ସାମଵେଦଃ

ସୁମନ୍ମା ଵସ୍ଵୀ ରନ୍ତୀ ସୂନରୀ

ସେ ଦୟାଳୁ, ଧନୀ, ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ଭଲ ଜନ୍ମର କନ୍ୟା।

ସରୂପ ଵୃଷନ୍ନା ଗହୀମୌ ଭଦ୍ରୌ ଧୁର୍ଯାଵଭି ତାଵିମା ଉପ ସର୍ପତଃ

ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୁମ ଦୁଇଟି ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ମେଳ ଘୋଡ଼ାକୁ ଯୋଗ କରି, ଗଡ଼ିରେ ଆଣ; ସେମାନେ ଆସନ୍ତୁ।

ନୀଵ ଶୀର୍ଷାଣି ମୃଢ୍ଵଂ ମଧ୍ଯ ଆପସ୍ଯ ତିଷ୍ଠତି ଶୃଙ୍ଗେଭିର୍ଦଶଭିର୍ଦିଶନ୍

ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ, ସେମାନେ ଜଳର ମଧ୍ୟରେ ଦଢ଼ି ରହିଛନ୍ତି; ଦଶଟି ଶୂଙ୍ଗରେ ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଦେଖାଉଛନ୍ତି।

ଆଷ୍ଟମ ଦ୍ଵିତୀଯୋ ଽର୍ଧଃ ପନ୍ଯଂପନ୍ଯମିତ୍ସୋତାର ଆ ଧାଵତ ମଦ୍ଯାଯ ସୋମଂ ଵୀରାଯ ଶୂରାଯ

ଅଷ୍ଟମ ଓ ଦ୍ୱିତୀୟ ଅର୍ଦ୍ଧ ନିଜ ନିଜ ଦିଗକୁ ଦୌଡ଼ିଯାଉଛନ୍ତି; ପାନକାରୀମାନେ ବୀର ପାଇଁ, ଶୂର ପାଇଁ, ମଦ ଦେବାକୁ ସୋମକୁ ଦୌଡ଼ିଯାଉଛନ୍ତି।

ଏହ ହରୀ ବ୍ରହ୍ମଯୁଜା ଶଗ୍ମା ଵକ୍ଷତଃ ସଖାଯମ୍ ଇନ୍ଦ୍ରଂ ଗୀର୍ଭିର୍ଗିର୍ଵଣସମ୍

ଏଠାରେ, ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ଯୁକ୍ତ ଦୁଇ ହରି ଶୀଘ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ, ସାଙ୍ଗକୁ, ଗୀତରେ ପ୍ରଶଂସିତ ହେବାକୁ ଆଣନ୍ତୁ।

ପାତା ଵୃତ୍ରହା ସୁତମା ଘା ଗମନ୍ନାରେ ଅସ୍ମତ୍ ନି ଯମତେ ଶତମୂତିଃ

ବୃତ୍ର ନାଶ କରୁଥିବା, ଅନେକ ଉପହାରରେ ଧନୀ, ସେ ପାନ କରିଛନ୍ତି; ଆସ, ତାଙ୍କୁ ଆମଠାରୁ ବଞ୍ଚିତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନି, ସେ ଅପାର ଶକ୍ତିର ମାଲିକ।

ଆ ତ୍ଵା ଵିଶନ୍ତ୍ଵିନ୍ଦଵଃ ସମୁଦ୍ରମିଵ ସିନ୍ଧଵଃ ନ ତ୍ଵାମିନ୍ଦ୍ରାତି ରିଚ୍ଯତେ

ତୁମ ପାଖକୁ ଏହି ତିନିକି ବିନ୍ଦୁମାନେ, ନଦୀମାନେ ଯେପରି ମହାସାଗରକୁ ଯାଆନ୍ତି, ସେପରି ଆସୁଛନ୍ତି; ଇନ୍ଦ୍ର, କେହି ତୁମକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।

ଵିଵ୍ଯକ୍ଥ ମହିନା ଵୃଷନ୍ଭକ୍ଷଂ ସୋମସ୍ଯ ଜାଗୃଵେ ଯ ଇନ୍ଦ୍ର ଜଠରେଷୁ ତେ

ଓ ବଳଶାଳୀ, ତୁମେ ତୁମର ମହତ୍ତ୍ୱ ଦେଖାଇଛ; ଇନ୍ଦ୍ର, ସୋମର ସ୍ୱାଦ ପାଇଁ ଜାଗ୍ରତ ଅଛ, ଏହା ତୁମର ଜଠରରେ ପ୍ରବେଶ କରୁଛି।

ଅରଂ ତ ଇନ୍ଦ୍ର କୁକ୍ଷଯେ ସୋମୋ ଭଵତୁ ଵୃତ୍ରହନ୍ ଅରଂ ଧାମଭ୍ଯ ଇନ୍ଦଵଃ

ଓ ବୃତ୍ର ନାଶକ ଇନ୍ଦ୍ର, ସୋମ ରସ ତୁମର ପେଟ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ହେଉ; ଏହି ବିନ୍ଦୁମାନେ ତୁମର ଗୃହମାନେ ପାଇଁ ମଧୁର ହେଉ।

ଜରାବୋଧ ତଦ୍ଵିଵିଡ୍ଢି ଵିଶେଵିଶେ ଯଜ୍ଞିଯାଯ ସ୍ତୋମଂ ରୁଦ୍ରାଯ ଦୃଶୀକମ୍

ବୟସରେ ଜାଗ୍ରତ ହୁଅ, ଏହା ବୁଝ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗୋତ୍ରରେ ପୂଜିତ ଯେଉଁଠାରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଗୀତ ଗାଯାଉଛି।

ସ ନୋ ମହାଂ ଅନିମାନୋ ଧୂମକେତୁଃ ପୁରୁଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରଃ ଧିଯେ ଵାଜାଯ ହିନ୍ଵତୁ

ସେ ମହାନ, ଅଚଳ, ଧୂମ ଝଣ୍ଡା ବହନ କରୁଥିବା, ଆଗକୁ ଆଲୋକିତ କରୁଥିବା, ଆମକୁ ବୁଦ୍ଧି ଓ ଶକ୍ତି ପାଇଁ ପ୍ରେରିତ କରୁନ୍ତୁ।

ସ ରେଵାଂ ଇଵ ଵିଶ୍ପତିର୍ଦୈଵ୍ଯଃ କେତୁଃ ଶୃଣୋତୁ ନଃ ଉକ୍ଥୈରଗ୍ନିର୍ବୃହଦ୍ଭାନୁଃ

ସେ ଦେବତାଙ୍କ ଚିହ୍ନ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମାଲିକ, ଦାୟାଳୁ ବନ୍ଧୁ ପରି, ଆମର ଗୀତ ଶୁଣନ୍ତୁ—ବିଶାଳ ତେଜଉଁତା ଅଗ୍ନି।

ତଦ୍ଵୋ ଗାଯ ସୁତେ ସଚା ପୁରୁହୂତାଯ ସତ୍ଵନେ ଶଂ ଯଦ୍ଗଵେ ନ ଶାକିନେ

ତୁମ ପାଇଁ ଏହି ଗୀତ ଗାଅ, ସମେତେ ଅନେକ ଥର ଡାକାଯାଉଥିବାଙ୍କୁ, ଶକ୍ତି ପାଇଁ, ଯାହା ଗାଈ ପାଇଁ ଶୁଭ ଓ ଦାନଶୀଳଙ୍କ ପାଇଁ ଭଲ।

ନ ଘା ଵସୁର୍ନି ଯମତେ ଦାନଂ ଵାଜସ୍ଯ ଗୋମତଃ ଯତ୍ସୀମୁପଶ୍ରଵଦ୍ଗିରଃ

ସେ ଭଲ ଲୋକ କେବେ ଗୋଧନ ସମୃଦ୍ଧି ଦାନକୁ ରୋକି ନାହାନ୍ତି, ଯେତେବେଳେ ଗୀତ ତାଙ୍କ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚେ।

କୁଵିତ୍ସସ୍ଯ ପ୍ର ହି ଵ୍ରଜଂ ଗୋମନ୍ତଂ ଦସ୍ଯୁହା ଗମତ୍ ଶଚୀଭିରପ ନୋ ଵରତ୍

ସେ ଶତ୍ରୁ ନାଶକ, ସମ୍ଭବତଃ ଗୋଧନର ଗୋଶାଳାକୁ ଯାଆନ୍ତୁ; ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ ଦୂରେ ରଖନ୍ତୁ ନାହିଁ।

