ସାମଵେଦଃ

ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ, ଆନନ୍ଦ ଓ ଉତ୍ସାହ ଆଣିବାକୁ, ଆମେ ତୁମକୁ ପ୍ରେରଣା କରୁଛୁ, ହେ ସୋମ। ଗାଈମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ତୁମକୁ ପରିଧାନ କରିବା। ପାତ୍ରରେ ଶୁଦ୍ଧ ହେଉଥିବା, ସୁନାଳି ସୋମ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏହି ଦ୍ରବ୍ୟ, ଗାଈମାନଙ୍କ ଚେରାପଟି ଦ୍ୱାରା ନିଜକୁ ଢାକିନେଇଛି। ହେ ଦାନଶୀଳ, ଆମ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଅ, ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦୂର କର; ଇନ୍ଦୁ, ଆମେ ମଧ୍ୟରେ ସଖ୍ୟତା ଦିଅ। ମାନବ ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ତୁମକୁ ଉପଭୋଗ କରିବା, ହେ ସୋମ, ଯାହାକୁ ଇନ୍ଦ୍ର ପିଇଥିଲେ, ଆଲୋକର ଜ୍ଞାତା, ସନ୍ତାନ ପାଇଁ ପୋଷଣର ଭାବେ। ଆକାଶରୁ ବର୍ଷା ଝରାଅ, ପୃଥିବୀରେ ଶକ୍ତି ଦିଅ; ହେ ସୋମ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଆମକୁ ବଳ ଦିଅ। ସୋମ, ଶୁଦ୍ଧ ହେଇ, ହଜାର ଧାରାରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଛି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରବଳ, ଏହା ବାୟୁ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅଂଶ। ଶୁଦ୍ଧ, ପ୍ରେରିତ ସୋମ, ଋଷି, ଦେବତାଙ୍କ ଭୋଜନ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦରେ ଗାନ କର। ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ଶୁଦ୍ଧ ସୋମମାନେ, ହଜାର ଶକ୍ତି ସହିତ, ଗାୟକମାନେ ଦେବ ଭୋଜନ ପାଇଁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି। ହେ ସୋମ, ଆମ ପାଇଁ ଅଧିକ ଧନ, ପ୍ରଚୁର ପୋଷଣ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ବଳ ସହିତ ପ୍ରବାହିତ ହେଅ। ଦୌଡ଼ୁଥିବା ଘୋଡ଼ା ଭଳି ତୁମେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଚଳିଅ, କୌଣସି ବାଧା ତୁମକୁ ରୋକିପାରିବ ନାହିଁ; ଧନ ଲାଗି ତୁମେ ଅବିରତ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଛ, ତୁମର ତରଙ୍ଗ ଅକ୍ଷୟ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ଏହି ସୋମ ବିନ୍ଦୁମାନେ, ହେ ଦେବତାମାନେ, ଆମକୁ ହଜାର ଗୁଣା ଧନ ଓ ବୀରତା ଦିଅନ୍ତୁ। ସୋମ ବିନ୍ଦୁମାନେ, ମାଆ ଝିଅ ଛୁଆକୁ ଯେମିତି ଆଲିଙ୍ଗନ କରେ, ସେମିତି ତାଙ୍କୁ ହାତରେ ଧରିଛନ୍ତି। ହେ ଶୁଦ୍ଧ, ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ସୋମ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କର, ଆମର ଦ୍ୱେଷୀମାନେ ନାଶ କର। ଶୁଦ୍ଧ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳମାନେ, ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦୂର କରି, ଚକ୍ରର ଶଯ୍ୟାରେ ବସନ୍ତି। ପିଷ୍ଟ ସୋମ ବିନ୍ଦୁମାନେ, ମଧୁରତାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ସତ୍ୟର ଧାରାରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଛି। ପ୍ରେରିତମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ସୋମ ପାନ କରିବାକୁ ଡାକିଛନ୍ତି, ଯେମିତି ଗାଈ ତାଙ୍କର ବଛାକୁ ଡାକେ। ସୋମ, ଜ୍ଞାନୀ, ନଦୀର ତରଙ୍ଗରେ ବହୁଛନ୍ତି, ସୁନାଳି ଦ୍ରବ୍ୟ ଉପରେ ବିଶ୍ରାମ କରୁଛନ୍ତି। ସୋମ, ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍ କବି, ନିର୍ମଳ ଆକାଶର ନାଭିରେ ବିଶାଳ ଭାବରେ ପ୍ରଶଂସିତ। ଯେ ସୋମ ଘଡ଼ିର ଭିତରେ ରଖାଯାଇଛି, ଶୁଦ୍ଧିକରଣରେ, ଇନ୍ଦୁ ତାହାକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରିଛି। ଇନ୍ଦୁ ସମୁଦ୍ର ତଳରୁ ବାଣୀ କୁହେଇ ପଠାଇବେ, ମଧୁ ପ୍ରବାହିତ ପାତ୍ରକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିବେ। ସଦା ପ୍ରଶଂସିତ ବୃକ୍ଷ, ଭିତରେ ପ୍ରଚୁର ଦୁଧ ଦେଇଥିବା ଗାଈକୁ ମାନବ ସାହାଯ୍ୟରେ ଦବାଇଥାଏ। ହେ ଶୁଦ୍ଧ ସୋମ, ହଜାର ଶକ୍ତି ସହିତ ଆମକୁ ନିଜ ଧନ ଦିଅ, ଇନ୍ଦୁ। ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍ କବି ସୋମ, ଧାରା ସହିତ ପିଷ୍ଟ, ଶ୍ୱର୍ଗର ପ୍ରିୟ, ଦୂର ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ତୁମର ଶକ୍ତି ନଦୀର ତରଙ୍ଗର ଶବ୍ଦ ଭଳି ଉତ୍ତଳିତ, ତୁମର ଗୀତରେ ଚକ୍ରକୁ ଉତ୍ସାହିତ କର। ତୁମ ଉତ୍ତେଜନାରେ, ତିନିଟି ଧ୍ୱନି ଉଭୟ ଉତ୍ସାରଣ କରେ, ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ, ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ଶିଖରକୁ ଯାଅ। ନିର୍ମଳ ତରଙ୍ଗରେ, ସେମାନେ ପ୍ରିୟ ସୁନାଳି, ମଧୁ ପ୍ରବାହିତ ଶୁଦ୍ଧ ସୋମକୁ ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ସାହିତ କରନ୍ତି। ହେ ସବୁଠାରୁ ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ପ୍ରବାହିତ ହେଅ; ତୁମ ଶୁଦ୍ଧିକରଣ ସହିତ, ହେ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍, ସୂର୍ଯ୍ୟର ମୂଳକୁ ସ୍ଥାପିତ କର। ଗାଈ ଓ ରାତିର ଶୋଭାରେ ଭୂଷିତ, ପ୍ରବାହିତ ହେଅ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଜଠରକୁ ପ୍ରବେଶ କର। ଏହି ପ୍ରକାର ଛାଣିଦେଇ, ହେ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ସୋମ, ଚାରିପାଖରେ ପ୍ରବାହ କର; ନୂତନ ଆସିଥିବା, ଅବତରଣ କର। ଏହିପରି, ଦିବୋଦାସ ପାଇଁ ତୁମେ ଶମ୍ବରକୁ ଭଙ୍ଗ କରିଥିଲ, ପରେ ତୁର୍ବଶ ଓ ଯଦୁକୁ। ହେ ସୋମ, ଘୋଡ଼ା, ଗାଈ ଓ ସୁନା ଜଣା, ଆମ ପାଖରେ ହଜାର ପୋଷଣ ଧାରା ପ୍ରବାହ କର। ବାଧାକୁ ଦୂର କରି, ସୋମ ଅବିରୋଧରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଛି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନିବାସକୁ ଯାଉଛି। ହେ ଶୁଦ୍ଧିକରଣକାରୀ, ଆମକୁ ବଡ଼ ଧନ ଦିଅ; ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ହରାଅ; ସୋମ, ବୀରତାର କୀର୍ତି ଦିଅ। ଶତ କିମ୍ବା ଚୋରି ହୋଇଥିବା ଧନ ତୁମକୁ କମାଇପାରେ ନାହିଁ, ଯେତେବେଳେ ଦାନ ପାଇଁ ତୁମେ ଶୁଦ୍ଧ ହେଉଛ। ସେଇ ଶୁଦ୍ଧିକରଣ ସହିତ ପ୍ରବାହିତ ହେଅ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରିଥିଲ, ମାନବ ଜଳକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିଥିଲ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏତଶକୁ ଯୋଡିଲେ; ଶୁଦ୍ଧିକରଣକାରୀ, ମଧ୍ୟାକାଶ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ସଚେତନ। ଏବଂ ସେଇ ବାଉ ଘୋଡ଼ା ରଥକୁ ଯୋଡିଯାଇଛି; ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯାତ୍ରାକୁ ଯୋଡ଼ାଯାଇଛି; ସେମାନେ ସୋମକୁ 'ଇନ୍ଦ୍ର' ବୋଲି ଡାକନ୍ତି। ଅଗ୍ନି ଦେବତାଙ୍କୁ, ଅଗ୍ନିମାନ୍ଦିରେ ଏକତ୍ର କରି, ସବୁଠାରୁ ଯଜ୍ଞ ଯୋଗ୍ୟ, ଦୂତ ଭାବେ ସ୍ଥାପିତ କର; ମାନବମାନେ ମଧ୍ୟରୁ କିଏ ଦୃଢ଼, ପ୍ରବଳ, ଉତ୍ତମ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଘୃତପାୟୀ। ଚରାଗାହରେ ଘୋଡ଼ା ଭଳି ଅଗ୍ନି ଚମକୁଛି, ମହାନତାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ସମ୍ବରଣରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ; ବାୟୁ ତାଙ୍କ ଶିଖାକୁ ଅନୁସରଣ କରେ, ତୁମର କଳା ପଥ ସ୍ଥାପିତ। ତୁମେ, ନୂତନ ଜନ୍ମ ଓ ପ୍ରବଳ, ହେ ଅଗ୍ନି, ଅମର ଇଂଧନ ଚଳିଅ; ଲାଲ ଧୂଆଁ ଆକାଶକୁ ଯାଏ; ଦୂତ ଭାବେ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଦେବତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ।