ସାମଵେଦଃ

ଯଜିଷ୍ଠଂ ତ୍ଵା ଵଵୃମହେ ଦେଵଂ ଦେଵତ୍ରା ହୋତାରମମର୍ତ୍ଯମ୍ ଅସ୍ଯ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସୁକ୍ରତୁମ୍

ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ, ସବୁଠାରୁ ପୂଜ୍ୟ ଦେବତା, ଅମର ପୂଜାରୀ ଭାବେ ବାଛିଛୁ, ଏହି ଯଜ୍ଞରେ ଜ୍ଞାନୀ।

ଅପାଂ ନପାତଂ ସୁଭଗଂ ସୁଦୀଦିତିମଗ୍ନିମୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠଶୋଚିଷମ୍ ସ ନୋ ମିତ୍ରସ୍ଯ ଵରୁଣସ୍ଯ ସୋ ଅପାମା ସୁମ୍ନଂ ଯକ୍ଷତେ ଦିଵି

ଜଳର ସନ୍ତାନ, ଶୁଭ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଗ୍ନି, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଶିଖାଧାରୀ, ସେ ଆମକୁ ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କର କୃପା, ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଜଳର ଆଶୀର୍ବାଦ ଦିଅନ୍ତୁ।

ଯମଗ୍ନେ ପୃତ୍ସୁ ମର୍ତ୍ଯମଵା ଵାଜେଷୁ ଯଂ ଜୁନାଃ ସ ଯନ୍ତା ଶଶ୍ଵତୀରିଷଃ

ଅଗ୍ନି, ଯାହାକୁ ଆପଣ ମାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଯାହାକୁ ଆପଣ ପୁରସ୍କାରରେ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ସେ ଦୀର୍ଘକାଳ ଧନ ଲାଭ କରେ।

ନ କିରସ୍ଯ ସହନ୍ତ୍ଯ ପର୍ଯେତା କଯସ୍ଯ ଚିତ୍ ଵାଜୋ ଅସ୍ତି ଶ୍ରଵାଯ୍ଯଃ

ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିକୁ କେହି ରୋକିପାରିବେ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ତାଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବେ ନାହିଁ; ସବୁଠୁ ଛୋଟ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଶଂସାଯୋଗ୍ୟ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥାଏ।

ସ ଵାଜଂ ଵିଶ୍ଵଚର୍ଷଣିରର୍ଵଦ୍ଭିରସ୍ତୁ ତରୁତା ଵିପ୍ରେଭିରସ୍ତୁ ସନିତା

ସମସ୍ତ ଜନମାନେ ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଏହି ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରନ୍ତୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏହାକୁ ଅଦାନ କରନ୍ତୁ, ସେ ଧନ ଦେବାଳୁ ହେଉ।

ସାକମୁକ୍ଷୋ ମର୍ଜଯନ୍ତ ସ୍ଵସାରୋ ଦଶ ଧୀରସ୍ଯ ଧୀତଯୋ ଧନୁତ୍ରୀଃ ହରିଃ ପର୍ଯଦ୍ରଵଜ୍ଜାଃ ସୂର୍ଯସ୍ଯ ଦ୍ରୋଣଂ ନନକ୍ଷେ ଅତ୍ଯୋ ନ ଵାଜୀ

ଏକାଠି, ଦଶଜଣୀ ଭଉଣୀମାନେ, ଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ଚିନ୍ତାମାନେ, ପବିତ୍ର କରନ୍ତି; ଧନୁର ତାର, ପିତାମ୍ବର ଏକ ଘୋଡ଼ା ପରି ସୂର୍ଯ୍ୟର ପାତ୍ରକୁ ଚାରିପାଖରେ ଦୌଡ଼େ।

ସଂ ମାତୃଭିର୍ନ ଶିଶୁର୍ଵାଵଶାନୋ ଵୃଷା ଦଧନ୍ଵେ ପୁରୁଵାରୋ ଅଦ୍ଭିଃ ମର୍ଯୋ ନ ଯୋଷାମଭି ନିଷ୍କୃତଂ ଯନ୍ତ୍ସଂ ଗଚ୍ଛତେ କଲଶ ଉସ୍ରିଯାଭିଃ

