ସାମଵେଦଃ

ଉତା ଯାତଂ ସଂଗଵେ ପ୍ରାତରହ୍ନୋ ମଧ୍ଯନ୍ଦିନ ଉଦିତା ସୂର୍ଯସ୍ଯ ଦିଵା ନକ୍ତମଵସା ଶନ୍ତମେନ ନେଦାନୀଂ ପୀତିରଶ୍ଵିନା ତତାନ

ସଂଗ୍ରହ ସମୟରେ, ପ୍ରଭାତରେ, ମଧ୍ୟାହ୍ନରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ସମୟରେ ଆସ; ଦିନରେ ଓ ରାତିରେ, ଶାନ୍ତ ମନେ ଆସ; ଏବେ ହେ ଅଶ୍ୱିନୀଦେବତା, ତୁମର ପାନୀୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ।

ଏତା ଉ ତ୍ଯା ଉଷସଃ କେତୁମକ୍ରତ ପୂର୍ଵେ ଅର୍ଧେ ରଜସୋ ଭାନୁମଞ୍ଜତେ ନିଷ୍କୃଣ୍ଵାନା ଆଯୁଧାନୀଵ ଧୃଷ୍ଣଵଃ ପ୍ରତି ଗାଵୋ ଽରୁଷୀର୍ଯନ୍ତି ମାତରଃ

ଏହି ପ୍ରଭାତମାନେ ତାଙ୍କର ଚିହ୍ନ ଦେଇଛନ୍ତି; ଆକାଶର ପ୍ରଥମ ଅଂଶରେ ତାଙ୍କୁ ଆଲୋକରେ ଶୋଭିତ କରାଯାଇଛି; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ପରି ତେଜ ଦେଖାଉଥିବା ଲାଲ ଗାଈମାନେ, ମାଆମାନେ, ଅନୁଶାସନ ଅନୁସାରେ ଯାଉଛନ୍ତି।

ଉଦପପ୍ତନ୍ନରୁଣା ଭାନଵୋ ଵୃଥା ସ୍ଵାଯୁଜୋ ଅରୁଷୀର୍ଗା ଅଯୁକ୍ଷତ ଅକ୍ରନ୍ନୁଷାସୋ ଵଯୁନାନି ପୂର୍ଵଥା ରୁଶନ୍ତଂ ଭାନୁମରୁଷୀରଶିଶ୍ରଯୁଃ

ଲାଲ ରେଖାମାନେ ଉପରକୁ ଉଡ଼ିଯାଇଛି, ନିଜ ଶକ୍ତି ଅବାଧ; ଲାଲ ଗାଈମାନେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି; ପ୍ରଭାତମାନେ ପୁରୁଣା ରାସ୍ତା ଚାଲିଛନ୍ତି; ତେଜ ଆଲୋକ ଲାଲମାନେ ଉପରେ ବସିଛି।

ଅର୍ଚନ୍ତି ନାରୀରପସୋ ନ ଵିଷ୍ଟିଭିଃ ସମାନେନ ଯୋଜନେନା ପରାଵତଃ ଇଷଂ ଵହନ୍ତୀଃ ସୁକୃତେ ସୁଦାନଵେ ଵିଶ୍ଵେଦହ ଯଜମାନାଯ ସୁନ୍ଵତେ

ସ୍ତ୍ରୀମାନେ କାମ କରୁଥିବା ମାନେ, ତାଙ୍କର କଣ୍ଠରେ ଗୀତ ଗାଉଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ବୁନାଇ ନୁହେଁ; ସମାନ ଯୋଗରେ ଏକଠି ଦୂରକୁ ଯାଉଛନ୍ତି, ଭଲ କାମ କରୁଥିବା, ଦାନଶୀଳ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବାଙ୍କ ପାଇଁ ପୋଷଣ ଆଣିଛନ୍ତି।

ଅବୋଧ୍ଯଗ୍ନିର୍ଜ୍ମ ଉଦେତି ସୂର୍ଯୋ ଵ୍ଯୂଷାଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରା ମହ୍ଯାଵୋ ଅର୍ଚିଷା ଆଯୁକ୍ଷାତାମଶ୍ଵିନା ଯାତଵେ ରଥଂ ପ୍ରାସାଵୀଦ୍ଦେଵଃ ସଵିତା ଜଗତ୍ପୃଥକ୍

ଅଗ୍ନି ଜାଗିଛି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହେଉଛି; ଚନ୍ଦ୍ରା ପ୍ରଭାତମାନେ ତାଙ୍କର ଆଲୋକ ଛଡ଼ାଇଛନ୍ତି; ଅଶ୍ୱିନୀଦେବତା ଯିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କର ରଥ ଯୁକ୍ତ କରିଛନ୍ତି; ସବିତା ଦେବତା ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଭିନ୍ନ କରିଛନ୍ତି।

ଯଦ୍ଯୁଞ୍ଜାଥେ ଵୃଷଣମଶ୍ଵିନା ରଥଂ ଘୃତେନ ନୋ ମଧୁନା କ୍ଷତ୍ରମୁକ୍ଷତମ୍ ଅସ୍ମାକଂ ବ୍ରହ୍ମ ପୃତନାସୁ ଜିନ୍ଵତଂ ଵଯଂ ଧନା ଶୂରସାତା ଭଜେମହି

ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ତୁମର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରଥ ଯୁକ୍ତ କର, ହେ ଅଶ୍ୱିନୀଦେବତା, ଘୃତ ଓ ମଧୁ ସହିତ ଆମ ପାଇଁ ଶକ୍ତି ଦିଅ; ଯୁଦ୍ଧରେ ଆମ ପ୍ରାର୍ଥନାକୁ ପ୍ରେରିତ କର; ଆମେ ବୀରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଧନ ଜିତିବାକୁ ପାରିବା।

ଅର୍ଵାଙ୍ତ୍ରିଚକ୍ରୋ ମଧୁଵାହନୋ ରଥୋ ଜୀରାଶ୍ଵୋ ଅଶ୍ଵିନୋର୍ଯାତୁ ସୁଷ୍ଟୁତଃ ତ୍ରିଵନ୍ଧୁରୋ ମଘଵା ଵିଶ୍ଵସୌଭଗଃ ଶଂ ନ ଆ ଵକ୍ଷଦ୍ଦ୍ଵିପଦେ ଚତୁଷ୍ପଦେ

ତିନି ଚକା ଥିବା, ମଧୁ ଭରା, ତୀବ୍ର ଘୋଡ଼ା ଦ୍ୱାରା ଟଣାଯାଉଥିବା, ପ୍ରଶଂସିତ ରଥ ଏଠାକୁ ଅଶ୍ୱିନୀଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଆସୁ; ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଭାଗ୍ୟ ଥିବା ଦାନଶୀଳ ଆମକୁ ଦୁଇପା ଓ ଚାରିପା ଜନ୍ତୁମାନେ ପାଇଁ ସୁଖ ଆଣୁନ୍।

ପ୍ର ତେ ଧାରା ଅସଶ୍ଚତୋ ଦିଵୋ ନ ଯନ୍ତି ଵୃଷ୍ଟଯଃ ଅଚ୍ଛା ଵାଜଂ ସହସ୍ରିଣମ୍

ତୁମର ଧାରାମାନେ ଆକାଶର ବର୍ଷା ପରି ବହୁଛି; ସେମାନେ ହଜାର ଫଳର ଦିଗକୁ ଯାଉଛନ୍ତି।

ଅଭି ପ୍ରିଯାଣି କାଵ୍ଯା ଵିଶ୍ଵା ଚକ୍ଷାଣୋ ଅର୍ଷତି ହରିସ୍ତୁଞ୍ଜାନ ଆଯୁଧା

ସେ ସମସ୍ତ ଆନନ୍ଦମୟ ଗୀତ ଦେଖି, ଆଗକୁ ବଢ଼ିଯାଉଛନ୍ତି; ହଳଦିଆ ଏକ, ତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଉତ୍ତେଜିତ କରୁଛନ୍ତି।