ଇଦଂ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵି ଚକ୍ରମେ ତ୍ରେଧା ନି ଦଧେ ପଦମ୍ ସମୂଢମସ୍ଯ ପାଂସୁଲେ

ବିଷ୍ଣୁ ତିନିଟି ଦୀଘା ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି; ସେ ତିନିଥର ତାଙ୍କର ପଦ ରଖିଛନ୍ତି, ସମସ୍ତକୁ ଧୂଳିରେ ଆବୃତ କରିଛନ୍ତି।

ତ୍ରୀଣି ପଦା ଵି ଚକ୍ରମେ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଗୋପା ଅଦାଭ୍ଯଃ ଅତୋ ଧର୍ମାଣି ଧାରଯନ୍

ବିଷ୍ଣୁ, ସମସ୍ତଙ୍କ ରକ୍ଷକ ଓ ଅଜୟ, ତିନିଟି ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି; ସେଠାରୁ ସେ ନୀତିମାନ୍ୟତାକୁ ଧାରଣ କରନ୍ତି।

ଵିଷ୍ଣୋଃ କର୍ମାଣି ପଶ୍ଯତ ଯତୋ ଵ୍ରତାନି ପସ୍ପଶେ ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଯୁଜ୍ଯଃ ସଖା

ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖ, ଯେଉଁଠାରୁ ତାଙ୍କର ପବିତ୍ର ନୀତି ପ୍ରକାଶିତ ହୁଏ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରିୟ ବନ୍ଧୁ।

ତଦ୍ଵିଷ୍ଣୋଃ ପରମଂ ପଦଂ ସଦା ପଶ୍ଯନ୍ତି ସୂରଯଃ ଦିଵୀଵ ଚକ୍ଷୁରାତତମ୍

ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦକୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ସଦା ଦେଖନ୍ତି, ଆକାଶରେ ବିସ୍ତୃତ ଦୃଷ୍ଟି ପରି।

ତଦ୍ଵିପ୍ରାସୋ ଵିପନ୍ଯୁଵୋ ଜାଗୃଵାଂସଃ ସମିନ୍ଧତେ ଵିଷ୍ଣୋର୍ଯତ୍ପରମଂ ପଦମ୍

ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦକୁ, ପ୍ରେରିତ କବିମାନେ, ସଦା ଜାଗ୍ରତ ରହି, ସମେତେ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରନ୍ତି।

ଅତୋ ଦେଵା ଅଵନ୍ତୁ ନୋ ଯତୋ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵିଚକ୍ରମେ ପୃଥିଵ୍ଯା ଅଧି ସାନଵି

ଯେଉଁଠାରୁ ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କର ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି, ପୃଥିବୀର ଶିଖରରେ, ସେଠାରୁ ଦେବତାମାନେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।

ମୋ ଷୁ ତ୍ଵା ଵାଘତଶ୍ଚ ନାରେ ଅସ୍ମନ୍ନି ରୀରମନ୍ ଆରାତ୍ତାଦ୍ଵ ସଧମାଦଂ ନ ଆ ଗହୀହ ଵା ସନ୍ନୁପ ଶ୍ରୁଧି

ତୁମେ କିମ୍ବା ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ଲୋକ, ଆମପ୍ରତି କ୍ରୋଧିତ ହେଉନାହାଁ; ଦୂରରୁ ଏହି ସଭାକୁ ଆସ, କିମ୍ବା ନିକଟରେ ଥିଲେ ଆମ କଥା ଶୁଣ।

ଇମେ ହି ତେ ବ୍ରହ୍ମକୃତଃ ସୁତେ ସଚା ମଧୌ ନ ମକ୍ଷ ଆସତେ ଇନ୍ଦ୍ରେ କାମଂ ଜରିତାରୋ ଵସୂଯଵୋ ରଥେ ନ ପାଦମା ଦଧୁଃ

ଏହିମାନେ, ତୁମ ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ତିଆରି, ସୋମ ରସ ପିଟାଯାଉଥିବାବେଳେ, ଧନ ଆଶା କରୁଥିବା ଗାୟକମାନେ, ମଧୁରେ ମକ୍ଷୀ ପରି ବସିଛନ୍ତି, ଇନ୍ଦ୍ର; ସେମାନେ ରଥରେ ପାଦ ରଖିଛନ୍ତି।