ମାଆଁମାନେ ସହ ଛୁଆଁ ଭଳି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅନେକ ଉପହାର ନେଇ ଜଳ ସହ ଚାଲେ; ଯୁବକ ଯେମିତି ଜନୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ସେ ଗାଈମାନେ ସହ ପାତ୍ରକୁ ଆଗକୁ ନେଇଯାଏ।

ଉତ ପ୍ର ପିପ୍ଯ ଊଧରଘ୍ନ୍ଯାଯା ଇନ୍ଦୁର୍ଧାରାଭିଃ ସଚତେ ସୁମେଧାଃ ମୂର୍ଧାନଂ ଗାଵଃ ପଯସା ଚମୂଷ୍ଵଭି ଶ୍ରୀଣନ୍ତି ଵସୁଭିର୍ନ ନିକ୍ତୈଃ

ବୁଦ୍ଧିମାନ ସୋମ ଧାରାଗୁଡ଼ିକ ସହ ଏଗିଯାଏ, ଦୁଧର ଥନକୁ ପୂରଣ କରେ; ଗାଈମାନେ ପାତ୍ରରେ ମୁଣ୍ଡକୁ ଦୁଧରେ ଭିଜାନ୍ତି, ଯେପରି ଧନ ଝରେ।

ପିବା ସୁତସ୍ଯ ରସିନୋ ମତ୍ସ୍ଵା ନ ଇନ୍ଦ୍ର ଗୋମତଃ ଆପିର୍ନୋ ବୋଧି ସଧମାଦ୍ଯେ ଵୃଧେ ଽସ୍ମାଂ ଅଵନ୍ତୁ ତେ ଧିଯଃ

ସିନ୍ଚିତ ରସ ପିଉନ୍ତୁ, ଏହାରେ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତୁ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଗୋଧନରେ ଧନୀ; ସାମୁହିକ ଭୋଜରେ ଆମ ସହଚର ହେଉନ୍ତୁ, ଆପଣଙ୍କର ଚିନ୍ତାମାନେ ଆମକୁ ସହଯୋଗ କରନ୍ତୁ।

ଭୂଯାମ ତେ ସୁମତୌ ଵାଜିନୋ ଵଯଂ ମା ନ ସ୍ତରଭିମାତଯେ ଅସ୍ମାଂ ଚିତ୍ରାଭିରଵତାଦଭିଷ୍ଟିଭିରା ନଃ ସୁମ୍ନେଷୁ ଯାମଯ

ଆମେ ଆପଣଙ୍କର ଦୟାରେ ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରିପାରିବା; ଶତ୍ରୁଙ୍କ ପାଖରେ ଆମେ ନ ପଡ଼ିବା; ଆପଣଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ ସାହାଯ୍ୟ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରୁ, ଆମକୁ ଆପଣଙ୍କର କୃପାକୁ ନେଇଯାଉ।

ତ୍ରିରସ୍ମୈ ସପ୍ତ ଧେନଵୋ ଦୁଦୁହ୍ରିରେ ସତ୍ଯାମାଶିରଂ ପରମେ ଵ୍ଯୋମନି ଚତ୍ଵାର୍ଯନ୍ଯା ଭୁଵନାନି ନିର୍ଣିଜେ ଚାରୂଣି ଚକ୍ରେ

ତିନିଥର, ସାତଟି ଗାଈ ତାଙ୍କୁ ଦୁଧ ଦେଇଛି, ସତ୍ୟ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆକାଶରେ; ଚାରିଟି ଅନ୍ୟ ଜଗତକୁ ସେ ବିଭକ୍ତ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ସୁନ୍ଦର କରିଛନ୍ତି।

ସ ଭକ୍ଷମାଣୋ ଅମୃତସ୍ଯ ଚାରୁଣ ଉଭେ ଦ୍ଯାଵା କାଵ୍ଯେନା ଵି ଶଶ୍ରଥେ ତେଜିଷ୍ଠା ଅପୋ ମଂହନା ପରି ଵ୍ଯତ ଯଦୀ ଦେଵସ୍ଯ ଶ୍ରଵସା ସଦୋ ଵିଦୁଃ

