सामवेदः

अ शतानीकेव प्र जिगाति धृष्णुया हन्ति वृत्राणि दाशुषे च् गिरेरिव प्र रसा अस्य पिन्विरे दत्राणि पुरुभोजसः

तो जणू शंभर सैन्यांचा सेनापतीच, आपल्या सामर्थ्याने पुढे जातो, भक्तासाठी सर्व अडथळे दूर करतो; त्याची विपुल दाने पर्वतावरून वाहणाऱ्या नद्यांसारखी ओसंडून वाहतात.

अ त्वामिदा ह्यो नरो ऽपीप्यन्वज्रिन्भूर्णयः च् स इन्द्र स्तोमवाहस इह श्रुध्युप स्वसरमा गहि

हे वज्रधारी इंद्रा, तुझ्यासाठी लोकांनी फार पूर्वीपासून अर्पण केले आहे; स्तोत्रांनी वाहून नेला जाणारा इंद्रा, आमचे ऐक — आपल्या आप्तांकडे ये.

अ मत्स्वा सुशिप्रिन्हरिवस्तमीमहे त्वया भूषन्ति वेधसः च् तव श्रवांस्युपमान्युक्थ्य सुतेष्विन्द्र गिर्वणः

हे सुंदर नाक असलेले, पिंगटवर्णी, आनंद मान; आम्ही तुला शोधतो — तुझ्यामुळे ज्ञानी लोक शोभून दिसतात. तुझे कीर्तीमंत, स्तुत्य पराक्रम, हे इंद्रा, सोमरसाच्या वेळी प्रकट होतात.

अ यस्ते मदो वरेण्यस्तेना पवस्वान्धसा च् देवावीरघशंसहा

तुझ्या त्या उत्तम आनंदाने, सोमरसासोबत वाह, हे देव, हे वीर, वाईट बोलणाऱ्यांचा नाश करणारा.

अ जघ्निर्वृत्रममित्रियं सस्निर्वाजं दिवेदिवे च् गोषातिरश्वसा असि

तू शत्रू वृत्राचा वध केला, रोज विजय मिळवला; तू गायींचा, घोड्यांचा विजेता आहेस.

अ सम्मिश्लो अरुषो भुवः सूपस्थाभिर्न धेनुभि च् सीदं च्छ्येनो न योनिमा

तू पोषण करणाऱ्या गायींसारखा मिसळून गेला आहेस; जणू घारी आपल्या घरट्यात बसली तसा तू स्थिर झाला आहेस.

अ अयं पूषा रयिर्भगः सोमः पुनानो अर्षति च् पतिर्विश्वस्य भूमनो व्यख्यद्रोदसी उभे

हा पूषा म्हणजेच संपत्ती, भाग्य; शुद्ध होत असलेला सोम वाहतो आहे. सर्व ऐश्वर्याचा स्वामी, आकाश आणि पृथ्वी दोन्ही उघड करतो.

अ समु प्रिया अनूषत गावो मदाय घृष्वयः च् सोमासः कृण्वते पथः पवमानास इन्दवः

प्रेमळ, उत्साही गायी एकत्रितपणे आनंदासाठी धावल्या; शुद्ध होणारे सोमरस, त्या थेंबांनी, आपला मार्ग तयार करतात.

अ य ओजिष्ठस्तमा भर पवमान श्रवाय्यम् च् यः पञ्च चर्षणीरभि रयिं येन वनामहे

हे शुद्ध करणाऱ्या, आम्हाला सर्वांत बलवान कीर्ती दे, जी इतरांपेक्षा श्रेष्ठ आहे; जिच्यामुळे आपण पाच जमातींमध्ये संपत्ती जिंकू शकू.

अ वृषा मतीनां पवते विचक्षणः सोमो अह्नां प्रतरीतोषसां दिवः च् प्राणा सिन्धूनां कलशां अचिक्रददिन्द्रस्य हार्द्याविशन्मनीषिभिः

विचारांमध्ये वृषभ असलेला, दूरदृष्टी सोम शुद्ध होतो, दिवस आणि उषा ओलांडतो; तो नद्यांच्या कलशात गर्जतो, ज्ञानी लोकांसह इंद्राच्या हृदयात प्रवेश करतो.

अ मनीषिभिः पवते पूर्व्यः कविर्नृभिर्यतः परि कोशां असिष्यदत् च् त्रितस्य नाम जनयन्मधु क्षरन्निन्द्रस्य वायूं सख्याय

ज्ञानी लोकांनी शुद्ध केलेला, प्राचीन ऋषी, लोकांनी वेढलेला वाहतो; त्याने पात्रे भरली. त्रिताचे नाव निर्माण करतो, मधुरस ओघळतो, इंद्र आणि वायूच्या मैत्रीसाठी.

अ अयं पुनान उषसो अरोचयदयं सिन्धुभ्यो अभवदु लोककृत् च् अयं त्रिः सप्त दुदुहान आशिरं सोमो हृदे पवते चारु मत्सरः

हा शुद्ध होत असलेला, उषा उजळतो; हा नद्यांमध्ये जागा निर्माण करणारा आहे. हा सोम, तीनदा सात नद्यांचे दूध काढतो, हृदयासाठी शुद्ध होतो, सुंदर आनंद देणारा.

अ एवा ह्यसि वीरयुरेवा शूर उत स्थिरह् च् एवा ते राध्यं मनः

तू खरोखरच वीर आहेस, शूर आहेस, स्थिर आहेस; तुझे मन नेहमी उदार आहे.