ସ ମର୍ମୃଜାନ ଆଯୁଭିରିଭୋ ରାଜେଵ ସୁଵ୍ରତଃ ଶ୍ଯେନୋ ନ ଵଂସୁ ଷୀଦତି

ସେ ନିଜ ଅଙ୍ଗରେ ପବିତ୍ରତା ଆଣି, ହାତୀ ପରି, ଭଲ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଥିବା ରାଜା ପରି, ଶ୍ୟେନ ପରି ଡାଳିରେ ବସିଥାନ୍ତି।

ସ ନୋ ଵିଶ୍ଵା ଦିଵୋ ଵସୂତୋ ପୃଥିଵ୍ଯା ଅଧି ପୁନାନ ଇନ୍ଦଵା ଭର

ସେ ଆମ ପାଇଁ ଦିବା ଓ ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ଧନ ଆଣୁନ୍, ପବିତ୍ର କରି, ହେ ସୋମ, ଏଠାକୁ ଆଣ।

ନଵମ ପ୍ରଥମୋ ଽର୍ଧଃ ପ୍ରାସ୍ଯ ଧାରା ଅକ୍ଷରନ୍ଵୃଷ୍ଣଃ ସୁତସ୍ଯୌଜସା ଦେଵାଂ ଅନୁ ପ୍ରଭୂଷତଃ

ନବମ, ପ୍ରଥମ ଅଂଶ ବହିଯାଇଛି; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଚାପି ହୋଇଥିବା ସୋମର ଧାରା ଶକ୍ତି ସହିତ ଦେବତାମାନେ ପଛରେ ପଛରେ ବହୁଛି।

ସପ୍ତିଂ ମୃଜନ୍ତି ଵେଧସୋ ଗୃଣନ୍ତଃ କାରଵୋ ଗିରା ଜ୍ଯୋତିର୍ଜଜ୍ଞାନମୁକ୍ଥ୍ଯମ୍

ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ଦଳକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି, ଗୀତ ଗାଇ ଗାଇ; କବିମାନେ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ତେଜସ୍ୱୀ ଆଲୋକ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଛନ୍ତି।

ସୁଷହା ସୋମ ତାନି ତେ ପୁନାନାଯ ପ୍ରଭୂଵସୋ ଵର୍ଧା ସମୁଦ୍ରମୁକ୍ଥ୍ଯମ୍

ହେ ସୋମ, ତୁମ ଶକ୍ତି ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ବଢ଼ି ଉଠୁ, ସେଗୁଡ଼ିକ ତୁମର ପ୍ରଭାବରେ ପ୍ରଶଂସାର ସମୁଦ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚୁନ୍ତୁ।

ଏଷ ବ୍ରହ୍ମା ଯ ଋତ୍ଵିଯ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନାମ ଶ୍ରୁତୋ ଗୃଣେ

ଏହି ହେଉଛି ପବିତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ: ମୁଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ନାମର ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ, ଯିଏ ଯଜ୍ଞର ପୁରୋହିତ, ସ୍ତୁତି କରେ।

ତ୍ଵାମିଚ୍ଛଵସସ୍ପତେ ଯନ୍ତି ଗିରୋ ନ ସଂଯତଃ

ହେ ଶକ୍ତିର ସ୍ୱାମୀ, ତୁମ ପାଖକୁ ଆମର କଥାଗୁଡ଼ିକ ଅବରୋଧ ଛାଡ଼ି ଯାଉଛି।

ଵି ସ୍ରୁତଯୋ ଯଥା ପଥା ଇନ୍ଦ୍ର ତ୍ଵଦ୍ଯନ୍ତୁ ରାତଯଃ

ଯେପରି ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ନିଜ ମାର୍ଗରେ ବହେ, ସେପରି ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆଜି ଉପହାରଗୁଡ଼ିକ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସୁ।