ସେ ମଧୁର ଅମୃତ ପିଇ ଦିଗନ୍ତରେ ତାଙ୍କର କବିତାରେ ଦିନ ଓ ରାତିକୁ ଭରିଦେଲେ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଜଳ ମହତ୍ତ୍ୱରେ ବିସ୍ତାରିତ ହେଲା, ଯେତେବେଳେ ଦେବତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତିରେ ସେହି ଆସନ ଚିହ୍ନଟ ହେଲା।

ତେ ଅସ୍ଯ ସନ୍ତୁ କେତଵୋ ଽମୃତ୍ଯଵୋ ଽଦାଭ୍ଯାସୋ ଜନୁଷୀ ଉଭେ ଅନୁ ଯେଭିର୍ନୃମ୍ଣା ଚ ଦେଵ୍ଯା ଚ ପୁନତ ଆଦିଦ୍ରାଜାନଂ ମନନା ଅଗୃଭ୍ଣତ

ଏହିଗୁଡ଼ିକ ତାଙ୍କର ଚିହ୍ନ ହେଉ, ଅମର ଓ ଅଜୟ, ଦୁଇ ଜନ୍ମରେ; ଯାହା ଦ୍ୱାରା ବୀରତା ଓ ଦେବୀ ଶକ୍ତି ସହିତ ସେମାନେ ପବିତ୍ର କଲେ, ଏବଂ ତାପରେ ରାଜାଙ୍କୁ ମନରେ ଧରିଲେ।

ଅଭି ଵାଯୁଂ ଵୀତ୍ଯର୍ଷା ଗୃଣାନୋ ଽଭି ମିତ୍ରାଵରୁଣା ପୂଯମାନଃ ଅଭୀ ନରଂ ଧୀଜଵନଂ ରଥେଷ୍ଠାମଭୀନ୍ଦ୍ରଂ ଵୃଷଣଂ ଵଜ୍ରବାହୁମ୍

ମୁଁ ବାୟୁଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି ପବିତ୍ର କରେ, ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କୁ ଶୁଧ୍ଧ କରେ; ମୁଁ ଜ୍ଞାନୀ ରଥାରୁଢ଼ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଏବଂ ବଜ୍ରଧାରୀ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପବିତ୍ର କରେ।

ଅଭି ଵସ୍ତ୍ରା ସୁଵସନାନ୍ଯର୍ଷାଭି ଧେନୂଃ ସୁଦୁଘାଃ ପୂଯମାନଃ ଅଭି ଚନ୍ଦ୍ରା ଭର୍ତ୍ତଵେ ନୋ ହିରଣ୍ଯାଭ୍ଯଶ୍ଵାନ୍ରଥିନୋ ଦେଵ ସୋମ

ମୁଁ ଭଲ ଭଲ ପୋଶାକକୁ ପବିତ୍ର କରେ; ମୁଁ ଦୁଧେ ଭରିଥିବା ଗାଈମାନେକୁ ପବିତ୍ର କରେ; ଆମ ପ୍ରଭୁ ସୋମାଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଁ ଚମକୁଥିବା ସୁନା ଓ ଘୋଡ଼ା ଚାଳିତ ରଥମାନେକୁ ପବିତ୍ର କରେ।

ଅଭୀ ନୋ ଅର୍ଷ ଦିଵ୍ଯା ଵସୂନ୍ଯଭି ଵିଶ୍ଵା ପାର୍ଥିଵା ପୂଯମାନଃ ଅଭି ଯେନ ଦ୍ରଵିଣମଶ୍ନଵାମାଭ୍ଯାର୍ଷେଯଂ ଜମଦଗ୍ନିଵନ୍ନଃ

ମୁଁ ଆମ ପାଇଁ ଦେବତାଙ୍କର ଧନକୁ ପବିତ୍ର କରେ, ମୁଁ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀର ବସ୍ତୁକୁ ପବିତ୍ର କରେ; ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଧନ ଲାଭ କରିପାରିବା, ମୁଁ ଜମଦଗ୍ନିଙ୍କ ବଂଶଜ, ତାହା ଆମ ପାଇଁ ପବିତ୍ର କରେ।

