सामवेदः

अ पुञ्जन्ति हरी इषिरस्य गाथयोरौ रथ उरुयुगे वचोयुजा च् इन्द्रवाहा स्वर्विदा

प्रेरितांच्या गाण्यांवर, मोठ्या चाकांच्या रथाला जुंपलेली दोन हरिणे गोळा होतात; वाणीने बांधलेली, त्या इंद्राला, प्रकाश जाणणाऱ्याला, घेऊन जातात.

प्रथम द्वितीयो ऽर्धः अ पान्तमा वो अन्धस इन्द्रमभि प्र गायत च् विश्वासाहं शत्क्रतुं मंहिष्ठं चर्षणीनाम्

सोमरस प्यायचा इंद्रासाठी गा; तो सर्वांना जिंकणारा, शंभर सामर्थ्यांचा, माणसांमध्ये सर्वात मोठा आहे.

अ पुरुहूतं पुरुष्टुतं गाथान्यां सनश्रुतम् च् इन्द्र इति ब्रवीतन

त्याला इंद्र म्हणून हाका, जो अनेकदा बोलावला आणि स्तुती केला जातो, गाण्यात नेहमी प्रसिद्ध आहे.

अ इन्द्र इन्नो महोनां दाता वाजानां नृतुः च् महां अभिज्ञ्वा यमत्

इंद्र आमच्यासाठी मोठ्या दानांचा, बक्षिसांचा दाता आहे, तो पुढे नेणारा आणि खऱ्या ओळखीने महान आहे.

अ प्र व इन्द्राय मादनं हर्यश्वाय गायत च् सखायः सोमपाव्ने

मित्रांनो, घोडे वश करणाऱ्या, सोमरस प्यायच्या इंद्रासाठी आनंदाने गा.

अ शंसेदुक्थं सुदानव उत द्युक्षं यथ नरः च् चकृमा सत्यराधसे

चला, आपण उदार दात्याची स्तुती आणि सामर्थ्याने, जशी माणसे करतात, खरी कृपा करणाऱ्यासाठी करूया.

अ त्वं न इन्द्र वाजयुस्त्वं गव्युः शतक्रतो च् त्वं हिरण्ययुर्वसो

इंद्रा, तू बक्षिसांचा, गायींचा, शंभर सामर्थ्यांचा दाता आहेस; तू सुवर्णाचा, संपत्तीचा दाता आहेस.

अ वयमु त्वा तदिदर्था इन्द्र त्वायन्तः सखायः च् कण्वा उक्थेभिर्जरन्ते

हे इंद्रा, आम्ही तुझे मित्र, ह्या कारणासाठी तुझ्याकडे येतो; कण्व लोक तुझ्या स्तुत्यांनी आनंदित होतात.

अ न घेमन्यदा पपन वज्रिन्नपसो नविष्टौ च् तवेदु स्तोमैश्चिकेत

हे वज्रधारी, आम्ही कधीच कोणत्याही स्पर्धेत किंवा अडचणीत अपयशी झालो नाही; तुझ्या स्तुत्यांमुळेच तू आम्हाला ओळखले आहेस.

अ इच्छन्ति देवाः सुन्वन्तं न स्वप्नाय स्पृहयन्ति च् यन्ति प्रमादमतन्द्राः

देवांना सोम पिळणारा प्रिय असतो; झोपणाऱ्याची त्यांना इच्छा नसते आणि जे नेहमी जागरूक असतात, ते कधीही दुर्लक्ष करत नाहीत.

अ इन्द्राय मद्व्ने सुतं परि ष्टोभन्तु नो गिरः च् अर्कमर्च्चन्तु कारवः

इंद्रासाठी पिळलेल्या सोमाभोवती आपली गाणी घुमू देत; गायकांनी स्तोत्रांनी त्याची स्तुती करावी.

अ यस्मिन्विश्वा अधि श्रियो रणन्ति सप्त संसदः च् इन्द्रं सुते हवामहे

ज्याच्यात सर्व ऐश्वर्ये आणि सात सभा आनंद मानतात, त्या पिळलेल्या सोमावर आपण इंद्राला हाक मारतो.

अ त्रिकद्रुकेषु चेतनं देवासो यज्ञमत्नत च् नो गिरः

तीन वेळा सोमपानाच्या वेळी देवांनी यज्ञ सिद्ध केला आहे; आपली गाणी स्वीकारली जावोत.

अ अयं त इन्द्र सोमो निपूतो अधि बर्हिषि च् एहीमस्य द्रवा पिब

हे इंद्रा, तुझ्यासाठी शुद्ध केलेला सोम या कुशावर ठेवला आहे; ये, लवकर ये आणि तो प्या.

