ସାମଵେଦଃ

ଆ ଯଃ ପୁରଂ ନାର୍ମିଣୀମଦୀଦେଦତ୍ଯଃ କଵିର୍ନଭନ୍ଯୋ ନାର୍ଵ ସୂରୋ ନ ରୁରୁକ୍ଵାଞ୍ଛତାତ୍ମା

ଯିଏ ଋଷି ଭାବେ ପୁରୁଣା ନଗରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଅକ୍ଲାନ୍ତ ଆତ୍ମା ସହିତ।

ଅଭି ଦ୍ଵିଜନ୍ମା ତ୍ରୀ ରୋଚନାନି ଵିଶ୍ଵା ରଜାଂସି ଶୁଶୁଚନୋ ଅସ୍ଥାତ୍ ହୋତା ଯଜିଷ୍ଠୋ ଅପାଂ ସଧସ୍ଥେ

ଯିଏ ଦ୍ୱିଜ ହୋଇ, ତିନି ଆକାଶ ଓ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ଦାଉଡ଼ିଲେ, ଯଜ୍ଞରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଜଳର ଆସନରେ ବସିଛନ୍ତି।

ଅଯଂ ସ ହୋତା ଯୋ ଦ୍ଵିଜନ୍ମା ଵିଶ୍ଵା ଦଧେ ଵାର୍ଯାଣି ଶ୍ରଵସ୍ଯା ମର୍ତୋ ଯୋ ଅସ୍ମୈ ସୁତୁକୋ ଦଦାଶ

ଏହି ସେ ପୁରୋହିତ, ଦ୍ୱିଜ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ମୂଲ୍ୟବାନ ଜିନିଷ ଖ୍ୟାତି ପାଇଁ ସ୍ଥାପନ କଲେ; ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ସୋମ ସହିତ ଅର୍ପଣ କରେ ସେ ଲାଭ ପାଏ।

ଅଗ୍ନେ ତମଦ୍ଯାଷ୍ଵଂ ନ ସ୍ତୋମୈଃ କ୍ରତୁଂ ନ ଭଦ୍ରଂ ହୃଦିସ୍ପୃଷମ୍ ଋଧ୍ଯାମା ତ ଓହୈଃ

ହେ ଅଗ୍ନି, ଆଜି ଆମେ ତୁମ ସ୍ତୁତିରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଶ୍ୱ, ଭଲ ଇଚ୍ଛା, ଯାହା ହୃଦୟକୁ ଛୁଏ, ତୁମ ସାହାଯ୍ୟରେ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ।

ଅଧା ହ୍ଯଗ୍ନେ କ୍ରତୋର୍ଭଦ୍ରସ୍ଯ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ସାଧୋଃ ରଥୀରୃତସ୍ଯ ବୃହତୋ ବଭୂଥ

ଏହିପରି, ହେ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଭଲ ଇଚ୍ଛା, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଧର୍ମିକ ଓ ବଡ଼ ରଥୀ ହୋଇଛ।

ଏଭିର୍ନୋ ଅର୍କୈର୍ଭଵା ନୋ ଅର୍ଵାଙ୍କ୍ସ୍ଵାର୍ଣ ଜ୍ଯୋତିଃ ଅଗ୍ନେ ଵିଶ୍ଵେଭିଃ ସୁମନା ଅନୀକୈଃ

ଏହି ସ୍ତୁତିଗୁଡ଼ିକ ସହିତ, ହେ ଅଗ୍ନି, ସମସ୍ତ ମୂଲ୍ୟବାନ ମୁହଁ ସହିତ ଆମ ପାଖକୁ ଆସ, ଆମକୁ ଦିଅ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକ।

ଅଗ୍ନେ ଵିଵସ୍ଵଦୁଷସଶ୍ଚିତ୍ରଂ ରାଧୋ ଅମର୍ତ୍ଯ ଆ ଦାଶୁଷେ ଜାତଵେଦୋ ଵହା ତ୍ଵମଦ୍ଯା ଦେଵାଂ ଉଷର୍ବୁଧଃ

