ସାମଵେଦଃ

ଏକ ସୁଖଦ ପଦକ୍ଷେପ ଓ ଉଦାର ଦାନ ଦେଇ, ସେ କେବେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେନାହାନ୍ତି, କିମ୍ବା ଧନୀମାନେଂକର ଧନକୁ କ୍ଷତି କରନ୍ତିନାହିଁ। ଗାଈଗୁଡ଼ିକ ସଦା ପବିତ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଦୋଷହୀନ। ଏହି ଗାଈମାନେ ଓ ଅରଣ୍ୟ ସହିତ ଆସନ୍ତୁ, ସେମାନେ ତାଙ୍କର ଦୁଧରେ ପଥକୁ ଆସନ୍ତୁ। ମଧୁରତାରେ ବସି, ଆମେ ଧନରେ ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରିବା, ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କୃପାରେ ଜ୍ଞାନ ଅଧିଗମ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ। ମାରୁତମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି; ଯୁବ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନରେ ବସାଯାଏ। ଭୃତ୍ରଙ୍କୁ ବିଧ୍ୱଂସ କରୁଥିବା, ପ୍ରେରିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଗୀତ ଗାଓ। ଅଗ୍ନି କେବେ ନ ବୁଝୁଥିବା, ଜ୍ଞାନୀ, ନିବେଦନ ନେଇ ଯାଇଥିବା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥର ଧାରକ। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଆମ ପାଖରେ ଅତି ନିକଟ, ରକ୍ଷାକାରୀ, ଶୁଭ, ଓ ଆଶ୍ରୟଦାତା। ଭଗ, ଅଗ୍ନିପରି, ମହାନ ଧନ ଦେଇଥାନ୍ତି। ସମସ୍ତଠାରେ, ସଭାରେ କିମ୍ବା ଆଗରେ, ପ୍ରଚାର କର; ଏଠି ଏବେ ଆସ। ଉଷା, ସଭାଗଣମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ, ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇ ପଥକୁ ଚଳାଇଥାନ୍ତି। ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ କାହା ପାଇଁ? ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ। ଉପହାରଗୁଡ଼ିକ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଯିଉଁ, ଯେପରି ନଦୀ ତାଙ୍କର ପଥରେ ବହେ। ଏହି ଦ୍ୱାରା, ଆମେ ଦେବତାମାନେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିବା, ଶତଶକ୍ତିରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ ଆନନ୍ଦ କରିବା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୀରମାନେ ପାଇଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଲାଭ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ। ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ ଉପଜୀବିକା ଦେଇଥାନ୍ତି, ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମ ପାଇଁ ଧନ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ଦିଅ। ଇନ୍ଦ୍ର ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ଶାସନ କରନ୍ତି। ତ୍ରିକଦ୍ରୁକ ଯଜ୍ଞରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଉତ୍ସାହୀ ଇନ୍ଦ୍ର, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସହିତ ଯେପରି ଚାହିଲେ, ବାର୍ଲି ମିଶ୍ରିତ ସୋମ ମଦ୍ୟପାନ କରିଥିଲେ; ଏହାରେ ସେ ଅତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, ଶକ୍ତିରେ ବିଶାଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ; ଦେବତା ସହିତ ଦେବତା ଯାଇଥିଲେ, ସତ୍ୟ ସୋମ ବିଶ୍ୱସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲା। ହଜାର ମାପର ଏହି ଜ୍ଞାନ, ଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି, ଚିନ୍ତା, ଆଲୋକ, ଋତର ଧାରକ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏହି ଦେବତା, ଧୂର୍ତ୍ତିଶୂନ୍ୟ ଉଷାମାନେ ଓ ସଙ୍କଳ୍ପଶୀଳ ମାନେ ଗାଈକୁ ଖୋଜିବାରେ ସହଯୋଗ କରିଥିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର, ଦୂରରୁ ଆସ, ସଭାର ନାୟକ ଭାବେ ଆସ; ରାଜା, ସତ୍ୟ ନାୟକ ଭାବେ ଆମେ ତୁମକୁ ଡାକୁଛୁ, ଉପହାର ପାଇଁ ଆଶାବାନ୍, ପିତାଙ୍କୁ ପୁଅମାନେ ଯେପରି ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ଡାକେ, ଏହି ପ୍ରମୁଖ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ। ମୁଁ ସେହି ଉଦାର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସମସ୍ତ କୁ ଏକତ୍ର କରିଥିବା, ଅଜୟ, ମହାପ୍ରସିଦ୍ଧ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକୁଛି; ସେ ଗୀତ ଓ ଯଜ୍ଞରେ ସ୍ତୁତିଯୋଗ୍ୟ, ସେ ଆମ ପାଇଁ ଧନ ଦିଅନ୍ତୁ, ବଜ୍ରଧାରୀ ଆମ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଶୁଭ ପଥ ଖୋଲନ୍ତୁ। ଶ୍ରବଣ ହେଉ, ଚିନ୍ତାରେ ଅଗ୍ନିକୁ ସମ୍ମୁଖରେ ରଖିବା; ଏବେ ଆମେ ସେହି ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି ବାଛିବା; ଆମେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବାୟୁକୁ ବାଛୁ; ସେମାନେ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଜନ୍ମସ୍ଥଳରେ ଯୋଗ ଦେଲେ, ତେବେ ଆମର ଚିନ୍ତା ଦେବତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରେ। ଆମର ଚିନ୍ତା ବିଶାଳ ବିଷ୍ଣୁ, ପାହାଡ଼ରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ମାରୁତମାନେ, ତାଙ୍କ ଦଳ, ଯଜ୍ଞ, ଦାନ, ଶକ୍ତି, ଆଶୀର୍ବାଦ ଓ ପ୍ରତିଜ୍ଞାଧାରୀ ଶକ୍ତିଶାଳୀଙ୍କୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରୁ। ସୁବର୍ଣ୍ଣ ରଶ୍ମିରେ, ପବିତ୍ର ହୋଇ, ସେ ତାଙ୍କ ସାଥୀମାନେ ସହ ଦ୍ୱେଷକୁ ଜୟ କରନ୍ତି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କ ସାଥୀ ସହିତ ଯେପରି; ସେହି ପଛର ଧାରା ଚମକେ, ସେ ରକ୍ତିମ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅବସ୍ଥାରେ ସପ୍ତ ଗୀତ, ସପ୍ତ ମୁଖରେ ସମସ୍ତ ରୂପ ଦ୍ୱାରା ଚଳିଛନ୍ତି। ମୁଁ ସେହି ଦେବତା ସବିତାରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଜ୍ଞାନୀ କାର୍ଯ୍ୟର, ସତ୍ୟ ପ୍ରେରଣାର, ଧନଧାରୀ, ପ୍ରିୟ ଚିନ୍ତାର; ଯାହାଙ୍କ ଚିନ୍ତା ଉଚ୍ଚ, ପ୍ରେରଣା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ; ସୁବର୍ଣ୍ଣହସ୍ତୀ, ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟର, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆତ୍ମଜ୍ୟୋତି, ସ୍ୱର୍ଗକୁ ମାପିଛନ୍ତି। ମୁଁ ଅଗ୍ନି ପୁରୋହିତ, ଉଦାର, ଶକ୍ତିର ପୁତ୍ର, ସମସ୍ତ ଜନ୍ମର ଜ୍ଞାତା, ଉପରିମାନା ଆଚାରରେ ଦେବତା, ଦିବ୍ୟ କରୁଣାର, ଘୃତ ପ୍ରସାରକ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଶିଖାର, ସ୍ପଷ୍ଟ ଘୃତ ଡାକୁଥିବାକୁ ଭାବିଥାଏ। ଏହି ପ୍ରଥମ, ପୁରାତନ କାର୍ଯ୍ୟ, ହେ ଶୂର ଇନ୍ଦ୍ର, ସ୍ୱର୍ଗରେ କଥିତ; ଦେବତାର ଶକ୍ତିରେ, ତୁମେ ଜଳକୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଶକ୍ତିରେ ପ୍ରବାହିତ କରିଥିଲେ, ଶତଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଉପଜୀବିକା ଓ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ। ଏପରି ଭାବେ, ଉତ୍ସବରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ... ହେ ପବମାନା, ତୁମେ ଚାପିବାରୁ ଜନ୍ମି, ତୁମର ସ୍ଥାନ ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀରେ ରଖିଛ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସୁରକ୍ଷା, ମହାନ ଖ୍ୟାତି। ସବୁଠାରୁ ମଧୁର, ଆନନ୍ଦମୟ ଧାରା ସହ, ବହ, ହେ ସୋମ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଚାପିବା ପରେ ପାନ ପାଇଁ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୁମ ଧାରା ସହ ବହ, ମାରୁତମାନେ ପାଇଁ ଶକ୍ତି ଆଣ; ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ଧାରଣ କରି, ଉତ୍ସାହରେ ବହ। ତୁମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉତ୍ସାହ ସହିତ, ପବିତ୍ର ପାନୀୟ ନେଇ, ବହ, ହେ ଦେବ, ଶୂର, ଶାପବିନାଶକ। ତିନିଟି ଶବ୍ଦ ଉପରେ ଉଠିଛି, ଗାଈମାନେ ରମ୍ଭା କରୁଛନ୍ତି; ହଳଦିଆ ଏକଟି ଗର୍ଜନ କରୁଛି। ହେ ସୋମ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ମାରୁତମାନେ ପାଇଁ, ସବୁଠାରୁ ମଧୁର, ଶ୍ରୁତିର ଗର୍ଭରେ ବସି, ବହ। ଏହି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଫୋଟା, ଉତ୍ସାହ ପାଇଁ, କୌଶଳରେ, ଜଳରେ ବସିଛି, ପାହାଡ଼ରେ ନିଜ ଘରେ ଅରିଲା ଗିଧ୍ୟା ପରି। ବହ, କୌଶଳ ସାଧନ କର, ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ପାନୀୟ ହେବାକୁ, ହେ ହଳଦିଆ; ଉତ୍ସାହ ମାରୁତ ଓ ବାୟୁ ପାଇଁ। ଧ୍ୱନିତ ସୋମ, ପାହାଡ଼ରୁ ଜନ୍ମି, ଚାନା ଦ୍ୱାରା ବହିଛି; ଉତ୍ସାହରେ ତୁମେ ସମସ୍ତ ଠାରେ ବ୍ୟାପିଛ। ସ୍ୱର୍ଗର ପ୍ରିୟ ଋଷି, ସନ୍ତାନମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ଧ୍ୱନି ସହ ଚଳିଛନ୍ତି; ଜ୍ଞାନୀ, ପ୍ରେରଣାଶୀଳ ଇଚ୍ଛା ସହ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଛନ୍ତି। ଚାପିବା ସୋମ, ଉତ୍ସାହରେ ଧନୀ, ଆମ ଖ୍ୟାତି ପାଇଁ, ହେ ଉଦାର, ସଭାରେ ଆଗକୁ ଯାଇଛନ୍ତି। ଜ୍ଞାନୀ ସୋମମାନେ, ମହିଷମାନେ ପରି, ପାଣିକୁ ତରଙ୍ଗ ଭାବେ ନେଇଯାନ୍ତି, ଜଙ୍ଗଲ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇ। ବହ, ହେ ସୋମ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଚାପିତ, ଆମକୁ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କର; ସମସ୍ତ ଦ୍ୱେଷ ଦୂର କର। ନିଶ୍ଚୟ ତୁମେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ; ଆମେ ତୁମକୁ ଡାକୁଛୁ, ହେ ପବିତ୍ର, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକର, ଯିଏ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଦୃଶ୍ୟ କରାଏ।