अ एवा रातिस्तुवीमघ विश्वेभिर्धायि धातृभिः च् अधा चिदिन्द्र नः सचा

अशीच दानशक्ती, हे विपुल दान देणारा, सर्व दात्यांनी ठेवलेली आहे; म्हणून, इंद्रा, आमच्यासोबत रहा.

अ मो षु ब्रह्मेव तदिन्द्रयुर्भुवो वाजानां पते च् मत्स्वा सुतस्य गोमतः

हे इंद्रा, तसे आमच्यावर कधीही येऊ नकोस, हे बक्षिसांचा स्वामी; गायींनी युक्त, सुत सोमरसात आनंद मान.

अ इन्द्रं विश्वा अवीवृधन्त्समुद्रव्यचसं गिरः च् रथीतमं रथीनां वाजानां सत्पतिं पतिम्

सर्वांनी आपल्या वाणीने इंद्राचे महत्त्व वाढवले, ज्याचे सामर्थ्य समुद्रासारखे विशाल आहे — रथांमध्ये सर्वश्रेष्ठ रथवान, खरा स्वामी, बक्षिसांचा अधिपती.

अ सख्ये त इन्द्र वाजिनो मा भेम शवसस्पते च् त्वामभि प्र नोनुमो जेतारमपराजितम्

तुझ्या मैत्रीत, हे इंद्रा, आम्ही बलवान कधीही घाबरू नये, हे सामर्थ्याच्या अधिपती; आम्ही तुला, अपराजित विजेत्याला, स्तुती करतो.

अ पूर्वीरिन्द्रस्य रातयो न वि दस्यन्त्यूतयः च् यदा वाजस्य गोमत स्तोतृभ्यो मंहते मघम्

हे इंद्रा, तुझ्या जुन्या दानांची कधीच कमतरता होत नाही; जेव्हा गायींचं संपत्ती गायकांना मिळतं, तेव्हा ती खरोखर मोठी ठरते.

द्वितीय द्वितीयो ऽर्धः अ एत असृग्रमिन्दवस्तिरः पवित्रमाशवः च् विश्वान्यभि सौभगा

दुसऱ्यांदा हे सोमरसाचे थेंब जलदपणे आणि उत्साहाने गाळणीतून वाहून गेले, आणि सर्व शुभ गोष्टींना व्यापून टाकले.

अ विघ्नन्तो दुरिता पुरु सुगा तोकाय वाजिनः च् त्मना कृण्वन्तो अर्वतः

अनेक वाईट गोष्टी दूर करून, हे बलवान, तू आपल्या संततीसाठी सोपी वाटा तयार करतोस आणि आपल्या शक्तीने घोड्यांना घडवतोस.

अ कृण्वन्तो वरिवो गवे ऽभ्यर्षन्ति सुष्टुतिम् च् इडामस्मभ्यं संयतम्

गायीसाठी मोकळी वाट करून देताना, ते भरपूर स्तुती मिळवतात; आमच्यासाठी ही अर्पण एकत्रित होवो.

अ राजा मेधाभिरीयते पवमानो मनावधि च् अन्तरिक्षेण यातवे

राजा, ज्याच्याकडे बुद्धी आहे, तो शुद्ध होऊन विचाराच्या मर्यादेपर्यंत, आकाशातून प्रवास करतो.

अ आ नः सोम सहो जुवो रूपं न वर्चसे भर च् सुष्वाणो देववीतये

आमच्याकडे ये सोमया, बळ आणि तारुण्य घेऊन ये, सौंदर्य आणि तेज दे, देवांच्या कृपेने उत्तम प्रकारे पिळून.

अ आ न इन्दो शतग्विनं गवां पोषं स्वश्व्यम् च् वहा भगत्तिमूतये

आमच्याकडे ये इंदु, शंभर गायींचं धन, गायींचं पोषण आणि उत्तम घोडे घेऊन ये, आमच्या आनंदासाठी भाग्य घेऊन ये.

अ तं त्वा नृम्णानि बिभ्रतं सधस्थेषु महो दिवः च् चारुं सुकृत्ययेमहे

तू पुरुषार्थाने युक्त असून, स्वर्गाच्या महान स्थानी वास करतोस; तुझ्या शुभ कर्मांमुळे आम्ही तुला सुंदर म्हणून शोधतो.

अ संवृक्तधृष्णुमुक्थ्यं महामहिव्रतं मदम् च् शतं पुरो रुरुक्षणिम्

एकत्रित बळ आणि स्तुतींनी, महान व्रत आणि आनंदाने, तू शंभर किल्ले मोडून टाकलेस.

अ अतस्त्वा रयिरभ्ययद्राजानं सुक्रतो दिवः च् सुपर्णो अव्यथी भरत्

मग खजिना तुझ्याकडे आला, हे स्वर्गराजा, हे कुशल, न थकणारा, सुंदर पंख असलेला तो ते घेऊन येतो.

अ अधा हिन्वान इन्द्रियं ज्यायो महित्वमानशे च् अभिष्टिकृद्विचर्षणिः

अशा प्रकारे, आपल्या सामर्थ्याला जागृत करून, तू अधिक मोठेपण मिळवतोस, हे प्रसिद्ध, सर्वांना समृद्धी देणारा.

अ विश्वस्मा इत्स्वर्दृशे साधारणं रजस्तुरम् च् गोपामृतस्य विर्भरत्

सर्व काही पाहणाऱ्यासाठी, तो सर्वांचा समान प्रदेश, वाऱ्यासारखा वेगवान, गायींचा रक्षक आणि अमृत देणारा आहे.