ହେ ଅଗ୍ନି, ବିବସ୍ୱତଙ୍କ ଉଷାମାନେ, ଦେଉଥିବା ଅମର ଉପହାର ଉପାସକଙ୍କୁ ଆଣ; ହେ ଜାତବେଦସ, ଆଜି ଦେବତାମାନେକୁ ଜଗାଇଦିଅ।

ଜୁଷ୍ଟୋ ହି ଦୂତୋ ଅସି ହଵ୍ଯଵାହନୋ ଽଗ୍ନେ ରଥୀରଧ୍ଵରାଣାମ୍ ସଜୂରଶ୍ଵିଭ୍ଯାମୁଷସା ସୁଵୀର୍ଯମସ୍ମେ ଧେହି ଶ୍ରଵୋ ବୃହତ୍

ତୁମେ ପ୍ରିୟ ଦୂତ, ହବ୍ୟ ନେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ, ହେ ଅଗ୍ନି, ଯଜ୍ଞର ରଥୀ; ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତାମାନେ ସହିତ, ଆମକୁ ଦିଅ ବୀରତା ଓ ବଡ଼ ଖ୍ୟାତି।

ଵିଧୁଂ ଦଦ୍ରାଣଂ ସମନେ ବହୂନାଂ ଯୁଵାନଂ ସନ୍ତଂ ପଲିତୋ ଜଗାର ଦେଵସ୍ଯ ପଶ୍ଯ କାଵ୍ଯଂ ମହିତ୍ଵାଦ୍ଯା ମମାର ସ ହ୍ଯଃ ସମାନ

ଯୁବକ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ପକା କେଶ ସହିତ, ସଭାରେ ଅନେକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜାଗିଛି; ଦେବତାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ଦେଖ, ଗତକାଲି ସେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ, ଆଜି ସେ ପୁନି ସେଇ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ଶାକ୍ମନା ଶାକୋ ଅରୁଣଃ ସୁପର୍ଣ ଆ ଯୋ ମହଃ ଶୂରଃ ସନାଦନୀଡଃ ଯଚ୍ଚିକେତ ସତ୍ଯମିତ୍ତନ୍ନ ମୋଘଂ ଵସୁ ସ୍ପାର୍ହମୁତ ଜେତୋତ ଦାତା

ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଲାଲ ରଙ୍ଗର, ଗରୁଡ଼, ସଦା ବୀର, ସଦା ଦୃଢ଼, ସତ୍ୟକୁ ନିଜ ଆହାର ଭାବେ ଜାଣିଥାଏ; ତାଙ୍କର ଧନ ବ୍ୟର୍ଥ ନୁହେଁ, ସେ ଜିତିବା ଓ ଦାନ କରିବା ଉଭୟ।

ଐଭିର୍ଦଦେ ଵୃଷ୍ଣ୍ଯା ପୌଂସ୍ଯାନି ଯେଭିରୌକ୍ଷଦ୍ଵୃତ୍ରହତ୍ଯାଯ ଵଜ୍ରୀ ଯେ କର୍ମଣଃ କ୍ରିଯମାଣସ୍ଯ ମହ୍ନ ଋତେକର୍ମମୁଦଜାଯନ୍ତ ଦେଵାଃ

ଏହାଦ୍ୱାରା ସେ ପୁରୁଷତ୍ୱ ଓ ବୀରତା ଦେଲେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ବଜ୍ରଧାରୀ ବୃତ୍ରକୁ ବିନାଶ କଲେ; ବଡ଼ କାର୍ଯ୍ୟରୁ ଦେବତାମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ, କିନ୍ତୁ କାର୍ଯ୍ୟ ଠାରୁ ଅଲଗା।

ଅସ୍ତି ସୋମୋ ଅଯଂ ସୁତଃ ପିବନ୍ତ୍ଯସ୍ଯ ମରୁତଃ ଉତ ସ୍ଵରାଜୋ ଅଶ୍ଵିନା

ଏହି ସୋମ ରସ ଚାପି ହୋଇଛି; ମରୁତମାନେ ଏହାକୁ ପିଉଛନ୍ତି, ଏହି ଆଲୋକମୟ ଅଶ୍ୱିନ ଦ୍ଵୟ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ପିଉଛନ୍ତି।

