ସାମଵେଦଃ

ଅ ପଵମାନୋ ଅଭି ସ୍ପୃଧୋ ଵିଶୋ ରାଜେଵ ସୀଦତି ଚ୍ ଯଦୀମୃଣ୍ଵନ୍ତି ଵେଧସଃ

ପବିତ୍ର କରୁଥିବା ଜଣେ ରାଜା ପରି ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଛନ୍ତି, ଶତ୍ରୁମାନେ ଜୟ କରନ୍ତି, ଯେତେବେଳେ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରନ୍ତି।

ଅ ଅଵ୍ଯା ଵାରେ ପରି ପ୍ରିଯୋ ହରିର୍ଵନେଷୁ ସୀଦତି ଚ୍ ରେଭୋ ଵନୁଷ୍ଯତେ ମତି ଅ ସ ଵାଯୁମିନ୍ଦ୍ରମଶ୍ଵିନା ସାକଂ ମଦେନ ଗଚ୍ଛତି ଚ୍ ରଣା ଯୋ ଅସ୍ଯ ଧର୍ମଣା

ଅକ୍ଷୟ ଧାରାରେ ଘେରା ହୋଇ ପ୍ରିୟ ସୁନା ଜଣେ ଜଙ୍ଗଲରେ ବସିଛନ୍ତି; ଗଞ୍ଜିବା ଜଣେ ଚିନ୍ତାରେ ପ୍ରଶଂସିତ। ସେ ବାୟୁ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଶ୍ୱିନୀମାନେ ସହିତ ମଦରେ ଯାଆନ୍ତି, ଯିଏ ନିଜ ଧର୍ମରେ ପ୍ରୟାସ କରନ୍ତି।

ଅ ଆ ମିତ୍ରେ ଵରୁଣେ ଭଗେ ମଧୋଃ ପଵନ୍ତ ଊର୍ମଯଃ ଚ୍ ଵିଦାନା ଅସ୍ଯ ଶକ୍ମଭିଃ

ମିତ୍ର, ବରୁଣ, ଭାଗଙ୍କୁ ମଧୁର ତରଙ୍ଗ ତାଙ୍କ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଓ ଶକ୍ତି ସହିତ ବହୁଛି।

ଅ ଅସ୍ମଭ୍ଯଂ ରୋଦସୀ ରଯିଂ ମଧ୍ଵୋ ଵାଜସ୍ଯ ସାତଯେ ଚ୍ ଶ୍ରଵୋ ଵସୂନି ସଞ୍ଜିତମ୍

ଏହି ଦୁଇ ଜଗତ୍ ଆମ ପାଇଁ ଧନ, ମଧୁରତା, ବଳ, କୀର୍ତି ଓ ସଞ୍ଚିତ ସମ୍ପଦ ଦିଅନ୍ତୁ।

ଅ ଆ ତେ ଦକ୍ଷଂ ମଯୋଭୁଵଂ ଵହ୍ନିମଦ୍ଯା ଵୃଣୀମହେ ଚ୍ ପାନ୍ତମା ପୁରୁସ୍ପୃହମ୍

ହେ ଅଗ୍ନି, ଆମେ ଆଜି ତୁମକୁ ଆନନ୍ଦ ଓ ବୁଦ୍ଧିର ଉତ୍ସ ଭାବେ ବାଛୁଛୁ, ତୁମେ ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ଏବଂ ଆଶ୍ରୟ ଦେଉଥିବା ଅଟୁଟ ରକ୍ଷକ।

ଅ ଆ ମନ୍ଦ୍ରମା ଵରେଣ୍ଯମା ଵିପ୍ରମା ମନୀଷିଣମ୍ ଚ୍ ପାନ୍ତମା ପୁରୁସ୍ପୃହମ୍

ହେ ମୃଦୁ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ବିଚାରଶୀଳ, ଆମେ ଆଜି ତୁମକୁ ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ଏବଂ ଆଶ୍ରୟ ଦେଉଥିବା ରକ୍ଷକ ଭାବେ ବାଛୁଛୁ।

ଅ ଆ ରଯିମା ସୁଚେତୁନମା ସୁକ୍ରତୋ ତନୂଷ୍ଵା ଚ୍ ପାନ୍ତମା ପୁରୁସ୍ପୃହମ୍

ହେ ଧନ ଦେଇଥିବା, ଭଲ ପରାମର୍ଶ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟର ଦାତା, ଆମେ ଆଜି ତୁମକୁ ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ଏବଂ ଆଶ୍ରୟ ଦେଉଥିବା ରକ୍ଷକ ଭାବେ ବାଛୁଛୁ।

ଅ ମୂର୍ଧାନଂ ଦିଵୋ ଅରତିଂ ପୃଥିଵ୍ଯା ଵୈଶ୍ଵାନରମୃତ ଆ ଜାତମଗ୍ନିମ୍ ଚ୍ କଵିଂ ସମ୍ରାଜମତିଥିଂ ଜନାନାମାସନ୍ନଃ ପାତ୍ରଂ ଜନଯନ୍ତ ଦେଵାଃ

ଦେବତାମାନେ ଦିଗବନ୍ଧୁ ଓ ପୃଥିବୀର ମୁଣ୍ଡୁ ଠାରୁ ଜନ୍ମିଥିବା, ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଶ୍ୱରୂପ, ମହାପଣ୍ଡିତ, ରାଜା, ଲୋକମାନଙ୍କର ଅତିଥି ଓ ସଦା ସମୀପରେ ଥିବା ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଥିଲେ, ସେ ହେଉଛନ୍ତି ନିବେଦିତ ପାତ୍ର।

ଅ ତ୍ଵାଂ ଵିଶ୍ଵେ ଅମୃତ ଜାଯମାନଂ ଶିଶୁଂ ନ ଦେଵା ଅଭି ସଂ ନଵନ୍ତେ ଚ୍ ତଵ କ୍ରତୁଭିରମୃତତ୍ଵମାଯନ୍ଵୈଶ୍ଵାନର ଯତ୍ପିତ୍ରୋରଦୀଦେଃ

ସମସ୍ତ ଅମୃତ ଦେବତାମାନେ ନୂତନ ଶିଶୁ ଭଳି ତୁମରେ ଆନନ୍ଦିତ, ହେ ବିଶ୍ୱରୂପ, ତୁମର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଅମରତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ତୁମ ଦୁଇ ଜନ୍ମଦାତା ମଧ୍ୟରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଇଥିଲ।

ଅ ନାଭିଂ ଯଜ୍ଞାନାଂ ସଦନଂ ରଯୀଣାଂ ମହାମାହାଵମଭି ସଂ ନଵନ୍ତ ଚ୍ ଵୈଶ୍ଵାନରଂ ରଥ୍ଯମଧ୍ଵରାଣାଂ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ କେତୁଂ ଜନଯନ୍ତ ଦେଵାଃ

ଦେବତାମାନେ ବିଶ୍ୱରୂପଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞର ନାଭି, ଧନର ଆସନ, ମହାନ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବେ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଥିଲେ; ସେ ଯଜ୍ଞର ରଥୀ, ଚିହ୍ନ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କରେ ଆନନ୍ଦିତ।

ଅ ପ୍ର ଵୋ ମିତ୍ରାଯ ଗାଯତ ଵରୁଣାଯ ଵିପା ଗିରା ଚ୍ ମହିକ୍ଷତ୍ରାଵୃତଂ ବୃହତ୍

ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ବିଶାଳ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶାସନ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣାଦାୟକ ଗୀତରେ ଗାଓ।

