ୍ରେ ଵାଚଃ ପଵମାନଃ କନିକ୍ରଦତ୍

ପବିତ୍ର ହୋଇଥିବା ଶୋମା ତାଙ୍କ ତରଙ୍ଗ ସହ ବାଧାକୁ ଭାଙ୍ଗି ଦୌଡ଼ିଯାଉଛି; ଉଚ୍ଚାରଣର ଆଗରେ, ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ଏହି ଚିପି ଚିପି ଫୁଟିଛି।

ପ୍ର ପୁନାନାଯ ଵେଧସେ ସୋମାଯ ଵଚ ଉଚ୍ଯତେ ଭୃତିଂ ନ ଭରା ମତିଭିର୍ଜୁଜୋଷତେ

ପବିତ୍ର ହୋଇଥିବା ଦକ୍ଷ ଶୋମା ପାଇଁ ଶବ୍ଦ ଉଚ୍ଚାରିତ ହୁଏ; ସେ ଭୋଗ ଦେଇଥିବାକୁ ମନରେ ଗ୍ରହଣ କରେ, ଦେବାନୁସାରେ।

ଗୋମନ୍ନ ଇନ୍ଦୋ ଅଶ୍ଵଵତ୍ସୁତଃ ସୁଦକ୍ଷ ଧନିଵ ଶୁଚିଂ ଚ ଵର୍ଣମଧି ଗୋଷୁ ଧାର୍ଯ

ଓ ଶୋମା, ଚାପି ହୋଇଥିବା, ଗୋମାନ୍ୟ, ଅଶ୍ୱମାନ୍ୟ, ଦକ୍ଷତା, ଧନ ଦେଇ ଆମକୁ ଧନ ଦିଅ; ଶୁଧ୍ଧ ରଙ୍ଗକୁ ଗାଁ ମଧ୍ୟରେ ରଖ।

ଅସ୍ମଭ୍ଯଂ ତ୍ଵା ଵସୁଵିଦମଭି ଵାଣୀରନୂଷତ ଗୋଭିଷ୍ଟେ ଵର୍ଣମଭି ଵାସଯାମସି

ଆମ ପାଇଁ, ଧନ ଦେଇଥିବା ତୁମକୁ ଗାଇଉଛନ୍ତି; ଗାଁ ସହ ତୁମକୁ ରଙ୍ଗରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରିବା।

ପଵତେ ହର୍ଯତୋ ହରିରତି ହ୍ଵରାଂସି ରଂହ୍ଯା ଅଭ୍ଯର୍ଷ ସ୍ତୋତୃଭ୍ଯୋ ଵୀରଵଦ୍ଯଶଃ

ହଳଦି ଶୋମା, ହଳଦି ଘୋଡାଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ପବିତ୍ର ହୋଇଛି; ସେ ରମ୍ୟ ଜିନିଷରେ ଆନନ୍ଦ ପାଉଛି; ଗାଇବା ଲୋକଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସ, ବୀର ଯଶ ଆଣ।

ପରି କୋଶଂ ମଧୁଶ୍ଚୁତଂ ସୋମଃ ପୁନାନୋ ଅର୍ଷତି ଅଭି ଵାଣୀରୃଷୀଣାଂ ସପ୍ତା ନୂଷତ

ପରି ପାତ୍ରକୁ ଶୁଧ୍ଧ ସୋମ ମଧୁର ସ୍ବାଦ ଭରି ଝରିଯାଉଛି; ଋଷିମାନଙ୍କର ସାତଟି ଗୀତ ଏହାକୁ ଘେରି ଗୁଞ୍ଜିଉଛି।

ପଵସ୍ଵ ମଧୁମତ୍ତମ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସୋମ କ୍ରତୁଵିତ୍ତମୋ ମଦଃ ମହି ଦ୍ଯୁକ୍ଷତମୋ ମଦଃ

ଏଇ ସୋମ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ସବୁଠୁ ମଧୁର ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ ହୋଇ ଝର; ତୁମର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଉତ୍ସାହ ଆସୁ।

ଅଭି ଦ୍ଯୁମ୍ନଂ ବୃହଦ୍ଯଶ ଇଷସ୍ପତେ ଦିଦୀହି ଦେଵ ଦେଵଯୁମ୍ ଵି କୋଶଂ ମଧ୍ଯମଂ ଯୁଵ

ଉତ୍ତମ କୀର୍ତି ଓ ବଡ଼ ଯଶ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉ, ଓ ପୋଷଣର ଦେବତା; ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା ଦେବ, ମଧ୍ୟ ପାତ୍ରକୁ ଆମ ପାଖକୁ ଆଣ।

ଆ ସୋତା ପରି ଷିଞ୍ଚତାଶ୍ଵଂ ନ ସ୍ତୋମମପ୍ତୁରଂ ରଜସ୍ତୁରମ୍ ଵନପ୍ରକ୍ଷମୁଦପ୍ରୁତମ୍

ପିଡ଼କାମାନେ, ତୁମେ ଗାନକୁ ଦ୍ରୁତ ଘୋଡ଼ା ପରି, ପ୍ରଚୁର ଏବଂ ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିବା, ଜଙ୍ଗଲରୁ ମୁକ୍ତ ନଦୀ ପରି ଉତ୍ସାହିତ ହେଇ ଝରାଇବା।