ପିବନ୍ତି ମିତ୍ରୋ ଅର୍ଯମା ତନା ପୂତସ୍ଯ ଵରୁଣଃ ତ୍ରିଷଧସ୍ଥସ୍ଯ ଜାଵତଃ

ମିତ୍ର, ଅର୍ୟମା ଓ ବରୁଣ ଶୁଦ୍ଧ ସୋମ ରସକୁ ତାଙ୍କର ଅଂଶ ଅନୁଯାୟୀ ତିନି ଭାଗ ବାଟି ଥିବା ପାତ୍ରରୁ ପିଉଛନ୍ତି।

ଉତୋ ନ୍ଵସ୍ଯ ଜୋଷମା ଇନ୍ଦ୍ରଃ ସୁତସ୍ଯ ଗୋମତଃ ପ୍ରାତର୍ହୋତେଵ ମତ୍ସତି

ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ଗୋଧନ୍ୟ ସୋମ ରସର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି, ପ୍ରଭାତ ପୂଜାରୀ ପରି ତାହାର ରସ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି।

ବଣ୍ମହାଂ ଅସି ସୂର୍ଯ ବଡାଦିତ୍ଯ ମହାଂ ଅସି ମହସ୍ତେ ସତୋ ମହିମା ପନିଷ୍ତମ ମହ୍ନା ଦେଵ ମହାଂ ଅସି

ତୁମେ ବଡ଼, ହେ ସୂର୍ଯ୍ୟ; ତୁମେ ବଡ଼ ଆଦିତ୍ୟ। ତୁମର ମହିମା ସମସ୍ତ ବଡ଼ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ତୁମର ବିଶାଳତାରେ, ହେ ଦେବତା, ତୁମେ ସତ୍ୟରେ ବଡ଼।

ବଟ୍ ସୂର୍ଯ ଶ୍ରଵସା ମହାଂ ଅସି ସତ୍ରା ଦେଵ ମହାଂ ଅସି ମହ୍ନା ଦେଵାନାମସୁର୍ଯଃ ପୁରୋହିତୋ ଵିଭୁ ଜ୍ଯୋତିରଦାଭ୍ଯମ୍

ହେ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ତୁମର କୀର୍ତିରେ ତୁମେ ବଡ଼; ଶକ୍ତିରେ ଦେବତା ଭାବେ ତୁମେ ବଡ଼। ବିଶାଳତାରେ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ପ୍ରଥମ; ହେ ଅସୂର୍ୟ, ପୁରୋହିତ ଭାବେ, ସମସ୍ତେ ଛାଇଥିବା ଅଜୟ ଆଲୋକ।

ଉପ ନୋ ହରିଭିଃ ସୁତଂ ଯାହି ମଦାନାଂ ପତେ ଉପ ନୋ ହରିଭିଃ ସୁତମ୍

ହେ ଆନନ୍ଦର ନାଥ, ତୁମର ହରି ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଚାପି ହୋଇଥିବା ସୋମ ରସ ପାଇଁ ଆମ ପାଖକୁ ଆସ; ହରି ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଆମ ପାଖକୁ ଆସ।

ଦ୍ଵିତା ଯୋ ଵୃତ୍ରହନ୍ତମୋ ଵିଦ ଇନ୍ଦ୍ରଃ ଶତକ୍ରତୁଃ ଉପ ନୋ ହରିଭିଃ ସୁତମ୍

ହେ ବୃତ୍ର ନାଶକ, ଶତଶକ୍ତି ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମର ହରି ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଚାପି ହୋଇଥିବା ସୋମ ରସ ପାଇଁ ଆମ ପାଖକୁ ଆସ।

ତ୍ଵଂ ହି ଵୃତ୍ରହନ୍ନେଷାଂ ପାତା ସୋମାନାମସି ଉପ ନୋ ହରିଭିଃ ସୁତମ୍

ହେ ବୃତ୍ର ନାଶକ, ଏହି ସୋମ ରସର ରକ୍ଷକ ତୁମେ; ହରି ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଚାପି ହୋଇଥିବା ସୋମ ରସ ପାଇଁ ଆମ ପାଖକୁ ଆସ।