ଯଜ୍ଜାଯଥା ଅପୂର୍ଵ୍ଯ ମଘଵନ୍ଵୃତ୍ରହତ୍ଯାଯ ତତ୍ପୃଥିଵୀମପ୍ରଥଯସ୍ତଦସ୍ତଭ୍ନା ଉତୋ ଦିଵମ୍

ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ମଘବନ୍ ବୃତ୍ରକୁ ବଧ କରିବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଲ, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ପୃଥିବୀକୁ ବିସ୍ତାରିତ କଲ, ତାହାକୁ ଧରି ରଖିଲ, ଏବଂ ଦିଗନ୍ତକୁ ମଧ୍ୟ।

ତତ୍ତେ ଯଜ୍ଞୋ ଅଜାଯତ ତଦର୍କ ଉତ ହସ୍କୃତିଃ ତଦ୍ଵିଶ୍ଵମଭିଭୂରସି ଯଜ୍ଜାତଂ ଯଚ୍ଚ ଜନ୍ତ୍ଵମ୍

ତାପରେ ତୁମର ଯଜ୍ଞ ଜନ୍ମ ନେଲା, ତାପରେ ଅର୍କ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସ୍ତୁତି ଉପଜିଲା; ତାପରେ ତୁମେ ସମସ୍ତ ଉତ୍ପନ୍ନ ଓ ଜୀବନ୍ତ ବସ୍ତୁରେ ପ୍ରଭୁ ହେଲ।

ଆମାସୁ ପକ୍ଵମୈରଯ ଆ ସୂର୍ଯଂ ରୋହଯୋ ଦିଵି ଘର୍ମଂ ନ ସାମଂ ତପତା ସୁଵୃକ୍ତିଭିର୍ଜୁଷ୍ଟଂ ଗିର୍ଵଣସେ ବୃହତ୍

ସେମାନଙ୍କ ଭିତରେ ପକାଯାଇଥିବାକୁ ଆଣ; ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଆକାଶରେ ଉଠା; ତାପ ଭଳି ଗୀତକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କର, ଶୁଭ୍ର ସ୍ତୁତିରେ ଶୋଭିତ, ଗାୟକ ପାଇଁ ବଡ଼।

ମତ୍ସ୍ଯପାଯି ତେ ମହଃ ପାତ୍ରସ୍ଯେଵ ହରିଵୋ ମତ୍ସରୋ ମଦଃ ଵୃଷା ତେ ଵୃଷ୍ଣ ଇନ୍ଦୁର୍ଵାଜୀ ସହସ୍ରସାତମଃ

ତୁମର ମହିମା ମାଛ ଯେପରି ଜଳ ପିଏ, ସେପରି ପିଆଯାଏ, ହରିତ ଏକ; ପାତ୍ର ପାଇଁ ଆକାଂକ୍ଷା ଭଳି; ତୁମର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସୋମ, ବଳବାନ, ଅନେକ ପୁରସ୍କାର ଦେଉଥିବା, ହଜାର ଗୁଣ ଫଳ ଦେଉଥିବା।

ଆ ନସ୍ତେ ଗନ୍ତୁ ମତ୍ସରୋ ଵୃଷା ମଦୋ ଵରେଣ୍ଯଃ ସହାଵାଂ ଇନ୍ଦ୍ର ସାନସିଃ ପୃତନଷାଡମର୍ତ୍ଯଃ

ତୁମର ଆକାଂକ୍ଷା ଆମ ପାଖକୁ ଆସୁ, ବଳବାନ ବୃଷ, ଉତ୍ତମ ଆନନ୍ଦ ଆସୁ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ର, ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟୀ, ଆମକୁ ପୁରସ୍କାର ଦିଅ।

ତ୍ଵଂ ହି ଶୂରଃ ସନିତା ଚୋଦଯୋ ମନୁଷୋ ରଥମ୍ ସହାଵାନ୍ଦସ୍ଯୁମଵ୍ରତମୋଷଃ ପାତ୍ରଂ ନ ଶୋଚିଷା

ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ନାୟକ, ଜୟୀ, ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ରଥକୁ ଚଲାଉଥିବା; ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ନୀତିହୀନ ଶତ୍ରୁକୁ ଧ୍ୱଂସ କର, ଅଗ୍ନିରେ ଜ୍ୱଳିଥିବା ପାତ୍ର ଭଳି।