ଅସ୍ତାଵି ମନ୍ମ ପୂର୍ଵ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମେନ୍ଦ୍ରାଯ ଵୋଚତ ପୂର୍ଵୀରୃତସ୍ଯ ବୃହତୀରନୂଷତ ସ୍ତୋତୁର୍ମେଧା ଅସୃକ୍ଷତ

ମୁଁ ପୁରୁଣା ସ୍ତୁତିକୁ ଗାଇଛି; ଏହି ଗୀତକୁ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କହ। ସତ୍ୟର ବଡ଼ ବଡ଼ ଶ୍ଲୋକଗୁଡ଼ିକ ଅନୁସରଣ କରିଛନ୍ତି; ଗାୟକଙ୍କର ଚିନ୍ତା ଧାରା ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଛି।

ସମିନ୍ଦ୍ରୋ ରାଯୋ ବୃହତୀରଧୂନୁତ ସଂ କ୍ଷୋଣୀ ସମୁ ସୂର୍ଯମ୍ ସଂ ଶୁକ୍ରାସଃ ଶୁଚଯଃ ସଂ ଗଵାଶିରଃ ସୋମା ଇନ୍ଦ୍ରମମନ୍ଦିଷୁଃ

ଇନ୍ଦ୍ର ଏହି ବଡ଼ ଧନକୁ ହଲାଇଛନ୍ତି; ପୃଥିବୀ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଶୁଭ୍ର ଓ ପବିତ୍ରମାନେ, ଗାଁ ଦେଇଥିବାମାନେ ଓ ସୋମରସ ଏକାସাথে ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦିତ କରିଛନ୍ତି।

ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସୋମ ପାତଵେ ଵୃତ୍ରଘ୍ନେ ପରି ଷିଚ୍ଯସେ ନରେ ଚ ଦକ୍ଷିଣାଵତେ ଦେଵାଯ ସଦନାସଦେ

ହେ ବିଜୟୀ ବିର ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ, ହେ ବିଦ୍ୱାନ୍ ଓ ଦାନଶୀଳ, ଏହି ସୋମ ତୁମେ ପିଇବା ପାଇଁ ପୋଡ଼ାଯାଉଛ; ଦେବତାଙ୍କ ଆସନରେ ବସିଥିବା ତୁମ ପାଇଁ।

ତଂ ସଖାଯଃ ପୁରୂରୁଚଂ ଯୂଯଂ ଵଯଂ ଚ ସୂରଯଃ ଅଶ୍ଯାମ ଵାଜଗନ୍ଧ୍ଯଂ ସନେମ ଵାଜପସ୍ତ୍ଯମ୍

ହେ ବିଶ୍ୱଲୋକରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଆମେ ତୁମ ସଙ୍ଗୀ ଓ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଶକ୍ତିର ସୁଗନ୍ଧକୁ ପାଉ; ଆମେ ଶକ୍ତିର ସମ୍ପଦ ଲାଭ କରିବା।

ପରି ତ୍ଯଂ ହର୍ଯତଂ ହରିଂ ବଭ୍ରୁଂ ପୁନନ୍ତି ଵାରେଣ ଯୋ ଦେଵାନ୍ଵିଶ୍ଵାଂ ଇତ୍ପରି ମଦେନ ସହ ଗଚ୍ଛତି

ସେହି ପିତାମ୍ବର ଘୋଡ଼ାକୁ ପାଣିରେ ପବିତ୍ର କରାଯାଏ, ଯିଏ ମଦ ନେଇ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଏ।

କସ୍ତମିନ୍ଦ୍ର ତ୍ଵାଵସୋ ମର୍ତ୍ଯୋ ଦଧର୍ଷତି ଶ୍ରଦ୍ଧା ଇତ୍ତେମଘଵନ୍ ପାର୍ଯେ ଦିଵି ଵାଜୀ ଵାଜଂ ସିଷାସତି

ହେ ଅପାର ଧନର ଇନ୍ଦ୍ର, କେଉଁ ମଣିଷ ତୁମକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବ? ନିଶ୍ଚୟ, ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଉଚ୍ଚ ଦିଗନ୍ତରେ ଶକ୍ତି ଚାହେ।