ପ୍ର ଵୋ ମହେ ମହେଵୃଧେ ଭରଧ୍ଵଂ ପ୍ରଚେତସେ ପ୍ର ସୁମତିଂ କୃଣୁଧ୍ଵମ୍ ଵିଶଃ ପୂର୍ଵୀଃ ପ୍ର ଚର ଚର୍ଷଣିପ୍ରାଃ

ବଡ଼, ବଡ଼ ହେଉଥିବା, ବୁଦ୍ଧିମାନଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କର; ଭଲ ଇଚ୍ଛା ଉତ୍ପନ୍ନ କର। ପୁରୁଣା ଜନମାନେ ଆଗକୁ ବଢ଼ନ୍ତୁ, ହେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ନେତା।

ଉରୁଵ୍ଯଚସେ ମହିନେ ସୁଵୃକ୍ତିମିନ୍ଦ୍ରାଯ ବ୍ରହ୍ମ ଜନଯନ୍ତ ଵିପ୍ରାଃ ତସ୍ଯ ଵ୍ରତାନି ନ ମିନନ୍ତି ଧୀରାଃ

ବିଶାଳ ମନ ଓ ବଡ଼ ଶକ୍ତି ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ପଣ୍ଡିତମାନେ ସୁନ୍ଦର ସ୍ତୁତି ରଚନ୍ତି। ଜ୍ଞାନୀମାନେ ତାଙ୍କର ଆଜ୍ଞାକୁ କଦାପି ଉଲ୍ଲଂଘନ କରନ୍ତି ନାହିଁ।

ଇନ୍ଦ୍ରଂ ଵାଣୀରନୁତ୍ତମନ୍ଯୁମେଵ ସତ୍ରା ରାଜାନଂ ଦଧିରେ ସହଧ୍ଯୈ ହର୍ଯଶ୍ଵାଯ ବର୍ହଯା ସମାପୀନ୍

ସ୍ତୁତିମାନେ ଅଜୟ ମନ ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେ ସହିତ ସାଙ୍ଗତି ପାଇଁ, ହରି ଘୋଡ଼ା ଥିବା ଉତ୍ସବରେ, ଦର୍ବା ଉପରେ ଏକତାରେ ସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି।

ଯଦିନ୍ଦ୍ର ଯାଵତସ୍ତ୍ଵମେତାଵଦହମୀଶୀଯ ସ୍ତୋତାରମିଦ୍ଦଧିଷେ ରଦାଵସୋ ନ ପାପତ୍ଵାଯ ରଂସିଷମ୍

ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଯେଉଁଠାରେ ଅଛ, ସେଉଁଠାରେ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଉ। ମୁଁ ଗାୟକଙ୍କୁ ତୁମର ଦୟାରେ ରଖିଛି, ଦୁଃଖ ପାଇଁ ନୁହେଁ।

ଶିକ୍ଷେଯମିନ୍ମହଯତେ ଦିଵେଦିଵେ ରାଯ ଆ କୁହଚିଦ୍ଵିଦେ ନ ହି ତ୍ଵଦନ୍ଯନ୍ମଘଵନ୍ନ ଆପ୍ଯଂ ଵସ୍ଯୋ ଅସ୍ତି ପିତା ଚ ନ

ମୁଁ ପ୍ରତିଦିନ ତୁମକୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଶିଖିବି, ହେ ଦାନବୀର, ଯେଉଁଠି ରହିବି। ମଘବନ୍, ତୁମକୁ ଛଡ଼ି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଧନର ଉତ୍ସ ନାହିଁ, ପିତା ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।

ଶ୍ରୁଧୀ ହଵଂ ଵିପିପାନସ୍ଯାଦ୍ରେର୍ବୋଧା ଵିପ୍ରସ୍ଯାର୍ଚତୋ ମନୀଷାମ୍ କୃଷ୍ଵା ଦୁଵାଂସ୍ଯନ୍ତମା ସଚେମା

ହେ ପାହାଡ଼ ନିବାସୀ, ଚାପି ଦେବା ଜଣଙ୍କର ଡାକକୁ ଶୁଣ; ଅର୍ପଣ କରୁଥିବା ପଣ୍ଡିତଙ୍କର ଚିନ୍ତାକୁ ଅନୁଭବ କର। ଆମକୁ ଦୟା ଦିଅ, ଯେପରି ଆମେ ତୁମ ସହିତ ଏକତା ପାଇପାରିବା।

ନ ତେ ଗିରୋ ଅପି ମୃଷ୍ଯେ ତୁରସ୍ଯ ନ ସୁଷ୍ଟୁତିମସୁର୍ଯସ୍ଯ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ସଦା ତେ ନାମ ସ୍ଵଯଶୋ ଵିଵକ୍ମି

ମୁଁ ତୁମର କଥାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରେନି, ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅସୁରର ସ୍ତୁତିକୁ ଜ୍ଞାନୀ ଭାବେ ଅସ୍ୱୀକାର କରେନି। ମୁଁ ସଦା ତୁମର ନାମ ଓ ତୁମର ମହିମା ପ୍ରକାଶ କରେ।

ଭୂରି ହି ତେ ସଵନା ମାନୁଷେଷୁ ଭୂରି ମନୀଷୀ ହଵତେ ତ୍ଵାମିତ୍ ମାରେ ଅସ୍ମନ୍ମଘଵଞ୍ଜ୍ଯୋକ୍କଃ

ମାନବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତୁମର ପ୍ରଚୁର ଅର୍ପଣ ଅଛି; ଅନେକ ପଣ୍ଡିତ ତୁମକୁ ଡାକନ୍ତି। ମଘବନ୍, ଆମେ ତୁମର କୃପାରୁ ବଞ୍ଚିତ ହେବା ଦିଅନାହିଁ।

ପ୍ରୋ ଷ୍ଵସ୍ମୈ ପୁରୋରଥମିନ୍ଦ୍ରାଯ ଶୂଷମର୍ଚତ ଅଭୀକେ ଚିଦୁ ଲୋକକୃତ୍ସଙ୍ଗେ ସମତ୍ସୁ ଵୃତ୍ରହ ଅସ୍ମାକଂ ବୋଧି ଚୋଦିତା ନଭନ୍ତାମନ୍ଯକେଷାଂ ଜ୍ଯାକା ଅଧି ଧନ୍ଵସୁ

ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରଥମ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଦୂରରୁ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲାସ କର; ପ୍ରତ୍ୟେକ ସଭା ଓ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସଂଘର୍ଷରେ, ହେ ବୃତ୍ର ନାଶକ, ଆମକୁ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଭୁଲନି। ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ଧନୁ ଯୁଦ୍ଧଭୂମିରେ ଭାଙ୍ଗିଯାଉ।

ତ୍ଵଂ ସିନ୍ଧୂଂରଵାସୃଜୋ ଽଧରାଚୋ ଅହନ୍ନହିମ୍ ଅଶତ୍ରୁରିନ୍ଦ୍ର ଜଜ୍ଞିଷେ ଵିଶ୍ଵଂ ପୁଷ୍ଯସି ଵାର୍ଯମ୍ ତଂ ତ୍ଵା ପରି ଷ୍ଵଜାମହେ ନଭନ୍ତାମନ୍ଯକେଷାଂ ଜ୍ଯାକା ଅଧି ଧନ୍ଵସୁ

ତୁମେ ନଦୀମାନେକୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲା, ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତଳ ଥିବାମାନେକୁ ନଷ୍ଟ କରିଥିଲା; ତୁମେ ହିମକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲା। ଅଜୟ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଜୟ ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଛ; ତୁମେ ସମସ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ ଦିଅ। ଆମେ ତୁମକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରୁଛୁ; ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ଧନୁ ଯୁଦ୍ଧଭୂମିରେ ଭାଙ୍ଗିଯାଉ।