ଷଷ୍ଠ ତୃତୀଯୋ ଽର୍ଧଃ ପଵସ୍ଵ ଵୃଷ୍ଟିମା ସୁ ନୋ ଽପାମୂର୍ମିଂ ଦିଵସ୍ପରି ଅଯକ୍ଷ୍ମା ବୃହତୀରିଷଃ

ଛଅଟି, ତୃତୀୟ ଓ ଅର୍ଧ—ପବିତ୍ର କର, ଆମ ପାଇଁ ବର୍ଷା ଆଣ; ଦିଗନ୍ତରୁ ଜଳର ତରଙ୍ଗ, ବଡ଼ ଓ ରୋଗ ନଥିବା, ଆମକୁ ପୋଷଣ ଦିଅ।

ତଯା ପଵସ୍ଵ ଧାରଯା ଯଯା ଗାଵ ଇହାଗମନ୍ ଜନ୍ଯାସ ଉପ ନୋ ଗୃହମ୍

ସେଇ ଧାରାରେ ପବିତ୍ର କର, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଗାଈମାନେ ଏଠାକୁ ଆସିଛନ୍ତି, ଆମ ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇ, ଆମ ଘରକୁ।

ଘୃତଂ ପଵସ୍ଵ ଧାରଯା ଯଜ୍ଞେଷୁ ଦେଵଵୀତମଃ ଅସ୍ମଭ୍ଯଂ ଵୃଷ୍ଟିମା ପଵ

ଘୃତକୁ ଧାରାରେ ପବିତ୍ର କର, ଯଜ୍ଞରେ ଦେବତାମାନେ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ; ଆମ ପାଇଁ ବର୍ଷା ଆଣ, ପବିତ୍ର କର।

ସ ନ ଊର୍ଜେ ଵ୍ଯାଵ୍ଯଯଂ ପଵିତ୍ରଂ ଧାଵ ଧାରଯା ଦେଵାସଃ ଶୃଣଵନ୍ହି କମ୍

ଆମ ପାଇଁ ଶକ୍ତି ସହିତ ବହ, ପବିତ୍ର କରିବା ଧାରାରେ ବହ; ଦେବତାମାନେ ଆମ ଇଚ୍ଛା ଶୁଣନ୍ତୁ।

ପଵମାନୋ ଅସିଷ୍ଯଦଦ୍ରକ୍ଷାଂସ୍ଯପଜଙ୍ଘନତ୍ ପ୍ରତ୍ନଵଦ୍ରୋଚଯନ୍ରୁଚଃ

ପବିତ୍ର ଧାରା ବାଧାଗୁଡ଼ିକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲା, ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଦୂରେ ହଟାଇଦେଲା, ପୁରୁଣା ଆଲୋକରେ ଚମକୁଛି।

ପ୍ରତ୍ଯସ୍ମୈ ପିପୀଷତେ ଵିଶ୍ଵାନି ଵିଦୁଷେ ଭର ଅରଙ୍ଗମାଯ ଜଗ୍ମଯେ ଽପଶ୍ଚାଦଧ୍ଵନେ ନରଃ

ଯିଏ ଚାହାଁନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଜାଣନ୍ତି, ସେଠାରେ ଦିଅ; ଯିଏ ପ୍ରସ୍ଥାନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ, ଯିଏ ଯାତ୍ରା କରୁଛନ୍ତି, ପଛରେ ଥିବା ଲୋକମାନେ ପାଇଁ।

ଏମେନଂ ପ୍ରତ୍ଯେତନ ସୋମେଭିଃ ସୋମପାତମମ୍ ଅମତ୍ରେଭିରୃଜୀଷିଣମିନ୍ଦ୍ରଂ ସୁତେଭିରିନ୍ଦୁଭିଃ

ଏହି ସମସ୍ତ ସୋମ ସହିତ, ସୋମ ପିଇଥିବାଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ଯାଅ; ଶୁଧ୍ଧ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଚାପିଥିବା ରସ ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ଯାଅ।