ଅ ସମ୍ରାଜା ଯା ଘୃତଯୋନୀ ମିତ୍ରଶ୍ଚୋଭା ଵରୁଣଶ୍ଚ ଚ୍ ଦେଵା ଦେଵେଷୁ ପ୍ରଶସ୍ତା

ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ, ଯେଉଁମାନେ ଘୃତରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ସେମାନେ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଭାବେ ପ୍ରଶଂସିତ।

ଅ ତା ନଃ ଶକ୍ତଂ ପର୍ଥିଵସ୍ଯ ମହୋ ରାଯୋ ଦିଵ୍ଯସ୍ଯ ଚ୍ ମହି ଵାଂ କ୍ଷତ୍ରଂ ଦେଵେଷୁ

ପୃଥିବୀ ଓ ଦିଗନ୍ତରେ ତୁମର ଶକ୍ତି ଆମ ପାଇଁ ଦୃଢ଼ ହେଉ, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତୁମର ଶାସନ ବଡ଼।

ଅ ଇନ୍ଦ୍ରା ଯାହି ଚିତ୍ରଭାନୋ ସୁତା ଇମେ ତ୍ଵାଯଵଃ ଚ୍ ଅଣ୍ଵୀଭିସ୍ତନା ପୂତାସଃ

ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମର ଚମକୁଥିବା ଆଲୋକ ସହିତ ଆସ; ଏହି ଚିପିଥିବା ପାନୀୟ ଆମ ହାତରେ ତୁମ ପାଇଁ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଛି, ଛୋଟ ଛୋଟ ମାପରେ।

ଅ ଇନ୍ଦ୍ରା ଯାହି ଧିଯେଷିତୋ ଵିପ୍ରଜୂତଃ ସୁତାଵତଃ ଚ୍ ଉପ ବ୍ରହ୍ମାଣି ଵାଘତଃ

ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ବୁଦ୍ଧିମାନଙ୍କ ସହ ଚିପିଥିବା ସୋମ ଓ ଗାୟକମାନଙ୍କର ଷ୍ଟୁତି ପାଖକୁ ଆସ।

ଅ ଇନ୍ଦ୍ରା ଯାହି ତୂତୁଜାନ ଉପ ବ୍ରହ୍ମାଣି ହରିଵଃ ଚ୍ ସୁତେ ଦଧିଷ୍ଵ ନଶ୍ଚନଃ

ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଉତ୍ସାହିତ ହୋଇ, ହରିବର୍ଣ୍ଣ, ଷ୍ଟୁତି ପାଖକୁ ଆସ; ଆମ ଉପକାର ପାଇଁ ଚିପିଥିବା ସୋମକୁ ଗ୍ରହଣ କର।

ଅ ତମୀଡିଷ୍ଵ ଯୋ ଅର୍ଚିଷା ଵନା ଵିଶ୍ଵା ପରିଷ୍ଵଜତ୍ ଚ୍ କୃଷ୍ଣା କୃଣୋତି ଜିହ୍ଵଯା

ସେଉଁଥିକି ତାଙ୍କୁ ଷ୍ଟୁତି କର, ଯିଏ ତାଙ୍କର ଅଗ୍ନିଶିଖାରେ ସମସ୍ତକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରନ୍ତି, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଜିଭାରେ ଅନ୍ଧକାରକୁ ଆଲୋକ କରନ୍ତି।

ଅ ଯ ଇଦ୍ଧ ଆଵିଵାସତି ସୁମ୍ନମିନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ମର୍ତ୍ଯଃ ଚ୍ ଦ୍ଯୁମ୍ନାଯ ସୁତରା ଅପଃ

ଯିଏ ଅଗ୍ନିକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦୟା ଚାହେ, ସେ ମଣିଷ ଗୌରବ ପାଇଁ ପ୍ରଚୁର ଜଳ ଲାଭ କରେ।