ଆ ତ୍ଵା ରଥଂ ଯଥୋତଯେ ସୁମ୍ନାଯ ଵର୍ତ୍ତଯାମସି ତୁଵିକୂର୍ମିମୃତୀଷହମିନ୍ଦ୍ରଂ ଶଵିଷ୍ଠ ସତ୍ପତିମ୍

ତୁମ ଦୟା ପାଇଁ, ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଭାବେ ଆମେ ତୁମ ପାଖକୁ ରଥ ନେଉଛୁ; ହେ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ର, ଧନର ମାଲିକ, ଶତ୍ରୁ ଭଙ୍ଗ କରୁଥିବା।

ତୁଵିଶୁଷ୍ମ ତୁଵିକ୍ରତୋ ଶଚୀଵୋ ଵିଶ୍ଵଯା ମତେ ଆ ପପ୍ରାଥ ମହିତ୍ଵନା

ବିଶାଳ ଶକ୍ତି ଓ କାର୍ଯ୍ୟରେ, ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ତୁମ ବୁଦ୍ଧିରେ, ତୁମେ ମହାନତାରେ ବିସ୍ତାରିତ ହେଉଛ।

ଯସ୍ଯ ତେ ମହିନା ମହଃ ପରି ଜ୍ମାଯନ୍ତମୀଯତୁଃ ହସ୍ତା ଵଜ୍ରଂ ହିରଣ୍ଯଯମ୍

ତୁମ ମହିମାରେ, ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୁମ ଦୁଇ ହାତରେ ସୁନାର ବଜ୍ର ଧରିଛ।

ଆ ଯଃ ପୁରଂ ନାର୍ମିଣୀମଦୀଦେଦତ୍ଯଃ କଵିର୍ନଭନ୍ଯୋ ନାର୍ଵ ସୂରୋ ନ ରୁରୁକ୍ଵାଞ୍ଛତାତ୍ମା

ଯିଏ ଋଷି ଭାବେ ପୁରୁଣା ନଗରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଅକ୍ଲାନ୍ତ ଆତ୍ମା ସହିତ।

ଅଭି ଦ୍ଵିଜନ୍ମା ତ୍ରୀ ରୋଚନାନି ଵିଶ୍ଵା ରଜାଂସି ଶୁଶୁଚନୋ ଅସ୍ଥାତ୍ ହୋତା ଯଜିଷ୍ଠୋ ଅପାଂ ସଧସ୍ଥେ

ଯିଏ ଦ୍ୱିଜ ହୋଇ, ତିନି ଆକାଶ ଓ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ଦାଉଡ଼ିଲେ, ଯଜ୍ଞରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଜଳର ଆସନରେ ବସିଛନ୍ତି।

ଅଯଂ ସ ହୋତା ଯୋ ଦ୍ଵିଜନ୍ମା ଵିଶ୍ଵା ଦଧେ ଵାର୍ଯାଣି ଶ୍ରଵସ୍ଯା ମର୍ତୋ ଯୋ ଅସ୍ମୈ ସୁତୁକୋ ଦଦାଶ

ଏହି ସେ ପୁରୋହିତ, ଦ୍ୱିଜ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ମୂଲ୍ୟବାନ ଜିନିଷ ଖ୍ୟାତି ପାଇଁ ସ୍ଥାପନ କଲେ; ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ସୋମ ସହିତ ଅର୍ପଣ କରେ ସେ ଲାଭ ପାଏ।

ଅଗ୍ନେ ତମଦ୍ଯାଷ୍ଵଂ ନ ସ୍ତୋମୈଃ କ୍ରତୁଂ ନ ଭଦ୍ରଂ ହୃଦିସ୍ପୃଷମ୍ ଋଧ୍ଯାମା ତ ଓହୈଃ

ହେ ଅଗ୍ନି, ଆଜି ଆମେ ତୁମ ସ୍ତୁତିରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଶ୍ୱ, ଭଲ ଇଚ୍ଛା, ଯାହା ହୃଦୟକୁ ଛୁଏ, ତୁମ ସାହାଯ୍ୟରେ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ।

ଅଧା ହ୍ଯଗ୍ନେ କ୍ରତୋର୍ଭଦ୍ରସ୍ଯ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ସାଧୋଃ ରଥୀରୃତସ୍ଯ ବୃହତୋ ବଭୂଥ

ଏହିପରି, ହେ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଭଲ ଇଚ୍ଛା, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଧର୍ମିକ ଓ ବଡ଼ ରଥୀ ହୋଇଛ।

ଏଭିର୍ନୋ ଅର୍କୈର୍ଭଵା ନୋ ଅର୍ଵାଙ୍କ୍ସ୍ଵାର୍ଣ ଜ୍ଯୋତିଃ ଅଗ୍ନେ ଵିଶ୍ଵେଭିଃ ସୁମନା ଅନୀକୈଃ

ଏହି ସ୍ତୁତିଗୁଡ଼ିକ ସହିତ, ହେ ଅଗ୍ନି, ସମସ୍ତ ମୂଲ୍ୟବାନ ମୁହଁ ସହିତ ଆମ ପାଖକୁ ଆସ, ଆମକୁ ଦିଅ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକ।

ଅଗ୍ନେ ଵିଵସ୍ଵଦୁଷସଶ୍ଚିତ୍ରଂ ରାଧୋ ଅମର୍ତ୍ଯ ଆ ଦାଶୁଷେ ଜାତଵେଦୋ ଵହା ତ୍ଵମଦ୍ଯା ଦେଵାଂ ଉଷର୍ବୁଧଃ

ହେ ଅଗ୍ନି, ବିବସ୍ୱତଙ୍କ ଉଷାମାନେ, ଦେଉଥିବା ଅମର ଉପହାର ଉପାସକଙ୍କୁ ଆଣ; ହେ ଜାତବେଦସ, ଆଜି ଦେବତାମାନେକୁ ଜଗାଇଦିଅ।

ଜୁଷ୍ଟୋ ହି ଦୂତୋ ଅସି ହଵ୍ଯଵାହନୋ ଽଗ୍ନେ ରଥୀରଧ୍ଵରାଣାମ୍ ସଜୂରଶ୍ଵିଭ୍ଯାମୁଷସା ସୁଵୀର୍ଯମସ୍ମେ ଧେହି ଶ୍ରଵୋ ବୃହତ୍

ତୁମେ ପ୍ରିୟ ଦୂତ, ହବ୍ୟ ନେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ, ହେ ଅଗ୍ନି, ଯଜ୍ଞର ରଥୀ; ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତାମାନେ ସହିତ, ଆମକୁ ଦିଅ ବୀରତା ଓ ବଡ଼ ଖ୍ୟାତି।

ଵିଧୁଂ ଦଦ୍ରାଣଂ ସମନେ ବହୂନାଂ ଯୁଵାନଂ ସନ୍ତଂ ପଲିତୋ ଜଗାର ଦେଵସ୍ଯ ପଶ୍ଯ କାଵ୍ଯଂ ମହିତ୍ଵାଦ୍ଯା ମମାର ସ ହ୍ଯଃ ସମାନ

ଯୁବକ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ପକା କେଶ ସହିତ, ସଭାରେ ଅନେକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜାଗିଛି; ଦେବତାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ଦେଖ, ଗତକାଲି ସେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ, ଆଜି ସେ ପୁନି ସେଇ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।