अ शाचिगो शाचिपूजनायं रणाय ते सुतः च् आखण्डल प्र हूयसे

हे शाचीचे प्रिय, हे आखंडल, तुझ्या आनंदासाठी आणि स्पर्धेसाठी हा पिळलेला सोम तयार केला आहे; तू आमंत्रित आहेस.

अ यस्ते शृङ्गवृषो णपात्प्रणपात्कुण्डपाय्यः च् न्यस्मिं दध्र आ मनः

पाण्याचा पुत्र, शिंग असलेला तो वृषभ, अर्घ्याच्या पात्रासह, त्याच्यावरच तुझे मन स्थिर झाले आहे.

अ आ तू न इन्द्र क्षुमन्तं चित्रं ग्राभं सं गृभाय च् महाहस्ति दक्षिणेन

हे इंद्रा, आमच्याकडे ये आणि आपल्या बलवान उजव्या हाताने हे समृद्ध आणि सुंदर बक्षीस पकड.

अ विद्मा हि त्वा तुविकूर्मिं तुविदेष्णं तुवीमघम् च् तुविमात्रमवोभिः

कार्यात बलवान, मदतीत समर्थ, दानात उदार आणि सहाय्यात अपार असा तू आहेस, हे आम्हाला ठाऊक आहे.

अ न हि त्वा शूर देवा न मर्तासो दित्सन्तम् च् भीमं न गां वारयन्ते

हे वीर, दान देताना तुला ना देव थांबवू शकतात, ना माणसे; भयंकर वृषभासारखा तुला कोणी रोखू शकत नाही.

अ अभि त्वा वृषभा सुते सुतं सृजामि पीतये च् तृम्पा व्यश्नुही मदम्

हे वृषभ, तुझ्यासाठी पिळलेल्या सोमावर मी पिण्यासाठी अर्घ्य सोडतो; तृप्त हो, आणि या आनंदाचा पूर्ण आस्वाद घे.

अ मा त्वा मूरा अविष्यवो मोपहस्वान आ दभन् च् मा कीं ब्रह्मद्विषं वनः

मूर्ख, शक्तिहीन किंवा उपहास करणारे तुला जिंकू नयेत; प्रार्थनेचे वैरी तुला कधीही हरवू नयेत.

अ इह त्वा गोपरीणसं महे मन्दन्तु राधसे च् सरो गौरो यथा पिब

इथे, वासराला दूध देणाऱ्या गायीसारखे, ते तुला मोठ्या संपत्तीकरता आनंदित करू देत; तांबड्या गायीसारखा सरोवरातील पाणी प्यावं तसं तू प्या.

अ इदम् वसो सुतमन्धः पिबा सुपूर्णमुदरम् च् अनाभयिन्ररिमा ते

हे स्वामी, हा पिळलेला सोम तुझ्या पूर्ण पोटाने प्या; तुला काहीही धोका होऊ नये, हे इंद्रा.

अ नृभिर्धौतः सुतो अश्नैरव्या वारैः परिपूतः च् अश्वो न निक्तो नदीषु

पुरुषांनी धुतलेला, दगडांनी व गाळण्यांनी शुद्ध केलेला हा पिळलेला सोम, नद्यांमध्ये सोडलेल्या घोड्यासारखा आहे.

अ तं ते यवं यथा गोभिः स्वादुमकर्म श्रीणन्तः च् इन्द्र त्वास्मिंत्सधमादे

हे इंद्रा, दुधासोबत गोड केलेलं ते ज्वारीचं पेय, तुझ्या इच्छेनुसार, या सभेत तुझ्यासाठी तयार करू देत.

अ इदं ह्यन्वोजसा सुतं राधानां पते च् पिबा त्वास्य गिर्वणः

हे दानांच्या स्वामी, हे गाण्यांना प्रिय असणाऱ्या, सामर्थ्याने युक्त हा पिळलेला सोम प्या.

अ यस्ते अनु स्वधामसत्सुते नि यच्छ तन्वम् च् स त्वा ममत्तु सोम्यम्

पिळलेल्या सोमातील जे काही तुझे योग्य भाग आहे, तिथेच तुझे मन स्थिर कर; तो सोम तुला आनंद देओ.

अ प्र ते अश्नोतु कुक्ष्योः प्रेन्द्र ब्रह्मणा शिरः च् प्र बाहू शूर राधसा

हे इंद्रा, यज्ञाचं शिर तुमच्या पोटापर्यंत जाऊ नये; वीरांनो, बळाच्या स्तोत्रामुळे हातांनीच दान मिळू दे.

अ आ त्वेता नि षीदतेन्द्रमभि प्र गायत च् सखाय स्तोमवाहसः

हे इंद्रा, आता हे सर्व मित्र, स्तुती करणारे, तुमच्या सभोवताली बसू देत आणि एकत्र गाऊ देत.