ଅ ତା ନୋ ଵାଜଵତୀରିଷ ଆଶୂନ୍ପିପୃତମର୍ଵତଃ ଚ୍ ଏନ୍ଦ୍ରମଗ୍ନିଂ ଚ ଵୋଢଵେ

ସେହି ଦ୍ରୁତ ଓ ବିଜୟ ଆନେଇଥିବା ଦାନଗୁଡ଼ିକ ଆମକୁ ଓ ଆମ ଘୋଡ଼ାମାନେକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ନେଇଯାଉ; ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି, ଆମ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ।

ଅ ପ୍ରୋ ଅଯାସୀଦିନ୍ଦୁରିନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ନିଷ୍କୃତଂ ସଖା ସଖ୍ଯୁର୍ନ ପ୍ର ମିନାତି ସଙ୍ଗିରମ୍ ଚ୍ ମର୍ଯ ଇଵ ଯୁଵତିଭିଃ ସମର୍ଷତି ସୋମଃ କଲଶେ ଶତଯାମ୍ନା ପଥା

ସୋମ ରସ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଗୃହକୁ ଯାଉଛି; ବନ୍ଧୁ କେବେ ବନ୍ଧୁକୁ ଛାଡ଼େନାହିଁ, ଯେପରି ଯୁବକ ଝିଅମାନଙ୍କ ସହ ଖୁସି ହୁଏ, ସେପରି ସୋମ ରସ ଶତମାର୍ଗରେ ପାତ୍ର ଭିତରେ ଦୌଡ଼ିଯାଏ।

ଅ ପ୍ର ଵୋ ଧିଯୋ ମନ୍ଦ୍ରଯୁଵୋ ଵିପନ୍ଯୁଵଃ ପନସ୍ଯୁଵଃ ସଂଵରଣେଷ୍ଵକ୍ରମୁଃ ଚ୍ ହରିଂ କ୍ରୀଡନ୍ତମଭ୍ଯନୂଷତ ସ୍ତୁଭୋ ଽଭି ଧେନଵଃ ପଯସେଦଶିଶ୍ରଯୁଃ

ତୁମର ମଧୁର, ଦକ୍ଷ, ପ୍ରଶଂସାଯୋଗ୍ୟ ଚିନ୍ତାଗୁଡ଼ିକ ସଭାମାନେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଛି; ସେମାନେ ଖେଳୁଥିବା ହରିବର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଖୋଜିଛନ୍ତି, ଷ୍ଟୁତିଗୁଡ଼ିକ ତାଙ୍କୁ ଘେରିଛି, ଗାଈମାନେ ଦୁଧ ଚାରିପାଖରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇଛନ୍ତି।

ଅ ଆ ନଃ ସୋମ ସଂଯତଂ ପିପ୍ଯୁଷୀମିଷମିନ୍ଦୋ ପଵସ୍ଵ ପଵମାନ ଊର୍ମିଣା ଚ୍ ଯା ନୋ ଦୋହତେ ତ୍ରିରହନ୍ନସଶ୍ଚୁଷୀ କ୍ଷୁମଦ୍ଵାଜଵନ୍ମଧୁମତ୍ସୁଵୀର୍ଯମ୍

ହେ ସୋମ, ଆମ ପାଖକୁ ଆସ, ପୋଷଣ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ। ଇନ୍ଦୁ, ତୁମେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ତରଙ୍ଗରେ ବହିବା। ଯେଉଁ ସୋମ ଆମ ପାଇଁ ଦିନରେ ତିନିଥର ଧାରାଯାଏ, ସେ ଆମକୁ ଉପଜାଉଥିବା ଜମି, ଧନ, ମଧୁମୟ ଶକ୍ତି ଓ ବୀରତା ଦେଉ।

ଅ ନ କିଷ୍ଟଂ କର୍ମଣା ନଶଦ୍ଯଶ୍ଚକାର ସଦାଵୃଧମ୍ ଚ୍ ଇନ୍ଦ୍ରଂ ନ ଯଜ୍ଞୈର୍ଵିଶ୍ଵଗୂର୍ତ୍ତମୃଭ୍ଵସମଧୃଷ୍ଟଂ ଧୃଷ୍ଣୁମୋଜସା

କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏନାହିଁ, କିମ୍ବା ନଷ୍ଟ ହୁଏନାହିଁ; ସେ ସବୁବେଳେ ଫଳଦାୟକ। ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର, ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପ୍ରଭୁତ୍ୱ ରଖନ୍ତି, ଅଜୟ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ପ୍ରବଳ।

ଅ ଅଷାଢମୁଗ୍ରଂ ପୃତନାସୁ ସାସହିଂ ଯସ୍ମିନ୍ମହୀରୁରୁଜ୍ରଯଃ ଚ୍ ସଂ ଧେନଵୋ ଜାଯମାନେ ଅନୋନଵୁର୍ଦ୍ଯାଵଃ କ୍ଷାମୀରନୋନଵୁଃ

ସେ ଦୃଢ଼, ଭୟଙ୍କର, ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟୀ, ଯାହାଠାରେ ବଡ଼ ଶକ୍ତି ମୁକ୍ତ ହୁଏ। ଯେତେବେଳେ ସେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ, ଗାଈମାନେ ଏକାଠି ହୁଅନ୍ତି, ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ ବାଧା ବିନା ଏକତ୍ରିତ ହୁଅନ୍ତି।

ଅ ସଖାଯ ଆ ନି ଷୀଦତ ପୁନାନାଯ ପ୍ର ଗାଯତ ଚ୍ ଶିଶୁଂ ନ ଯଜ୍ଞୈଃ ପରି ଭୂଷତ ଶ୍ରିଯେ

ହେ ବନ୍ଧୁମାନେ, ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ବସ, ଗୀତ ଗାଅ। ଯେପରି ଶିଶୁ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ସେପରି ତାଙ୍କୁ ମହିମା ପାଇଁ ଘେରି ରଖ।

ଅ ସମୀ ଵତ୍ସଂ ନ ମାତୃଭିଃ ସୃଜତା ଗଯସାଧନମ୍ ଚ୍ ଦେଵାଵ୍ଯାଂ ମଦମଭି ଦ୍ଵିଶଵସମ୍

ଯେପରି ଛୋଆଁଗାଈ ତାଙ୍କ ମାଆଁଙ୍କୁ ଛାଡ଼ାଯାଏ, ସେପରି ଜୀବନ ଲାଗି ତାଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କର। ଦେବତାଙ୍କ ଆନନ୍ଦରେ, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କର।

ଅ ପୁନାତା ଦକ୍ଷସାଧନଂ ଯଥା ଶର୍ଧାଯ ଵୀତଯେ ଚ୍ ଯଥା ମିତ୍ରାଯ ଵରୁଣାଯ ଶନ୍ତମମ୍

ଯେଉଁଠାରେ କୌଶଳ ସାଧିତାଯାଏ, ସେଉଁଠି ଶୁଦ୍ଧ କର; ଦଳ ପାଇଁ, ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ, ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ ପାଇଁ ଶାନ୍ତି ଦେ।

ଅ ପ୍ର ଵାଜ୍ଯକ୍ଷାଃ ସହସ୍ରଧାରସ୍ତିରଃ ପଵିତ୍ରଂ ଵି ଵାରମଵ୍ଯମ୍

ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ହଜାର ଧାରାରେ ବହୁଥିବା, ସେ ପରିଷ୍କାର ମାଧ୍ୟମରେ ସଦା ନୂତନ ଓ ଶୁଦ୍ଧ ଭାବେ ବହେ।

ଅ ସ ଵାଜ୍ଯକ୍ଷାଃ ସହସ୍ରରେତା ଅଦ୍ଭିର୍ମୃଜାନୋ ଗୋଭିଃ ଶ୍ରୀଣାନଃ

ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ହଜାର ବୀଜ ଥିବା, ପାଣିରେ ଧୋଇଯାଇ, ଗାଈମାନେ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି।